II FSK 1243/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Stefanii W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który oddalił jej skargę na decyzję Izby Skarbowej. Spór dotyczył podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 r. Organy podatkowe zakwestionowały możliwość zaliczenia przez skarżącą do kosztów uzyskania przychodów kwoty 15.000 zł, zapłaconej siostrom na podstawie umów z 1997 r. pod tytułem darmym, które skarżąca nazwała umowami renty. Sądy uznały, że umowy te nie spełniają wymogów umowy renty w rozumieniu Kodeksu cywilnego, ponieważ świadczenia nie miały charakteru periodycznego, a zostały wypłacone jednorazowo. W konsekwencji, wydatek ten uznano za darowiznę, niepodlegającą odliczeniu od dochodu. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 26 ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.f. w zw. z art. 903 Kc) oraz postępowania (art. 217, 233 § 1, 328 § 2 Kpc). NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania były wadliwie sformułowane (powołano przepisy Kpc zamiast p.p.s.a.), co uniemożliwiło merytoryczne rozpoznanie zarzutu naruszenia prawa materialnego. Sąd podkreślił, że ustalenia faktyczne WSA dotyczące braku periodyczności świadczeń są wiążące, a tym samym umowy nie mogą być uznane za rentę.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących odliczania od dochodu wydatków związanych z umowami renty, a także kwestie formalne związane z formułowaniem zarzutów w skardze kasacyjnej.
Dotyczy specyficznego stanu faktycznego umów z siostrami i ich kwalifikacji prawnej. Interpretacja przepisów proceduralnych jest ogólna dla skarg kasacyjnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy umowa nazwana przez strony umową renty, która przewiduje jednorazową wypłatę świadczenia w określonych latach, może być uznana za umowę renty w rozumieniu Kodeksu cywilnego i czy poniesiony wydatek może być odliczony od dochodu jako koszt uzyskania przychodu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, umowa przewidująca jednorazową wypłatę świadczenia nie może być uznana za umowę renty w rozumieniu Kodeksu cywilnego, a wydatek z niej wynikający nie może być odliczony od dochodu jako koszt uzyskania przychodu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kluczowym elementem umowy renty jest zobowiązanie do świadczeń okresowych. Ponieważ umowy zawarte przez skarżącą z siostrami przewidywały jednorazowe wypłaty w danym roku, a nie periodyczne świadczenia, nie spełniały one definicji umowy renty. W związku z tym wydatek został zakwalifikowany jako darowizna, która nie podlega odliczeniu od dochodu.
Czy zarzuty naruszenia przepisów postępowania oparte na przepisach Kodeksu postępowania cywilnego są dopuszczalne w skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty naruszenia przepisów postępowania w skardze kasacyjnej do NSA muszą odnosić się do przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a nie Kodeksu postępowania cywilnego, chyba że sąd administracyjny prowadził uzupełniające postępowanie dowodowe.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że powoływanie przepisów Kpc w zarzutach naruszenia prawa procesowego w skardze kasacyjnej jest błędne, ponieważ postępowanie sądowoadministracyjne jest regulowane przez Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tylko w ograniczonych sytuacjach Kpc ma zastosowanie.
Przepisy (16)
Główne
u.p.d.o.f. art. 26 § 1 pkt 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Warunkiem dopuszczalności odliczenia od dochodu kwot rent jest zgodność umowy renty z przepisami Kodeksu cywilnego. Brak periodyczności świadczeń wyklucza uznanie umowy za rentę.
Kc art. 903
Kodeks cywilny
Definiuje umowę renty jako zobowiązanie do świadczeń okresowych.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzekania przez NSA w przedmiocie oddalenia skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie NSA granicami skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 204 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego.
p.p.s.a. art. 207 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego.
p.p.s.a. art. 106 § 3 i 5
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres zastosowania przepisów Kodeksu postępowania cywilnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
p.p.s.a. art. 328 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący uzasadnienia wyroku, błędnie powołany w skardze kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 233 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący oceny dowodów, błędnie powołany w skardze kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 217
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący dowodów, błędnie powołany w skardze kasacyjnej.
Kpc art. 217
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący dowodów, błędnie powołany w skardze kasacyjnej.
Kpc art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący oceny dowodów, błędnie powołany w skardze kasacyjnej.
Kpc art. 328 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący uzasadnienia wyroku, błędnie powołany w skardze kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 186
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Użyty w poprzednim postępowaniu NSA do stwierdzenia nieważności i uchylenia wyroku.
p.p.s.a. art. 185
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Użyty w poprzednim postępowaniu NSA do stwierdzenia nieważności i uchylenia wyroku.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 101
Podstawa do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku WSA.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowy zawarte przez skarżącą z siostrami nie spełniają wymogów umowy renty z uwagi na brak periodyczności świadczeń. • Wydatek poniesiony na podstawie tych umów stanowi darowiznę, a nie koszt uzyskania przychodu. • Zarzuty naruszenia przepisów postępowania były wadliwie sformułowane.
Odrzucone argumenty
Argumentacja skarżącej oparta na przepisach Kodeksu postępowania cywilnego w zakresie naruszenia przepisów postępowania. • Próba zakwestionowania ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji bez skutecznego zarzutu naruszenia prawa procesowego.
Godne uwagi sformułowania
świadczenie renty zostało spełnione • brak znamion periodyczności świadczenia wykluczał uznanie umów za umowy renty • konstruowanie podstaw kasacyjnych odnoszących się do przepisów postępowania wymaga powołania odpowiednich przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi • próba zwalczania ustaleń faktycznych wymaga podniesienia zarzutu naruszenia prawa procesowego
Skład orzekający
Grzegorz Krzymień
przewodniczący sprawozdawca
Krystyna Chustecka
członek
Włodzimierz Kubiak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odliczania od dochodu wydatków związanych z umowami renty, a także kwestie formalne związane z formułowaniem zarzutów w skardze kasacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego umów z siostrami i ich kwalifikacji prawnej. Interpretacja przepisów proceduralnych jest ogólna dla skarg kasacyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca z punktu widzenia interpretacji przepisów podatkowych dotyczących kosztów uzyskania przychodów i definicji umowy renty. Dodatkowo, porusza kwestie formalne związane z prawidłowym formułowaniem zarzutów w skardze kasacyjnej.
“Czy jednorazowa wypłata siostrze to renta czy darowizna? NSA wyjaśnia kluczowe różnice dla podatników.”
Dane finansowe
WPS: 15 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.