II Cz 850/13

Sąd Okręgowy w BydgoszczyBydgoszcz2014-01-27
SAOSCywilnepostępowanie egzekucyjneŚredniaokręgowy
egzekucja komorniczakoszty egzekucyjneskarga na czynności komornikaZUSinteres prawnypostanowienie sądusąd okręgowysąd rejonowy

Sąd Okręgowy uchylił postanowienie Sądu Rejonowego o odrzuceniu skargi ZUS na zaniechanie komornika w sprawie kosztów egzekucyjnych, uznając, że kwestia ta powinna być rozpoznana merytorycznie.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych złożył skargę na brak wydania przez komornika postanowienia o kosztach egzekucyjnych, obejmujących zwrot wydatków poniesionych przez ZUS na udzielenie informacji. Sąd Rejonowy odrzucił skargę, uznając brak interesu prawnego ZUS. Sąd Okręgowy uchylił to postanowienie, stwierdzając, że brak interesu prawnego jest kwestią merytoryczną, a skarga na zaniechanie komornika jest dopuszczalna, gdy narusza prawa strony.

Sprawa dotyczyła skargi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. na zaniechanie wydania przez Komornika Sądowego postanowienia o kosztach postępowania egzekucyjnego. ZUS domagał się uwzględnienia zwrotu wydatków poniesionych w związku z udzieleniem informacji na wniosek komornika. Sąd Rejonowy w Świeciu odrzucił skargę, argumentując, że adresatem roszczeń ZUS jest komornik, a nie sąd, i że skarżący nie ma interesu prawnego w zaskarżeniu zaniechania komornika. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy uznał jednak zażalenie ZUS za zasadne. Wskazał, że skarga na czynności komornika, w tym na zaniechanie, jest podstawowym środkiem zaskarżenia w postępowaniu egzekucyjnym i służy także innym osobom, których prawa zostały naruszone lub zagrożone. Sąd Okręgowy podkreślił, że kwestia braku interesu prawnego jest przesłanką merytoryczną, a nie formalną, uzasadniającą odrzucenie skargi. Zgodnie z ustawą o komornikach sądowych i egzekucji, koszty uzyskania informacji są wydatkami komornika, które składają się na koszty egzekucyjne. Dlatego też, jeśli komornik nie uiszcza należności lub nie wydaje postanowienia w tym zakresie, podmiot uprawniony może zaskarżyć jego zaniechanie skargą na podstawie art. 767 k.p.c. Wobec konieczności merytorycznego rozpoznania skargi przez sąd pierwszej instancji, Sąd Okręgowy uchylił zaskarżone postanowienie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, podmiot taki ma interes prawny do zaskarżenia zaniechania komornika, a kwestia ta powinna być rozpoznana merytorycznie.

Uzasadnienie

Brak interesu prawnego jest przesłanką merytoryczną, a nie formalną odrzucenia skargi. Koszty uzyskania informacji są wydatkami komornika, które składają się na koszty egzekucyjne i powinny być ustalone w postępowaniu egzekucyjnym. Zaniechanie komornika w tym zakresie może naruszać prawa podmiotu, który powinien otrzymać należność, co uzasadnia wniesienie skargi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B.

Strony

NazwaTypRola
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B.instytucjawnioskodawca
J. P.osoba_fizycznadłużnik
Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w P. - (...) K. C.inneorgan egzekucyjny

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 767 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Służy na wszelkie czynności komornika - rozstrzygające i faktyczne - oraz na zaniechanie dokonania przez niego czynności.

u.k.s.e. art. 39 § 2

Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji

Koszt uzyskania informacji niezbędnych do prowadzenia egzekucji jest wydatkiem poniesionym przez Komornika.

Pomocnicze

k.p.c. art. 770

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 767 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Skargę na czynności komornika może złożyć strona lub inna osoba, której prawa zostały przez czynność lub zaniechanie komornika naruszone bądź zagrożone.

k.p.c. art. 767 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie przepisanego terminu, nieopłaconą lub z innych przyczyn niedopuszczalną.

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zaniechanie komornika w przedmiocie ustalenia kosztów egzekucyjnych, obejmujących zwrot wydatków ZUS na udzielenie informacji, narusza prawa ZUS. Kwestia braku interesu prawnego jest przesłanką merytoryczną, a nie formalną, uzasadniającą odrzucenie skargi. Skarga na czynności komornika jest dopuszczalna na zaniechanie komornika, gdy narusza ona prawa strony.

Odrzucone argumenty

Sąd Rejonowy uznał, że ZUS nie ma interesu prawnego do zaskarżenia zaniechania komornika, ponieważ adresatem jego roszczeń jest komornik, a nie sąd.

Godne uwagi sformułowania

podstawowym środkiem zaskarżenia w postępowaniu egzekucyjnym jest skarga na czynności komornika, która zarazem stanowi środek nadzoru sądu nad komornikiem Kwestia braku interesu prawnego - co było w ocenie Sądu pierwszej instancji przesłanką odrzucenia skargi - należy zatem do przesłanek merytorycznych rozstrzygnięcia.

Skład orzekający

Piotr Starosta

przewodniczący

Wojciech Borodziuk

sędzia

Irena Dobosiewicz

sędzia (sprawozdawca)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność skargi na zaniechanie komornika w zakresie kosztów egzekucyjnych oraz kwestia interesu prawnego podmiotu trzeciego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z kosztami uzyskiwania informacji przez komornika od ZUS.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sądy interpretują przepisy dotyczące skarg na czynności komornika i interesu prawnego, co jest istotne dla praktyków prawa egzekucyjnego.

ZUS kontra Komornik: Kto płaci za informacje? Sąd Okręgowy wyjaśnia zasady skargi na zaniechanie.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Cz 850/13 POSTANOWIENIE Dnia 27 stycznia 2014 roku Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny - Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący: SSO Piotr Starosta Sędziowie: SO Wojciech Borodziuk SO Irena Dobosiewicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2014 roku w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku: Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. z udziałem: dłużnika J. P. o ustalenie kosztów postępowania egzekucyjnego na skutek zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Rejonowego w Świeciu z dnia 28 czerwca 2013r. sygn. akt ICo 890/13 postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Na oryginale właściwe podpisy II Cz 850/13 UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. złożył skargę na brak wydania przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w P. - (...) K. C. , prowadzącego egzekucję wobec J. P. w sprawie KM 3501/10, postanowienia o kosztach egzekucji, które uwzględniałoby także zwrot wydatków poniesionych przez skarżącego w związku z udzieleniem informacji na wniosek Komornika. Postanowieniem z dnia 28 czerwca 2013 r. Sąd Rejonowy w Świeciu odrzucił skargę. W uzasadnieniu stwierdził, że skoro ZUS wykonał jedynie czynności zlecone przez Komornika Sądowego, a polegające na przekazaniu informacji, których był dysponentem, za co wystawił stosowny rachunek, to adresatem jego roszczeń może być jedynie Komornik, który zlecił skarżącemu wykonanie czynności. Dla uprawnień skarżącego obojętne jest przy tym, czy Komornik uwzględni wszystkie koszty w swoich orzeczeniach, czy też nie, bo to nie on jest adresatem tych orzeczeń. Innymi słowy - zdaniem Sądu Rejonowego - jakiekolwiek byłoby orzeczenia Komornika Sądowego w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania egzekucyjnego, to i tak nie byłoby w stanie zagrozić interesom skarżącego. Tym samym skarżący nie jest uprawniony do wniesienia skargi. W zażaleniu na postanowienie Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. domagał się jego uchylenia i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego. W uzasadnieniu skarżący wskazywał, że obowiązek uiszczenia opłaty za udzielenie przez niego informacji powstał w toku postępowania egzekucyjnego, co sprawia, że koszty obejmujące te opłaty należy uznać za składnik kosztów postępowania egzekucyjnego, które ostatecznie ustala Komornik w odrębnym postanowieniu ( art. 770 k.p.c ). Takie postanowienia podlegają zaskarżeniu w drodze skargi złożonej w trybie art. 767 § 1 k.p.c. Dotyczy to także sytuacji, gdy Komornik zaniecha dokonania czynności. Zdaniem skarżącego Komornik powinien był uiścić mu należną opłatę za udzielenie informacji, zgodnie z rachunkiem, a następnie rozliczyć ten koszt w postanowieniu kończącym sprawę. Jeżeli kwestionowałby zasadność uiszczenia takiej opłaty na rzecz skarżącego, to powinien był dać temu wyraz w osobnym postanowieniu, które podlega doręczeniu stronom postępowania egzekucyjnego i ZUS. W ten sposób otwiera się ZUS możliwość kwestionowania wysokości opłaty należnej za udzielenie informacji w drodze wniesienia skargi na czynność Komornika. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: zażalenie skarżącego jest zasadne. Na wstępie rozważań zauważyć należy, że odrzucając skargę Sąd Rejonowy nie rozpoznał jej merytorycznie. Do akt sprawy nie dołączono akt właściwego postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Komornika, którego zaniechanie było przedmiotem skargi. Podstawowym środkiem zaskarżenia w postępowaniu egzekucyjnym jest skarga na czynności komornika, która zarazem stanowi środek nadzoru sądu nad komornikiem. Służy ona na wszelkie czynności komornika - rozstrzygające i faktyczne - oraz na zaniechanie dokonania przez niego czynności - art. 767 § 1 kpa . Ustawodawca w treści art. 767 § 2 k.p.c. ustanowił, iż skargę na czynności komornika może złożyć strona lub inna osoba, której prawa zostały przez czynność lub zaniechanie komornika naruszone bądź zagrożone. Krąg osób uprawnionych do złożenia skargi jest więc bardzo szeroki, przy czym osoba trzecia musi wykazać istnienie interesu prawnego, tj. powołać się na to, że jej prawa zostały przez czynność lub zaniechanie komornika naruszone lub zagrożone Kwestia braku interesu prawnego - co było w ocenie Sądu pierwszej instancji przesłanką odrzucenia skargi - należy zatem do przesłanek merytorycznych rozstrzygnięcia. Zgodnie bowiem z art. 767 3 k.p.c. , sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie przepisanego terminu, nieopłaconą lub z innych przyczyn niedopuszczalną. Nie sposób jednak podzielić stanowiska Sądu Rejonowego, że skarżący nie miał interesu prawnego w zaskarżeniu zaniechania Komornika. Koszt uzyskania informacji niezbędnych do prowadzenia egzekucji w myśl art. 39 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (t.j. Dz. U. z 2011 r., Nr 231, poz. 1376 ze zm.) jest wydatkiem poniesionym przez Komornika. Wydatki te z kolei składają się na koszty egzekucyjne, które powinny być ustalone i ściągnięte w postępowaniu egzekucyjnym, w którym powstały. Z powyższego należy wyprowadzić wniosek, że kwestia opłaty należnej skarżącemu za udzielenie Komornikowi określonych informacji powinna podlegać rozpoznaniu w toku postępowania egzekucyjnego, w którym podstawowym środkiem zaskarżenia jest skarga na czynności Komornika. Jeśli zatem Komornik nie uiszcza należności z tytułu udzielonych mu informacji niezbędnych do prowadzenia egzekucji i nie wydaje w tym zakresie osobnego postanowienia lub też nie uwzględnia w postanowieniu tych kosztów, to nie ma przeszkód, aby podmiot, który powinien otrzymać należność, zaskarżył zaniechanie lub czynność Komornika skargą z art. 767 k.p.c , gdyż w tym zakresie staje się on uprawniony do jej wniesienia. Wobec powyższego Sąd Okręgowy na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. uchylił zaskarżone postanowienie wobec konieczności merytorycznego rozpoznania skargi przez Sąd pierwszej instancji. Na oryginale właściwe podpisy Za zgodność z oryginałem

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI