II FSK 1303/22

Naczelny Sąd Administracyjny2025-07-01
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowy od osób prawnychCITdywidendazwolnienie podatkowesukcesja podatkowapołączenie spółekinterpretacja podatkowaposiadanie akcjiokres posiadania

Podsumowanie

NSA uchylił wyrok WSA, uznając, że okres posiadania akcji przez spółkę przejmowaną wlicza się do dwuletniego terminu wymaganego do zwolnienia z podatku od dywidend, stosując zasady sukcesji podatkowej.

Sprawa dotyczyła możliwości wliczenia do dwuletniego okresu posiadania akcji czasu, w którym akcjonariusz posiadał akcje spółki przejmowanej, w celu zastosowania zwolnienia z podatku dochodowego od osób prawnych od wypłacanej dywidendy. Spółka A S.A. połączyła się ze spółką D S.A. w drodze tzw. połączenia odwrotnego. WSA w Gdańsku oddalił skargę spółki na interpretację DKIS, uznając, że sukcesja podatkowa nie obejmuje okresu posiadania akcji przez spółkę przejmowaną. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że sukcesja podatkowa obejmuje również okres posiadania akcji przez spółkę przejmowaną, co pozwala na spełnienie warunku dwuletniego posiadania akcji dla zastosowania zwolnienia podatkowego.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A S.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który oddalił skargę spółki na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej. Spór dotyczył podatku dochodowego od osób prawnych i możliwości zastosowania zwolnienia z opodatkowania dywidendy wypłacanej przez spółkę przejmującą na rzecz jej akcjonariusza. Spółka A S.A. dokonała połączenia ze spółką D S.A. w drodze tzw. połączenia odwrotnego, gdzie spółka zależna przejęła spółkę dominującą. Spółka wnioskowała o interpretację, czy do dwuletniego okresu posiadania akcji, wymaganego do zastosowania zwolnienia z art. 22 ust. 4a ustawy o CIT, można wliczyć czas, w którym akcjonariusz posiadał akcje w spółce przejmowanej. DKIS uznał to za niedopuszczalne, argumentując, że przepis wymaga 'udziału bezpośredniego' i nie można łączyć okresów posiadania akcji w różnych spółkach. WSA w Gdańsku przychylił się do stanowiska DKIS, podkreślając, że sukcesja podatkowa dotyczy spółek, a nie ich udziałowców, i nie można łączyć okresów posiadania akcji. NSA uchylił wyrok WSA, uznając skargę kasacyjną za zasadną. Sąd podkreślił, że sukcesja podatkowa na gruncie Ordynacji podatkowej (art. 93a i nast.) powinna być rozumiana szeroko jako sukcesja uniwersalna. W ocenie NSA, art. 22 ust. 4 i 4a ustawy o CIT nie zawiera ograniczeń wyłączających sukcesję w zakresie dwuletniego okresu posiadania akcji. W związku z tym, spółka przejmująca wstępuje we wszystkie prawa i obowiązki spółki przejmowanej, w tym w możliwość zaliczenia okresu posiadania akcji przez spółkę przejmowaną do wymaganego dwuletniego terminu. NSA uznał, że WSA błędnie zinterpretował art. 22 ust. 4a ustawy o CIT, odrywając go od zasad sukcesji uniwersalnej. Sąd zasądził zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, do dwuletniego okresu posiadania akcji można wliczyć okres, w którym akcjonariusz posiadał akcje w spółce przejmowanej, stosując zasady sukcesji podatkowej.

Uzasadnienie

NSA uznał, że sukcesja podatkowa na gruncie Ordynacji podatkowej obejmuje szeroko prawa i obowiązki podatkowe, w tym możliwość kontynuowania przez spółkę przejmującą biegu dwuletniego terminu posiadania akcji, który jest warunkiem materialnoprawnym zwolnienia podatkowego. WSA błędnie zinterpretował przepisy, odrywając je od zasad sukcesji uniwersalnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (16)

Główne

u.p.d.o.p. art. 22 § ust. 1, 4 i 4a

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Warunek nieprzerwanego, dwuletniego posiadania co najmniej 10% udziałów w spółce wypłacającej dywidendę, aby skorzystać ze zwolnienia podatkowego, może być spełniony poprzez sukcesję prawną po spółce przejmowanej.

Pomocnicze

o.p. art. 14c § par. 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

o.p. art. 93 § par. 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

o.p. art. 93 § par. 2 pkt 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

Następstwo prawne pod tytułem ogólnym oznacza wstąpienie w sytuację prawną spółki przejętej.

o.p. art. 93a

Ustawa Ordynacja podatkowa

Ustanawia zasadę sukcesji uniwersalnej praw i obowiązków podatkowych.

o.p. art. 93e

Ustawa Ordynacja podatkowa

k.s.h. art. 491 § § 1

Ustawa Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 492

Ustawa Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 494

Ustawa Kodeks spółek handlowych

p.p.s.a. art. 174

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 121

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203 § pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2 i § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Szeroka interpretacja sukcesji podatkowej obejmująca prawa i obowiązki spółki przejmowanej, w tym okres posiadania akcji. Dwuletni okres posiadania akcji jako warunek materialnoprawny zwolnienia podatkowego, który może być przedmiotem sukcesji.

Odrzucone argumenty

Argument WSA, że sukcesja podatkowa nie obejmuje okresu posiadania akcji przez spółkę przejmowaną, a dotyczy jedynie samej spółki przejmującej. Argument DKIS o konieczności posiadania 'udziału bezpośredniego' i niemożności łączenia okresów posiadania akcji w różnych spółkach.

Godne uwagi sformułowania

zakres sukcesji (następstwa prawnego) na gruncie przepisów o podatku dochodowym należy pojmować szeroko następstwo prawne pod tytułem ogólnym oznacza w istocie wstąpienie w sytuację prawną spółki przejętej dwuletni termin nieprzerwanego posiadania udziałów (akcji) jest warunkiem materialnoprawnym zwolnienia podatkowego

Skład orzekający

Andrzej Melezini

sprawozdawca

Antoni Hanusz

przewodniczący

Małgorzata Wolf-Kalamala

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o sukcesji podatkowej w kontekście zwolnień podatkowych związanych z posiadaniem akcji, szczególnie w przypadku połączeń odwrotnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji połączenia odwrotnego i zastosowania art. 22 ust. 4a ustawy o CIT. Może wymagać analizy w kontekście innych przepisów dotyczących sukcesji i zwolnień podatkowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia sukcesji podatkowej w kontekście zwolnień podatkowych, co jest kluczowe dla wielu spółek przeprowadzających restrukturyzacje. Wyrok NSA zmienia dotychczasową interpretację WSA.

Sukcesja podatkowa po połączeniu spółek: NSA otwiera drogę do zwolnienia z podatku od dywidendy.

Sektor

finanse

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

II FSK 1303/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-07-01
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-10-25
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Melezini /sprawozdawca/
Antoni Hanusz /przewodniczący/
Małgorzata Wolf- Kalamala
Symbol z opisem
6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
6560
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób prawnych
Interpretacje podatkowe
Sygn. powiązane
I SA/Gd 246/22 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2022-06-21
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1800
art. 22 ust. 1, 4 i 4a
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych.
Dz.U. 2023 poz 2383
art. 14c par. 1, art. 93 par. 1, art. 93 par. 2 pkt 1, art. 93a, art. 93e
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Antoni Hanusz, Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Kalamala, Sędzia del. WSA Andrzej Melezini (spr.), Protokolant Oktawian Nogaj, po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej A S.A. z siedzibą w B od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 21 czerwca 2022 r. sygn. akt I SA/Gd 246/22 w sprawie ze skargi A S.A. z siedzibą w B na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 7 grudnia 2021 r. nr 0111-KDIB1-1.4010.416.2021.2.BS w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2) zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz A S.A. z siedzibą w B kwotę 580 (słownie: pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z 21 czerwca 2022 r., w sprawie o sygn. akt I SA/Gd 246/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę A S.A. w B (dalej jako: "Spółka", "Skarżąca", "Wnioskodawca") na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej jako: "DKIS", "Organ") z 7 grudnia 2021 r., nr 0111-KDIB1-1.4010.416.2021.2.BS w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych.
Tekst wskazanego wyroku wraz z uzasadnieniem (a także innych orzeczeń sądów administracyjnych przywołanych poniżej) dostępny jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.
Zaskarżony wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
We wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej z 25 sierpnia 2021 r., złożonym 1 września 2021 r. i uzupełnionym 1 grudnia 2021 r. wyjaśniono, że Wnioskodawca jest spółką akcyjną utworzoną według przepisów polskiego prawa handlowego, z siedzibą w Polsce, czynnym podatnikiem VAT i podatnikiem podatku akcyzowego, podstawową działalnością, którą się zajmuje jest handel energią elektryczną i gazem ziemnym, prowadzoną na podstawie posiadanych koncesji wynikających z prawa energetycznego. Ponadto wskazano, że Spółka należy do międzynarodowej grupy kapitałowej C, jedynym jej właścicielem jest C B.V., spółka z siedzibą w Holandii (dalej jako: "Akcjonariusz"), aktualny układ właścicielski jest efektem fuzji do jakiej doszło 17 stycznia 2020 r. kiedy to nastąpiło połączenie Spółki z jej ówczesnym właścicielem, tj. D S.A. (dalej jako: "Spółka przejęta"), na podstawie art. 491 § 1 w zw. z art. 492 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 505 ze zm., dalej jako: "k.s.h."), czyli przez przeniesienie całego majątku spółki (przejmowanej) na inną spółkę (przejmującą) za akcje, które spółka przejmująca przyznała wspólnikom spółki przejmowanej (łączenie się przez przejęcie). Jednocześnie podkreślono, że ww. fuzja miała charakter tzw. połączenia odwrotnego, polegającego na przejęciu spółki dominującej przez jej spółkę zależną, a w konsekwencji Wnioskodawca, na mocy art. 494 k.s.h., wstąpił we wszystkie prawa i obowiązki Spółki przejętej, natomiast do dnia połączenia to Akcjonariusz był w posiadaniu 100% akcji spółki przejmowanej w okresie dłuższym niż dwa lata. Dodano także, że obecnie Spółka dokonała wypłaty dywidendy na rzecz Akcjonariusza, a zarazem w ramach weryfikacji zasad opodatkowania, o których mowa w art. 22 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1800 ze zm., dalej jako: "u.p.d.o.p."), Spółka skorzystała ze zwolnienia, spełniając warunki z art. 22 ust. 4 – 4a u.p.d.o.p. Następnie podniesiono, że ze względu na toczący się proces restrukturyzacji grupy kapitałowej w Europie jeszcze w 2021 r. może dojść do sprzedaży akcji Spółki, a w rezultacie wątpliwości Wnioskodawcy budzi kwestia interpretacji art. 22 ust. 4b u.p.d.o.p. w zakresie nieprzerwanego posiadania akcji przez spółkę uzyskującą dochody (przychody) z tytułu udziału w zysku osoby prawnej mającej siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, albowiem do czasu wypłaty dywidendy na rzecz Akcjonariusza upłynął okres krótszy niż dwa lata od dnia połączenia ze Spółką przejętą. Poza tym stwierdzono, że z powodu przyjętej przez Akcjonariusza strategii działalności gospodarczej nie ma pewności, że będzie on w posiadaniu akcji w przedsiębiorstwie Wnioskodawcy przez łączny okres dwóch lat, licząc od dnia połączenia ze Spółką przejętą.
W oparciu o tak opisany stan faktyczny zadano następujące pytanie: czy do dwuletniego okresu, o którym mowa w art. 22 ust. 4a u.p.d.o.p., uprawniającego do zastosowania wobec Akcjonariusza zwolnienia z opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób prawnych wypłaty przez Wnioskodawcę dywidendy, wlicza się czas, w jakim Akcjonariusz posiadał 100% akcji w kapitale Spółki przejmowanej?
Według stanowiska Wnioskodawcy okres posiadania akcji, o którym stanowi art. 22 ust. 4a u.p.d.o.p., wylicza się na podstawie łącznego posiadania przez Akcjonariusza akcji zarówno Spółki przejętej, jak i Płatnika, a zatem do zastosowania zwolnienia wobec Akcjonariusza wlicza się łączny czas, w którym posiadał on akcje Spółki przejętej, jak i Płatnika, będącego sukcesorem Spółki przejętej. Zdaniem Spółki sukcesją zostają objęte bowiem wszelkie prawa i obowiązki przewidziane w przepisach prawa podatkowego, a nie tylko te prawa, które zostały zrealizowane natomiast jedynym wyjątkiem w ramach sukcesji pozostają prawa i obowiązki wyłączone z tego kręgu na mocy przepisów prawa, w tym ratyfikowanych umów międzynarodowych, czy umów o unikaniu podwójnego opodatkowania – art. 93e ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm., dalej jako: "o.p."). Tym samym w zakresie ustalenia dwuletniego okresu posiadania akcji brak jest jakiejkolwiek normy wyłączającej sukcesję, a zarazem tzw. następstwo prawne pod tytułem ogólnym oznacza w istocie wstąpienie w sytuację prawną Spółki przejętej, czyli kontynuowanie przez Płatnika biegu terminu jako terminu nieprzerwanego w rozumieniu art. 22 ust. 4a u.p.d.o.p. i w konsekwencji możliwość skorzystania ze zwolnienia podatkowego w zakresie dywidendy wypłacanej na rzecz Akcjonariusza.
DKIS w interpretacji indywidualnej z 7 grudnia 2021 r. uznał stanowisko Wnioskodawcy za nieprawidłowe.
W uzasadnieniu interpretacji Organ stwierdził, że zgodnie z brzmieniem art. 22 ust. 4 pkt 3 i ust. 4a u.p.d.o.p. wymogiem zastosowania zwolnienia jest posiadanie w kapitale spółki wypłacającej przychody z tytułu udziału w zyskach, udziału bezpośredniego, nieprzerwanie przez minimalny okres dwóch lat, a zatem skoro ustawodawca użył w art. 22 ust. 4 pkt 3 u.p.d.o.p. sformułowania "udział bezpośredni" to nie można tego pojęcia pominąć. Ponadto w ocenie DKIS skoro przejmowane przywileje i obowiązki w ramach sukcesji należy odnosić do samej spółki przejmującej, a nie jej udziałowca (Akcjonariusza), to nie można łączyć okresu nieprzerwalnego posiadania minimum 10% udziałów (akcji) w spółce kapitałowej wypłacającej przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, z okresem posiadania minimum 10% akcji w spółce przejmowanej. Wobec tego do dwuletniego okresu, o którym mowa w art. 22 ust. 4a u.p.d.o.p., uprawniającego do zastosowania wobec Akcjonariusza zwolnienia z opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób prawnych wypłaty przez Wnioskodawcę dywidendy, nie wlicza się czasu, w jakim Akcjonariusz posiadał 100% akcji w kapitale spółki przejmowanej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalając skargę na ww. interpretację indywidualną uznał, że DKIS w stosunku do przedstawionego we wniosku stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego nie naruszył, ani przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 22 ust. 4a u.p.d.o.p. dokonaną w oderwaniu od zasad sukcesji uniwersalnej, o której mowa w art. 93 § 2 o.p., ani przepisów postępowania, tj. art. 121 § 1 w zw. z art. 14c § 2, art. 14b oraz art. 14h o.p.
Na wstępie swoich rozważań Sąd pierwszej instancji, zgodził się ze stanowiskiem Organu, że aby podatnik mógł skorzystać ze zwolnienia, o którym mowa w art. 22 ust. 4 u.p.d.o.p., muszą zostać spełnione łącznie dwa podstawowe warunki: po pierwsze, posiadanie bezpośrednio nie mniej niż 10% udziałów w kapitale zakładowym spółki, od której uzyskuje się przychód (dochód) z tytułu udziału w zyskach osób prawnych (art. 22 ust. 4 pkt 3 u.p.d.o.p.) i po drugie, posiadanie tych udziałów nieprzerwanie przez okres dwóch lat (art. 22 ust. 4a u.p.d.o.p.).
Wobec tego zdaniem Sądu pierwszej instancji z samego brzmienia art. 22 ust. 4 pkt 3 i ust. 4a u.p.d.o.p. wynika, że wymogiem zastosowania zwolnienia jest posiadanie w kapitale spółki, wypłacającej przychody z udziału w zyskach, udziału bezpośredniego, nieprzerwanie przez minimalny okres dwóch lat. Tym samym skoro ustawodawca użył w art. 22 ust. 4 pkt 3 u.p.d.o.p. sformułowania "udział bezpośredni" to nie można tego pojęcia pominąć.
Następnie Sąd pierwszej instancji, odnosząc się do zagadnienia sukcesji podatkowej uregulowanej w art. 93 – art. 93e o.p., podkreślił, że dotyczy ona spółek biorących udział w procesie przekształcenia, a zatem w jego ocenie nie stanowi przedmiotu normowanego sukcesją podatkową kwestia praw i obowiązków podatkowych związanych z uczestnictwem wspólnika w tychże spółkach albowiem przejmowane przywileje w ramach sukcesji należy odnosić do samej spółki przekształconej, a nie jej udziałowca (akcjonariusza).
W opinii WSA w Gdańsku prawidłowe zatem było stanowisko DKIS, że nie można łączyć okresu nieprzerwalnego posiadania minimum 10% udziałów (akcji) w spółce kapitałowej wypłacającej przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, z okresem posiadania minimum 10% udziałów (akcji) w spółce przejmowanej. Ponadto Sąd pierwszej instancji podniósł, że dwuletni okres nieprzerwanego posiadania udziałów (akcji) w spółce wypłacającej należności z tytułu udziału w zyskach osób prawnych stanowi termin dla podmiotu chcącego skorzystać ze zwolnienia podatkowego, a tym samym nie biegnie on dla spółek biorących udział w procesie przekształcenia i nie podlega "łączeniu" z okresem posiadania udziałów (akcji) w spółce przekształcanej.
Podsumowując, w ocenie WSA w Gdańsku, Organ dokonał prawidłowej analizy zagadnienia będącego przedmiotem zaskarżonej interpretacji wyjaśniając zarazem, że skoro przejmowane przywileje i obowiązki w ramach sukcesji należy odnosić do samej spółki przejmującej, a nie jej udziałowca (Akcjonariusza), to w konsekwencji nie można łączyć okresu nieprzerwalnego posiadania minimum 10% udziałów (akcji) w spółce kapitałowej wypłacającej przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, z okresem posiadania minimum 10% akcji w spółce przejmowanej.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika. Zaskarżając orzeczenie w całości, autor skargi kasacyjnej zarzucił:
1) na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako: "p.p.s.a."), naruszenie prawa materialnego, tj.: art. 22 ust. 4a u.p.d.o.p. poprzez dokonaną przez Sąd pierwszej instancji wykładnię przywołanej normy w oderwaniu od zasad sukcesji uniwersalnej, o której mowa w art. 93 § 2 o.p.;
2) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. w kontekście art. 121 § 1 w zw. z art. 14c § 2, art. 14b oraz art. 14h o.p. poprzez zaakceptowanie przez Sąd pierwszej instancji faktu, że wydanie interpretacji indywidualnej przez DKIS nastąpiło w oparciu o:
a) wybiórcze – profiskalne – stanowisko judykatury, które w swej istocie odnosiło się do diametralnie odmiennego stanu faktycznego. Powyższe uchybienie proceduralne doprowadziło do radykalnego błędu – tezy, jaka legła u podstaw wydanej interpretacji, czego WSA w Gdańsku, pomimo rażącego błędu DKIS, nie zanegował,
b) nieuprawnione, bezrefleksyjne i niemerytoryczne odrzucenie przez Sąd pierwszej instancji przywołanego przez Skarżącą dorobku orzecznictwa, w treści którego podzielono jej pogląd co do zasad sukcesji.
W oparciu o powyższe zarzuty autor skargi kasacyjnej wniósł o: uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i zasądzenie kosztów postępowania według norm przypisanych wraz z kosztami zastępstwa procesowego.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Organ, reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie od Skarżącej na rzecz DKIS kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna okazała się zasadna.
Istota sporu w niniejszej sprawie dotyczy zakresu sukcesji praw i obowiązków regulowanych mocą art. 93a o.p., który przekłada się wprost na wypełnienie jednego z warunków zastosowania zwolnienia z opodatkowania wypłaty dywidendy, o którym mowa w art. 22 ust. 4a u.p.d.o.p.
W skardze kasacyjnej podniesiono zarówno zarzut naruszenia przepisów postępowania, jak i prawa materialnego, który okazał się zasadny.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela bowiem pogląd, dominujący w najnowszym orzecznictwie, że zakres sukcesji (następstwa prawnego) na gruncie przepisów o podatku dochodowym należy pojmować szeroko, gdyż zestawienie regulacji art. 93a z art. 93e o.p. pozwala na wyprowadzenie wniosku, że pierwszy z nich ustanawia jako zasadę sukcesję uniwersalną praw i obowiązków podatkowych, która doznaje ograniczeń tylko w przypadkach, o których stanowi drugi z nich. Oznacza to zatem, że przewidziane przepisami prawa podatkowego prawa i obowiązki spółki przekształcanej nie przechodzą na spółkę przekształconą tylko wówczas, gdy wyjątek od zasady pełnej sukcesji został przewidziany w odrębnych ustawach, umowach o unikaniu podwójnego opodatkowania oraz innych ratyfikowanych umowach międzynarodowych, których stroną jest Rzeczypospolita Polska (por. wyroki NSA z dnia: 12 stycznia 2016 r. sygn. akt II FSK 3279/13, 22 stycznia 2019 r. sygn. akt II FSK 478/17, 17 kwietnia 2019 r. sygn. akt II FSK 1204/17, 7 czerwca 2019 r. sygn. akt II FSK 1891/1, 26 czerwca 2019 r. sygn. akt II FSK 2032/17 i 19 lipca 2019 r. sygn. akt II FSK 2688/17).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie nie ma zastosowania ograniczenie sukcesji podatkowej na mocy art. 93e o.p. albowiem art. 22 ust. 4 i 4a u.p.d.o.p. nie przewiduje jakichkolwiek unormowań dotyczących spełnienia warunków w kontekście sukcesji prawnej. Istnienie zatem przepisu prawa pozytywnego przewidującego sukcesję Wnioskodawcy, w wyniku łączenia się spółek przez przejęcie, we wszystkie prawa i obowiązki Spółki przejętej, pozwala na powiązanie skutku prawnego wynikającego z przedstawionego zdarzenia przyszłego w postaci zachowania prawa do zwolnienia przez Wnioskodawcę w związku z wypłatą dywidendy na rzecz Akcjonariusza (właściciela Spółki, posiadającego zarazem przed połączeniem odwrotnym 100% akcji w kapitale Spółki przejmowanej) albowiem warunek zwolnienia określony w art. 22 ust. 4a u.p.d.o.p. zostanie spełniony poprzez zachowanie posiadania przez Spółkę co najmniej 10% udziałów w kapitale zakładowym Spółki przejętej. Należy przy tym podkreślić, że w opinii Naczelnego Sądu Administracyjnego, uprawnienie do zwolnienia, o którym mowa w art. 22 ust. 4 i 4a u.p.d.o.p., nie stanowi uprawnień, które ze względu na swój charakter nie mogą być objęte następstwem prawnym. Słusznie bowiem podnosi się w orzecznictwie, że brak jest argumentów potwierdzających tezę jakoby ustawodawca w odmienny sposób uregulował niedopuszczalność kontynuowania przez przejmującą spółkę terminu dwuletniego posiadania udziałów (akcji) przez spółkę przejętą, czemu przeczą utrwalone reguły wykładni powołanych przepisów. Zauważyć również należy, że dwuletni termin nieprzerwanego posiadania udziałów (akcji) jest warunkiem materialnoprawnym zwolnienia podatkowego, o którym mowa w art. 22 ust. 1 i ust. 4 pkt 3 oraz ust. 4a u.p.d.o.p., będącym z kolei prawem majątkowym, w które – zgodnie z art. 93 § 2 pkt 1 w zw. z art. 93 § 1 o.p. – wstępuje następca prawny. Poza tym następstwo prawne pod tytułem ogólnym oznacza w istocie wstąpienie w sytuację prawną spółki przejętej, co przekładając na grunt rozpoznawanej sprawy oznacza kontynuowanie przez spółkę przejmującą biegu terminu jako terminu nieprzerwanego w rozumieniu art. 22 ust. 4a u.p.d.o.p. i tym samym możliwości skorzystania ze zwolnienia podatkowego. W związku z powyższym, za nieprawidłowe należało uznać stanowisko Sądu pierwszej instancji, że przejmowane przywileje i obowiązki w ramach sukcesji należy odnosić wyłącznie do samej spółki przejmującej, a nie jej udziałowca (Akcjonariusza), i w konsekwencji nie można łączyć okresu nieprzerwalnego posiadania minimum 10% udziałów (akcji) w spółce kapitałowej wypłacającej przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, z okresem posiadania minimum 10% akcji w spółce przejmowanej.
Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia przepisów postępowania należy podkreślić, że w orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje stanowisko, że organ interpretacyjny nie ma obowiązku ustosunkowania się do wszystkich argumentów wnioskodawcy, zawartych we wniosku o wydanie interpretacji. Do uprawnień Organu należy bowiem wybór racji argumentacyjnych, które jego zdaniem będą wystarczające dla oceny merytorycznej problemu podatkowego objętego wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego. Tym samym wynikający z art. 14c § 1 o.p. obowiązek przedstawienia oceny stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny nie oznacza konieczności dokonywania oceny innych interpretacji oraz orzeczeń sądów administracyjnych, przywołanych przez zainteresowanego dla wzmocnienia prezentowanej przez niego argumentacji (por. wyroki NSA z dnia: 17 kwietnia 2015 r. sygn. akt II FSK 731/13, 22 stycznia 2014 r. sygn. akt I FSK 1548/13 i 1 marca 2013 r. sygn. akt II FSK 2980/12).
Wobec tego, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie można zgodzić się z poglądem autora skargi kasacyjnej, że w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a. albowiem zaskarżone orzeczenie zawiera wszystkie konieczne elementy określone przez ww. przepis tzn. znajdują się w nim: zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzuty podniesione w skardze, stanowiska stron, podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jednocześnie należy powtórzyć, że powodem uwzględnienia skargi kasacyjnej jest naruszenie przez WSA w Gdańsku art. 22 ust. 4a u.p.d.o.p. poprzez jego błędną wykładnię, dokonaną w oderwaniu od zasad sukcesji uniwersalnej, o której mowa w art. 93 § 2 o.p.
Rozpoznając sprawę ponownie, Sąd pierwszej instancji obowiązany będzie zastosować się do oceny wyrażonej w niniejszym uzasadnieniu. WSA w Gdańsku uzna zatem, że do stanu faktycznego opisanego we wniosku o wydanie interpretacji znajdzie zastosowanie art. 22 ust. 4a u.p.d.o.p. interpretowany z uwzględnieniem zasad sukcesji uniwersalnej, o której stanowi w art. 93 § 2 o.p. a następnie przeanalizuje, czy zaskarżona interpretacja spełnia wymogi określone w art. 14c o.p., w szczególności czy zawiera wszystkie istotne elementy stanu faktycznego opisanego we wniosku.
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o uchyleniu zaskarżonego wyroku, w myśl art. 185 § 1 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 i § 4 p.p.s.a. oraz w zw. z § 2 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1687).

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę