II CZ 85/10

Sąd Najwyższy2010-09-08
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
koszty procesuwznowienie postępowaniazasada słusznościuzasadnienie postanowieniaSąd Najwyższyzażalenieart. 102 k.p.c.art. 328 k.p.c.

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania w części dotyczącej kosztów, wskazując na brak uzasadnienia decyzji o nieobciążaniu strony przegrywającej kosztami.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powódki na postanowienie Sądu Okręgowego, które odrzuciło skargę o wznowienie postępowania i nie obciążyło pozwanego kosztami zastępstwa procesowego. Sąd Najwyższy uchylił postanowienie w części dotyczącej kosztów, uznając, że Sąd Okręgowy nie uzasadnił swojej decyzji zgodnie z wymogami art. 328 § 2 k.p.c., co uniemożliwiło ocenę zastosowania art. 102 k.p.c.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie strony powodowej, E.(...) – Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w M., na postanowienie Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 19 lutego 2010 r., które odrzuciło skargę pozwanego Waldemara Malca o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem. Sąd Okręgowy nie obciążył pozwanego kosztami zastępstwa procesowego powódki, powołując się na art. 102 k.p.c. Powódka zaskarżyła to postanowienie w części dotyczącej kosztów, zarzucając naruszenie art. 98 k.p.c. i art. 102 k.p.c. w związku z art. 328 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy, analizując sprawę, stwierdził, że uzasadnienie Sądu Okręgowego nie zawierało motywów, którymi kierował się sąd przy orzekaniu o kosztach, co stanowi naruszenie art. 328 § 2 k.p.c. Wobec tego, Sąd Najwyższy uchylił postanowienie w punkcie dotyczącym kosztów i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu, pozostawiając mu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie nie zostało prawidłowo uzasadnione, ponieważ Sąd Okręgowy nie wskazał motywów, którymi kierował się przy orzekaniu o kosztach.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że brak wskazania motywów rozstrzygnięcia o kosztach narusza wymogi art. 328 § 2 k.p.c. w związku z art. 361 k.p.c., co uniemożliwia ocenę zasadności zastosowania art. 102 k.p.c.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

E.(...) – Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w M.

Strony

NazwaTypRola
E.(...) – Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w M.spółkapowódka
W. M.osoba_fizycznapozwany
Waldemar Malecosoba_fizycznapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami w wypadkach szczególnie uzasadnionych, zależnych od swobodnej oceny sądu uwzględniającej wszystkie okoliczności.

k.p.c. art. 328 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Uzasadnienie postanowienia powinno zawierać wskazanie podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 361

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 39815 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 3941 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 6 § pkt 5

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 328 § 2 k.p.c. w związku z art. 361 k.p.c. poprzez brak wskazania podstawy faktycznej i prawnej zastosowania art. 102 k.p.c. przy orzekaniu o kosztach. Naruszenie zasady odpowiedzialności strony za wynik postępowania i zasady zwrotu kosztów (art. 98 k.p.c.).

Godne uwagi sformułowania

Ustalenie, czy w sprawie zachodzi „wypadek szczególnie uzasadniony”, zależy od swobodnej oceny sądu, jednakże ocena ta musi uwzględniać wszystkie okoliczności, które mogą mieć wpływ na jej podjęcie. Nie jest rolą Sądu Najwyższego poszukiwanie przyjętych przez Sąd Okręgowy motywów rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów procesu.

Skład orzekający

Henryk Pietrzkowski

przewodniczący

Teresa Bielska-Sobkowicz

sprawozdawca

Marian Kocon

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi uzasadnienia postanowień w zakresie kosztów procesu, stosowanie art. 102 k.p.c."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku uzasadnienia decyzji o kosztach przez sąd niższej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z kosztami procesu i wymogami uzasadnienia, co jest istotne dla praktyków prawa procesowego.

Dlaczego sąd nie musiał uzasadniać decyzji o kosztach? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CZ 85/10 POSTANOWIENIE Dnia 8 września 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (sprawozdawca) SSN Marian Kocon w sprawie z powództwa E.(...) – Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w M. przeciwko W. M. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 8 września 2010 r., zażalenia strony powodowej na orzeczenie zawarte w pkt 2 postanowienia Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 19 lutego 2010 r., sygn. akt X Ga (…), uchyla postanowienie Sądu Okręgowego w Ł. w punkcie 2 (drugim) i w tym zakresie przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania temu Sądowi, pozostawiając mu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 19 lutego 2010 r. Sąd Okręgowy w Ł. odrzucił skargę pozwanego Waldemara Malca o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem tego Sądu z dnia 22 maja 2009 r., nie obciążając go kosztami zastępstwa procesowego powódki – spółki E.(...) sp. z o.o. z siedzibą w M. Sąd Okręgowy wskazał, że skarga o wznowienie postępowania podlegała odrzuceniu wobec wniesienia jej po upływie przysługującego terminu i nieoparcia jej na 2 ustawowej postawie wznowienia. W uzasadnieniu postanowienia o kosztach zastępstwa procesowego stwierdził jedynie, że na podstawie art. 102 k.p.c. nie obciążył pozwanego kosztami postępowania należnymi przeciwnikowi skargi. Powódka zaskarżyła postanowienie z dnia 19 lutego 2010 r. zażaleniem w części dotyczącej kosztów zastępstwa procesowego, wnosząc o zmianę zaskarżonego postanowienia w zaskarżonym zakresie i obciążenie pozwanego kosztami zastępstwa procesowego w postępowaniu wywołanym skargą o wznowienie postępowania oraz o zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki kosztów postępowania zażaleniowego w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 98 k.p.c. poprzez jego niezastosowanie i naruszenie zasady odpowiedzialności strony za wynik zainicjowanego postępowania oraz zasady zwrotu związanych z nim kosztów oraz art. 102 k.p.c. w związku z art. 328 § 2 k.p.c. poprzez brak wskazania podstawy faktycznej zastosowania zasady słuszności przy orzekaniu o kosztach postępowania i nieobciążenia nimi strony przegrywającej, a także § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 z późn. zm.) poprzez jego niezastosowanie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 102 k.p.c., ustanawiającym wyjątek od zasady odpowiedzialności strony przegrywającej sprawę za koszty procesu (art. 98 § 1 k.p.c.), w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów procesu albo nie obciążać jej w ogóle kosztami. Ustalenie, czy w sprawie zachodzi „wypadek szczególnie uzasadniony”, zależy od swobodnej oceny sądu, jednakże ocena ta musi uwzględniać wszystkie okoliczności, które mogą mieć wpływ na jej podjęcie (postanowienie SN z dnia 11 lutego 2010 r., sygn. akt I CZ 112/09, nie publ.). Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia wskazuje jako postawę prawną rozstrzygnięcia przepis art. 102 k.p.c., ale nie zawiera motywów, którymi kierował się Sąd Okręgowy rozstrzygając o kosztach postępowania zainicjowanego na skutek skargi o wznowienie postępowania. Brak wskazania motywów, którymi kierował się Sąd Okręgowy orzekając o kosztach postępowania oznacza, że uzasadnienie nie odpowiada wymogom przewidzianym w art. 328 § 2 k.p.c. w związku z art. 361 k.p.c. (por. postanowienie SN z dnia 25 lutego 2010 r., sygn. akt V CZ 7/10, teza opublikowana w Biuletynie SN nr 4/10, s. 14). Nie jest rolą Sądu Najwyższego poszukiwanie przyjętych 3 przez Sąd Okręgowy motywów rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów procesu, co jest konieczne do oceny zasadności podniesionych w zażaleniu zarzutów naruszenia art. 98 k.p.c., art. 102 k.p.c. oraz § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu. Wobec powyższego, na podstawie art. 39815 § 1 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI