II Cz 855/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Kaliszu rozpoznał zażalenie wnioskodawcy A. P. na postanowienie Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim o zawieszeniu postępowania w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku po H. O. Sąd Rejonowy zawiesił postępowanie, ponieważ wnioskodawca nie wskazał wszystkich żyjących następców prawnych, co uniemożliwiało ich powiadomienie. Wnioskodawczyni w zażaleniu podniosła trudności w ustaleniu personaliów i adresów spadkobierców, a także wniosła o przesłuchanie świadka. Sąd Okręgowy uznał, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Podkreślono, że zgodnie z przepisami k.p.c. (art. 511 § 1 w zw. z art. 187 § 1, art. 126 § 1 pkt 1 i art. 13 § 2) wnioskodawca jest zobowiązany do wskazania wszystkich zainteresowanych w sprawie. Niewskazanie uczestników stanowi podstawę do zawieszenia postępowania na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. Sąd zaznaczył, że obowiązek badania kręgu spadkobierców przez sąd (art. 670 k.p.c.) nie oznacza zastępowania strony w dowodzeniu okoliczności, z których wywodzi ona skutki prawne. Ciężar udowodnienia spoczywa na wnioskodawcy zgodnie z art. 6 k.c. Sąd Rejonowy podjął wszelkie możliwe starania w celu ustalenia uczestników, ale dowody nie przyniosły rezultatu. Dodatkowe informacje podane w zażaleniu nie mogły wpłynąć na decyzję, ponieważ wpłynęły po terminie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie obowiązku wnioskodawcy do aktywnego działania w postępowaniu spadkowym i granic odpowiedzialności sądu w tym zakresie.
Dotyczy specyficznej sytuacji zawieszenia postępowania spadkowego z powodu niewskazania wszystkich spadkobierców.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd jest zobowiązany do aktywnego ustalania kręgu spadkobierców w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku, czy też ciężar ten spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Ciężar udowodnienia kręgu spadkobierców spoczywa na wnioskodawcy. Obowiązek sądu do badania z urzędu (art. 670 k.p.c.) nie oznacza zastępowania strony w dowodzeniu okoliczności, z których wywodzi ona skutki prawne.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że choć sąd ma obowiązek badać krąg spadkobierców, nie zwalnia to wnioskodawcy z obowiązku przedstawiania dowodów na fakty, z których wywodzi skutki prawne. W przypadku niewystarczających dowodów lub niewykonania obowiązków dowodowych przez stronę, sąd może zastosować konsekwencje procesowe, w tym zawieszenie postępowania.
Czy niewskazanie przez wnioskodawcę wszystkich następców prawnych w postępowaniu spadkowym stanowi podstawę do zawieszenia postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, niewskazanie uczestników postępowania, co uniemożliwia ich udział w sprawie, stanowi podstawę do zawieszenia postępowania na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c.
Uzasadnienie
Niewskazanie wszystkich uczestników postępowania, w tym następców prawnych, uniemożliwia ich udział w sprawie, co jest konieczne z uwagi na dyspozycję art. 677 § 1 zd. I k.p.c. Dlatego sąd prawidłowo zawiesił postępowanie.
Czy informacje podane przez wnioskodawcę w zażaleniu, dotyczące potencjalnych spadkobierców, mogą wpłynąć na decyzję o zawieszeniu postępowania, jeśli zostały podane po terminie?
Odpowiedź sądu
Nie, informacje podane po upływie wyznaczonego przez sąd terminu nie mogą wpłynąć na decyzję o zawieszeniu postępowania, mogą co najwyżej stanowić podstawę do podjęcia zawieszonego postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że wskazanie przez skarżącą dodatkowych informacji w treści zażalenia nastąpiło po upływie terminu wyznaczonego przez Sąd Rejonowy, dlatego nie mogło wpłynąć na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. P. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| H. O. | osoba_fizyczna | spadkodawca |
| następcy prawni H. O. | inne | uczestnik postępowania |
Przepisy (12)
Główne
k.p.c. art. 511 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Wniosek o wszczęcie postępowania nieprocesowego powinien wskazywać zainteresowanych w sprawie.
k.p.c. art. 187 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Wniosek powinien zawierać oznaczenie stron i przedmiotu sprawy.
k.p.c. art. 126 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Pisma procesowe powinny zawierać oznaczenie sądu, imiona i nazwiska stron lub ich przedstawicieli ustawowych i inne dane, oznaczenie rodzaju pisma.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące postępowań spornych stosuje się odpowiednio do postępowań nieprocesowych.
k.p.c. art. 177 § § 1 pkt 6
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd zawiesza postępowanie, gdy nie wskazano stron lub innych uczestników postępowania albo gdy sąd nie może z uwagi na inne okoliczności wydać dalszego orzeczenia w przedmiocie rozpoznania sprawy.
k.p.c. art. 677 § § 1 zd. I
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd stwierdza nabycie spadku przez spadkobierców, choćby były nimi inne osoby niż te, które wskazali uczestnicy.
k.p.c. art. 232 § zd. 1
Kodeks postępowania cywilnego
Strony jest obowiązane przedstawić dowody na poparcie twierdzeń, z których wynikają skutki prawne.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z określonego faktu wywodzi skutki prawne.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie zażalenia.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji oddala zażalenie, jeżeli uzna je za nieuzasadnione.
Pomocnicze
k.p.c. art. 670
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd bada z urzędu, kto jest spadkobiercą.
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
Przedmiotem dowodu są fakty, które mają istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ciężar dowodu w zakresie ustalenia kręgu spadkobierców spoczywa na wnioskodawcy. • Niewskazanie uczestników postępowania jest podstawą do jego zawieszenia. • Sąd nie jest zobowiązany do zastępowania strony w dowodzeniu faktów.
Odrzucone argumenty
Trudności w ustaleniu personaliów i adresów spadkobierców usprawiedliwiają brak ich wskazania. • Wniosek o przesłuchanie świadka w zażaleniu powinien zostać uwzględniony.
Godne uwagi sformułowania
nie poprzestaje” nie znaczy, że wchodzi w rolę strony, że ją zastępuje lub wyręcza, że przejmuje na siebie jej obowiązki. • na sądzie tym spoczywa obowiązek zastępowania wnioskodawcy w udowodnieniu okoliczności, z których wywodzi on dla siebie skutki prawne.
Skład orzekający
Wojciech Vogt
przewodniczący
Barbara Mokras
sędzia
Janusz Roszewski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie obowiązku wnioskodawcy do aktywnego działania w postępowaniu spadkowym i granic odpowiedzialności sądu w tym zakresie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zawieszenia postępowania spadkowego z powodu niewskazania wszystkich spadkobierców.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia ważne kwestie proceduralne dotyczące postępowań spadkowych, w szczególności rozkład ciężaru dowodu i rolę sądu. Jest to istotne dla praktyków prawa spadkowego.
“Kto ustala spadkobierców? Sąd czy wnioskodawca? Wyjaśniamy obowiązki w postępowaniu spadkowym.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.