II DIZ 49/21

Sąd Najwyższy2021-06-29
SNinneorganizacja sądownictwaŚrednianajwyższy
sąd najwyższyizba dyscyplinarnawyłączenie sędziegobezstronnośćprocedura karnaprawo o ustroju sądów powszechnych

Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek sędziego o wyłączenie go od rozpoznania sprawy z uwagi na uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności, wynikające z wcześniejszego udziału w wydaniu uchwały dotyczącej tego samego sędziego.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie Wydziału Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowej na uchwałę Izby Dyscyplinarnej dotyczącą sędziego I. T. Sędzia SN Konrad Wytrykowski, wyznaczony jako sprawozdawca, złożył wniosek o wyłączenie go od rozpoznania sprawy. Uzasadnił to swoim wcześniejszym udziałem w wydaniu uchwały zezwalającej na pociągnięcie sędziego I. T. do odpowiedzialności karnej, co jego zdaniem mogło wzbudzić wątpliwości co do jego bezstronności. Sąd Najwyższy uznał, że okoliczności te stwarzają uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziego i uwzględnił jego wniosek.

Sprawa dotyczyła rozpoznania zażalenia Wydziału Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowej na uchwałę Sądu Najwyższego Izby Dyscyplinarnej z dnia 22.04.2021 r. (sygn. akt I DI 18/21) w sprawie sędziego Sądu Okręgowego I. T. Sędzia SN Konrad Wytrykowski został wyznaczony do rozpoznania tej sprawy jako sprawozdawca. W pisemnym oświadczeniu z dnia 24 czerwca 2021 r. sędzia Wytrykowski wskazał, że w dniu 18 listopada 2020 r. brał udział w wydaniu uchwały zezwalającej na pociągnięcie sędziego I. T. do odpowiedzialności karnej (sygn. akt II DO 74/20). Ponieważ przedmiot rozpoznania bieżącej sprawy obejmował okoliczność, co do której sędzia wypowiedział się już w poprzedniej uchwale, uznał, że stwarza to obiektywne wątpliwości co do jego bezstronności. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, uznał, że złożony wniosek zasługuje na uwzględnienie. Podkreślono, że podstawę do wyłączenia sędziego stwarza każda okoliczność mogąca wywołać wątpliwość co do jego bezstronności, nie tylko wynikająca z życia prywatnego, ale również ze sfery urzędowej. Sąd uznał, że analizowane okoliczności, nie przesądzając o braku bezstronności, stwarzają przesłanki do wyłączenia sędziego od udziału w sprawie. W konsekwencji Sąd Najwyższy postanowił uwzględnić wniosek i wyłączyć sędziego Konrada Wytrykowskiego od udziału w sprawie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, istnieją uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że wcześniejszy udział sędziego w wydaniu uchwały zezwalającej na pociągnięcie innego sędziego do odpowiedzialności karnej, a następnie wyznaczenie go do rozpoznania sprawy dotyczącej tego samego sędziego, stwarza obiektywne wątpliwości co do jego bezstronności, co jest podstawą do wyłączenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uwzględnienie wniosku o wyłączenie sędziego

Strona wygrywająca

SSN Konrad Wytrykowski

Strony

NazwaTypRola
Wydział Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowejorgan_państwowyskarżący
Sąd Najwyższy Izby Dyscyplinarnejorgan_państwowyinny
sędzia Sądu Okręgowego I. T.osoba_fizycznainny
SSN Konrad Wytrykowskiosoba_fizycznawnioskodawca
SSN Ryszard Witkowskiosoba_fizycznainny

Przepisy (3)

Główne

k.p.k. art. 42 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 41 § 1

Kodeks postępowania karnego

Reguluje wyłączenie sędziego z przyczyn poza katalogiem wyłączeń warunkowane wystąpieniem okoliczności mogących wywołać wątpliwość co do bezstronności sędziego. Podstawę do wyłączenia stwarza każda okoliczność mogąca wywołać tę wątpliwość, w tym wynikająca ze sfery urzędowej.

Pomocnicze

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych art. 128

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wcześniejszy udział sędziego w wydaniu uchwały zezwalającej na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej. Przedmiot rozpoznania sprawy obejmuje okoliczność, co do której sędzia wypowiedział się już w poprzedniej uchwale. Istnienie obiektywnych wątpliwości co do bezstronności sędziego.

Godne uwagi sformułowania

stwarzają obiektywne wątpliwości co do jego bezstronności iudex inhabilis każda okoliczność mogąca wywołać tę wątpliwość brak możliwości przekonania każdego rozsądnie myślącego, kto powziął wątpliwości co do bezstronności, że z całą pewnością nie wpłyną one na obiektywizm rozpoznania sprawy i treść rozstrzygnięcia kończącego postępowanie

Skład orzekający

Małgorzata Bednarek

przewodniczący

Konrad Wytrykowski

sprawozdawca

Ryszard Witkowski

inne

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyłączenia sędziego z powodu uzasadnionych wątpliwości co do jego bezstronności, zwłaszcza w kontekście wcześniejszego udziału w postępowaniu dotyczącym tej samej osoby."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w Sądzie Najwyższym, ale zasady wyłączenia są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy wewnętrznych procedur Sądu Najwyższego i kwestii bezstronności sędziowskiej, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem proceduralnym i ustrojem sądów.

Sędzia sam zawnioskował o wyłączenie. Czy to dowód na niezawisłość sądów?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt II DIZ 49/21
POSTANOWIENIE
Dnia 29 czerwca 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Małgorzata Bednarek
po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym
w sprawie zażalenia Wydziału Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowej od uchwały Sądu Najwyższego Izby Dyscyplinarnej z 22.04.2021 r. o sygn. akt I DI 18/21 w sprawie sędziego Sądu Okręgowego I. T.
w przedmiocie żądania SSN Konrada Wytrykowskiego o wyłączenie wymienionego sędziego od rozpoznania sprawy
na podstawie art. 42 § 1 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k.
w zw. z
art. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych
postanawia:
uwzględnić wniosek i wyłączyć od udziału w sprawie o sygn. II DIZ 49/21 sędziego Sądu Najwyższego Konrada Wytrykowskiego.
UZASADNIENIE
Zarządzeniem z dnia 22 czerwca 2021 r. SSN Ryszard Witkowski, działając z upoważnienia Prezesa Sądu Najwyższego kierującego pracą Izby Dyscyplinarnej wyznaczył SSN Konrada Wytrykowskiego jako sprawozdawcę do sprawy, o sygn. akt II DIZ 49/21, dotyczącej rozpoznania zażalenia Wydziału Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowej na uchwałę Sądu Najwyższego Izby Dyscyplinarnej z dnia 22.04.2021 r., o sygn. akt I DI 18/21, w sprawie sędziego Sądy Okręgowego I. T..
W pisemnym oświadczeniu, złożonym w dniu 24 czerwca 2021 r. SSN Konrad Wytrykowski wskazał, że w dniu 18 listopada 2020 r. brał udział w wydaniu uchwały zezwalającej na pociągniecie
sędziego Sądy Okręgowego I. T. do odpowiedzialności karnej (sygn. akt II DO 74/20), zaś przedmiot rozpoznania sprawy, do której SSN został wyznaczony swoim zakresem obejmuje okoliczność co do której sędzia wypowiedział się już w uchwale z dnia 18 listopada 2020 r.
Powyższe okoliczności - zdaniem SSN Konrada Wytrykowskiego – stwarzają obiektywne wątpliwości co do jego bezstronności przy rozpoznaniu niniejszej sprawy.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Złożony przez SSN Konrada Wytrykowskiego wniosek zasługiwał na uwzględnienie. Instytucja wyłączenia sędziego z powodu uzasadnionych wątpliwości co do jego bezstronności w danej sprawie (
iudex inhabilis
)
jest uregulowana w przepisie art. 41 § 1 k.p.k., znajdującym zastosowanie – na mocy art
. 128
ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych, w niniejszej sprawie.
Przepis ten, regulujący wyłączenie sędziego z przyczyn spoza katalogu wyłączeń warunkuje wyłączenie wystąpieniem okoliczności mogących wywołać wątpliwość co do bezstronności sędziego. Podstawę do wyłączenia sędziego stwarza każda okoliczność mogąca wywołać tę wątpliwość. Należą do nich nie tylko okoliczności wynikające ze sfery życia prywatnego, lecz również okoliczności wynikające ze sfery urzędowej (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 24 kwietnia 2007 roku, sygn. II AKo 111/07, LEX nr 281643).
Wyłączenie sędziego w trybie art. 41 § 1 k.p.k. może mieć miejsce w sytuacji, gdy ujawnią się okoliczności o takim charakterze, że brak jest możliwości przekonania każdego rozsądnie myślącego, kto powziął wątpliwości co do bezstronności, że z całą pewnością nie wpłyną one na obiektywizm rozpoznania sprawy i treść rozstrzygnięcia kończącego postępowanie (postanowienie SN z dn. 11 września 2019 r., I DO 44/19, Lex nr 2729821).
Analizując przytoczone w oświadczeniu SSN Konrada Wytrykowskiego okoliczności,
nie przesądzając o braku jego bezstronności, uznać  należało, że zachodzą przesłanki do wyłączenia sędziego od udziału w sprawie.
Mając powyższe na względzie Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej postanowienia.
a.s.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI