II FSK 1186/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną K. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który oddalił skargę na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej. Spór dotyczył opodatkowania podatkiem od dochodów z niezrealizowanych zysków (tzw. exit tax) planowanej darowizny udziałów w spółce z siedzibą na Cyprze na rzecz małżonka, który miał zmienić rezydencję podatkową z polskiej na zagraniczną. Skarżący uważał, że darowizna nie spowoduje powstania obowiązku podatkowego, ponieważ udziały te nie są 'składnikiem majątku położonym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej' w rozumieniu art. 30dh ust. 3 pkt 1 ustawy o PIT. Dyrektor KIS uznał to stanowisko za nieprawidłowe, interpretując pojęcie 'położony na terytorium Polski' jako 'przypisanie' składnika majątku do działalności prowadzonej na terytorium Polski, co obejmowałoby również udziały w spółce zagranicznej posiadane przez polskiego rezydenta podatkowego. WSA w Bydgoszczy podzielił stanowisko organu, uznając, że udziały te są 'położone' na terytorium Polski poprzez ich przypisanie do polskiej rezydencji podatkowej właściciela. Naczelny Sąd Administracyjny nie zgodził się z tą wykładnią. Podkreślił prymat wykładni językowej i wskazał, że potoczne znaczenie słowa 'położony' odnosi się do fizycznego miejsca znajdowania się przedmiotu. Sąd kasacyjny stwierdził, że udziały w spółce zagranicznej, zwłaszcza gdy wnioskodawca nie prowadzi działalności gospodarczej, nie mogą być uznane za 'położone na terytorium Polski'. Uznał, że wykładnia zastosowana przez organy i sąd pierwszej instancji była zbyt rozszerzająca i naruszała zasadę rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika (art. 2a Ordynacji podatkowej). W konsekwencji NSA uchylił zaskarżony wyrok i interpretację indywidualną, zasądzając zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWykładnia pojęcia 'składnik majątku położony na terytorium Polski' w kontekście przepisów o exit tax, zastosowanie zasady in dubio pro tributario przy wątpliwościach interpretacyjnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji darowizny udziałów w spółce zagranicznej przez osobę fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej, gdy małżonek zmienia rezydencję podatkową. Interpretacja pojęcia 'położony' może być różna w innych kontekstach prawnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy udziały w spółce z siedzibą w innym państwie członkowskim UE, posiadane przez polskiego rezydenta podatkowego, który nie prowadzi działalności gospodarczej, można uznać za 'składnik majątku położony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej' w rozumieniu art. 30dh ust. 3 pkt 1 ustawy o PIT, w kontekście opodatkowania niezrealizowanych zysków (exit tax) przy darowiźnie tych udziałów na rzecz małżonka zmieniającego rezydencję podatkową?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, udziały w spółce z siedzibą w innym państwie członkowskim UE, posiadane przez polskiego rezydenta podatkowego, który nie prowadzi działalności gospodarczej, nie są 'składnikiem majątku położonym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej' w rozumieniu art. 30dh ust. 3 pkt 1 ustawy o PIT.
Uzasadnienie
Sąd kasacyjny podkreślił prymat wykładni językowej i potoczne znaczenie słowa 'położony', które odnosi się do fizycznego miejsca. Stwierdził, że udziały w spółce zagranicznej nie mają fizycznego położenia na terytorium Polski, a interpretacja organów i WSA była zbyt rozszerzająca. Zastosowanie wykładni rozszerzającej naruszyło zasadę in dubio pro tributario.
Czy w sytuacji wątpliwości interpretacyjnych dotyczących pojęcia 'składnik majątku położony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej' w kontekście przepisów o exit tax, należy stosować zasadę rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika (art. 2a Ordynacji podatkowej)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w sytuacji istotnych wątpliwości interpretacyjnych, które nie zostały jednoznacznie rozstrzygnięte przez organy podatkowe i sądy niższych instancji, należy zastosować zasadę in dubio pro tributario.
Uzasadnienie
NSA uznał, że pojęcie 'położony na terytorium Polski' w kontekście przepisów o exit tax budziło istotne wątpliwości interpretacyjne, co potwierdzały różne stanowiska organów i sądów. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 2a Ordynacji podatkowej, należało wybrać interpretację korzystniejszą dla podatnika.
Przepisy (13)
Główne
u.p.d.o.f. art. 30dh § ust. 3 pkt 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepis ten stosuje się do nieodpłatnego przekazania innemu podmiotowi składnika majątku położonego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli w związku z tym przekazaniem Polska traci prawo do opodatkowania dochodów ze zbycia tego składnika majątku. NSA uznał, że udziały w spółce zagranicznej nie są 'położone na terytorium Polski' w rozumieniu tego przepisu.
u.p.d.o.f. art. 2a
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika. NSA uznał, że przepis ten powinien być zastosowany ze względu na wątpliwości interpretacyjne dotyczące pojęcia 'położony na terytorium Polski'.
O.p. art. 2a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 30da
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepisy dotyczące opodatkowania dochodów z niezrealizowanych zysków (exit tax).
u.p.d.o.f. art. 30dg
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepisy dotyczące opodatkowania dochodów z niezrealizowanych zysków (exit tax).
u.p.d.o.f. art. 30di
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepisy dotyczące opodatkowania dochodów z niezrealizowanych zysków (exit tax).
u.p.d.o.f. art. 3 § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Definicja nieograniczonego obowiązku podatkowego.
u.p.d.o.f. art. 30da § ust. 2 pkt 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przesłanka opodatkowania exit tax związana z przeniesieniem składnika majątku poza terytorium RP.
u.p.d.o.f. art. 30da § ust. 2 pkt 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przesłanka opodatkowania exit tax związana ze zmianą rezydencji podatkowej podatnika.
u.p.d.o.f. art. 30da § ust. 3
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Definicja majątku osobistego.
u.p.d.o.f. art. 30db § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Określenie wartości rynkowej składnika majątku.
u.p.d.o.f. art. 30dh § ust. 3 pkt 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Zastosowanie przepisów o exit tax do wniesienia składnika majątku do podmiotu innego niż spółka lub spółdzielnia.
u.p.d.o.f. art. 2 § ust. 1 pkt 3
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Zakres zastosowania ustawy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Udziały w spółce zagranicznej nie są 'składnikiem majątku położonym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej' w rozumieniu art. 30dh ust. 3 pkt 1 u.p.d.o.f. • Wykładnia organów i WSA była zbyt rozszerzająca i naruszała zasadę in dubio pro tributario.
Odrzucone argumenty
Stanowisko Dyrektora KIS, że udziały w spółce zagranicznej są 'położone na terytorium Polski' poprzez ich 'przypisanie' do polskiej rezydencji podatkowej właściciela. • Stanowisko WSA, że 'położenie składnika majątku na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej' oznacza 'przypisanie' tego składnika majątku do działalności prowadzonej przez podatnika na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Godne uwagi sformułowania
ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawiera definicji zwrotu 'położony na terytorium Polski', zatem jego znaczenie należy ustalić w drodze wykładni. • akcentuje się prymat wykładni językowej nad pozostałymi rodzajami wykładni, tj. funkcjonalną, systemową i celowościową. • językowe znaczenie tekstu prawnego stanowi granicę wykładni. • w państwie prawnym interpretator musi zawsze w pierwszym rzędzie brać pod uwagę językowe znaczenie tekstu prawnego. • nie można przypisać im cechy fizycznego położenia na terytorium Polski. • gdyby przyjąć definicję tego pojęcia zaprezentowaną przez WSA w Bydgoszczy, to w gruncie rzeczy okazałoby się, że obejmuje ona wszystkie bez wyjątku składniki majątku podatnika, niezależnie od tego czy są one rzeczywiście położone na terytorium Polski, czy też takiej cechy nie posiadają. • zwrot 'położony na terytorium Polski' zrodził istotne wątpliwości interpretacyjne.
Skład orzekający
Beata Cieloch
sprawozdawca
Renata Kantecka
członek
Tomasz Zborzyński
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia pojęcia 'składnik majątku położony na terytorium Polski' w kontekście przepisów o exit tax, zastosowanie zasady in dubio pro tributario przy wątpliwościach interpretacyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji darowizny udziałów w spółce zagranicznej przez osobę fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej, gdy małżonek zmienia rezydencję podatkową. Interpretacja pojęcia 'położony' może być różna w innych kontekstach prawnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego (exit tax) i jego interpretacji przez sądy, co jest istotne dla wielu podatników. Wykładnia pojęcia 'położony na terytorium Polski' jest kluczowa i budziła wątpliwości.
“Czy udziały w cypryjskiej spółce są 'polskim majątkiem'? NSA rozstrzyga kluczową kwestię exit tax.”
Dane finansowe
WPS: 4 000 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.