II CZ 96/12

Sygn. akt II CZ 96/12 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
 
Dnia 26 września 2012 r. 
 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący) 
SSN Iwona Koper (sprawozdawca) 
SSA Władysław Pawlak 
 
 
 
w sprawie z powództwa Agencji Ochrony Mienia i Konwoju  
Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. 
przeciwko B. M. 
o zwolnienie od egzekucji zajętych  ruchomości, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym  
w Izbie Cywilnej w dniu 26 września 2012 r., 
zażalenia strony powodowej  
na postanowienie Sądu Apelacyjnego  
z dnia 30 grudnia 2011 r.,  
 
 
oddala zażalenie w części dotyczącej rozstrzygnięcia 
o kosztach postępowania zażaleniowego (pkt 3); 
odrzuca zażalenie w pozostałej części; 
zasądza od strony powodowej na rzecz pozwanej kwotę 600 
(sześćset) zł  tytułem kosztów postępowania. 
 
 
Uzasadnienie 

 
 
2 
W sprawie z powództwa Agencji Ochrony Mienia i Konwoju spółki z o.o. z 
siedzibą w S. przeciwko B. M. o zwolnienie od egzekucji zajętych przedmiotów Sąd 
Okręgowy postanowieniem z dnia 27 września 2011 r. umorzył postępowanie (pkt 
1), obciążył powoda kosztami postępowania i z tego tytułu zasądził na rzecz 
pozwanej B. M. kwotę 7217 zł (pkt 2), oddalił w pozostałym zakresie obejmującym 
koszty dojazdu pełnomocnika na rozprawę wniosek pozwanej o zasądzenie 
kosztów postępowania (pkt 3). 
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia o kosztach wskazał, że pozwanej należy się 
zwrot kosztów postępowania na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. jako stronie 
wygrywającej mimo, że doszło do umorzenia postępowania. Jednak nawet w razie 
potraktowania pozwanej jako strony przegrywającej zwrot kosztów należałby się jej 
na podstawie art. 101 k.p.c. Aby zabezpieczyć się przed zastosowaniem tego 
przepisu powód powinien był przed wytoczeniem powództwa wezwać pozwaną do 
spełnienia świadczenia, czego nie dochował. Pozwana uznała żądanie pozwu co 
do zwolnienia od egzekucji przedmiotowych ruchomości, niezwłocznie po 
doręczeniu jej odpisu pozwu wniosła o umorzenie postępowania egzekucyjnego 
i w dniu 13 lipca 2011 r. komornik sądowy wydał postanowienie zgodne z jej 
wnioskiem, zaś powód cofnął pozew na co pozwana wyraziła zgodę. 
Jako podstawę umorzenia postępowania przy stwierdzeniu, że nie zachodzą 
negatywne przesłanki określone art. 203 § 4 k.p.c., wskazał Sąd Okręgowy 
przepisy art. 355 §1 i 2 k.p.c. w zw. z art. 203 §1 k.p.c. 
Postanowienie Sądu Okręgowego zaskarżyły zażaleniem obie strony. 
W ramach zażalenia powodowa Spółka zakwestionowała zarówno orzeczenie 
o umorzeniu postępowania jak i rozstrzygnięcie o kosztach postępowania (pkt 1 i 2 
zaskarżonego postanowienia). Podnosiła, że jej pełnomocnik błędnie cofnął pozew 
zamiast wnosić o umorzenie postępowania z powodu zbędności wyroku, a w tej 
sytuacji Sąd powinien był na podstawie art. 203 § 4 k.p.c. uznać cofnięcie za 
sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Zarzuciła, że pozwanej nie 
przysługuje ochrona na podstawie art. 101 k.p.c., gdyż powód nie miał innej 
możliwości osiągnięcia skutku w postaci wyłączenia przedmiotów spod egzekucji 
jak tylko przez wytoczenie powództwa w niniejszej sprawie. 

 
 
3 
Pozwana zaskarżyła postanowienie w części oddalającej jej dalszy wniosek 
o zasądzenie kosztów postępowania. 
Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 30 grudnia 2011 r., w uwzględnieniu 
zażalenia pozwanej, zmienił zaskarżone postanowienie Sądu Okręgowego w ten 
sposób, że zasądził od powoda na rzecz pozwanej kwotę 251,30 zł tytułem zwrotu 
poniesionych kosztów stawiennictwa pełnomocnika pozwanej na rozprawie w dniu 
14 września 2011 r., nadto oddalił zażalenie powoda oraz zasądził od powoda na 
rzecz 
pozwanej 
kwotę 
750 
zł 
tytułem 
zwrotu 
kosztów 
postępowania 
zażaleniowego. 
Uzasadniając 
oddalenie 
zażalenia 
powoda 
stwierdził, 
że 
wobec 
niezaskarżenia przez powoda orzeczenia Sądu pierwszej instancji w zakresie 
umorzenia postępowania bezprzedmiotowy jest podniesiony przez skarżącego 
zarzut naruszenia art. 203 § 4 k.p.c. Uwzględniając zażalenie pozwanej Sąd 
Apelacyjny przyjął, że do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej 
przez pełnomocnika wchodzą koszty jego przejazdu na rozprawę sądową. 
Postanowienie Sądu Apelacyjnego powodowa Spółka zaskarżyła w całości 
zażaleniem. 
Zaskarżonemu 
rozstrzygnięciu 
zarzuciła: 
naruszenie 
przepisów 
postępowania cywilnego przez brak należytej oceny materiału dowodowego oraz 
zarzutu strony powodowej braku należytej oceny zastosowania art. 203 § 4 k.p.c., 
brak należytej oceny sanu faktycznego przez uznanie, że spór miedzy stronami 
zawisł dopiero w momencie doręczania pozwanej odpisu pozwu oraz naruszenie 
art. 101 k.p.c. poprzez niewłaściwe zastosowanie. 
Wniosła o jego uchylenie i rozpoznanie sprawy co do istoty. 
Sąd Najwyższy zważył co następuje: 
Skarżąca nie kwestionuje w zażaleniu stanowiska Sądu Apelacyjnego o nie 
zaskarżeniu przez nią postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 27 września 2011 r. 
w części umarzającej postępowanie, które jak wynika to z określonego w zażaleniu 
do 
Sądu 
Apelacyjnego 
zakresu 
zaskarżenia 
było 
nim 
objęte. 
Zarzuty 

 
 
4 
w przedmiocie umorzenia postępowania podnosi także obecnie w zażaleniu na 
postanowienie Sądu Apelacyjnego, zaskarżone przez nią w całości. 
Na postanowienie sądu drugiej instancji w przedmiocie umorzenia 
postępowania, które kończy postępowanie w sprawie nie przysługuje jednakże 
zażalenie do Sądu Najwyższego, zgodnie z art. 3941 k.p.c., lecz skarga kasacyjna, 
jeżeli jej dopuszczalność nie została wyłączona przepisami ustawy (art.3981 k.p.c.). 
Zażalenie w tej części jest więc niedopuszczalne i podlega odrzuceniu. 
Do zaskarżenia zażaleniem do Sądu Najwyższego postanowienia sądu 
drugiej instancji co do kosztów procesu wydanego przed wejściem w życie (w dniu 
3 maja 2012 r.) ustawy z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy Kodeks 
postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 233, poz. 1381), 
na podstawie jej art. 11, ma zastosowanie art. 3941 k.p.c. w jego brzmieniu przed 
tą zmianą. Zgodnie z jego ówczesnym pkt 2 zażalenie przysługuje na 
postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu, które nie były 
przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji. Zaskarżeniu zażaleniem 
podlega więc postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu w takim 
zakresie w jakim mogło być ono wydane tylko przez ten sąd. Zakres ten obejmuje 
orzeczenie o kosztach postępowania apelacyjnego oraz orzeczenie o kosztach 
postępowania kasacyjnego w przypadku, gdy Sąd Najwyższy po rozpoznaniu 
skargi kasacyjnej uchylił wyrok sądu drugiej instancji i przekazał sprawę temu 
sądowi do ponownego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia o kosztach postępowania 
(postanowienie SN z dnia 23 czerwca 2010 r., II CZ 45/10, OSNC 2010, nr 12, poz. 
171). 
Wniesione zażalenie jest zatem niedopuszczalne w części zaskarżającej 
postanowienie Sądu Apelacyjnego dotyczące kosztów procesu poniesionych przed 
Sądem Okręgowym, co skutkuje jego odrzuceniem w tej części. 
Zażalenie 
jest 
nieuzasadnione 
w 
pozostałej 
części 
obejmującej 
rozstrzygnięcie 
o 
kosztach 
postępowania 
przed 
Sądem 
Apelacyjnym, 
odzwierciedlające jego wynik (art. 98 § 1 k.p.c.). 
Skarżący 
określając 
zakres 
zaskarżenia 
wskazuje 
wprawdzie, 
że 
postanowienie Sądu Apelacyjnego zaskarża w całości (przy określeniu przy tym 

 
 
5 
wartości przedmiotu zaskarżenia odpowiadającemu kwocie kosztów postępowania 
pierwszej instancji) lecz nie formułuje jakichkolwiek twierdzeń i zarzutów 
w odniesieniu do rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego przed 
tym Sądem pozwalających uznać, że istniały podstawy do odstąpienia od 
prawidłowo zastosowanego przy orzekaniu o tych kosztach przepisu art. 98 § 1 
k.p.c. 
Z tych względów , na podstawie art. 373 k.p.c. w zw. z art. 397§ 2 k.p.c. i art. 
3941 § 3 k.p.c. w zakresie odrzucenia zażalenia i na podstawie art. 39814 w zw. 
z art. 3941 § 3 k.p.c. w zakresie oddalenia zażalenia , orzeczono jak w sentencji. 
Rozstrzygniecie o kosztach postępowania zażaleniowego znajduje podstawę w art. 
98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. i art. 39821 k.p.c.