Orzeczenie · 2020-09-21

II DSI 30/20Uniewinnienie radcy prawnego skarga niezgodnosc z prawem

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2020-09-21
SNinneodpowiedzialność zawodowaWysokanajwyższy
radca prawnyodpowiedzialność dyscyplinarnaetyka zawodowaskarga o stwierdzenie niezgodności z prawemskarga nadzwyczajnaSąd Najwyższykodeks postępowania cywilnegostarannośćinterpretacja prawa

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez radcę prawnego E.K. od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych, które utrzymało w mocy orzeczenie Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego. Obwiniona została uznana za winną popełnienia przewinienia dyscyplinarnego polegającego na niedochowaniu należytej staranności przy sporządzaniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, co skutkowało jej odrzuceniem z powodu niespełnienia wymogów formalnych. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone orzeczenia i uniewinnił obwinioną. Kluczowym zagadnieniem była interpretacja art. 424(5) § 1 pkt 5 kpc, dotyczącego obowiązku wykazania, że wzruszenie zaskarżonego wyroku w drodze innych środków prawnych nie było możliwe. Sąd Najwyższy uznał, że obwiniona, jako profesjonalny pełnomocnik, miała prawo do odmiennej interpretacji przepisów, zwłaszcza w kontekście nowej instytucji skargi nadzwyczajnej, której nie mogła sama wnieść. Podkreślono, że wymóg wykazania braku możliwości wzruszenia wyroku nie powinien być interpretowany w sposób obligujący stronę do występowania do uprawnionych organów z wnioskiem o wniesienie skargi nadzwyczajnej, co mogłoby prowadzić do przedłużenia postępowania i ograniczenia dostępu do sądu. Sąd Najwyższy stwierdził, że zachowanie obwinionej nie wypełniło znamion przewinienia dyscyplinarnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja wymogów formalnych skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem w kontekście skargi nadzwyczajnej oraz odpowiedzialność dyscyplinarna radcy prawnego za odmienną wykładnię przepisów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku możliwości samodzielnego wniesienia skargi nadzwyczajnej przez stronę.

Zagadnienia prawne (2)

Czy radca prawny dopuszcza się przewinienia dyscyplinarnego, jeśli w skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem nie wykaże, że wzruszenie zaskarżonego wyroku w drodze innych środków prawnych nie było możliwe, w sytuacji gdy strona nie ma możliwości samodzielnego wniesienia skargi nadzwyczajnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, radca prawny nie dopuszcza się przewinienia dyscyplinarnego w takiej sytuacji, jeśli jego interpretacja przepisów jest uzasadniona i ma na celu ochronę interesu klienta, a wymóg wykazania braku możliwości wzruszenia wyroku nie powinien być interpretowany w sposób obligujący stronę do występowania do uprawnionych organów z wnioskiem o wniesienie skargi nadzwyczajnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że wymóg wykazania braku możliwości wzruszenia wyroku w drodze innych środków prawnych (art. 424(5) § 1 pkt 5 kpc) należy interpretować przez pryzmat art. 424(1) § 1 kpc, uwzględniając celowość i subsydiarność skargi. Podkreślono, że strona nie ma zdolności postulacyjnej w zakresie skargi nadzwyczajnej, a wymuszanie na niej występowania do uprawnionych organów mogłoby przedłużać postępowanie i ograniczać dostęp do sądu. Ponadto, różnice w orzecznictwie SN co do tej kwestii świadczą o skomplikowanym charakterze przepisu, co wyklucza odpowiedzialność dyscyplinarną za jego odmienną interpretację.

Czy zmiana oznaczenia przepisu w sentencji orzeczenia przez sąd drugiej instancji w drodze poprawienia oczywistej omyłki pisarskiej jest dopuszczalna, jeśli pierwotne oznaczenie było błędne od początku postępowania?

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli zmiana ta jest oczywistą omyłką pisarską i nie narusza zakazu reformationis in peius.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sąd drugiej instancji w sposób prawidłowy usunął omyłkę pisarską, zastępując błędne oznaczenie przepisu, co nie naruszyło zakazu reformationis in peius, gdyż całe postępowanie było nakierowane na ocenę zachowania obwinionej z punktu widzenia tego przepisu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylenie zaskarżonego orzeczenia i uniewinnienie obwinionej
Strona wygrywająca
E.K.

Strony

NazwaTypRola
E.K.osoba_fizycznaobwiniona
Krajowa Izba Radców Prawnychinstytucjaobwiniona
Zastępca Głównego Rzecznika Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnychorgan_państwowyinna

Przepisy (25)

Główne

k.p.c. art. 537 § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

u.r.p. art. 74 § 1 pkt 1

Ustawa o radcach prawnych

Pomocnicze

k.p.c. art. 424(5) § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 424(12)

Kodeks postępowania cywilnego

Kodeks Etyki Radcy Prawnego art. 6

Kodeks Etyki Radcy Prawnego art. 12 § ust. 1

u.r.p. art. 64 § ust. 1

Ustawa o radcach prawnych

u.r.p. art. 3 § ust. 2

Ustawa o radcach prawnych

u.r.p. art. 65 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o radcach prawnych

u.r.p. art. 70(6) § ust. 2

Ustawa o radcach prawnych

k.p.k. art. 433 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 434 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 399

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 105

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 313

Kodeks postępowania karnego

Ustawa o Sądzie Najwyższym art. 89 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym art. 89 § § 2

Ustawa o Sądzie Najwyższym art. 89 § § 3

k.p.c. art. 424(1) § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 424(1) § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 424(5) § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania cywilnego

Wymóg wykazania, że wzruszenie zaskarżonego wyroku w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe, należy interpretować przez pryzmat art. 424(1) § 1 kpc, uwzględniając celowość i subsydiarność skargi. Nie obliguje strony do występowania do uprawnionych organów z wnioskiem o wniesienie skargi nadzwyczajnej.

k.p.c. art. 424(6) § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 424(1a)

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398(6) § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398(4) § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwa interpretacja art. 424(5) § 1 pkt 5 kpc przez sądy niższych instancji w kontekście braku możliwości samodzielnego wniesienia skargi nadzwyczajnej przez stronę. • Prawo radcy prawnego do odmiennej interpretacji przepisów, zwłaszcza w kwestiach skomplikowanych i budzących wątpliwości interpretacyjne. • Naruszenie zakazu reformationis in peius przez sąd drugiej instancji poprzez zmianę oznaczenia przepisu w sentencji.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące naruszenia art. 433 § 1 kpk i art. 434 § 1 kpk w zw. z art. 74(1) pkt 1 ustawy o radcach prawnych. • Zarzuty dotyczące naruszenia art. 399 kpk w zw. z art. 105 kpk i art. 313 kpk oraz art. 74(1) pkt 1 ustawy o radcach prawnych.

Godne uwagi sformułowania

Ustawodawca nie wskazał przy tym ram czasowych, w których organ zobowiązany jest ustosunkować się do wniosku strony o wystąpienie ze skargą nadzwyczajną. Może to zatem doprowadzić do sytuacji, że w danej sprawie minie dwuletni, nieprzywracalny termin na złożenie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. • Nie można także pominąć, tego, że przyjęcie tezy o konieczności zwrócenia się do uprawnionego organu z wnioskiem o rozważenie możliwości wystąpienia z instytucją skargi nadzwyczajnej może w istotny sposób przedłużyć postępowanie i być postrzegane jako jeden z przejawów utrudniania stronie dostępu do sądu, która nie ma zdolności postulacyjnej w zakresie wniesienia skargi nadzwyczajnej. • Pełnomocnik profesjonalny jakim jest adwokat czy radca prawny ma prawo do wyrażania odmiennej, nawet od ugruntowanej w orzecznictwie czy doktrynie, wykładni przepisów prawa.

Skład orzekający

Tomasz Przesławski

przewodniczący-sprawozdawca

Adam Tomczyński

członek

Ryszard Witkowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem w kontekście skargi nadzwyczajnej oraz odpowiedzialność dyscyplinarna radcy prawnego za odmienną wykładnię przepisów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku możliwości samodzielnego wniesienia skargi nadzwyczajnej przez stronę.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności zawodowej radcy prawnego i interpretacji skomplikowanych przepisów proceduralnych, co jest interesujące dla prawników. Uniewinnienie po długim postępowaniu dodaje jej elementu ludzkiego.

Radca prawny uniewinniony: Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy można kwestionować wyroki bez skargi nadzwyczajnej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst