II Cz 876/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy zmienił postanowienie Sądu Rejonowego, nakazując wnioskodawcom solidarną zapłatę całości kosztów opinii biegłego, uznając, że opinia była niezbędna dla realizacji ich interesu.
Sąd Okręgowy rozpoznał zażalenie uczestnika B.G. na postanowienie Sądu Rejonowego dotyczące kosztów opinii biegłego w sprawie o zniesienie współwłasności. Sąd Rejonowy pierwotnie obciążył kosztami obie strony. Sąd Okręgowy zmienił to postanowienie, nakazując wnioskodawcom A.P. i J.P. solidarną zapłatę całej kwoty 1.489,13 zł tytułem kosztów opinii, uznając, że opinia była niezbędna dla realizacji interesu wnioskodawców, którzy domagali się podziału nieruchomości.
Sąd Okręgowy w Świdnicy rozpoznał zażalenie uczestnika B.G. na postanowienie Sądu Rejonowego w Świdnicy z dnia 18 czerwca 2014 r. w sprawie o zniesienie współwłasności. Sąd Rejonowy w zaskarżonym postanowieniu umorzył postępowanie i nakazał solidarną zapłatę kosztów opinii biegłego w kwocie 744,57 zł przez wnioskodawców A.P. i J.P. oraz w kwocie 744,56 zł przez uczestnika B.G., uznając, że obie strony były w równym stopniu zainteresowane wynikiem postępowania i ich interesy były wspólne. Uczestnik w zażaleniu domagał się zmiany postanowienia w ten sposób, aby wnioskodawcy ponieśli całość kosztów opinii (1.489,13 zł), argumentując, że opinia dotyczyła czynności podjętej wyłącznie w ich interesie, a biegły potwierdził jego stanowisko. Sąd Okręgowy, odwołując się do art. 520 k.p.c. i orzecznictwa Sądu Najwyższego, uznał, że w sprawach o zniesienie współwłasności, gdy strony prezentują odmienne zapatrywania co do sposobu zniesienia, nie występuje sprzeczność interesów uzasadniająca odstąpienie od zasady ponoszenia kosztów przez każdego uczestnika zgodnie z jego udziałem. Jednakże, w tym konkretnym przypadku, opinia biegłego była niezbędna do ustalenia możliwości podziału fizycznego nieruchomości, czego domagali się wnioskodawcy, podczas gdy uczestnik od początku twierdził, że jest to niemożliwe. Sąd Okręgowy uznał, że sąd pierwszej instancji nieprawidłowo obciążył uczestników wydatkami, ponieważ opinia była potrzebna do realizacji interesu wnioskodawców. W związku z tym, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie w pkt II, nakazując wnioskodawcom uiścić solidarnie na rzecz Skarbu Państwa całą kwotę 1.489,13 zł.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Koszty opinii biegłego, która była niezbędna do ustalenia możliwości podziału fizycznego nieruchomości zgodnie z wnioskiem jednej ze stron, powinni ponieść wnioskodawcy, ponieważ opinia była realizacją ich interesu.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że choć w sprawach o zniesienie współwłasności co do zasady stosuje się art. 520 § 1 k.p.c. (każdy ponosi koszty związane ze swoim udziałem), to w sytuacji, gdy opinia biegłego była niezbędna do zbadania możliwości podziału fizycznego nieruchomości, czego domagali się wnioskodawcy, a uczestnik od początku kwestionował taką możliwość, koszty te należy przypisać wnioskodawcom jako związane z realizacją ich interesu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana postanowienia
Strona wygrywająca
B. G. (uczestnik)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. P. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| J. P. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| B. G. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Skarb Państwa - Sąd Rejonowy w Świdnicy | instytucja | inna |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 520 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Każdy uczestnik postępowania ponosi koszty związane ze swym udziałem w sprawie. Koszty te nie podlegają wzajemnemu rozliczeniu między uczestnikami poprzez ich zwrot.
Pomocnicze
k.p.c. art. 520 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może od zasady z § 1 odstąpić, jeżeli uczestnicy są w równym stopniu zainteresowani wynikiem postępowania.
k.p.c. art. 520 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może od zasady z § 1 odstąpić, jeżeli uczestnicy nie są w równym stopniu zainteresowani wynikiem postępowania lub ich interesy są sprzeczne.
k.p.c. art. 109
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad orzekania o kosztach, w tym możliwości odstąpienia od zasady z art. 520 § 1.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosuje się odpowiednio przepisy o procesie do innych postępowań.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji, na podstawie art. 386 § 1 k.p.c., może zmienić zaskarżone postanowienie.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy o apelacji stosuje się odpowiednio do zażalenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Opinia biegłego była niezbędna do realizacji interesu wnioskodawców, którzy domagali się podziału nieruchomości. Uczestnik od początku stał na stanowisku, że podział fizyczny jest niemożliwy, a opinia miała potwierdzić stanowisko wnioskodawców.
Odrzucone argumenty
Wnioskodawcy i uczestnik byli w równym stopniu zainteresowani wynikiem postępowania i ich interesy były wspólne. W sprawach o zniesienie współwłasności nie występuje sprzeczność interesów, jeśli strony mają jedynie odmienne zapatrywania co do sposobu zniesienia.
Godne uwagi sformułowania
koszty te traktować należy jako związane wyłącznie z udziałem wnioskodawców w sprawie, skoro dotyczyły czynności podjętej jedynie w ich interesie zasady orzekania o kosztach postępowania nieprocesowego określa art. 520 k.p.c. , zgodnie z którym każdy uczestnik postępowania ponosi koszty związane ze swym udziałem w sprawie. w orzecznictwie przyjmuje się, że w sprawach o zniesienie współwłasności nie występuje sprzeczność interesów między uczestnikami postępowania domagającymi się zniesienia współwłasności a prezentującymi jedynie odmienne zapatrywania co do sposobu dokonania zniesienia współwłasności.
Skład orzekający
Anatol Gul
przewodniczący
Piotr Rajczakowski
sędzia
Aleksandra Żurawska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 520 k.p.c. w sprawach o zniesienie współwłasności, zwłaszcza gdy opinia biegłego jest kluczowa dla interesu jednej ze stron."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie opinia biegłego była kluczowa dla interesu wnioskodawców w sprawie o zniesienie współwłasności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia niuanse w rozliczaniu kosztów postępowania nieprocesowego, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego, choć nie zawiera przełomowych wniosków.
“Kto płaci za opinię biegłego w sprawie o podział majątku? Sąd Okręgowy wskazuje.”
Dane finansowe
koszty postepowania: 1489,13 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Cz 876/14 POSTANOWIENIE Dnia 2 października 2014 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Anatol Gul Sędziowie: SO Piotr Rajczakowski SO Aleksandra Żurawska po rozpoznaniu w dniu 2 października 2014 r. w Świdnicy na posiedzeniu niejawnym zażalenia uczestnika B. G. na pkt II postanowienia Sądu Rejonowego w Świdnicy z dnia 18 czerwca 2014 r., sygn. akt I Ns 153/13 w sprawie z wniosku A. P. i J. P. o zniesienie współwłasności p o s t a n a w i a: zmienić zaskarżone postanowienie w pkt II w ten sposób, że nakazać wnioskodawcom J. P. i A. P. uiścić solidarnie na rzecz Skarbu Państwa- Sądu Rejonowego w Świdnicy kwotę 1.489, 13 zł. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dni 18 czerwca 2014 r., Sąd Rejonowy w pkt I umorzył postępowanie, zaś w pkt II nakazał uiścić na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Świdnicy, wnioskodawcom A. P. i J. P. solidarnie kwotę 744,57 zł oraz uczestnikowi B. G. kwotę 744,56 zł tytułem zwrotu kosztów opinii biegłego poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa – Sąd Rejonowy w Świdnicy. Sąd wskazał, że w przedmiotowej sprawie zarówno wnioskodawcy jak i uczestnik byli w równym stopniu zainteresowani wynikiem postępowania i ich interesy były wspólne. Sprawa natomiast dotyczyła zniesienia współwłasności nieruchomości zabudowanej stanowiącej współwłasność osób występujących w postępowaniu, a docelowy podział działki miał stanowić możliwość dla budowy domu jednorodzinnego przez wnioskodawców. Ponadto, Sąd zwrócił uwagę na okoliczność, że wnioskodawcy próbowali porozumieć się z uczestnikiem jeszcze przed wszczęciem postępowania sądowego, wnioski żadnej ze stron nie zostały oddalone, a żadna z nich nie postępowała niesumiennie lub oczywiście niewłaściwie, tym samym, w ocenie Sądu brak było podstaw do obciążenia kosztami tylko jednej ze stron, o co wnosił uczestnik. W zażaleniu na powyższe postanowienie uczestnik zaskarżając je w pkt II oraz wnosząc o jego zmianę poprzez nakazanie wnioskodawcom uiszczenie na rzecz Skarbu Państwa całej kwoty 1.489,13 zł, stanowiącej całość kosztów opinii biegłego, podniósł że w zaistniałej sytuacji koszty te traktować należy jako związane wyłącznie z udziałem wnioskodawców w sprawie, skoro dotyczyły czynności podjętej jedynie w ich interesie. Ponadto, trzeba mieć na uwadze, że biegły potwierdził oczywiste stanowisko uczestnika, przedstawione w jego piśmie procesowym z dnia 3 czerwca 2014 roku, do którego wnioskodawcy w ogóle się nie ustosunkowali. Sąd Okręgowy zważył: Zażalenie uczestnika podlegało uwzględnieniu. Zasady orzekania o kosztach postępowania nieprocesowego określa art. 520 k.p.c. , zgodnie z którym każdy uczestnik postępowania ponosi koszty związane ze swym udziałem w sprawie. W myśl tego, uczestnika postępowania obciążają zarówno koszty czynności, której sam dokonał, jak i koszty czynności podjętej w jego interesie, przez sąd, na jego wniosek lub z urzędu / patrz: post. SN z dnia 19.11.2010r, III CZ 47/10, opubl. Lex nr 970082 /. Co do zasady więc koszty poniesione przez uczestników, związane z ich udziałem w sprawie, odmiennie niż w procesie, nie podlegają wzajemnemu rozliczeniu między uczestnikami poprzez ich zwrot. Określona w art. 520 § 1 k.p.c. zasada nie doznaje wyjątków, gdy uczestnicy są w równym stopniu zainteresowani wynikiem postępowania lub chociaż nie są w równym stopniu zainteresowani, ich interesy są wspólne. W pozostałych wypadkach sąd może od tej zasady odstąpić i na żądanie uczestnika, albo z urzędu, jeżeli działa bez adwokata lub radcy prawnego ( art. 109 w związku z art. 13 § 2 k.p.c. ) orzec stosownie do reguł określonych w art. 520 § 2 lub 3 k.p.c. Dla ich zastosowania istotne jest stwierdzenie, czy między uczestnikami postępowania w danej sprawie zachodzi sprzeczność interesów i czy są oni w różnym stopniu zainteresowani w wyniku postępowania. W orzecznictwie przyjmuje się, że sprzeczność interesów występuje w sprawach, w których między uczestnikami istnieje wyraźna kontradykcja co do oczekiwanego wyniku sprawy, gdyż wnioskodawca oczekuje uwzględnienia wniosku, a będący w opozycji uczestnik jego oddalenia (por. orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 3 grudnia 1959 r., 2 CR 859/58, OSN 1961, nr 2, poz. 45, oraz postanowienie SN z dnia 19 listopada 2010 r., III CZ 46/10 dotychczas nie publ.). Ponadto, należy mieć na uwadze, że w orzecznictwie przyjmuje się, że w sprawach o zniesienie współwłasności nie występuje sprzeczność interesów między uczestnikami postępowania domagającymi się zniesienia współwłasności a prezentującymi jedynie odmienne zapatrywania co do sposobu dokonania zniesienia współwłasności. W takiej sytuacji uzasadnione jest rozstrzygnięcie o kosztach postępowania na podstawie art. 520 § 1 k.p.c. , a więc z zastosowaniem przewidzianej tym przepisem zasady (zob. postanowienie SN z dnia 15 grudnia 2011 r., II CZ 120/11, wyd./el. Lex nr 1298073). W ocenie Sądu Okręgowego oraz w świetle powyższych rozważań, Sąd pierwszej instancji nieprawidłowo jednak obciążył uczestników wydatkami związanymi z niniejszą sprawą. Na wydatki te składało się wynagrodzenie biegłego za sporządzenie opinii, której przedmiotem miało być ustalenie czy istnieje możliwość zniesienia współwłasności przedmiotowej nieruchomości poprzez podział fizyczny. Należy bowiem podkreślić, że uczestnik B. G. już od początku postępowania stał na stanowisku, że podział fizyczny tejże nieruchomości jest niemożliwy z uwagi na brak linii podziału budynku. Wnioskodawcy jednak utrzymywali, że sposób podziału nieruchomości przez nich proponowany jest możliwy, Sąd Rejonowy dopuszczając z urzędu opinię biegłego mającego ustalić czy zniesienie współwłasności nieruchomości w sposób wskazywany przez wnioskodawców jest możliwe, działał więc w ich interesie. Stąd też, to oni na podstawie art. 520 § 1 kpc mają obowiązek ponieść koszty sądowe niezbędne do przeprowadzenia tejże opinii. Mając powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy, na podstawie art. 386 § 1 kpc w zw. z art. 397 § 2 kpc i art. 13 § 2 kpc uwzględnił zażalenie.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI