II FSK 1077/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych, uznając, że organy podatkowe prawidłowo oceniły zebrany materiał dowodowy i nie naruszyły przepisów postępowania ani prawa materialnego.
Skarga kasacyjna dotyczyła podatku dochodowego od osób fizycznych za 2012 r. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 P.p.s.a. (konstrukcja uzasadnienia) oraz art. 151 P.p.s.a. (nieuwzględnienie skargi), a także naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię § 5 ust. 5 rozporządzenia w sprawie zwrotu podatku. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy i nie doszło do naruszenia przepisów postępowania ani prawa materialnego.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną P. F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2012 r. Skarżący zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 P.p.s.a. (błędna konstrukcja uzasadnienia) oraz art. 151 P.p.s.a. (nieuwzględnienie skargi i niewłaściwa kontrola legalności), a także naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię § 5 ust. 5 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie zwrotu podatku. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, iż organy podatkowe nie naruszyły przepisów postępowania, w tym zasady budowania zaufania do organów (art. 121 O.p.) oraz obowiązku podejmowania niezbędnych działań do wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 122 O.p.). Sąd podkreślił, że obowiązek ten nie jest nieograniczony i strona również ma obowiązek współudziału w wyjaśnianiu sprawy. NSA stwierdził, że organy podatkowe dokonały wszechstronnej i logicznej oceny zebranego materiału dowodowego, a zarzut naruszenia art. 191 O.p. (brak wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego) jest niezasadny, gdyż strona nie wykazała, aby ocena organów naruszała zasady logicznego rozumowania czy doświadczenia życiowego. Sąd uznał również, że uzasadnienie wyroku Sądu pierwszej instancji spełnia wymogi art. 141 § 4 P.p.s.a. Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa materialnego, NSA stwierdził, że § 5 ust. 5 rozporządzenia dotyczy faktur dokumentujących sprzedaż paliw wlewanych do baku, a w przypadku tankowania do innych zbiorników nie ma obowiązku wpisywania numeru rejestracyjnego. Jednakże, postępowanie dowodowe wykazało, że podatnik nie posiadał beczek ani kanistrów pozwalających na zatankowanie takiej ilości paliwa, a wobec braku możliwości ustalenia, do jakiego samochodu zostało wykorzystane paliwo, uprawniony jest wniosek organów podatkowych o zawyżeniu kosztów uzyskania przychodów. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną jako bezzasadną i zasądził od skarżącego na rzecz organu zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, uchylenie decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania może nastąpić jedynie wtedy, gdy to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że nie każde naruszenie przepisów postępowania powoduje konieczność wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. Tylko takie naruszenie, które mogło spowodować inny wynik sprawy, gdyby do niego nie doszło, powoduje konieczność uchylenia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (20)
Główne
P.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa kasacyjna - naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy.
rozporządzenie art. 5 § ust. 5
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 28 marca 2011 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług
Wymogi dotyczące faktur dokumentujących sprzedaż paliw silnikowych, wlewanych do baku samochodu, powinny zawierać numer rejestracyjny.
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
O.p. art. 229
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Obowiązek organu podatkowego do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy nie zwalnia strony z obowiązku współudziału w realizacji tego obowiązku.
O.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Obowiązek organu podatkowego do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy nie jest nieograniczony i bezwzględny; obowiązuje do momentu uzyskania pewności w zakresie stanu faktycznego.
O.p. art. 125
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Organy podatkowe powinny działać w sprawie nie tylko wnikliwie, ale również szybko.
O.p. art. 187 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Obowiązek organów gromadzenia materiału dowodowego nie jest nieograniczony i bezwzględny.
O.p. art. 188
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem.
O.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy dokonuje swobodnej oceny dowodów, a zarzut dowolności można postawić jedynie wówczas, gdy ustalenia faktyczne zostały oparte na dowodach dowolnie wybranych, bez odpowiedniej argumentacji.
O.p. art. 123 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym.
O.p. art. 121
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zasada budowania zaufania do organów podatkowych.
O.p. art. 192
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym.
P.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konsekwencje nieuwzględnienia skargi przez sąd.
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania.
u.p.t.u. art. 106j § ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Korekta faktury.
u.p.t.u. art. 86 § ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Prawo do odliczenia podatku naliczonego.
u.p.t.u. art. 88 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Wyłączenie prawa do odliczenia podatku naliczonego.
u.p.t.u. art. 109 § ust. 3
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Obowiązek rzetelnego prowadzenia dokumentacji podatkowej.
P.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. przez błędną konstrukcję uzasadnienia wyroku WSA. Naruszenie art. 151 P.p.s.a. i nieuwzględnienie skargi przez WSA. Naruszenie art. 229 w zw. z art. 122, art. 125, art. 187 § 1, art. 188 i art. 191 O.p. przez organy podatkowe (niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego). Naruszenie art. 123 § 1 w zw. z art. 121 i art. 192 O.p. przez naruszenie zasady czynnego udziału strony. Naruszenie art. 187 § 1 w zw. z art. 191 O.p. przez brak wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego i jego jednostronną ocenę. Błędna wykładnia § 5 ust. 5 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie zwrotu podatku.
Godne uwagi sformułowania
nie każde naruszenie przepisów postępowania powoduje konieczność wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego obowiązek organu podatkowego do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, nie oznacza to jednak, że strona jest zwolniona od współudziału w realizacji tego obowiązku generalną zasadą postępowania dowodowego jest to, iż każdy, kto z faktów wyprowadza dla siebie konsekwencje prawne, obowiązany jest fakty te udowodnić skuteczność wykazania, że organy te naruszyły zasadę z art. 191 O.p. wymaga wykazania, że uchybił on zasadom logicznego rozumowania, wiedzy lub doświadczenia życiowego
Skład orzekający
Jan Grzęda
przewodniczący-sprawozdawca
Beata Cieloch
członek
Sylwester Golec
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dowodów w postępowaniu podatkowym, oceny materiału dowodowego przez organy, wymogów formalnych faktur paliwowych oraz wpływu naruszeń proceduralnych na wynik sprawy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z wystawianiem faktur na paliwo i tankowaniem do różnych zbiorników.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych i materialnych w podatku dochodowym od osób fizycznych, w szczególności oceny dowodów i wymogów faktur paliwowych, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego.
“Faktury za paliwo bez numeru rejestracyjnego – kiedy można je uznać za koszt uzyskania przychodu?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII FSK 1077/21 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2021-11-30 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-08-27 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Beata Cieloch Jan Grzęda /przewodniczący sprawozdawca/ Sylwester Golec Symbol z opisem 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania Hasła tematyczne Podatek dochodowy od osób fizycznych Podatkowe postępowanie Sygn. powiązane I SA/Łd 153/21 - Wyrok WSA w Łodzi z 2021-05-27 Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2019 poz 900 art. 229 w zw. z art. 122, art. 125, art. 187 § 1, art. 188 i art. 191, art. 123 § 1 w zw. z art. 121 i art. 192, art. 187 § 1 w zw. z art. 191 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jan Grzęda (sprawozdawca), Sędzia NSA Beata Cieloch, Sędzia del. WSA Sylwester Golec, po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej P. F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 27 maja 2021 r., sygn. akt I SA/Łd 153/21 w sprawie ze skargi P. F. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 17 listopada 2020 r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2012 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od P. F. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi kwotę 3600 (słownie: trzy tysiące sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Zaskarżonym wyrokiem z 27 maja 2021 r., sygn. akt I SA/Łd 153/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę P. F. na decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 17 listopada 2020 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2012 r. Skargę kasacyjną od ww. wyroku wywiódł skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, zarzucając mu, na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej "P.p.s.a."), naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 141 § 4 P.p.s.a. przez błędną konstrukcje uzasadnienia zaskarżonego wyroku polegającą na bezzasadnym i sprzecznym ze stanowiskiem podatnika uznaniu za okoliczność bezsporną, że "na stacji I. w analizowanym okresie, trwała działalność polegająca na wystawianiu zbiorczych faktur niedokumentujących rzeczywistych zdarzeń gospodarczych dla "zaufanych" przedsiębiorców w oparciu o paragony pozostawione przez klientów tej stacji" i brak należytego wyjaśnienia podstaw faktycznych i prawnych przyjętego stanowiska, błędną konstrukcję uzasadnienia wyroku wyrażającą się w zbyt lakonicznym odniesieniu się do zarzutu skargi w zakresie naruszenia art. 106j ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm., dalej "u.p.t.u."), braku argumentacji Sądu oraz zaniechaniu przedstawienia pisemnego uzasadnienia w zakresie zarzutów podniesionych przez skarżącego dotyczących naruszenia art. 191 w zw. z art. 210 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, ze zm., dalej "O.p."), - błędnym zastosowaniu art. 151 P.p.s.a i nieuwzględnieniu skargi w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działania administracji publicznej, zamiast zastosowania przez Sąd art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. i uchylenie zaskarżonej decyzji w zw. z naruszeniem art. 229 w zw. z art. 122, art. 125, art. 187 § 1, art. 188 i art. 191 O.p. tj. obrazę reguł gromadzenia materiału dowodowego przez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, a przez to zaniechanie podjęcia przez organy podatkowe niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, gdyż zebrany materiał dowodowy był niewystarczający i pozostawiał wiele wątpliwości, art. 123 § 1 w zw. z art. 121 i art. 192 O.p. a w konsekwencji naruszenie zasady czynnego udziału strony w postepowaniu podatkowym, a przez to naruszenie zasady budowania zaufania do organów podatkowych na każdym etapie postępowania podatkowego, art. 187 § 1 w zw. z art. 191 O.p. przez brak wszechstronnego rozpatrzenia zgromadzonego materiału dowodowego i dokonanie jednostronnej jego oceny, wyrażającej się w uwzględnieniu materiału dowodowego świadczącego jedynie na niekorzyść skarżącego i pominięciu tych okoliczności i dowodów, które przemawiały na korzyść podatnika. Ponadto zaskarżonemu wyrokowi, na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a., zarzucono naruszenie prawa materialnego tj.: § 5 ust. 5 rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 28 marca 2011 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 68, poz. 360 ze zm., dalej "rozporządzenie") przez jego błędną wykładnie polegającą na uznaniu, że wszystkie faktury dokumentujące sprzedaż paliw silnikowych oleju napędowego powinny zawierać numer rejestracyjny tego samochodu, podczas gdy w świetle tego przepisu numer rejestracyjny powinien być wpisywany wyłącznie w przypadku tankowania paliwa do baku pojazdu, tymczasem z zeznań podatnika i świadków wynika, że tankowanie odbywało się do beczek, baniek, kanistrów, agregatów i innych zbiorników, a w przypadku tankowania do innych zbiorników niż bak samochodu, nie było obowiązku wpisywania numeru rejestracyjnego, w konsekwencji brak podstaw do wykluczenia z kosztów uzyskania przychodów faktur VAT, na których nie wpisano numeru rejestracyjnego pojazdu, z tych samych względów wpisanie takiego numeru rejestracyjnego, w sytuacji gdy nie było to konieczne w świetle powyższych przepisów i okoliczności nie powinno skutkować negatywnymi konsekwencjami dla podatnika. Stawiając powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, reprezentowany przez pełnomocnika, w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie i zasądzenie od skarżącego na swoją rzecz kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest niezasadna dlatego została oddalona. W niniejszej sprawie skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach kasacyjnych określonych w art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a. W związku z takim sformułowaniem jej podstaw rozpatrzeniu w pierwszej kolejności podlegać powinny zawarte w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Dopiero bowiem po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy, albo że nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowane w sprawie przepisy prawa materialnego (por. wyroki NSA z 2 grudnia 2014 r. sygn. akt II GSK 1761/13, z 9 maja 2013 r. sygn. akt I OSK 2355/11, z 21 października 2011 r. sygn. akt II FSK 775/10, wszystkie przywołane w niniejszym uzasadnieniu wyroki dostępne są na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przechodząc do oceny zasadności zarzutów sformułowanych przez stronę skarżącą w powyższym zakresie na wstępie należy podkreślić, że uchylenie przez sąd administracyjny decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a.) może nastąpić jedynie wtedy, jeżeli to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. A zatem, nie każde naruszenie przepisów postępowania powoduje konieczność wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. Tylko takie naruszenie przepisów, które mogło spowodować, że wynik sprawy mógłby być inny, gdyby do tego naruszenia nie doszło, powoduje konieczność uchylenia decyzji przez sąd (por. uchwała NSA z 25 kwietnia 2005 r. sygn. akt FPS 6/04). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że w sprawie nie doszło do naruszenia przez organy podatkowe art. 121 § 1 O.p., albowiem postępowanie podatkowe zostało przeprowadzone w sposób budzący zaufanie do tych organów. Chybiony jest również zarzut naruszenia art. 122 O.p. Wprawdzie z dyspozycji tego przepisu wynika obowiązek organu podatkowego do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, nie oznacza to jednak, że strona jest zwolniona od współudziału w realizacji tego obowiązku. Z sytuacją taką będziemy mieli do czynienia w szczególności wówczas, gdy strona formułuje twierdzenia co do okoliczności stanu faktycznego, które nie znajdują oparcia w materiale dowodowym zebranym przez organ lub zaprzecza poprawności dokonanej przez organ podatkowy oceny stanu faktycznego. W takich przypadkach logika podpowiada, że wraz z tą inicjatywą przechodzą na nią także i wszelkie konsekwencje, jakie wiążą się z wynikiem prowadzonego dowodu. Na uwarunkowanie to zwraca zresztą uwagę orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, które akcentuje, że generalną zasadą postępowania dowodowego jest to, iż każdy, kto z faktów wyprowadza dla siebie konsekwencje prawne, obowiązany jest fakty te udowodnić (por. wyroki NSA z 20 sierpnia 2014 r. sygn. akt II FSK 2104/12, z 27 sierpnia 2013 r. sygn. akt II FSK 2609/11). A zatem, organy podatkowe mają wprawdzie obowiązek gromadzenia i uzupełniania materiału dowodowego, ale jedynie do momentu uzyskania pewności w zakresie stanu faktycznego sprawy. Obowiązek ten nie jest więc nieograniczony i bezwzględny. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego podejmowanie przez organy podatkowe kroków zmierzających do ustalenia okoliczności związanych z nabyciem towarów wymienionych w spornych fakturach należy uznać za postępowanie wypełniające przesłanki zawarte w art. 122 O.p. Trzeba mieć bowiem na względzie, że przepis mówi o działaniach niezbędnych, a wynikający z art. 122 i art. 187 § 1 O.p. obowiązek organów gromadzenia materiału dowodowego nie jest nieograniczony i bezwzględny. Jak już wyżej podkreślono, obowiązek ten obciąża organy jedynie do momentu uzyskania pewności w zakresie stanu faktycznego sprawy. Sąd pierwszej instancji słusznie uznał, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwalał na poczynienie miarodajnych ustaleń faktycznych, stąd też zarzut niewyjaśnienia wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności jest niezasadny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi prawidłowo ocenił, że przeprowadzony przez organ wywód w przedmiocie oceny zebranych dowodów jest w pełni logiczny i nie nosi cech dowolności. Sąd pierwszej instancji podzielił w tym zakresie argumentację organu odwoławczego, która w świetle wszechstronnej oceny materiału dowodowego jest w pełni uzasadniona i nie wykracza poza ramy swobodnej oceny dowodów. Zasadność ocen i wniosków poczynionych przez organ podatkowy na podstawie zebranego materiału dowodowego, w świetle zasad logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, nie budzi wątpliwości. Dokonana przez organy podatkowe ocena dowodów nie wykracza także poza granice wynikające z art. 191 O.p., nie nosi cech dowolności czy powierzchowności. W opinii Naczelnego Sądu Administracyjnego argumentacja strony skarżącej ogranicza się w głównej mierze do polemiki z ustaleniami organów podatkowych przez proste zaprzeczenie poczynionym ustaleniom. Tymczasem skuteczność wykazania, że organy te naruszyły zasadę z art. 191 O.p. wymaga wykazania, że uchybił on zasadom logicznego rozumowania, wiedzy lub doświadczenia życiowego, to bowiem jedynie może być przeciwstawione uprawnieniu organu do dokonywania swobodnej oceny dowodów. Nie jest natomiast wystarczające przekonanie strony o innej niż przyjął organ wadze (doniosłości) poszczególnych dowodów i ich odmiennej ocenie niż ocena organu. W judykaturze akcentuje się, że organom podatkowym przyznano uprawnienie do swobodnej oceny poszczególnych dowodów, a zatem prawo do uznania, które z dowodów stanowią wiarygodne źródło twierdzeń o faktach, a które nie. Zarzut dowolnego działania organu można by postawić dopiero wówczas, gdyby ustalenia faktyczne zostały oparte na dowodach dowolnie wybranych, a zatem takich, których wybór nie został poparty odpowiednią argumentacją. Sytuacja taka nie występuje jednak wówczas, gdy organ, wyczerpująco uzasadniając swoje stanowisko, wskazuje, którym dowodom przyznaje moc dowodową, a którym odmawia wiarygodności i z jakich przyczyn (zob. np. wyroki NSA z 17 grudnia 2020 r. sygn. akt II FSK 2359/18, z 6 października 2020 r. sygn. akt I FSK 2008/17). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie zachodziła, albowiem organy podatkowe obu instancji dokonały oceny każdego z zebranych dowodów, odniosły się do każdego z nich, dokonując ich analizy we wzajemnej łączności. Zgodnie z art. 188 O.p. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. W orzecznictwie podkreśla się, że gromadzenie materiału dowodowego nie może polegać na zbieraniu wszelkich informacji dotyczących zjawisk i zdarzeń. Należy bowiem pamiętać, że organy podatkowe powinny działać w sprawie nie tylko wnikliwie, ale również szybko (art. 125 O.p.). Skuteczność prawna żądania przeprowadzenia dowodu uzależniona jest od stwierdzenia, że przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a jednocześnie okoliczność ta nie została potwierdzona innym dowodem. Organ podatkowy jest zobowiązany do zgromadzenia dowodów w takim zakresie, w jakim jest to niezbędne do ustalenia stanu faktycznego. Oznacza to, że jeżeli organ podatkowy, na podstawie zebranych w toku postępowania dowodów, może dokonać niebudzącego wątpliwości ustalenia stanu faktycznego, wówczas dalsze prowadzenie postępowania dowodowego nie jest zasadne. Bezwzględne stosowanie zasad wynikających z art. 122 i art. 187 § 1 O.p. prowadziłaby do faktycznej niemożności ukończenia jakiegokolwiek postępowania podatkowego z obawy przed pominięciem jakiegoś dowodu, niezależnie od jego wartości dowodowej oraz w związku z wzajemnymi oczekiwaniami stron co do konieczności przeprowadzenia dowodu przez przeciwnika w sprawie. Mogłoby dojść do sytuacji, w której należałoby prowadzić postępowanie dowodowe nawet wówczas, gdy całokształt okoliczności ujawnionych w sprawie wystarczyłby do podjęcia rozstrzygnięcia, a także wówczas, gdy należyta ocena zebranego materiału dowodowego prowadziłaby do nieodmiennej konstatacji, że innych dowodów poza ujawnionymi nie należy oczekiwać (por. wyrok NSA z 30 listopada 2011 r. sygn. akt I FSK 180/11). Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy dotyczące działalności stacji paliw "I.", w szczególności protokoły zeznań pracowników zatrudnionych w tym podmiocie w latach 2011-2012, w sposób prawem przewidziany. Przesłuchani pracownicy stacji zgodnie zeznali, że zbiorcze faktury VAT wystawiane były na podstawie paragonów fiskalnych pozyskiwanych tylko i wyłącznie od klientów stacji. Wskazani przez skarżącego świadkowie zeznali, że numery kart płatniczych znajdujące się na paragonach fiskalnych, na podstawie których wystawiano faktury VAT, były ręcznie wpisywane przez pracownika jako "zbitka cyfr". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uzasadniając swoje rozstrzygnięcie przyjął, że opisany proceder wystawiania faktur znalazł swoje potwierdzenie w zeznaniach świadków (A. W. i K. W.), którzy wyjaśnili, że na podstawie zebranych paragonów wystawiano faktury VAT kilku klientom, którzy chcieli uzyskać fakturę VAT na kwotę wyższą niż dokonany przez nich zakup paliwa, paragony były zbierane codziennie, a puste faktury dotyczyły najczęściej oleju napędowego dla samochodów ciężarowych, albo dla firm które miały samochody dostawcze. Orzekając w sprawie Sąd pierwszej instancji ocenił również zeznania świadek J. M. (właścicielki stacji "I.") podzielając ocenę organów, że należy odrzucić jako niewiarygodną taką ewentualność, że płatnościom dokonywanym kartą towarzyszyły paragony wskazujące na płatność dokonaną gotówką. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi właściwie również ocenił, że obszerne uzasadnienia wydanych w sprawie decyzji są na tyle czytelne, że nie ma wątpliwości co do tego, jakich ustaleń faktycznych dokonały organy podatkowe obu instancji i na jakich dowodach oparły swoje rozstrzygnięcia. Organy przytoczyły ponadto przepisy prawa materialnego i procesowego, które stanowiły podstawę wydania decyzji, a więc wyczerpały dyspozycję przywołanych wyżej przepisów. Uzasadnienia zaskarżonych do Sądu pierwszej instancji decyzji są również na tyle wyczerpujące, że pozwalały stronie skarżącej na odniesienie się do zawartej tam argumentacji, a przez to podjęcie stosownej obrony, co pozwoliło Sądowi na dokonanie oceny prawidłowości zawartych w decyzji ustaleń i rozstrzygnięć. Naczelny Sąd Administracyjny podziela konstatację Sądu pierwszej instancji, że organy podatkowe przeprowadziły postępowanie w niniejszej sprawie w sposób wyczerpujący, zaś uzyskane dowody poddały wnikliwej i poprawnej ocenie. Należy tym samym stwierdzić, że organy podatkowe w zakresie wystarczającym dla potrzeb prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy przeprowadziły postępowanie dowodowe, którego wyniki bez przekroczenia granic ustawowych poddały rzetelnej analizie i ocenie wyciągając logicznie poprawne i merytorycznie uzasadnione wnioski. Jako niezasadny należało również ocenić zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 P.p.s.a. Zgodnie z art. 141 § 4 P.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Z powyższego wynika, że uzasadnienie wyroku stanowi integralną część rozstrzygnięcia sądowego, realizując istotne, przypisane mu funkcje, a mianowicie funkcję perswazyjną oraz funkcję kontroli trafności wydanego rozstrzygnięcia. Wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 P.p.s.a. w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się bowiem i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to więc po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli (zob. wyrok NSA z 12 października 2010 r., sygn. akt II OSK 1620/10). A zatem uzasadnienie wyroku powinno być tak sporządzone, aby wynikało z niego, dlaczego sąd uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne lub niezgodne z prawem, a zarzut uchybienia temu wymogowi jest uzasadniony w sytuacji, gdy sąd pierwszej instancji nie wyjaśni w sposób adekwatny do celu, jaki wynika z przepisu art. 141 § 4 P.p.s.a., dlaczego nie stwierdził w rozpatrywanej sprawie naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, ani przepisów procedury w stopniu, który mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia (zob. wyrok NSA z 4 stycznia 2011 r. sygn. akt II OSK 1985/09). Konfrontując treść art. 141 § 4 P.p.s.a. oraz wskazany kierunek jego wykładni i konsekwencje jego obowiązywania z treścią uzasadnienia zaskarżonego wyroku Sądu pierwszej instancji należy stwierdzić, że uzasadnienie to spełnia, określone przywołanym przepisem, warunki uznania go za prawidłowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi przedstawił istotę sporu, stanowiska stron postępowania, przytoczył treść mających zastosowanie w sprawie przepisów, a następnie dokonał ich interpretacji, odnosząc je do sytuacji skarżącego. Treść wydanego orzeczenia i jego szczegółowe uzasadnienie pozwala jednoznacznie ustalić przesłanki, jakimi kierował się Sąd pierwszej instancji podejmując zaskarżone orzeczenie i pozwala na pełną kontrolę kasacyjną tego orzeczenia. Przechodząc do oceny sformułowanego w złożonym środku zaskarżenia zarzutu naruszenia prawa materialnego należy wskazać, że jest on niezasadny. Autor skargi kasacyjnej zarzucił błędną wykładnie § 5 ust. 5 rozporządzenia. Z ww. przepisu wynika, że faktury dokumentujące sprzedaż paliw silnikowych benzynowych, oleju napędowego oraz gazu, wlewanych do baku samochodu i innych pojazdów samochodowych, powinny zawierać numer rejestracyjny tego samochodu. Skarżący podnosi, że przy tankowanie do beczek i kanistrów takiego obowiązku nie ma. Jednak postępowanie dowodowe organów podatkowych doprowadziło do stwierdzenia, że podatnik nie posiadał beczek bądź kanistrów pozwalających na zatankowanie takiej ilości paliwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny przywołał przepisy art. 86 ust. 1 i art. 88 ust. 1 pkt 3 oraz art. 109 ust. 3 u.p.t.u., które zobowiązują podatnika do rzetelnego prowadzenia swojej dokumentacji podatkowej, aby jej weryfikacja doprowadziła organy podatkowe do potwierdzenia wykazanych transakcji. Wobec jednak braku możliwości ustalenia do jakiego samochodu zostało wykorzystane zakupione paliwo, na podstawie faktur VAT bez numeru rejestracyjnego, uprawnionym jest wniosek wywiedziony przez organy podatkowe, że podatnik zawyżył z tego tytułu koszty uzyskania przychodów. Mając na uwadze wszystkie przedstawione powyżej okoliczności, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną uznając ją za bezzasadną. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego od strony skarżącej na rzecz organu administracji orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 P.p.s.a.[pic]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI