II CZ 89/05

Postanowienie z dnia 20 października 2005 r., II CZ 89/05 
 
Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 
3984 § 1 pkt 3 k.p.c.) powinno nawiązywać do przesłanek wymienionych w art. 
3989 § 1 k.p.c. 
 
Sędzia SN Iwona Koper (przewodniczący, sprawozdawca) 
Sędzia SN Barbara Myszka 
Sędzia SN Marek Sychowicz 
 
Sąd Najwyższy w sprawie z powództwa Jana M. przeciwko Marcinowi P., 
Grzegorzowi P. i Grzegorzowi R. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu 
niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 października 2005 r. zażalenia pozwanych na 
postanowienie Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 14 czerwca 2005 r. 
oddalił zażalenie. 
 
Uzasadnienie 
 
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Apelacyjny w Poznaniu odrzucił skargę 
kasacyjną pozwanych od wyroku tego Sądu z dnia 12 kwietnia 2005 r., wobec 
niewskazania w niej, w ramach wymogu wynikającego z art. 3984 pkt 3 k.p.c., 
określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. okoliczności, które podlegają badaniu w tzw. 
przedsądzie. 
W zażaleniu pozwani, wnosząc o uchylenie postanowienia, zarzucili, że jest 
ono niesłuszne, gdyż ze względu na potrzebę oceny przez Sąd Najwyższy 
naruszenia wskazanych w podstawach skargi kasacyjnej przepisów, złożenie skargi 
jest zasadne. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
W poprzednim stanie prawnym, przed zmianą kodeksu postępowania 
cywilnego ustawą z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania 
cywilnego... (Dz.U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98), określony w art. 3933 § 1 pkt 3 k.p.c. 
wymóg kasacji dotyczył przedstawienia okoliczności uzasadniających przyjęcie jej 

do rozpoznania. Jak jednolicie przyjmowano w judykaturze, stanowiły je 
okoliczności nawiązujące wprost do treści art. 393 k.p.c., zgodnie z którym Sąd 
Najwyższy, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w § 2, mógł odmówić 
przyjęcia kasacji do rozpoznania, jeżeli w sprawie nie występowało istotne 
zagadnienie prawne, nie istniała potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących 
poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, albo 
gdy kasacja była oczywiście bezzasadna. 
Obecnie art. 3984 § 1 pkt 3 ustanawia wymóg zawarcia w skardze kasacyjnej 
wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienia. Odmienną treść w 
porównaniu z poprzednio obowiązującym przepisem art. 393 § 1 k.p.c. zawiera też 
art. 3989 § 1, który sformułowany został jako przepis określający przesłanki 
przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę 
kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, 
istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub 
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność 
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. 
Na tle omówionych zmian ustawowych powstaje wątpliwość, czy dla 
spełnienia obowiązku określonego w art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c. wystarczające jest 
powołanie się przez skarżącego na jakiekolwiek względy, które w jego ocenie 
uzasadniają przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, czy też – jak przyjął Sąd 
Apelacyjny – argumentacja uzasadniająca wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do 
rozpoznania musi nawiązywać do wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c. przesłanek 
tzw. przedsądu. 
Podkreślenia wymaga, że nie chodzi tu, jak podnoszą skarżący w zażaleniu, o 
uzasadnienie wniesienia skargi kasacyjnej, funkcję tę bowiem spełnia uzasadnienie 
jej podstaw, lecz o wskazanie argumentacji przekonującej o potrzebie przyjęcia jej 
do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, dlatego nie spełnienia obowiązku 
określonego w art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c. odwołanie się przez skarżącego do 
uzasadnienia podstaw kasacyjnych, stanowiącego odrębny element konstrukcyjny 
skargi kasacyjnej. 
Zawarty uprzednio w art. 3933 § 1 pkt 3 k.p.c. wymóg przedstawienia 
okoliczności uzasadniających rozpoznanie kasacji umożliwił stronie przekonanie 
Sądu Najwyższego o istnieniu przesłanek, na których opiera się wstępne badanie 
kasacji pod kątem dopuszczenia jej do rozpoznania. Jak wskazywano w 

orzecznictwie, bez tej argumentacji, nawiązującej wprost do treści art. 393 k.p.c.,  
kasacja byłaby środkiem odwoławczym niezupełnym, a selekcja wnoszonych 
kasacji, dokonywana przez Sąd Najwyższy w ramach przedsądu – nazbyt dowolna 
(postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 listopada 2000 r., II CKN 1385/00, 
OSNC 2001, nr 3, poz. 51). 
Analogiczną funkcję spełnia w obecnym stanie prawnym art. 3984 § 1 pkt 3 
k.p.c. Uznanie tylko na podstawie argumentów wykładni językowej, z pominięciem 
funkcji tego przepisu, że określony w nim obowiązek zostaje spełniony przez 
wskazanie dowolnych okoliczności, uzasadniających w ocenie skarżącego wniosek 
o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznanie przez Sąd Najwyższy (np. wyrok jest 
krzywdzący dla strony), pozbawia ten wymóg istotnego znaczenia dla realizacji 
celu, dla którego został ustanowiony. Sąd Najwyższy, badając skargę kasacyjną 
pod kątem jej przyjęcia do rozpoznania, może bowiem podjętą w jego wyniku ocenę 
oprzeć jedynie na przesłankach wymienionych w art. 3989 k.p.c. Z punktu widzenia 
dokonującego tej oceny byłby to więc stan rzeczy dający się przyrównać do 
sytuacji, w której skarga kasacyjna nie zawiera w ogóle wniosku o przyjęcie jej do 
rozpoznania lub nie zawiera jego uzasadnienia, co musiałoby prowadzić do jej 
odrzucenia. 
Wymóg zawarcia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie skargi do 
rozpoznania oraz jego uzasadnienia stanowi element konstrukcyjny skargi, którego 
niedochowanie powoduje, że dotknięta jest ona brakiem nieusuwalnym i w związku 
z tym podlega odrzuceniu a limine. Ze względu na tak daleko idące skutki powinien 
on być określony w sposób na tyle jasny i jednoznaczny, by skarżący mógł przy 
sporządzaniu skargi kasacyjnej wyrobić sobie przekonanie, w jaki sposób może go 
wypełnić, a równocześnie by ocena jego spełnienia oparta była na jednakowych w 
każdym przypadku kryteriach. Przyjęta wykładnia art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c. pozwala 
spełnić te postulaty. 
Z tych względów należało orzec, jak w sentencji (art. 39814 k.p.c. w związku z 
art. 3941 § 3 k.p.c.).