II FSK 1111/22

Naczelny Sąd Administracyjny2025-06-03
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowyPITkomplementariuszspółka komandytowazaliczka na zyskinterpretacja podatkowaobowiązek podatkowyzobowiązanie podatkowerok podatkowypłatnik

NSA oddalił skargę kasacyjną organu, potwierdzając, że podatek dochodowy od komplementariusza powstaje dopiero po zakończeniu roku podatkowego, a nie w momencie wypłaty zaliczki na poczet zysku.

Organ interpretacyjny zaskarżył wyrok WSA, który uchylił interpretację indywidualną dotyczącą podatku dochodowego komplementariusza. Organ zarzucił błędną wykładnię przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym, twierdząc, że obowiązek poboru podatku od zaliczek na poczet zysku spoczywa na spółce komandytowej. NSA oddalił skargę, podzielając stanowisko WSA i wcześniejsze orzecznictwo, zgodnie z którym zobowiązanie podatkowe komplementariusza powstaje dopiero po zakończeniu roku podatkowego, gdy znana jest wysokość dochodu spółki i możliwe jest zastosowanie pomniejszenia.

Przedmiotem skargi kasacyjnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej była kwestia opodatkowania komplementariusza spółki komandytowej. Organ kwestionował wyrok WSA, który uchylił interpretację indywidualną dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych. Głównym zarzutem było naruszenie art. 30a ust. 6a w zw. z art. 30a ust. 1 pkt 4) i w zw. z art. 41 ust. 4e ustawy o PIT, poprzez uznanie, że do obliczenia podatku od komplementariusza konieczne jest poznanie wysokości podatku należnego spółce za rok podatkowy, a obowiązek podatkowy komplementariusza powstały z chwilą wypłaty zaliczki na poczet udziału w zyskach, przekształci się w zobowiązanie dopiero po obliczeniu dochodu spółki. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając ją za niezasadną. Sąd podkreślił, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, przychód z udziału w zysku spółki komandytowej jest opodatkowany dopiero po zakończeniu roku podatkowego, kiedy znana jest jego faktyczna wysokość. Wypłata zaliczki na poczet zysku rodzi jedynie obowiązek podatkowy, natomiast zobowiązanie podatkowe powstaje po zakończeniu roku, gdy możliwe jest ustalenie dochodu spółki i zastosowanie przewidzianych prawem pomniejszeń. NSA potwierdził, że obowiązek podatkowy komplementariusza przekształca się w zobowiązanie dopiero z chwilą zakończenia roku podatkowego i ustalenia kwoty przypadającej mu z zysku spółki, z uwzględnieniem pomniejszenia z art. 30a ust. 6a u.p.d.o.f. W tym momencie aktualizuje się również obowiązek płatnika pobrania podatku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Obowiązek podatkowy komplementariusza przekształca się w zobowiązanie podatkowe dopiero z chwilą zakończenia roku podatkowego i ustalenia, jaka kwota z tytułu udziału w zysku spółki komandytowej przypada temu komplementariuszowi, z uwzględnieniem pomniejszenia określonego w art. 30a ust. 6a u.p.d.o.f.

Uzasadnienie

Zryczałtowany podatek dochodowy od przychodu z udziału w zysku może być pobrany wyłącznie od faktycznie osiągniętego przychodu, a nie od zaliczki, której wysokość w trakcie roku obrotowego nie jest znana. Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wypłaty zaliczki, ale zobowiązanie podatkowe dopiero po zakończeniu roku, gdy znany jest dochód spółki i możliwe jest zastosowanie pomniejszenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (7)

Główne

u.p.d.o.f. art. 41 § ust. 4e

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 30a § ust. 6a

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 30a § ust. 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

w zw. z art. 30a ust. 1 pkt 4)

p.p.s.a. art. 188

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

p.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

O.p. art. 4

Ustawa Ordynacja podatkowa

O.p. art. 5

Ustawa Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek podatkowy komplementariusza powstaje z chwilą wypłaty zaliczki na poczet udziału w zysku, ale zobowiązanie podatkowe powstaje dopiero po zakończeniu roku podatkowego, gdy znana jest wysokość dochodu spółki i możliwe jest zastosowanie pomniejszenia.

Odrzucone argumenty

Obowiązek poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od wypłat dokonanych przez spółkę komandytową na rzecz komplementariuszy z tytułu zaliczki na poczet udziału w zysku za dany rok podatkowy powstaje w momencie wypłaty zaliczki.

Godne uwagi sformułowania

obowiązek podatkowy komplementariusza przekształca się w zobowiązanie, a więc stosunek podatkowo prawny dopiero z chwilą zakończenia roku podatkowego przychodem z tytułu udziału w zysku można uznać tylko świadczenie, do którego prawo wspólnik nabywa po zakończeniu roku podatkowego

Skład orzekający

Tomasz Zborzyński

przewodniczący

Tomasz Kolanowski

sprawozdawca

Alicja Polańska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej NSA w zakresie momentu powstania zobowiązania podatkowego komplementariusza spółki komandytowej w podatku dochodowym od osób fizycznych, w szczególności w kontekście wypłaty zaliczek na poczet zysku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji komplementariusza spółki komandytowej i opodatkowania jego dochodów z udziału w zysku spółki.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego dla wspólników spółek komandytowych, wyjaśniając kluczową różnicę między obowiązkiem a zobowiązaniem podatkowym w kontekście zaliczek na zysk.

Kiedy naprawdę zapłacisz podatek od zysku w spółce komandytowej? NSA wyjaśnia różnicę między zaliczką a zobowiązaniem.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FSK 1111/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-06-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-09-20
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Alicja Polańska
Tomasz Kolanowski /sprawozdawca/
Tomasz Zborzyński /przewodniczący/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
6560
Hasła tematyczne
Interpretacje podatkowe
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Sygn. powiązane
III SA/Wa 2492/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-05-26
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1128
art. 41 ust. 4e, art. 30a ust. 6a
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych -t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Zborzyński Sędziowie Sędzia NSA Tomasz Kolanowski (spr.) Sędzia WSA (del.) Alicja Polańska Protokolant Adrianna Siniarska po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 maja 2022 r. sygn. akt III SA/Wa 2492/21 w sprawie ze skargi M. K. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 13 sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi kasacyjnej jest wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 maja 2022 r. sygn. akt III SA/Wa 2492/21 uchylający interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 13 sierpnia 2021 r. wydaną w sprawie M.K. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych.
Wyrok ten dostępny jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl (CBOSA).
Organ interpretacyjny zaskarżył powyższy wyrok w całości i w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną ich wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 30a ust. 6a w zw. z art. 30a ust. 1 pkt 4) i w zw. z art. 41 ust. 4e ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1128 ze zm. – dalej: "u.p.d.o.f."), poprzez bezpodstawne uznanie, iż do obliczenia wysokości podatku od komplementariusza, zgodnie z art. 30a ust. 6a u.p.d.o.f. konieczne jest poznanie wysokości podatku należnego spółki za rok podatkowy, a obowiązek podatkowy komplementariusza powstały z chwilą wypłaty mu zaliczki na poczet udziału w jej zyskach, przekształci się w zobowiązanie podatkowe dopiero w momencie obliczenia dochodu tej spółki.
Wskazując na powyższą podstawę, organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, na podstawie art. 188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm. - dalej jako: "p.p.s.a.") i rozpoznanie skargi poprzez jej oddalenie, ewentualnie uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji; a także zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz organu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego.
Nie wniesiono odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna jest niezasadna.
Sąd pierwszej instancji uznał, że obowiązek podatkowy powstanie u komplementariusza w momencie wypłaty na jego rzecz zaliczek na poczet przypadającego na niego udziału w zysku osiąganego przez spółkę, jednak zobowiązanie podatkowe z tego tytułu powstanie dopiero po zakończeniu roku podatkowego, kiedy znana będzie zarówno wysokość dywidendy, jak i wysokość podatku zapłaconego przez spółkę. Organ kwestionuje to stanowisko wywodząc, że na spółce komandytowej, jako płatniku ciąży obowiązek pobierania (i obliczania) zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od wypłat dokonanych przez spółkę na rzecz komplementariuszy tytułem zaliczki na poczet ich udziału w zysku owej spółki za dany rok podatkowy.
Zagadnienie prawne stanowiące przedmiot zaskarżonej indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego było już wielokrotnie analizowane przez Naczelny Sąd Administracyjny. W wydanych w takich sprawach wyrokach jednolicie przyjęto, że jeżeli ustawa podatkowa przedmiotem opodatkowania czyni przychody z tytułu udziału w zysku, to za takie można uznać tylko świadczenie, do którego prawo wspólnik nabywa po zakończeniu roku podatkowego. Zryczałtowany podatek dochodowy od przychodu z udziału w zysku może zatem być pobrany wyłącznie od faktycznie osiągniętego przychodu z udziału w zysku, a nie od zaliczki na poczet tego zysku, którego wysokość w trakcie roku obrotowego nie jest jeszcze znana (zob. wyroki NSA: z 3.12.2020 r., II FSK 2048/18; z 9.05.2023 r., II FSK 1326/22; z 26.01.2024 r., II FSK 968/23; z 22.02.2024 r., II FSK 1449 i 1687/23; z 2.07.2024 r., II FSK 769/22; z 5.09.2024 r., II FSK 56/22 oraz z 21.01.2025 r., II FSK 1372/24; publ. CBOSA).
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą skargę kasacyjną pogląd powyższy w pełni podziela. Zauważa ponadto, że organ interpretacyjny dostrzega rozróżnienie pomiędzy zaliczkową, a ostateczną wypłatą udziału w zysku spółki komandytowej, podnosząc, że obowiązek podatkowy po stronie komplementariusza powstaje w momencie faktycznego uzyskania przychodu, a więc również w momencie wypłaty na jego rzecz miesięcznych zaliczek na poczet jego udziału w zysku spółki komandytowej za dany rok. Jednakże, w momencie wypłaty zaliczki po stronie odbiorcy tej należności powstaje jedynie obowiązek podatkowy, czyli wynikająca z ustawy podatkowej nieskonkretyzowana powinność przymusowego świadczenia pieniężnego w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w tej ustawie (art. 4 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm., dalej "O.p."). Natomiast zobowiązanie podatkowe, to jest wynikający z obowiązku podatkowego podatkowy stosunek zobowiązaniowy w którym podatnik tj. wierzyciel musi spełnić świadczenie w postaci zapłacenia podatku w wysokości, w terminie oraz w miejscu określonych w przepisach prawa podatkowego (art. 5 O.p.). W analizowanym stanie faktycznym tego rodzaju stosunek prawny może powstać dopiero po zakończeniu roku podatkowego, gdy znany będzie dochód spółki i kiedy możliwe będzie zastosowanie pomniejszenia, o którym mowa w art. 30a ust. 6a u.p.d.o.f.
Nie jest zasadny zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 41 ust. 4e oraz art. 30a ust. 6a u.p.d.o.f. Obowiązek podatkowy komplementariusza przekształca się w zobowiązanie, a więc stosunek podatkowo prawny dopiero z chwilą zakończenia roku podatkowego i ustalenia, jaka kwota z tytułu udziału w zysku spółki komandytowej przypada temu komplementariuszowi, z uwzględnieniem pomniejszenia określonego w art. 30a ust. 6a u.p.d.o.f. W tym czasie też aktualizuje się przewidziany w art. 41 ust. 4 i ust. 4e u.p.d.o.f. obowiązek pobrania przez płatnika zryczałtowanego podatku od wypłat dokonanych na rzecz komplementariusza. Innymi słowy dopiero w tym momencie, to jest po zakończeniu roku podatkowego, można też określić, jaki przychód uzyskał komplementariusz z udziału w zyskach osoby prawnej. Jest to niezbędne dla skonkretyzowania wysokości zobowiązania podatkowego po stronie komplementariusza.
Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI