Orzeczenie · 2020-08-13

II DSI 87/19

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2020-08-13
SNinneodpowiedzialność dyscyplinarnaŚrednianajwyższy
radca prawnyetyka zawodowaodpowiedzialność dyscyplinarnaobraza sądukasacjaSąd Najwyższypostępowanie dyscyplinarne

Sprawa dotyczyła radcy prawnego Z. K., który został obwiniony o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na wysłaniu obraźliwych e-maili do sędzi Sądu Rejonowego w W. Okręgowy Sąd Dyscyplinarny uznał go winnym i wymierzył karę zawieszenia prawa do wykonywania zawodu radcy prawnego na 3 lata oraz zakaz sprawowania patronatu na 10 lat. Obwiniony wniósł odwołanie, kwestionując naruszenie prawa do obrony i wnioskując o złagodzenie kary. Wyższy Sąd Dyscyplinarny, uwzględniając odwołanie jedynie w zakresie kary, zmienił orzeczenie, wymierzając karę zawieszenia prawa do wykonywania zawodu na 2 lata i zakaz patronatu na 5 lat, uznając pierwotną karę za zbyt surową. Obwiniony wniósł kasację do Sądu Najwyższego, zarzucając naruszenie prawa materialnego (art. 29 k.k. - zasada domniemania niewinności), naruszenie prawa do obrony i składania wniosków dowodowych, a także naruszenie zasady równości wobec prawa poprzez różnice w terminach do wniesienia kasacji. Sąd Najwyższy oddalił kasację, uznając zarzuty za niezasadne. Wskazał, że zarzut naruszenia art. 29 k.k. był nieprzekonujący, zwłaszcza w kontekście wcześniejszych kar dyscyplinarnych za podobne zachowania. Zarzuty dotyczące naruszenia prawa do obrony i wniosków dowodowych zostały uznane za bezzasadne, ponieważ były one już przedmiotem analizy sądu odwoławczego. Sąd Najwyższy podkreślił, że postępowanie kasacyjne nie jest trzecią instancją. Zarzut dotyczący różnic w terminach do wniesienia kasacji został uznany za chybiony, gdyż obwiniony złożył kasację w ustawowym terminie, a także zaznaczono, że nie ma podstaw do uznawania jednej ustawy za 'wyższego rzędu' od innej w kontekście mocy prawnej, a kwestia ewentualnej niezgodności przepisu z Konstytucją wymagałaby skierowania pytania do Trybunału Konstytucyjnego. Ostatecznie, kasacja została oddalona, a obwiniony został obciążony kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności dyscyplinarnej radców prawnych, w szczególności w zakresie obrazy sądu, prawa do obrony oraz zasad postępowania kasacyjnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego postępowania dyscyplinarnego wobec radców prawnych; kwestie proceduralne związane z kasacją mogą mieć szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (4)

Czy obraźliwe określenia użyte przez radcę prawnego w korespondencji elektronicznej skierowanej do sądu stanowią przewinienie dyscyplinarne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, użycie obraźliwych i nielicujących z godnością zawodu określeń wobec sędziego stanowi przewinienie dyscyplinarne.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zachowanie radcy prawnego było niedopuszczalne i podważało zaufanie do zawodu, a radca prawny ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną za uchybienie godności zawodu.

Czy radca prawny może powoływać się na nieświadomość bezprawności swojego zachowania (art. 29 k.k.) w przypadku użycia obraźliwych określeń wobec sędziego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, twierdzenie o nieświadomości bezprawności jest nieprzekonujące, zwłaszcza w kontekście wcześniejszych kar dyscyplinarnych za podobne czyny.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że radca prawny, jako profesjonalista, powinien być świadomy zasad etyki zawodowej i formy korespondencji z sądem. Wcześniejsze kary dyscyplinarne za podobne zachowania podważały wiarygodność argumentacji o błędzie.

Czy naruszone zostało prawo do obrony radcy prawnego poprzez oddalenie wniosków dowodowych i niestawiennictwo na rozprawie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, prawo do obrony nie zostało naruszone.

Uzasadnienie

Sąd odwoławczy uznał, że sąd pierwszej instancji prawidłowo oddalił wnioski dowodowe, gdyż nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia. Niestawiennictwo na rozprawie było wynikiem zaniedbania ze strony obwinionego, który nie usprawiedliwił swojej nieobecności zgodnie z przepisami.

Czy różnica w terminach do wniesienia skargi kasacyjnej między ustawą o radcach prawnych a Kodeksem postępowania cywilnego narusza konstytucyjną zasadę równości wobec prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, różnica w terminach nie narusza zasady równości, a Sąd Najwyższy nie jest właściwy do samodzielnego rozstrzygania o zgodności ustawy z Konstytucją.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że obwiniony złożył kasację w ustawowym terminie, a ponadto nie ma podstaw do uznawania jednej ustawy za 'wyższego rzędu' od innej. Kwestia zgodności z Konstytucją wymagałaby skierowania pytania do Trybunału Konstytucyjnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w postępowaniu dyscyplinarnym)

Strony

NazwaTypRola
Z. K.osoba_fizycznaobwiniony radca prawny
S. P.osoba_fizycznaZastępca Głównego Rzecznika Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych

Przepisy (16)

Główne

u.r.p. art. 64 § 1

Ustawa o radcach prawnych

k.e.r.p. art. 11 § 1

Kodeks Etyki Radcy Prawnego

Pomocnicze

u.r.p. art. 65 § 1 pkt 4

Ustawa o radcach prawnych

wymierzenie kary zawieszenia prawa do wykonywania zawodu

u.r.p. art. 65 § 2b

Ustawa o radcach prawnych

zakaz sprawowania patronatu

k.k. art. 29

Kodeks karny

zasada domniemania niewinności / nieświadomość bezprawności

k.p.k. art. 6

Kodeks postępowania karnego

prawo do obrony

k.p.c. art. 227

Kodeks postępowania cywilnego

zasady dowodzenia

u.r.p. art. 62 § 4

Ustawa o radcach prawnych

termin do wniesienia skargi kasacyjnej

k.p.c. art. 398 § 9 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

istotne zagadnienie prawne

u.r.p. art. 74 § 1

Ustawa o radcach prawnych

stosowanie przepisów k.p.k. w postępowaniu dyscyplinarnym

k.p.c. art. 536

Kodeks postępowania cywilnego

granice kontroli kasacyjnej

k.p.c. art. 433 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

obowiązek ustosunkowania się do zarzutów apelacji

k.p.c. art. 457 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

uzasadnienie orzeczenia sądu odwoławczego

u.r.p. art. 68 § 3 ust. 2 i 5

Ustawa o radcach prawnych

usprawiedliwienie niestawiennictwa na rozprawie

Konstytucja RP art. 87

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

kategorie ustaw

Konstytucja RP art. 193

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

pytanie prawne do Trybunału Konstytucyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obraźliwe określenia wobec sędziego stanowią przewinienie dyscyplinarne. • Radca prawny nie może skutecznie powoływać się na nieświadomość bezprawności czynu w takich okolicznościach. • Prawo do obrony nie zostało naruszone, a zarzuty dotyczące wniosków dowodowych i niestawiennictwa na rozprawie są bezzasadne. • Różnice w terminach do wniesienia kasacji nie naruszają zasady równości wobec prawa i nie były podstawą do uchylenia orzeczenia.

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa materialnego (art. 29 k.k.) przez niezastosowanie zasady domniemania niewinności. • Naruszenie prawa do obrony i składania wniosków dowodowych. • Naruszenie konstytucyjnej zasady równości wobec prawa przez różnice w terminach do wniesienia kasacji.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, mającym na celu zbadanie zarzutów skierowanych pod adresem sądu odwoławczego • jest to zarzut sformułowany de facto przeciwko orzeczeniu sądu I instancji • formułowanie przez radcę prawnego twierdzenia, iż nie miał świadomości, że stanowi delikt dyscyplinarny użycie obraźliwych określeń (...) jest wyjątkowo nieprzekonujące • nie sposób zaakceptować rozumowania autora kasacji, jakoby ustawa Kodeks postępowania cywilnego (...) była aktem wyższego rzędu, niż ustawa o radcach prawnych

Skład orzekający

Tomasz Przesławski

przewodniczący

Paweł Zubert

sprawozdawca

Jan Majchrowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności dyscyplinarnej radców prawnych, w szczególności w zakresie obrazy sądu, prawa do obrony oraz zasad postępowania kasacyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania dyscyplinarnego wobec radców prawnych; kwestie proceduralne związane z kasacją mogą mieć szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje konsekwencje obraźliwych wypowiedzi wobec sędziów i podkreśla znaczenie etyki zawodowej prawników. Zawiera również ciekawe aspekty proceduralne dotyczące postępowania kasacyjnego.

Radca prawny obraził sędzię w mailu – Sąd Najwyższy podtrzymał karę, ale złagodził jej wymiar.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst