II CZ 976/13

Sąd Okręgowy w KaliszuKalisz2014-02-24
SAOSCywilnepostępowanie nieprocesoweŚredniaokręgowy
zasiedzeniekoszty postępowaniazwolnienie od kosztówzażaleniesąd okręgowysąd rejonowykoszty sądoweprzysporzenie majątkowe

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie na postanowienie o obciążeniu kosztami postępowania, uznając, że zwolnienie od kosztów ma charakter tymczasowy, a zasady rozliczeń w sprawach nieprocesowych z sprzecznymi interesami stron uzasadniają obciążenie uczestników, którzy uzyskali przysporzenie majątkowe.

Sąd Okręgowy w Kaliszu rozpatrywał zażalenie A. G. B. na postanowienie Sądu Rejonowego w Kaliszu, które nakazało ściągnąć od niej i M. B. kwoty tytułem nieopłaconej części kosztów ogłoszeń i opinii biegłego. Skarżąca argumentowała, że została częściowo zwolniona z kosztów i jej sytuacja majątkowa uległa pogorszeniu. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, wyjaśniając, że zwolnienie od kosztów jest tymczasowe, a w sprawach nieprocesowych z sprzecznymi interesami, koszty rozlicza się zgodnie z art. 520 § 2 k.p.c., obciążając strony, które uzyskały przysporzenie majątkowe.

Sąd Okręgowy w Kaliszu, II Wydział Cywilny Odwoławczy, rozpoznał zażalenie A. G. B. na postanowienie Sądu Rejonowego w Kaliszu z dnia 7 listopada 2013 r. (sygn. akt I Ns 891/11), którym nakazano ściągnąć solidarnie od A. G. B. i M. B. kwotę 250 zł tytułem nieopłaconej części kosztów ogłoszeń oraz 1611,43 zł tytułem nieopłaconej części opinii biegłego. A. G. B. wniosła zażalenie, powołując się na częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie opinii biegłego oraz na pogorszenie swojej sytuacji majątkowej z powodu choroby męża. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, stwierdzając, że zwolnienie od kosztów ma charakter tymczasowy i koszty te obciążają Skarb Państwa do czasu rozstrzygnięcia kończącego sprawę. W sprawach nieprocesowych, gdzie interesy uczestników są sprzeczne (jak w sprawie o zasiedzenie), zastosowanie znajduje art. 520 § 2 k.p.c., co uzasadnia obciążenie kosztami tych uczestników, którzy uzyskali przysporzenie majątkowe. Sąd uznał, że sytuacja majątkowa skarżącej i jej męża, posiadających stałe zatrudnienie i dochody, nie uzasadniała dalszego zwolnienia od kosztów, a podniesione okoliczności dotyczące choroby męża nie zostały wystarczająco udowodnione. Dodatkowo, fakt uzyskania przysporzenia majątkowego w postaci nieruchomości przez skarżącą i jej męża również miał znaczenie przy rozliczeniu kosztów. Sąd Okręgowy sprostował również oczywistą omyłkę pisarską w komparycji postanowienia Sądu Rejonowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Zwolnienie od kosztów sądowych ma charakter tymczasowy. W sprawach nieprocesowych z sprzecznymi interesami, koszty postępowania rozlicza się zgodnie z art. 520 § 2 k.p.c., obciążając uczestników, którzy uzyskali przysporzenie majątkowe.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że tymczasowe kredytowanie kosztów przez Państwo jest rozliczane w orzeczeniu kończącym sprawę, a w sprawach z sprzecznymi interesami, koszty obciążają strony, które odniosły korzyść majątkową z zakończenia postępowania. Podkreślono, że sytuacja majątkowa skarżącej nie uzasadniała dalszego zwolnienia od kosztów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
M. W. (1)innewnioskodawca
A. G. B.innewnioskodawca
M. W. (2)inneuczestnik postępowania
H. B.inneuczestnik postępowania
J. C.inneuczestnik postępowania
A. C. (1)inneuczestnik postępowania
K. K.inneuczestnik postępowania
M. C.inneuczestnik postępowania
H. S.inneuczestnik postępowania
M. N.inneuczestnik postępowania
A. W. (1)inneuczestnik postępowania
M. S.inneuczestnik postępowania
A. W. (2)inneuczestnik postępowania
A. C. (2)inneuczestnik postępowania
E. W.inneuczestnik postępowania
D. T.inneuczestnik postępowania
K. H.inneuczestnik postępowania
M. B.inneuczestnik postępowania

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 520 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

u.k.s.c. art. 113 § ust. 2

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Pomocnicze

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 520 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 350 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zwolnienie od kosztów ma charakter tymczasowy. W sprawach nieprocesowych z sprzecznymi interesami, koszty obciążają strony, które uzyskały przysporzenie majątkowe (art. 520 § 2 k.p.c.). Sytuacja majątkowa skarżącej i jej męża nie uzasadniała dalszego zwolnienia od kosztów. Nieudowodnienie istotnego wpływu choroby męża na sytuację finansową gospodarstwa domowego.

Odrzucone argumenty

Częściowe zwolnienie od kosztów opinii biegłego powinno być uwzględnione. Pogorszenie sytuacji majątkowej z powodu choroby męża.

Godne uwagi sformułowania

zwolnienie od kosztów udzielone w toku postępowania ma charakter jedynie tymczasowy koszty te obciążają wówczas Skarb Państwa niniejsza sprawa toczyła się w trybie nieprocesowym, stąd zasady rozstrzygnięcia o kosztach normuje art. 520 k.p.c. interesy uczestników niniejszego postępowania były sprzeczne, co wyłącza zastosowanie ogólnej reguły z art. 520 § 1 k.p.c. Sąd Rejonowy słusznie obciążył obowiązkiem zwrotu nie uiszczonych kosztów postępowania jedynie wnioskodawczynie i uczestników postępowania, którzy uzyskali przysporzenie majątkowe w wyniku zakończenia niniejszej sprawy. choroba nie pozbawia pracownika całości uzyskiwanego dotychczas dochodu.

Skład orzekający

Henryk Haak

przewodniczący

Marian Raszewski

sprawozdawca

Paweł Szwedowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Rozliczenie kosztów w sprawach nieprocesowych z sprzecznymi interesami, zwłaszcza w sprawach o zasiedzenie, oraz zasady tymczasowości zwolnienia od kosztów sądowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki spraw nieprocesowych i zasad rozliczeń kosztów w takich sprawach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania cywilnego, jakim są koszty sądowe i ich rozliczenie, co jest istotne dla praktyków prawa. Wyjaśnia zasady stosowane w sprawach nieprocesowych.

Koszty w sprawach o zasiedzenie: Kto płaci, gdy interesy są sprzeczne?

Dane finansowe

koszty ogłoszeń: 250 PLN

koszty opinii biegłego: 1611,43 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Cz 976/13 POSTANOWIENIE K. , dnia 24 lutego 2014 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu, II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: S.S.O. Henryk Haak S.S.O. Marian Raszewski – spr. S.S.O. Paweł Szwedowski po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2014 r. w Kaliszu na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. W. (1) i A. G. B. z udziałem M. W. (2) , H. B. , J. C. , A. C. (1) , K. K. , M. C. , H. S. , M. N. , A. W. (1) , M. S. , A. W. (2) , A. C. (2) , E. W. , D. T. , K. H. o zasiedzenie w przedmiocie zażalenia A. G. B. na postanowienie Sądu Rejonowego w Kaliszu z dnia 7 listopada 2013 r., sygn. akt I Ns 891/11 postanawia: 1. oddalić zażalenie 2. sprostować oczywistą omyłkę pisarską w komparycji postanowienia Sądu Rejonowego w Kaliszu z dnia 7 listopada 2013 r. wydanego w sprawie prowadzonej pod sygn. akt I Ns 891/11 w ten sposób, że w miejsce uczestników postępowania (...) wpisać (...) , w miejsce (...) wpisać (...) , a w miejsce (...) wpisać (...) Sygn. akt II Cz 976/13 UZASADNIENIE W punkcie 3 postanowienia z dnia 7 listopada 2013 r., Sąd Rejonowy w Kaliszu nakazał ściągnąć solidarnie od A. G. B. i M. B. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Kaliszu kwotę 250 zł tytułem nieopłaconej części kosztów ogłoszeń o toczącym się postępowaniu oraz kwotę 1611,43 zł tytułem nieopłaconej części opinii biegłego sądowego. Zażalenie na powyższe orzeczenie wniosła A. B. wskazując, iż postanowieniem z dnia 8 maja 2013 r. zwolniona została od kosztów sądowych częściowo, a mianowicie w zakresie kosztów opinii biegłego. Z tej przyczyny skarżąca powołując się ponadto na pogorszenie się jej sytuacji majątkowej, w związku z chorobą męża, wniosła o zmianę zaskarżonego orzeczenia i nie obciążanie jej kosztami nieopłaconej części opinii biegłego. Sąd Okręgowy, zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Analizując zarzuty zażalenia wskazać należy, iż zwolnienie od kosztów udzielone w toku postępowania ma charakter jedynie tymczasowy i koszty te obciążają wówczas Skarb Państwa. Jednocześnie na mocy art. 108 § 1 k.p.c. Sąd rozstrzyga o kosztach w każdym orzeczeniu kończącym sprawę w instancji. Tymczasowe kredytowanie kosztów przez Państwo, rozliczane zostaje zatem ostatecznie w orzeczeniu kończącym sprawę w instancji, przy odpowiednim zastosowaniu zasad obowiązujących przy zwrocie kosztów postępowania ( art. 113 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych Dz.U. z 2010 r., Nr 90, poz. 594 z późn. zm.). W myśl art. 113 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych koszty nie obciążające przeciwnika sąd w orzeczeniu kończącym sprawę w instancji nakazuje ściągnąć z roszczenia zasądzonego m.in. na rzecz strony, której czynność spowodowała ich powstanie. Podkreślenia wymaga, iż niniejsza sprawa toczyła się w trybie nieprocesowym, stąd zasady rozstrzygnięcia o kosztach normuje art. 520 k.p.c. Skoro przedmiotem niniejszej sprawy było nabycie własności w drodze zasiedzenia interesy uczestników niniejszego postępowania były sprzeczne, co wyłącza zastosowanie ogólnej reguły z art. 520 § 1 k.p.c. , iż każdy z uczestników winien ponieść koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie. Wbrew stanowisku Sądu Rejonowego rozstrzygnięcie o kosztach niniejszego postępowania znajduje zatem oparcie w art. 520 § 2 k.p.c. (por. postanowienie SN z 26 lipca 2012 r. w sprawie sygn. akt II Cz 86/12, publ. LEX nr 1228797). Z tych też względów Sąd Rejonowy słusznie obciążył obowiązkiem zwrotu nie uiszczonych kosztów postępowania jedynie wnioskodawczynie i uczestników postępowania, którzy uzyskali przysporzenie majątkowe w wyniku zakończenia niniejszej sprawy. Wskazać nadto należy, iż wysokości obciążających skarżącą kosztów nie przekracza jej możliwości majątkowych i zarobkowych. Z oświadczenia o stanie majątkowym i dochodach w aktach sprawy (k. 117-120) wynika, iż zarówno ona jak i jej mąż posiadają stałe zatrudnienie, osiągając stałe dochody w średniej wysokości, a część kosztów obciążająca skarżącą za sporządzenie opinii biegłego nie przekracza tych miesięcznych dochodów. Podkreślenie wymaga, iż A. B. podnosząc w zażaleniu okoliczność o chorobie męża w żaden sposób nie wykazała w jakim rzeczywiście zakresie zmniejszyły się jego dochody i czy rzeczywiście ma to istotny wpływ na ocenę sytuacji finansowej zobowiązanych do uiszczenia części kosztów. Wskazać w tym miejscu trzeba, iż co do zasady choroba nie pozbawia pracownika całości uzyskiwanego dotychczas dochodu. Z tej przyczyny w obliczu nie powołania jakichkolwiek konkretnych okoliczności przeciwnych tej zasadzie, co do obecnej sytuacji majątkowej gospodarstwa domowego skarżącej, zarzut ten nie mógł mieć wpływu na zmianę zaskarżonego orzeczenia. Nie ulega wątpliwości, iż Skarb Państwa ponosi koszty postępowania jedynie w sytuacjach wyjątkowych, gdy strona lub uczestnik postępowania nie posiada dochodu i rzeczywiście nie jest w stanie nawet przy dołożeniu należytej staranności zgromadzić środków finansowych niezbędnych na pokrycie powstałych kosztów postępowania. Taka sytuacja z całą pewnością nie ma miejsca w niniejszej sprawie. Poza tym wskazania wymaga, iż w wyniku rozstrzygnięcia niniejszej sprawy skarżąca i jej mąż uzyskali przysporzenie majątkowe w postaci nieruchomości, która to okoliczność również nie pozostaje bez znaczenia przy rozliczeniu kosztów postępowania. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. i art. 397 § 2 k.p.c. orzekł jak w punkcie 1 sentencji postanowienia. O sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej orzeczono na podstawie art. 350 § 3 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI