II FSK 1192/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej S. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. Spółka S. M. prowadząca zakład pracy chronionej, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002 r. (sygn. akt K 45/01), domagała się zwrotu nienależnie zapłaconego podatku dochodowego. Wyrok TK zakwestionował przepisy pozbawiające zakłady pracy chronionej uprawnień do zwolnień podatkowych przed upływem trzyletniego okresu. Organy podatkowe i WSA uznały, że zwolnienie dotyczyło jedynie 90% podatku przekazywanego na Zakładowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (ZFRON), a pozostałe 10% (na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych - PFRON) nie podlegało zwrotowi. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za zasadną. Sąd podkreślił, że wyrok TK, w związku z brakiem reakcji ustawodawcy, wywołał kontrowersje interpretacyjne. NSA, odwołując się do uchwały poszerzonego składu NSA (FPS 4/04), stwierdził, że wyrok TK skutkował zwolnieniem z całego podatku dochodowego od osób fizycznych, a nie tylko z części przekazywanej na ZFRON. W związku z tym, cała wpłacona kwota podatku stanowiła nadpłatę w rozumieniu Ordynacji podatkowej. Sąd uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja skutków wyroków Trybunału Konstytucyjnego w sprawach podatkowych, zwłaszcza w kontekście statusu zakładu pracy chronionej i prawa do zwrotu nadpłaty.
Dotyczy specyficznej sytuacji zakładu pracy chronionej i przepisów obowiązujących przed 2000 r., choć zasady interpretacji wyroków TK mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002 r. (sygn. akt K 45/01) skutkuje zwolnieniem z całego podatku dochodowego od osób fizycznych dla zakładu pracy chronionej, czy tylko z części przekazywanej na ZFRON?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego skutkuje zwolnieniem z całego podatku dochodowego od osób fizycznych, a cała wpłacona kwota stanowi nadpłatę.
Uzasadnienie
NSA uznał, że przepisy ustawy o rehabilitacji oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2000 r. przyznawały całkowite zwolnienie z podatku dochodowego dla zakładów pracy chronionej. Wyrok TK potwierdził to prawo, a brak regulacji przejściowych nie mógł ograniczać tego zwolnienia. W związku z tym, cała kwota podatku, w tym ta podlegająca przekazaniu na PFRON, stanowiła nadpłatę.
Kiedy powstaje nadpłata w podatku dochodowym od osób fizycznych dla podatnika zwolnionego z podatku, który wpłacał zaliczki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nadpłata powstaje z dniem złożenia zeznania rocznego za dany rok podatkowy, jeśli podatnik był zobowiązany do wpłacania zaliczek.
Uzasadnienie
NSA, odwołując się do art. 74 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej (w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2003 r.), stwierdził, że w przypadku podatników zobowiązanych do wpłacania zaliczek, nadpłata powstaje z dniem złożenia zeznania rocznego. Wyrok TK nie odnosił się do obowiązku wpłacania zaliczek, a rozliczenie roczne obejmuje cały rok podatkowy.
Przepisy (22)
Główne
Ordynacja podatkowa art. 72 § 1 pkt 1
Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 74 § 1 pkt 1
Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 74 § 2
Ordynacja podatkowa
u.p.d.o.f. art. 21 § 1 pkt 35
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wolne od podatku dochodowego były dochody z działalności gospodarczej osób zatrudniających osoby niepełnosprawne, w zakresie i na zasadach określonych w ustawie o rehabilitacji.
ustawa o rehabilitacji art. 31 § 1 pkt 1
Ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych
Zwalniała prowadzącego zakład pracy chronionej w stosunku do tego zakładu m.in. z podatku dochodowego od osób fizycznych. Zwolnienie miało charakter całkowity.
Pomocnicze
Ordynacja podatkowa art. 73
Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 5
Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 6
Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 26
Ordynacja podatkowa
u.p.d.o.f. art. 45 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
ustawa o rehabilitacji art. 31 § 3
Ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych
Określa obowiązek przekazania odpowiednich udziałów w środkach uzyskanych ze zwolnienia na ZFRON (90%) i PFRON (10%).
Konstytucja RP art. 190 § 4
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
ustawa zmieniająca art. 2 § pkt 2
Ustawa o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych
ustawa zmieniająca art. 4
Ustawa o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 153
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1 § 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 1 § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 3 § 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 3 § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002 r. (sygn. akt K 45/01) skutkuje zwolnieniem z całego podatku dochodowego od osób fizycznych dla zakładów pracy chronionej, a nie tylko z części przekazywanej na ZFRON. • Cała wpłacona kwota podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 r. stanowi nadpłatę w rozumieniu Ordynacji podatkowej.
Odrzucone argumenty
Stanowisko organów podatkowych i WSA, że zwolnienie podatkowe dotyczyło jedynie 90% podatku przekazywanego na ZFRON, a pozostałe 10% (na PFRON) nie podlegało zwrotowi. • Uznanie, że nadpłata powstała z dniem złożenia zeznania rocznego, a nie z dniem dokonania nienależnych wpłat zaliczek (w odniesieniu do części podatku podlegającej zwrotowi na PFRON).
Godne uwagi sformułowania
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002 r. (...) wywołuje liczne kontrowersje, które podlegają rozstrzygnięciom organów podatkowych i sądów administracyjnych na tle indywidualnych spraw podatników posiadających status zakładów pracy chronionej. • Treść przytoczonych przepisów nie pozostawia wątpliwości, iż zwolnienie to miało charakter całkowity i obejmowało cały należny z tego tytułu podatek dochodowy od osób fizycznych. • Błędem natomiast było odwołanie się do treści przepisu art. 31 ust. 3 ustawy o rehabilitacji, stanowiącego o obowiązku przekazania odpowiednich udziałów w środkach uzyskanych ze zwolnienia na ZFRON (90 %) i PFRON (10%).
Skład orzekający
Jan Rudowski
przewodniczący
Jerzy Rypina
członek
Sławomir Presnarowicz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja skutków wyroków Trybunału Konstytucyjnego w sprawach podatkowych, zwłaszcza w kontekście statusu zakładu pracy chronionej i prawa do zwrotu nadpłaty."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zakładu pracy chronionej i przepisów obowiązujących przed 2000 r., choć zasady interpretacji wyroków TK mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak wyroki Trybunału Konstytucyjnego mogą wpływać na rozstrzygnięcia podatkowe i jak ważne jest prawidłowe rozumienie ich skutków prawnych, zwłaszcza w kontekście ochrony praw nabytych.
“Zakład pracy chronionej wygrał z fiskusem: NSA potwierdził prawo do pełnego zwrotu podatku po wyroku TK.”
Dane finansowe
WPS: 903 281,7 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.