II DIZ 27/21/s

Sąd Najwyższy2021-02-24
SNinnepostępowanie dyscyplinarneŚrednianajwyższy
sąd najwyższyzażaleniepostanowieniekpknieuprawnionysędziarzecznik dyscyplinarny

Podsumowanie

Sąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania zażalenie obrońcy sędziego na postanowienie o pozostawieniu bez rozpoznania poprzedniego zażalenia, powołując się na brak podstaw prawnych do jego rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie obrońcy sędziego B. M. na postanowienie o pozostawieniu bez rozpoznania zażalenia Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego. Sąd Najwyższy uznał, że zgodnie z art. 430 § 2 k.p.k., zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego orzekającego jako sąd odwoławczy w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania środka odwoławczego nie przysługuje. W związku z tym, zażalenie zostało pozostawione bez rozpoznania.

Sąd Najwyższy w składzie orzekającym rozpoznał zażalenie obrońcy sędziego B. M. na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 stycznia 2021 r., które pozostawiło bez rozpoznania zażalenie Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym na uchwałę Sądu Najwyższego z 12 października 2020 r. (sygn. akt I DO 42/20) jako wniesione przez osobę nieuprawnioną. Sąd Najwyższy postanowił pozostawić zażalenie obrońcy bez rozpoznania, opierając się na treści art. 430 § 2 k.p.k. Zgodnie z tym przepisem, na postanowienie sądu odwoławczego pozostawiające bez rozpoznania przyjęty środek odwoławczy przysługuje zażalenie do innego równorzędnego składu sądu odwoławczego, chyba że zostało wydane przez Sąd Najwyższy. Sąd podkreślił, że przepis ten jest jasny i nie dopuszcza interpretacji, zgodnie z którą można złożyć zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego w tej materii. Sąd odwołał się również do utrwalonego orzecznictwa, zgodnie z którym wniesienie niedopuszczalnego środka odwoławczego od orzeczenia sądu odwoławczego nie wywołuje skutków prawnych. Wskazano, że nieprzestrzeganie tych zasad mogłoby prowadzić do obstrukcji postępowania i wprowadzenia trzeciej instancji. Sąd dodał, że nie było podstaw do zajmowania się zażaleniem przez Prezesa Sądu Najwyższego ani przewodniczącego wydziału, gdyż wyłączną właściwość do rozpoznania sprawy ma wyznaczony skład sądu.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, zgodnie z art. 430 § 2 k.p.k., zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego orzekającego jako sąd odwoławczy w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania przyjętego środka odwoławczego nie przysługuje.

Uzasadnienie

Przepis art. 430 § 2 k.p.k. jest jasny i nie dopuszcza możliwości złożenia zażalenia na postanowienie Sądu Najwyższego w tej materii. Wniesienie niedopuszczalnego środka odwoławczego nie wywołuje skutków prawnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zażalenie pozostawiono bez rozpoznania

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
B. M.osoba_fizycznasędzia
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w (...)organ_państwowywnioskodawca
obrońca sędziego B. M.innewnioskodawca

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 430 § 2

Kodeks postępowania karnego

Przepis ten oznacza, że nie jest dopuszczalne złożenie zażalenia na postanowienie Sądu Najwyższego orzekającego jako sąd odwoławczy w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania przyjętego środka odwoławczego.

Pomocnicze

k.p.k. art. 429 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 430 § 1

Kodeks postępowania karnego

Konstytucja RP art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego wydane w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania środka odwoławczego nie przysługuje na mocy art. 430 § 2 k.p.k. Jasna treść przepisu art. 430 § 2 k.p.k. nie wymaga interpretacji. Wniesienie niedopuszczalnego środka odwoławczego nie wywołuje skutków prawnych. Nie można zastępować sądu organem administracji sądowej.

Odrzucone argumenty

Interpretacja art. 430 § 2 k.p.k. dopuszczająca zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego. Argumentacja oparta na emocjonalnym przekonaniu o własnej racji.

Godne uwagi sformułowania

clara non sunt interpretanda nie jest dopuszczalne złożenie zażalenia na postanowienie Sądu Najwyższego orzekającego jako sąd odwoławczy w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania przyjętego środka odwoławczego wniesienie niedopuszczalnego środka odwoławczego od orzeczenia sądu odwoławczego nie wywołuje w istocie żadnych skutków prawnych nieprzestrzeganie tych zasad kontroli odwoławczej wywołałoby paradoksalną sytuację, gdzie poprzez podejmowanie prób zaskarżenia każdego orzeczenia sądu odwoławczego wydanego na skutek odwołania zwykłym środkiem odwoławczym, wprowadzałoby się do polskiego systemu sądownictwa trzecią instancję, co w istocie stanowi niedopuszczalną obstrukcję postępowania Zastąpienie sądu przez jakikolwiek organ administracji sądowej stanowiłoby zatem niedopuszczalne redukowanie imperium władzy sądowej na rzecz innych podmiotów.

Skład orzekający

Ryszard Witkowski

przewodniczący

Jarosław Sobutka

członek

Konrad Wytrykowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność zażalenia na postanowienie Sądu Najwyższego o pozostawieniu bez rozpoznania środka odwoławczego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w postępowaniu karnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z zaskarżaniem orzeczeń Sądu Najwyższego, co jest istotne dla praktyków prawa, ale może być mniej zrozumiałe dla szerokiej publiczności.

Kiedy nie można się odwołać? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice zaskarżania.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
Sygn. akt II DIZ 27/21/s
POSTANOWIENIE
Dnia 24 lutego 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Ryszard Witkowski (przewodniczący)
‎
SSN Jarosław Sobutka
‎
SSN Konrad Wytrykowski (sprawozdawca)
w sprawie sędziego Sądu Okręgowego w K. B. M.
po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 24 lutego 2021 roku
sprawy z powodu zażalenia obrońcy sędziego B. M. na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 stycznia 2021 r. w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania zażalenia Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w (…) na uchwałę Sądu Najwyższego z 12 października 2020 r., sygn. akt I DO 42/20, jako wniesionego przez osobę nieuprawnioną
na podstawie art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 430 § 1 i § 2 k.p.k.
postanowił
zażalenie pozostawić bez rozpoznania.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 28 stycznia 2021 r. Sąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania zażalenie Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w (…) na uchwałę Sądu Najwyższego z 12 października 2020 r., sygn. akt I DO 42/20, jako wniesione przez osobę nieuprawnioną.
Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł obrońca sędziego B. M..
Sąd Najwyższy rozważył, co następuje:
Zażalenie należało pozostawić bez rozpoznania. Zgodnie z treścią
art.
430 § 2 k.p.k. na postanowienie sądu odwoławczego pozostawiające bez rozpoznania przyjęty środek odwoławczy przysługuje zażalenie do innego równorzędnego składu sądu odwoławczego, chyba że zostało wydane przez Sąd Najwyższy. Treść tego przepisu jest jasna („clara non sunt interpretanda”), oznacza, że zgodnie z wolą ustawodawcy nie jest dopuszczalne złożenie zażalenia na postanowienie Sądu Najwyższego orzekającego jako sąd odwoławczy w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania przyjętego środka odwoławczego. Inna interpretacja tego przepisu, przedstawiona przez autora zażalenia, nie wytrzymuje konfrontacji zarówno z jasną treścią normy prawnej, jak i podstawowymi zasadami wykładni treści przepisów prawnych. Koncepcja jakoby treść przedstawionej normy prawnej odnosiła się wyłącznie do sytuacji, gdy Sąd Najwyższy jest jednocześnie sądem kasacyjnym, nie znajduje żadnego potwierdzenia w treści przepisu i jego usytuowaniu w ramach systematyki kodeksu. Zresztą autor zażalenia nie był w stanie sformułować żadnych przekonujących argumentów uzasadniających forowany przez siebie pogląd poza wyraźnie emocjonalnym przekonaniem o własnej racji.
W orzecznictwie (zob. postan. SN z 26.2.1999 r., V KZ 12/99,
LEX
nr 37415; post. SN z 20.2.2018 r., V KZ 1/18,
LEX
nr 2453052; postan. SN z 18.12.2012 r., WZ 30/12,
LEX
nr 1235921, post. SN z 22.3.2000 r., V KZ 23/00,
LEX
nr 40510) ugruntowany jest pogląd, że wniesienie niedopuszczalnego środka odwoławczego od orzeczenia sądu odwoławczego nie wywołuje w istocie żadnych skutków prawnych, a zwłaszcza nie obliguje sądu do podjęcia jakichkolwiek czynności procesowych. Brak w szczególności podstawy prawnej do wydania zarządzenia o odmowie przyjęcia zażalenia lub o jego przyjęciu. Oznacza to, że zażalenie wniesione przez obrońcę na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 stycznia 2021 r. należało pozostawić w aktach sprawy. Wystarczające było poprzestanie na wydaniu przez przewodniczącego stosownego zarządzenia o charakterze administracyjno-porządkowym (np. o załączeniu pisma do akt sprawy, zwróceniu nadawcy, przesłaniu innemu właściwemu organowi itp.) i poinformowaniu nadawcy o sposobie załatwienia pisma.
Nieprzestrzeganie tych zasad kontroli odwoławczej wywołałoby paradoksalną sytuację, gdzie poprzez podejmowanie prób zaskarżenia każdego orzeczenia sądu odwoławczego wydanego na skutek odwołania zwykłym środkiem odwoławczym, wprowadzałoby się do polskiego systemu sądownictwa trzecią instancję, co w istocie stanowi niedopuszczalną obstrukcję postępowania.
Na marginesie Sąd Najwyższy pragnie podkreślić, że nie było żadnych podstaw, by zażaleniem zajmował się Prezes Sądu Najwyższego kierujący pracą Izby Dyscyplinarnej
lub przewodniczący Wydziału Drugiego. Z momentem wyznaczenia składu sądu powstaje bowiem stan zawisłości sprawy w rozumieniu
art.
45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, zaś jedynym organem właściwym do rozpoznania sprawy i podejmowania decyzji związanych z jej biegiem jest sąd wyznaczony do rozpoznania sprawy (a w sprawach niewymagających orzeczenia Sądu - przewodniczący składu sądu). W polskiej tradycji i kulturze prawnej z określeniem „sąd” immanentnie łączą się bowiem wartości predestynujące tak nazwany organ do spełniania bardzo podniosłej funkcji publicznej, mianowicie wymierzania sprawiedliwości (zob. P. Sarnecki w: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz. Tom II, wyd. II, koment.
do art.
45, t. 9,
LEX
2021). Zastąpienie sądu przez jakikolwiek organ administracji sądowej stanowiłoby zatem niedopuszczalne redukowanie imperium władzy sądowej na rzecz innych podmiotów.
Z tych wszystkich względów orzeczono jak na wstępie.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę