Orzeczenie · 2024-06-27

II FSK 1229/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-06-27
NSApodatkoweŚredniansa
podatek dochodowyPITpostępowanie wznowienioweOrdynacja podatkowaTSUEskarżącyorgan podatkowykontrola sądowaskarga kasacyjna

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną B. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę podatniczki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiającą uchylenia decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. po wznowieniu postępowania. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (P.p.s.a.) w zw. z przepisami Ordynacji podatkowej, w tym błędną wykładnię art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej, twierdząc, że w postępowaniu wznowieniowym organ powinien badać całą sprawę administracyjną, a nie tylko przesłanki wznowienia. Podnosiła również zarzuty dotyczące braku dopuszczenia i przeprowadzenia dowodów oraz zebrania materiału dowodowego. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za oczywiście bezzasadną. Sąd podkreślił, że rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i z urzędu bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Wskazał na wadliwość konstrukcji zarzutów skargi, w szczególności powoływanie się na nieistniejący art. 174 ust. 1 P.p.s.a. Zasadniczo NSA wyjaśnił, że postępowanie wznowieniowe toczy się w ściśle określonych ramach prawnych, a jego przedmiotem jest jedynie zbadanie, czy zaszły przesłanki określone w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. Nie może ono zastępować kontroli sprawowanej w trybie zwykłym. Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie nie stwierdzono, aby orzeczenie TSUE miało wpływ na treść decyzji podatkowej, co skutkowało wydaniem decyzji o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej (art. 180, 187, 191, 192) uznano za bezprzedmiotowe, ponieważ dotyczyły one postępowania wymiarowego, a nie postępowania wznowieniowego, które nie powinno być prowadzone z uwagi na brak zaistnienia przesłanki do wznowienia. W konsekwencji skargę kasacyjną oddalono.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja zakresu postępowania wznowieniowego w sprawach podatkowych oraz znaczenie wad formalnych skargi kasacyjnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania na podstawie wyroku TSUE i wadliwie sformułowanych zarzutów skargi kasacyjnej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy w postępowaniu wznowieniowym organ podatkowy jest upoważniony do orzekania na podstawie przesłanek wznowieniowych z art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej, czy też na podstawie całej sprawy administracyjnej wznowionej z uwagi na wydanie wyroku przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Postępowanie wznowieniowe toczy się w ściśle określonych ramach prawnych, a jego przedmiotem nie może być ponowne rozpoznanie sprawy we wszystkich jej aspektach, lecz jedynie zbadanie, czy zaszły przesłanki określone w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że postępowanie wznowieniowe ma na celu weryfikację przesłanek wznowienia, a nie ponowne merytoryczne badanie sprawy. Brak zaistnienia przesłanki do wznowienia skutkuje odmową uchylenia decyzji dotychczasowej, bez wnikania w meritum sprawy.

Czy zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej (art. 180, 187, 191, 192) są zasadne, gdy dotyczą one postępowania wymiarowego, a nie postępowania wznowieniowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Zarzuty te są bezprzedmiotowe i bezzasadne, ponieważ dotyczą postępowania wymiarowego, a nie postępowania wznowieniowego, które nie powinno być prowadzone wobec braku zaistnienia przesłanki do wznowienia.

Uzasadnienie

NSA uznał, że skoro nie było podstaw do wznowienia postępowania, to zarzuty dotyczące wad postępowania wymiarowego stały się bezprzedmiotowe.

Czy powołanie się na nieistniejący przepis (art. 174 ust. 1 P.p.s.a.) w skardze kasacyjnej stanowi wadę formalną uniemożliwiającą merytoryczne rozpoznanie zarzutów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wadliwe formułowanie i uzasadnianie zarzutów, w tym powoływanie się na nieistniejące przepisy, rzutuje na możliwość i zakres dokonania merytorycznej oceny zaskarżonego wyroku.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że art. 174 P.p.s.a. określa podstawy kasacyjne, a nie przepis, który mógłby zostać naruszony przez sąd pierwszej instancji. Powołanie się na nieistniejący przepis jest wadą formalną skargi.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną B. S.

Przepisy (11)

Główne

Ordynacja podatkowa art. 240 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Przesłanka wznowienia postępowania podatkowego. Skarżąca powołała się na pkt 11, wskazując na wyrok TSUE. NSA uznał, że sąd pierwszej instancji prawidłowo wyjaśnił, iż postępowanie wznowieniowe bada jedynie przesłanki z art. 240 § 1, a nie meritum sprawy.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA oddala skargę kasacyjną jako niemającą usprawiedliwionych podstaw.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 174 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarżąca powołała się na nieistniejący przepis 'art. 174 ust. 1 P.p.s.a.'. Artykuł 174 P.p.s.a. zawiera dwa punkty, z których pierwszy dotyczy naruszenia prawa materialnego, a drugi naruszenia przepisów postępowania. NSA stwierdził, że sąd pierwszej instancji nie mógł naruszyć art. 174 P.p.s.a., gdyż przepis ten określa podstawy kasacyjne.

Ordynacja podatkowa art. 243 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy wydaje postanowienie o wznowieniu postępowania.

Ordynacja podatkowa art. 243 § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przesłanek wznowienia oraz co do istoty sprawy.

Ordynacja podatkowa art. 245 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy wydaje decyzję, w której odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, jeżeli nie stwierdzi istnienia przesłanek określonych w art. 240 § 1.

P.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

Ordynacja podatkowa art. 180 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Skarżąca zarzuciła naruszenie tego przepisu w kontekście postępowania wymiarowego, co NSA uznał za bezprzedmiotowe w postępowaniu wznowieniowym.

Ordynacja podatkowa art. 187 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Skarżąca zarzuciła naruszenie tego przepisu w kontekście postępowania wymiarowego, co NSA uznał za bezprzedmiotowe w postępowaniu wznowieniowym.

Ordynacja podatkowa art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Skarżąca zarzuciła naruszenie tego przepisu w kontekście postępowania wymiarowego, co NSA uznał za bezprzedmiotowe w postępowaniu wznowieniowym.

Ordynacja podatkowa art. 192

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Skarżąca zarzuciła naruszenie tego przepisu w kontekście postępowania wymiarowego, co NSA uznał za bezprzedmiotowe w postępowaniu wznowieniowym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie wznowieniowe służy jedynie badaniu przesłanek wznowienia, a nie ponownemu merytorycznemu rozpoznaniu sprawy. • Zarzuty dotyczące wad postępowania wymiarowego są bezprzedmiotowe, gdy nie zaistniały przesłanki do wznowienia postępowania. • Powołanie się na nieistniejący przepis P.p.s.a. jest wadą formalną skargi kasacyjnej.

Odrzucone argumenty

Postępowanie wznowieniowe powinno pozwolić na ponowne zbadanie całej sprawy administracyjnej, w tym dowodów, w związku z wyrokiem TSUE. • Niewłaściwe zastosowanie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących postępowania dowodowego i oceny materiału dowodowego w postępowaniu wznowieniowym.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie wznowieniowe toczy się w ściśle określonych ramach prawnych, a jego przedmiotem nie może być ponowne rozpoznanie sprawy we wszystkich jej aspektach, lecz jedynie zbadanie, czy zaszły przesłanki określone w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. • Postępowanie to nie może zatem zastępować kontroli sprawowanej w trybie zwykłym w ramach postępowania odwoławczego. • Zarzuty skargi kasacyjnej zamieszczone w pkt 2-5 tej skargi [...] są także bezprzedmiotowe i jako takie bezzasadne, gdyż dotyczą one - nie postępowania wznowieniowego, lecz prowadzonego wobec Skarżącej postępowania wymiarowego [...] podczas gdy, jak wykazano wyżej, wobec braku zaistnienia przesłanki do wznowienia postępowania, nie było podstaw do rozpatrywania wad postępowania wymiarowego.

Skład orzekający

Jerzy Płusa

przewodniczący sprawozdawca

Małgorzata Wolf-Kalamala

członek

Andrzej Melezini

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu postępowania wznowieniowego w sprawach podatkowych oraz znaczenie wad formalnych skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania na podstawie wyroku TSUE i wadliwie sformułowanych zarzutów skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i podatkowych ze względu na precyzyjne rozgraniczenie zakresu postępowania wznowieniowego od postępowania zwyczajnego oraz analizę wad formalnych skargi kasacyjnej.

Postępowanie wznowieniowe: czy można "wrócić do początku" sprawy podatkowej?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst