II DO 14/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał zażalenie prokuratora Prokuratury Krajowej na uchwałę Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym, która odmówiła zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędzi I. M. Prokurator zarzucił sędzi popełnienie przestępstwa z art. 231 § 3 kk, polegającego na nieumyślnym zaniechaniu przeprowadzenia procedury przymuszającej wobec Przedsiębiorstwa Prywatnego „D.” sp. z o.o., co skutkowało wykreśleniem spółki z rejestru i nieodpłatnym przejęciem jej majątku przez Skarb Państwa. Sąd Najwyższy uznał zażalenie prokuratora za oczywiście bezzasadne. W pierwszej kolejności sąd odniósł się do kwestii proceduralnych, podkreślając, że postępowanie immunitetowe nie jest postępowaniem dyscyplinarnym i jest autonomiczną częścią postępowania karnego, a posiedzenia w tym zakresie mogą odbywać się niejawnie zgodnie z art. 95b k.p.k. Sąd oddalił również zarzut niedopuszczalności zażalenia, wskazując na 7-dniowy termin do jego wniesienia, zgodny z przepisami k.p.k. oraz ustaw o Sądzie Najwyższym, ustroju sądów wojskowych i Prawie o prokuraturze. Przechodząc do meritum, Sąd Najwyższy wyjaśnił, że do zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej wystarczające jest dostatecznie uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa, a nie przesądzenie winy. Analizując stan faktyczny, sąd wskazał, że kluczowe znaczenie ma art. 24 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym dotyczący postępowania przymuszającego, które może być wszczęte tylko po spełnieniu określonych przesłanek. W niniejszej sprawie, zdaniem Sądu Najwyższego, przesłanki te nie zaszły, a obowiązek złożenia wniosku o przerejestrowanie spółki spoczywał na samej spółce, zgodnie z art. 9 ust. 2a i 2b ustawy Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym. Sąd uznał, że sędzia I. M. nie naruszyła spoczywających na niej obowiązków, a ocena zeznań świadka K. T. przez sąd pierwszej instancji była prawidłowa. W konsekwencji, Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę, obciążając kosztami postępowania odwoławczego Skarb Państwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących postępowania immunitetowego sędziów, odróżnienie go od postępowania dyscyplinarnego, zasady prowadzenia postępowań niejawnych, a także kwestie odpowiedzialności karnej funkcjonariuszy publicznych w kontekście obowiązków rejestrowych.
Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z przepisami przejściowymi dotyczącymi Krajowego Rejestru Sądowego i Rejestru Handlowego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zachodzi dostatecznie uzasadnione podejrzenie popełnienia przez sędziego przestępstwa z art. 231 § 3 kk, polegającego na nieumyślnym zaniechaniu przeprowadzenia procedury przymuszającej wobec spółki, co skutkowało jej wykreśleniem z rejestru i przejęciem majątku przez Skarb Państwa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nie zachodzi dostateczne uprawdopodobnienie popełnienia przez sędziego czynu określonego w art. 231 § 3 kk.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że nie zaszły przesłanki do wszczęcia postępowania przymuszającego wobec spółki, a obowiązek złożenia wniosku o przerejestrowanie spoczywał na samej spółce. Ponadto, nawet gdyby interpretacja przepisów była inna, zaniechanie sędziego nie stanowiłoby automatycznie przestępstwa z art. 231 k.k. bez wykazania szkody dla interesu publicznego lub prywatnego.
Czy postępowanie o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej jest postępowaniem dyscyplinarnym i czy powinno odbywać się jawnie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie immunitetowe nie jest postępowaniem dyscyplinarnym, jest autonomiczną częścią postępowania karnego i może odbywać się na posiedzeniu niejawnym.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że postępowanie immunitetowe ma na celu ustalenie podejrzenia popełnienia przestępstwa, a nie ocenę z punktu widzenia odpowiedzialności dyscyplinarnej. Przepisy k.p.k. (art. 95b k.p.k.) statuują zasadę tajności posiedzeń, co znajduje zastosowanie w postępowaniu immunitetowym.
Jaki jest termin do wniesienia zażalenia na uchwałę sądu dyscyplinarnego w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Termin do wniesienia zażalenia wynosi 7 dni od daty ogłoszenia lub doręczenia uchwały.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na art. 460 k.p.k. oraz analogiczne przepisy innych ustaw (np. Prawo o ustroju sądów wojskowych, Prawo o prokuraturze), które jednoznacznie wskazują na 7-dniowy termin do zaskarżenia rozstrzygnięcia w przedmiocie wyrażenia zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| prokurator Prokuratury Krajowej | organ_państwowy | skarżący |
| sędzia I. M. | osoba_fizyczna | sędzia Sądu Rejonowego w O. |
| Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym w (...) | instytucja | sąd pierwszej instancji |
| Przedsiębiorstwo Prywatne „D.” sp. z o.o. | spółka | pokrzywdzony podmiot |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | beneficjent przejęcia majątku |
| D. M. | osoba_fizyczna | jedyny udziałowiec spółki |
Przepisy (13)
Główne
k.p.k. art. 437 § § 1
Kodeks postępowania karnego
u.KRS art. 24
Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym
Dotyczy postępowania przymuszającego, które może być wszczęte tylko po zmaterializowaniu się dwóch przesłanek: upływu terminu na dokonanie czynności rejestrowych oraz niedokonania określonych czynności przez podmiot do tego zobowiązany.
u.KRS art. 9 § ust. 2a
Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym
Podmioty wpisane do rejestru handlowego, które do 31 grudnia 2015 r. nie złożyły wniosku o wpis do Krajowego Rejestru Sądowego, uznaje się za wykreślone z rejestru z dniem 1 stycznia 2016 r.
u.KRS art. 9 § ust. 2b
Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym
Z dniem 1 stycznia 2016 r. Skarb Państwa nabywa nieodpłatnie z mocy prawa mienie podmiotów wykreślonych z rejestru na podstawie ust. 2a.
k.k. art. 231 § § 3
Kodeks karny
p.u.s.p. art. 80 § § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
p.u.s.p. art. 80 § § 2c
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Pomocnicze
u.KRS art. 9a
Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym
W stosunku do podmiotów wpisanych do dotychczasowych rejestrów, które nie zostały wpisane do Krajowego Rejestru Sądowego, stosowanie trybu określonego w art. 24 ustawy o KRS nie jest obowiązkowe, jeżeli faktycznie zaprzestały działalności.
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 95b
Kodeks postępowania karnego
Statuuje zasadę tajności posiedzeń.
k.p.k. art. 460
Kodeks postępowania karnego
Określa termin do wniesienia zażalenia (7 dni).
u.SN art. 55 § § 4
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Określa 7-dniowy termin na zaskarżenie rozstrzygnięcia w przedmiocie wyrażenia zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego.
p.o.p. art. 135 § § 1
Ustawa Prawo o prokuraturze
Zawiera tożsamą regulację dotyczącą 7-dniowego terminu na zaskarżenie rozstrzygnięcia w przedmiocie wyrażenia zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nie zaszły przesłanki do wszczęcia postępowania przymuszającego wobec spółki. • Obowiązek złożenia wniosku o przerejestrowanie spoczywał na samej spółce. • Postępowanie immunitetowe nie jest postępowaniem dyscyplinarnym i może odbywać się niejawnie. • Termin do wniesienia zażalenia wynosi 7 dni.
Odrzucone argumenty
Zachowanie sędziego wypełnia znamiona czynu z art. 231 § 3 kk. • Niewłaściwa ocena zeznań świadka K. T. • Błąd w ustaleniach faktycznych.
Godne uwagi sformułowania
postępowanie immunitetowe nie można utożsamiać z postępowaniem dyscyplinarnym • postępowanie immunitetowe jest postępowaniem autonomicznym wobec postępowania dyscyplinarnego • do zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej wystarczające jest dostatecznie uzasadnione podejrzenie popełnienia przez niego przestępstwa, a nie przesądzenie, iż sędzia jest winny jego popełnienia • nie każde bowiem niedopełnienie obowiązków albo nadużycie uprawnień przez funkcjonariusza publicznego oznacza popełnienie czynu zabronionego stypizowanego w art. 231 k.k. Konieczne jest działanie na szkodę interesu publicznego lub prywatnego.
Skład orzekający
Tomasz Przesławski
przewodniczący, sprawozdawca
Ryszard Witkowski
członek
Konrad Wytrykowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących postępowania immunitetowego sędziów, odróżnienie go od postępowania dyscyplinarnego, zasady prowadzenia postępowań niejawnych, a także kwestie odpowiedzialności karnej funkcjonariuszy publicznych w kontekście obowiązków rejestrowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z przepisami przejściowymi dotyczącymi Krajowego Rejestru Sądowego i Rejestru Handlowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy immunitetu sędziowskiego i odpowiedzialności karnej, co zawsze budzi zainteresowanie. Dodatkowo, porusza kwestie związane z funkcjonowaniem Krajowego Rejestru Sądowego i potencjalnymi zaniedbaniami prowadzącymi do utraty majątku spółki.
“Sędzia oskarżona o zaniedbanie, które doprowadziło do utraty majątku spółki. Sąd Najwyższy rozstrzyga o jej odpowiedzialności.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.