II FSK 1127/13

Naczelny Sąd Administracyjny2015-05-22
NSApodatkoweWysokansa
podatek od czynności cywilnoprawnychnadpłataaportkapitał zakładowypostępowanie podatkoweodmowa wszczęcia postępowaniapowaga rzeczy osądzonejostateczna decyzjaprawo procesoweNSA

NSA oddalił skargę kasacyjną spółki w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych, uznając sprawę za tożsamą z już prawomocnie rozstrzygniętą.

Spółka F. S.A. wniosła o stwierdzenie nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych, argumentując, że podatek został uiszczony w związku z wniesieniem aportem zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Organy podatkowe odmówiły wszczęcia postępowania, powołując się na art. 165a O.p., ponieważ sprawa była już prawomocnie rozstrzygnięta. WSA we Wrocławiu oddalił skargę spółki, a NSA podtrzymał to stanowisko, uznając sprawę za tożsamą z poprzednio rozstrzygniętą decyzją i wyrokami sądów administracyjnych.

Sprawa dotyczyła wniosku spółki F. S.A. o stwierdzenie nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC) w kwocie 54.988 zł, uiszczonym w związku z podwyższeniem kapitału zakładowego spółki "C." sp. z o.o. poprzez aport zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił wszczęcia postępowania, wskazując na art. 165a Ordynacji podatkowej (O.p.) i prawomocne rozstrzygnięcie tej samej sprawy w przeszłości. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał tę decyzję w mocy. Spółka zaskarżyła postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę, stwierdzając, że przepisy O.p. wykluczają wydanie dwóch tożsamych orzeczeń w tej samej sprawie, a sprawa była już prawomocnie rozstrzygnięta decyzją z 2007 r., która została następnie potwierdzona wyrokami WSA i NSA. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podkreślając, że ponowne rozpoznanie sprawy naruszyłoby zasady trwałości decyzji administracyjnych i powagi rzeczy osądzonej, zgodnie z art. 170 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ponowne rozpoznanie sprawy naruszyłoby zasady trwałości decyzji administracyjnych i powagi rzeczy osądzonej.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że art. 165a O.p. oraz zasada powagi rzeczy osądzonej (art. 170 p.p.s.a.) wykluczają możliwość wydania dwóch tożsamych orzeczeń w tej samej sprawie, która została już prawomocnie rozstrzygnięta.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (12)

Główne

O.p. art. 165a § § 1

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 170

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

O.p. art. 128

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 210 § § 4

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 124

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 219

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa była już prawomocnie rozstrzygnięta, co wyklucza ponowne jej rozpoznanie na podstawie art. 165a O.p. i zasady powagi rzeczy osądzonej (art. 170 p.p.s.a.).

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia art. 165a § 1 O.p. przez uznanie, że postępowanie nie może być wszczęte. Zarzuty naruszenia art. 121 § 1 O.p. przez brak odniesienia się do argumentacji skarżącej. Zarzuty naruszenia art. 210 § 4 w zw. z art. 124 i art. 219 O.p. przez sprzeczne z ustawą uzasadnienie postanowienia. Zarzuty naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. przez nieodpowiednie uzasadnienie wyroku WSA.

Godne uwagi sformułowania

Ponowne rozpoznanie tej sprawy, niezależnie od treści podnoszonej przez stronę skarżącą argumentacji naruszyłoby zasady trwałości decyzji administracyjnych, to jest powagi rzeczy załatwionej ostateczną decyzją administracyjną oraz zasadę powagi rzeczy osądzonej. Tożsamość sprawy uprzednio rozpoznanej w relacji do sprawy niniejszej jest niewątpliwa.

Skład orzekający

Tomasz Zborzyński

przewodniczący

Jacek Brolik

sprawozdawca

Bogusław Woźniak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady powagi rzeczy osądzonej i trwałości decyzji administracyjnych w postępowaniu podatkowym i sądowoadministracyjnym. Podkreślenie, że nie można dwukrotnie rozstrzygać tej samej sprawy, która została już prawomocnie zakończona."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy sprawa była już faktycznie i prawomocnie rozstrzygnięta przez organy i sądy administracyjne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca z punktu widzenia prawników procesowych i podatkowych ze względu na potwierdzenie fundamentalnych zasad proceduralnych, takich jak powaga rzeczy osądzonej.

Czy można dochodzić nadpłaty podatku, jeśli sprawa była już prawomocnie rozstrzygnięta?

Dane finansowe

WPS: 54 988 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FSK 1127/13 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2015-05-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2013-04-10
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Bogusław Woźniak
Jacek Brolik /sprawozdawca/
Tomasz Zborzyński /przewodniczący/
Symbol z opisem
6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne
Podatek od czynności cywilnoprawnych
Sygn. powiązane
I SA/Wr 1032/12 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2012-11-30
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
art.128, art. 170
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Tomasz Zborzyński, Sędzia NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Bogusław Woźniak, Protokolant Dorota Rembiejewska, po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2015 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej F. [...] S.A. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 30 listopada 2012 r. sygn. akt I SA/Wr 1032/12 w sprawie ze skargi F. [...] S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z dnia 25 czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od F. [...] S.A. z siedzibą w W. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu kwotę 180 (słownie: sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 30 listopada 2012 r., sygn. akt I SA/Wr 1032/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę F. S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z dnia 25 czerwca 2012 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych.
Ze stanu faktycznego sprawy wynika, że pismem z dnia 19 grudnia 2011 r. Skarżąca wniosła o stwierdzenie nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych w kwocie 54.988 zł, uiszczonym w związku z podwyższeniem w dniu 1 lutego 2006 r. kapitału zakładowego spółki "C." sp. z o.o. przez wniesienie aportem zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Naczelnik Urzędu Skarbowego W. postanowieniem z dnia 20 marca 2012 r., powołując się na art. 165a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8. Poz. 60 ze zm.- dalej powoływana jako O.p.), odmówił wszczęcia postępowania w sprawie ww. wniosku spółki. W uzasadnieniu wskazał, iż sprawa będąca przedmiotem wniosku została już ostatecznie rozstrzygnięta prawomocnym wyrokiem.
Rozpoznając sprawę w postępowaniu zażaleniowym Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy orzeczenie organu pierwszej instancji.
W skardze strona domagała się uchylenia zaskarżonego postanowienia, zarzucając naruszenie art. 165a § 1 O.p., przez wydanie orzeczenia o odmowie wszczęcia postępowania w sytuacji, gdy nie istniały ku temu przesłanki; art. 121 § 1 O.p., przez brak odniesienia się do argumentacji i wyjaśnień skarżącej składanych w toku postępowania podatkowego oraz art. 210 § 4 w związku z art. 124 i art. 219 O.p., i uzasadnienie zaskarżonego postanowienia w sposób sprzeczny z ustawowym wzorcem.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej we Wrocławiu wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa procesowego jak i materialnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powołując się na treść art. 128 oraz art. 165 a § 1 O.p. Sąd stwierdził, że powołane przepisy procedury podatkowej wykluczają możliwość wydania dwóch tożsamych orzeczeń w tej samej sprawie.
Następnie Sąd zwrócił uwagę, że sprawa będąca przedmiotem wniosku skarżącej z dnia 19 grudnia 2011 r. była już przedmiotem oceny i co istotne prawomocnego orzeczenia, co miało miejsce w decyzji z dnia 4 lipca 2007 r. wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu rozpoznającego odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia 5 kwietnia 2007 r. Powołanym orzeczeniem Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu (z dnia 4 lipca 2007 r.) - które zgodnie z treścią art. 128 O.p. ma przymiot ostatecznego - negatywnie został rozpoznany wniosek spółki "C." sp. z o.o. dotyczący stwierdzenia nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych w kwocie 54.988 zł. Obecnie składany przez skarżącą wniosek z dnia 19 grudnia 2011 r. zasadnie został, w opinii Sądu, oceniony przez organy podatkowe jako tożsamy z wnioskiem złożonym w dniu 13 lutego 2007 r., rozpoznanym ostatecznie decyzją z dnia 4 lipca 2007 r.
Zaskarżonemu wyrokowi Spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w świetle art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), a to:
1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., poprzez brak stwierdzenia naruszeń prawa i nieuchylenie przez WSA we Wrocławiu zaskarżonego postanowienia w sytuacji, gdy zostało ono wydane z uchybieniem przepisom postępowania tj. art. 165a § 1 O.p., polegającym na uznaniu, że postępowanie w sprawie stwierdzenia wnioskowanej przez Skarżącego nadpłaty nie może być wszczęte, gdyż sprawa nadpłaty została już uprzednio rozstrzygnięta decyzją ostateczną;
2. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez uzasadnienie wyroku w sposób nieodpowiadający ustawowemu wzorcowi, a mianowicie nieodniesienie się do wszystkich zarzutów sformułowanych w skardze oraz nieodniesienie się do argumentacji Skarżącego podniesionej w toku postępowania;
3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez nieuchylenie zaskarżonego postanowienia mimo wydania go przez Dyrektora z naruszeniem przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to: art. 121 § 1 O.p. poprzez brak odniesienia się przez Dyrektora do argumentacji i wyjaśnień przedstawionych przez Skarżącego w toku postępowania,
4. art. 210 § 4 w zw. z art. 219 w zw. z art. 124 O.p. polegające na uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia w sposób sprzeczny z ustawowym wzorcem.
Biorąc pod uwagę powyższe zarzuty Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA we Wrocławiu oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Na rozprawie pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna jest niezasadna.
Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny rozstrzyga indywidualną sprawę administracyjną, orzeka w odniesieniu do tej sprawy i w jej graniach.
Zasadniczym problemem prawnym sprawy niniejszej jest to, że była już ona przedmiotem rozpoznania sądów administracyjnych, a więc i organów podatkowych, których postępowanie i wydane decyzje zostały skontrolowane w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Wyrokiem z dnia 12 lutego 2008 r., I SA/Wr 1448/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z dnia 4 lipca 2007 r. w przedmiocie "odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych". Skarga kasacyjna podatnika od powyższego wyroku została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 stycznia 2010 r., II FSK 1266/08.
Tożsamość sprawy uprzednio rozpoznanej w relacji do sprawy niniejszej jest niewątpliwa. Dotyczą one poprzednika prawnego Skarżącej, jako w tym kontekście jej następcy prawnego, tej samej nadpłaty w tym samym podatku, z tytułu tej samej czynności prawnie znaczącej dla ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Ponowne rozpoznanie tej sprawy, niezależnie od treści podnoszonej przez stronę skarżącą argumentacji naruszyłoby zasady trwałości decyzji administracyjnych, to jest powagi rzeczy załatwionej ostateczną decyzją administracyjną oraz zasadę powagi rzeczy osądzonej. Zgodnie z art. 170 p.p.s.a. prawomocne orzeczenie sądu administracyjnego wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Ponowne rozpoznanie indywidualnej sprawy administracyjnej w przedmiocie nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych oznaczałoby zignorowanie prawomocnych wyroków WSA i NSA wydanych w tym samym przedmiocie, ponieważ sprawa literalnie nazwana sprawą o odmowę stwierdzenia nadpłaty podatkowej w istocie jest indywidualną sprawą podatkową w przedmiocie nadpłaty w danym podatku. Ponowne wydawanie merytorycznych decyzji w sprawie załatwionej już decyzją ostateczną, posiadającą ponadto walor skontrolowania przez sądy administracyjne obu instancji, stanowiłoby zignorowanie tej decyzji i naruszenie art. 128 O. p., zgodnie z którym wzruszenie mocy obowiązującej decyzji ostatecznej, od której nie służy już odwołanie w postępowaniu podatkowym, może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w ustawie, to jest wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności decyzji, uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej, wygaśnięcia decyzji, nie zaś poprzez ponowne rozstrzyganie w przedmiocie tejże decyzji.
Z tych powodów, nie dopatrując się w zaskarżonym wyroku naruszeń prawa, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 184 p.p.s.a. i art. 204 pkt 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną oraz orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI