II CZ 83/12

Sygn. akt II CZ 83/12 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
 
Dnia 20 lipca 2012 r. 
 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Zbigniew Kwaśniewski (przewodniczący) 
SSN Anna Owczarek 
SSN Katarzyna Tyczka-Rote (sprawozdawca) 
 
 
 
w sprawie ze skargi B. O. i H. O. 
o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem 
Sądu Okręgowego w S. 
z dnia 23 grudnia 2008 r., wydanym w sprawie z wniosku B. O. i H. O. 
przy uczestnictwie A. M. i S. M. 
o rozgraniczenie, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 20 lipca 2012 r., 
zażalenia wnioskodawców (skarżących) 
na postanowienie Sądu Okręgowego w S. 
z dnia 13 stycznia 2012 r.,  
 
 
 
 
oddala zażalenie. 
 
 
 
Uzasadnienie 

 
2 
 
 
W dniu 25 listopada 2011 r. wnioskodawcy H. i B. małżonkowie O. wnieśli 
skargę o wznowienie postępowania w sprawie z udziałem S. i A. małżonków M. o 
rozgraniczenie, zakończonej postanowieniem Sądu Okręgowy z dnia 23 grudnia 
2008 r., oddalającym apelację wnioskodawców od postanowienia Sądu 
Rejonowego w Z. z dnia 16 września 2008 r. Skarżący domagali się uchylenia 
postanowienia Sądu Rejonowego i przekazania sprawy do ponownego 
rozpoznania temu Sądowi. Jako podstawę skargi wskazali przyczyny restytucyjne 
z art. 403 § 2 k.p.c. w postaci nowych okoliczności i środków dowodowych. 
Podnieśli, że niekorzystne dla nich rozstrzygniecie zapadło na skutek oparcia 
przez Sądy obu instancji ustaleń w zakresie przebiegu linii granicznej pomiędzy 
działkami 108 i 70 oraz działkami 109 i 71 na ustaleniach i wnioskach opinii 
sporządzonej wraz z operatem rozgraniczenia przez biegłego geodetę B. O. 
Rzetelność tej opinii wnioskodawcy kwestionowali. Wyjaśnili też, że w dniu 31 
sierpnia 2011 r. na ich prywatne zlecenie została przeprowadzona „analiza 
operatu rozgraniczenia" działek przez Przedsiębiorstwo Usług Geodezyjnych i 
Kartograficznych „M.II" w Ł. prowadzone przez geodetę H. Z. Z analizy tej wynika, 
iż biegły sądowy mgr inż. B.  O.  nie  uwzględnił  pomiarów  sytuacyjnych  z  
operatu  nr …, wymienionego w materiałach geodezyjnych i kartograficznych do 
wykorzystania, 
co 
spowodowało, 
że wyznaczona 
przez 
niego 
granica 
przechodząca  przez  punkty  468  – 1434 - 1435 przecina budynki na działkach 
70 i 108 stanowiących własność wnioskodawców nawet o 0,40 m oraz że „mapa 
sytuacyjna z projektem rozgraniczenia jest niezgodna ze stanem faktycznym na 
gruncie co do położenia szczegółów sytuacyjnych działek 70 i 108”. Skarżący 
argumentowali, że w toku postepowania przed Sądem Rejonowym,    przed    
wydaniem    rozstrzygnięcia    w    sprawie,    wnosili    wielokrotnie o 
dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego geodety, lecz ich wnioski nie 
zostały uwzględnione. Wyjaśnili, że o nowych okolicznościach w postaci 
prywatnej analizy H. Z.  dowiedzieli   się  w   dniu   31  sierpnia    2011 r.
 
Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 13 stycznia 2012 r. odrzucił skargę 
wnioskodawców uznając, że nie opiera się ona na ustawowej podstawie 
wznowienia przewidzianej w art. 403 § 2 k.p.c., ponieważ zarzuty stawiane 

 
3 
w opinii 
biegłego 
Z. 
stanowią 
ocenę 
dowodu 
przeprowadzonego 
we 
wcześniejszym postepowaniu, zweryfikowanego wówczas przez sąd i mogły być 
wtedy przedstawione przez skarżących, także w formie prywatnej analizy. 
Przedłożonego obecnie dokumentu nie można więc traktować jako nowej 
okoliczności faktycznej ani też jako nowego środka dowodowego, nie jest to też 
środek, który istniał w toku poprzedniego postępowania. 
Zgłaszane przez wnioskodawców wnioski dowodowe o przeprowadzenie 
dowodu z opinii innego biegłego geodety były przedmiotem kontroli instancyjnej. 
Sąd   Okręgowy    powołał    się    na    pogląd    Sądu    Najwyższego    wyrażony 
w postanowieniu z dnia 28 października 1981 r., zgodnie z którym pominięcie 
przez sąd środka dowodowego wskazanego przez stronę nie jest pozbawieniem 
możności skorzystania z tego dowodu w poprzednim postępowaniu w rozumieniu 
art. 403 § 2 k.p.c.  
Od 
powyższego 
rozstrzygnięcia 
zażalenie 
wnieśli 
wnioskodawcy 
zarzucając naruszenie art. 403 § 2 k.p.c., które mogło mieć wpływ na wynik 
sprawy,   polegające   na   nieuwzględnieniu   wykrycia    przez    wnioskodawców 
w zasobach Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej 
Starostwa 
Powiatowego 
w 
Z. 
zbioru 
dokumentów 
w 
postaci 
operatu 
geodezyjnego nr …, na podstawie którego sporządzona została analiza 
ujawniająca błędy opinii biegłego O. Za błędne uznali skarżący także przyjęcie, że 
mogli wcześniej skorzystać z prywatnej opinii geodety, gdy tymczasem nie mieli 
wiedzy o istnieniu powołanego operatu, ani dostępu do zbioru dokumentów w 
którym się znajdował. 
Skarżący argumentowali, że art. 403 § 2 k.p.c. nie 
posłużył się określeniem „nowe okoliczności faktyczne” ani też „nowe środki 
dowodowe”, co uzasadnia pogląd, że chodzi o okoliczności faktyczne lub środki 
dowodowe, które mogłyby mieć wpływ na wynik prawomocnie zakończonej 
sprawy, a z których strona nie mogła wówczas skorzystać. Zdaniem 
wnioskodawców obojętne powinno być, czy środek dowodowy – opinia geodety – 
istniała w czasie wyrokowania, czy powstała później. Operat geodezyjny, który był 
podstawą analizy i został wykryty przez wnioskodawców, istniał w czasie, kiedy 
toczyło się poprzednie postępowanie. Jego treść, jak wynika z opracowania 
biegłego  Z., dowodzi   wadliwości    opinii    biegłego   O. i wskazuje, że nie 

 
4 
korzystał on z tego operatu, mimo jego dostępności. W konkluzji wnioskodawcy 
domagali się uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy 
Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia od 
uczestników 
postępowania 
na 
rzecz 
wnioskodawców 
zwrotu 
kosztów 
postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według 
norm przepisanych. 
 
         Sąd Najwyższy zważył co następuje: 
Istotą argumentacji zawartej w zażaleniu jest twierdzenie, że podstawą 
skargi nie jest fakt wydania opinii przez biegłego Z., lecz to, że po prawomocnym 
zakończeniu postępowania odnaleziony został dokument geodezyjny, o którego 
istnieniu skarżący nie wiedzieli wcześniej, chociaż istniał on już w czasie,  kiedy 
postępowanie to się toczyło. Sporządzona na zlecenie skarżących opinia biegłego 
H. Z. służy jedynie wykazaniu, że nieuwzględniony operat miałby wpływ na treść 
zapadłego orzeczenia.  
Przyjmując powyższe wyjaśnienie co do uzasadnienia podstawy, na jakiej 
oparta została skarga stwierdzić należy, że także tak sprecyzowana podstawa 
wznowieniowa w rzeczywistości nie występuje. Przewidziana w art. 403 § 2 k.p.c. 
możliwość żądania wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności 
faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik 
sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu 
stanowi przesłankę, która nie uległa zmianom od chwili wejścia w życie kodeksu 
postępowania cywilnego i której wykładnia jest utrwalona i stabilna. Później 
wykryte dowody, to dowody istniejące już w czasie prowadzenia zakończonego 
prawomocnie postępowania lecz wówczas stronie nie znane. Tymczasem, jak 
wynika z treści dokumentów zawartych w aktach sprawy, której wznowienia 
skarżący się domagają, operat geodezyjny nr …, wskazywany jako tego rodzaju 
dowód, był dokumentem, o którego sporządzeniu i złożeniu do zasobów 
geodezyjnych skarżący wiedzieli zanim jeszcze zostało wszczęte postępowanie 
sądowe o rozgraniczenie w niniejszej sprawie. Dokument ten, autorstwa geodety 
B. Z., wykonany został w toku i na potrzeby postępowania rozgraniczeniowego – 
administracyjnego, które nie doprowadziło do uzgodnienia granicy i którego 
konsekwencją było postępowanie sądowe w sprawie I Ns … . Informacja o tym 

 
5 
dokumencie znajduje się w piśmie przekazującym sprawę rozgraniczenia sądowi 
(k. 2 akt Ns … Sądu Rejonowego w Z.). Ta sama informacja jest zamieszczona w 
decyzji Prezydenta miasta Z. …. z 26 września 2006 r. o umorzeniu postępowania 
wszczętego na wniosek B. i H. O. w sprawie rozgraniczenia nieruchomości  i  
przekazaniu  sprawy  do  rozpatrzenia sądowi w Z. (k. 3). Decyzja była doręczona 
skarżącym przed organ  administracyjny, a ponadto kserokopie dokumentów 
wydawał wnioskodawczyni sąd. 
W rezultacie także w wypadku przypisania statusu dowodu, mającego 
wypełnić przesłankę z art. 403 § 2 k.p.c., dokumentacji geodezyjnej, a nie opinii 
biegłego Z., nie zostały spełnione wymagania wskazane w powyższym   
przepisie,   ponieważ   strony   dysponowały   wiedzą o tym dowodzie i mogły się 
nim posłużyć w toku zakończonego postępowania o rozgraniczenie. 
W tych względów zażalenie należało oddalić na podstawie art. 3941 § 3 
k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c., zaskarżone postanowienie odpowiadało bowiem 
prawu.