Orzeczenie · 2021-01-15

II DOW 10/21

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2021-01-15
SNinneprawo dyscyplinarneWysokanajwyższy
prawo o prokuraturzepostępowanie dyscyplinarnesąd najwyższyizba dyscyplinarnaobraza prawaniedopuszczalność środka odwoławczegokara dyscyplinarna

Sprawa dotyczy odwołania obrońcy prokuratora M. Z. od wyroku Sądu Najwyższego z dnia 25 czerwca 2019 r., który zmienił wcześniejsze orzeczenie Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze Generalnym. Pierwotnie Sąd Dyscyplinarny uniewinnił prokuratora od zarzutu oczywistej i rażącej obrazy prawa (art. 279 § 3 kpk) poprzez zaniechanie zarządzenia niezwłocznego doprowadzenia podejrzanego ściganego listem gończym. Prokurator Generalny zaskarżył to orzeczenie, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych. Sąd Najwyższy w wyroku z 25 czerwca 2019 r. uznał prokuratora za winnego popełnienia przewinienia dyscyplinarnego z art. 137 § 1 Prawa o prokuraturze, ale przyjął, że jest to przewinienie mniejszej wagi i odstąpił od wymierzenia kary. Obrońca obwinionego wniósł odwołanie, podnosząc zarzuty naruszenia prawa procesowego (art. 430 § 1 kpk w zw. z art. 171 pkt 1 Prawa o prokuraturze) przez nierozpoznanie odwołania od wyroku Sądu Dyscyplinarnego, oraz rażącej obrazy prawa materialnego (art. 137 § 1 Prawa o prokuraturze) przez uznanie naruszenia za oczywiste i rażące. Wniósł również o wystąpienie z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego. Sąd Najwyższy w składzie powiększonym rozpoznał zagadnienie prawne dotyczące zgodności art. 163a § 2 Prawa o prokuraturze z Konstytucją. Ostatecznie, Sąd Najwyższy postanowił pozostawić odwołanie obrońcy bez rozpoznania, uznając je za niedopuszczalne z mocy prawa. Uzasadniono to tym, że zgodnie z art. 163a § 2 Prawa o prokuraturze, odwołanie od orzeczenia sądu dyscyplinarnego drugiej instancji przysługuje tylko wtedy, gdy wymierzono karę dyscyplinarną. W tej sprawie, mimo uznania winy, od wymierzenia kary odstąpiono, co czyniło odwołanie niedopuszczalnym.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 163a § 2 Prawa o prokuraturze dotycząca dopuszczalności odwołania od orzeczeń dyscyplinarnych w przypadku odstąpienia od wymierzenia kary.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego postępowania dyscyplinarnego wobec prokuratorów i specyficznej sytuacji procesowej (uznanie winy bez wymierzenia kary).

Zagadnienia prawne (2)

Czy odwołanie od orzeczenia sądu dyscyplinarnego drugiej instancji, które uznało obwinionego prokuratora za winnego, ale odstąpiło od wymierzenia kary dyscyplinarnej, jest dopuszczalne na podstawie art. 163a § 2 ustawy Prawo o prokuraturze?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, odwołanie takie jest niedopuszczalne z mocy prawa.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 163a § 2 Prawa o prokuraturze, odwołanie od orzeczenia sądu dyscyplinarnego drugiej instancji służy tylko wtedy, gdy orzeczenie to wymierzyło karę dyscyplinarną. W sytuacji, gdy sąd drugiej instancji uznał obwinionego za winnego, ale odstąpił od wymierzenia kary, nie dochodzi do sytuacji, w której można przyjąć, że obwiniony został ukarany, co czyni odwołanie niedopuszczalnym.

Czy sąd odwoławczy ma obowiązek pozostawić środek odwoławczy bez rozpoznania, jeżeli jest on niedopuszczalny z mocy ustawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd odwoławczy ma obowiązek pozostawić środek odwoławczy bez rozpoznania, jeżeli zachodzą okoliczności określone w art. 429 § 1 kpk, w tym niedopuszczalność z mocy ustawy.

Uzasadnienie

Przepis art. 430 § 1 kpk w zw. z art. 429 § 1 kpk stanowi, że sąd odwoławczy pozostawia bez rozpoznania środek odwoławczy, jeżeli jest on niedopuszczalny z mocy ustawy. Jest to przepis o charakterze stanowczym, niepozostawiający sądowi swobody decyzyjnej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Pozostawienie odwołania bez rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
M. Z.osoba_fizycznaobwiniony prokurator
Prokurator Generalnyorgan_państwowystrona skarżąca
Obrońca obwinionegoinnereprezentant strony
Sąd Dyscyplinarny przy Prokuratorze Generalnyminstytucjasąd pierwszej instancji
Sąd Najwyższyinstytucjasąd drugiej instancji / instancji rozpoznającej odwołanie
Skarb Państwaorgan_państwowystrona obciążona kosztami

Przepisy (9)

Główne

k.p.k. art. 430 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Sąd odwoławczy pozostawia bez rozpoznania przyjęty środek odwoławczy, jeżeli zachodzą okoliczności określone w art. 429 § 1 albo jeżeli przyjęcie tego środka nastąpiło na skutek niezasadnego przywrócenia terminu.

k.p.k. art. 429 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Prezes sądu pierwszej instancji odmawia przyjęcia środka odwoławczego, jeżeli wniesiony został po terminie lub przez osobę nieuprawnioną albo jest niedopuszczalny z mocy ustawy.

Prawo o prokuraturze art. 137 § § 1

Ustawa Prawo o prokuraturze

Określa przewinienie dyscyplinarne prokuratora.

Prawo o prokuraturze art. 142 § § 1

Ustawa Prawo o prokuraturze

Wymienia katalog kar dyscyplinarnych, które mogą zostać wymierzone prokuratorowi.

Prawo o prokuraturze art. 163a § § 2

Ustawa Prawo o prokuraturze

Określa dopuszczalność odwołania od orzeczenia sądu dyscyplinarnego drugiej instancji – służy ono tylko wtedy, gdy wymierzono karę dyscyplinarną.

Pomocnicze

Prawo o prokuraturze art. 171 § pkt 1

Ustawa Prawo o prokuraturze

Prawo o prokuraturze art. 142 § § 5

Ustawa Prawo o prokuraturze

Dotyczy przewinienia dyscyplinarnego mniejszej wagi.

Ustawa o SN art. 82 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Reguluje przedstawienie zagadnienia prawnego składowi 7 sędziów.

Konstytucja RP art. 193

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Dotyczy pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odwołanie obrońcy obwinionego było niedopuszczalne z mocy prawa, ponieważ zgodnie z art. 163a § 2 Prawa o prokuraturze, odwołanie od orzeczenia sądu dyscyplinarnego drugiej instancji przysługuje tylko w przypadku wymierzenia kary dyscyplinarnej, a w tej sprawie od wymierzenia kary odstąpiono.

Odrzucone argumenty

Obrońca argumentował, że odwołanie powinno zostać rozpoznane merytorycznie, kwestionując obrazę prawa procesowego i materialnego oraz wnosząc o pytania do TK.

Godne uwagi sformułowania

pozostawić odwołanie obrońcy obwinionego bez rozpoznania • odwołanie było niedopuszczalne ex lege • nie jest dopuszczalne przystąpienie do merytorycznego rozpoznania odwołania wywiedzionego od orzeczenia drugoinstancyjnego w sytuacji gdy obwinionemu prokuratorowi nie wymierzono jednej z katalogu sankcji dyscyplinarnych.

Skład orzekający

Tomasz Przesławski

przewodniczący, sprawozdawca

Adam Tomczyński

członek

Wojciech Szczepka

ławnik

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 163a § 2 Prawa o prokuraturze dotycząca dopuszczalności odwołania od orzeczeń dyscyplinarnych w przypadku odstąpienia od wymierzenia kary."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania dyscyplinarnego wobec prokuratorów i specyficznej sytuacji procesowej (uznanie winy bez wymierzenia kary).

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy procedury dyscyplinarnej wobec prokuratorów i ważnej kwestii formalnej, która decyduje o możliwości rozpoznania sprawy. Pokazuje, jak kluczowe są przepisy proceduralne i ich ścisła interpretacja.

Kiedy odwołanie od wyroku dyscyplinarnego jest niedopuszczalne? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst