II CZ 805/17

Sąd Okręgowy w KaliszuKalisz2018-01-23
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniaokręgowy
rentapodwyższenie rentyrzecz rzeczy osądzonejzażaleniepostępowanie cywilnesąd okręgowysąd rejonowy

Sąd Okręgowy uchylił postanowienie o odrzuceniu pozwu o podwyższenie renty, uznając, że sprawa o podwyższenie renty nie jest tożsama z poprzednim wyrokiem zasądzającym rentę.

Sąd Rejonowy odrzucił pozew o podwyższenie renty, uznając, że sprawa została już prawomocnie osądzona. Powód złożył zażalenie, zarzucając naruszenie art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. Sąd Okręgowy uwzględnił zażalenie, uchylając postanowienie o odrzuceniu pozwu. Stwierdzono, że sprawa o podwyższenie renty dotyczy oceny zmiany stosunków i nie jest tożsama z poprzednim wyrokiem zasądzającym rentę, a negatywna ocena w tym zakresie uzasadnia jedynie oddalenie powództwa, a nie jego odrzucenie.

Sąd Okręgowy w Kaliszu rozpoznał sprawę z powództwa Z. J. przeciwko (...) S.A. o podwyższenie renty, w przedmiocie zażalenia powoda na postanowienie Sądu Rejonowego w Kaliszu o odrzuceniu pozwu. Sąd Rejonowy odrzucił pozew, uznając, że roszczenie powoda o podwyższenie renty z kwoty 2.000,00 zł do kwoty 2.400,00 zł zostało już prawomocnie osądzone w wyroku Sądu Okręgowego z dnia 8 lipca 2016 r. (sygn. akt I C 250/15). Powód w zażaleniu zarzucił naruszenie art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. poprzez nieuzasadnione przyjęcie powagi rzeczy osądzonej, wskazując, że poprzedni wyrok obejmował jedynie część należnej renty. Sąd Okręgowy uwzględnił zażalenie. Stwierdzono, że sprawa o podwyższenie renty dotyczy oceny zmiany stosunków uzasadniającej podwyższenie wymiaru renty (art. 907 § 2 k.c.), co obejmuje także okres poprzedzający wniesienie pozwu. Negatywna ocena w tym zakresie uzasadnia jedynie oddalenie powództwa, a nie jego odrzucenie. W związku z tym, Sąd Okręgowy uchylił zaskarżone postanowienie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sprawa o podwyższenie renty nie jest tożsama z poprzednim wyrokiem zasądzającym rentę, ponieważ dotyczy oceny zmiany stosunków uzasadniającej podwyższenie wymiaru renty.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że sprawa o podwyższenie renty podlega ocenie zmiany stosunków (art. 907 § 2 k.c.) i nie jest oparta na tych samych okolicznościach faktycznych i prawnych co poprzednie orzeczenie zasądzające rentę. Negatywna ocena w tym zakresie uzasadnia jedynie oddalenie powództwa, a nie jego odrzucenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia

Strona wygrywająca

powód (Z. J.)

Strony

NazwaTypRola
Z. J.osoba_fizycznapowód
(...) S.A.spółkapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 199 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Błędnie zastosowany przez Sąd Rejonowy jako podstawa do odrzucenia pozwu w sprawie o podwyższenie renty.

k.c. art. 907 § § 2

Kodeks cywilny

Podstawa prawna do oceny zmiany stosunków uzasadniającej podwyższenie wymiaru renty.

k.p.c. art. 386 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do uchylenia postanowienia sądu pierwszej instancji.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do orzekania w przedmiocie zażalenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 328 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzut naruszenia przez Sąd Rejonowy poprzez pominięcie w uzasadnieniu ustaleń faktycznych i podstawy prawnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie powoda na naruszenie art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. poprzez nieuzasadnione przyjęcie powagi rzeczy osądzonej. Sprawa o podwyższenie renty dotyczy oceny zmiany stosunków, a nie jest tożsama z poprzednim wyrokiem zasądzającym rentę.

Godne uwagi sformułowania

nie może niweczyć faktu, iż doszło do prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy negatywna ocena w tym zakresie uzasadnia jedynie oddalenie powództwa, a nie jego odrzucenie

Skład orzekający

Henryk Haak

przewodniczący

Barbara Mokras

sędzia

Janusz Roszewski

sędzia (sprawozdawca)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia powagi rzeczy osądzonej w kontekście spraw o podwyższenie renty oraz właściwego trybu procesowego w przypadku błędnego odrzucenia pozwu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i roszczenia o podwyższenie renty.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną kwestię procesową dotyczącą powagi rzeczy osądzonej i odróżnienia jej od sprawy o zmianę wysokości świadczenia, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.

Czy sprawa o podwyższenie renty jest już „osądzona”? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Cz 805/17 POSTANOWIENIE K. , dnia 23 stycznia 2018 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu, II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Henryk Haak Sędziowie: SSO Barbara Mokras SSO Janusz Roszewski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2018 r. w Kaliszu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Z. J. przeciwko (...) S.A. z siedzibą w W. o podwyższenie renty w przedmiocie zażalenia powoda na postanowienie Sądu Rejonowego w Kaliszu z dnia 7 listopada 2017 r., sygn. akt I C 2729/17 p o s t a n a w i a : uchylić zaskarżone postanowienie. SSO Barbara Mokras SSO Henryk Haak SSO Janusz Roszewski UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 7 listopada 2017 r. Sąd Rejonowy w Kaliszu odrzucił pozew Z. J. przeciwko (...) S.A. z siedzibą w W. oraz orzekł o kosztach postępowania. W uzasadnieniu podano, że powód Z. J. w pozwie z dnia 16.08.2017 r. skierowanym przeciwko pozwanemu (...) S.A. w W. wniósł o podwyższenie renty zasądzonej wyrokiem Sądu Okręgowego w Kaliszu z dnia 08.08.2016 r. sygn. akt I C 250/15 z kwoty 2.000,00 zł do kwoty 2.400,00 zł, płatnej z góry do 10-go każdego miesiąca z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w razie uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat, począwszy od 22.09.2013 r. Tymczasem przed Sądem Okręgowym w Kaliszu toczyła się sprawa I C 250/15 pomiędzy powodem Z. J. a pozwanym (...) S.A. w W. o zapłatę m.in. kwoty po 2.000,00 zł tytułem renty płatnej z góry do dnia 10 – ego każdego miesiąca z ustawowymi odsetkami w przypadku opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat z tytułu zwiększonych potrzeb od dnia 16.07.2009 r. oraz na przyszłość z ustawowymi odsetkami od dnia 01.01.2016 r. W wyniku jej rozpoznania wyrokiem z dnia 8 lipca 2016 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu zasądził od pozwanego (...) S.A. w W. na rzecz powoda m.in. kwotę 2.000,00 zł tytułem renty począwszy od 14.09.2012 r. płatnej z góry do dnia 10 – ego każdego miesiąca z ustawowymi odsetkami w razie uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat, a od stycznia 2016 r. z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w razie uchybienia terminu płatności którejkolwiek z rat. W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd Okręgowy ocenił, że do uwzględnienia żądania zasądzenia na rzecz powoda renty z tytułu zwiększonych potrzeb wystarczające jest przyjęcie sprawowania nad powodem opieki przez 8 godzin dziennie, co daje kwotę 2.400,00 zł miesięcznie. Skoro jednak Sąd jest związany zakazem orzekania ponad żądanie ( art. 321 k.p.c. ) zasądził na rzecz powoda rentę w kwocie 2.000,00 zł miesięcznie. Mając na uwadze powyższe ustalenia, Sąd Rejonowy zważył, że dochodzone przez powoda roszczenie zostało oparte na tych samych okolicznościach faktycznych i prawnych, a wypowiedzenie się przez Sąd w uzasadnieniu o wysokości należnej powodowi renty nie może niweczyć faktu, iż doszło do prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy. W konsekwencji Sąd I instancji uznał, że dochodzone niniejszym pozwem roszczenie zostało już prawomocnie osądzone, co zgodnie z art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. implikowało odrzucenie pozwu. Zażalenia na powyższe orzeczenie złożył powód, zaskarżając postanowienie w całości. Skarżący zarzucił zaskarżonemu postanowieniu: - naruszenie prawa procesowego, tj. art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że roszczenie powoda o podwyższenie renty z tytułu zwiększonych potrzeb z kwoty 2.000,00 zł do kwoty 2.400,00 zł objęte jest powagą rzeczy osądzonej i zostało już prawomocnie osądzone w wyroku Sądu Okręgowego w Kaliszu z dnia 08.07.2016 r., sygn. akt I C 250/15, podczas gdy wskazany wyżej wyrok obejmował jedynie część należnej powodowi renty z tytułu zwiększonych potrzeb; - naruszenie prawa procesowego, tj. art. 328 § 2 k.p.c. poprzez pominięcie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia ustaleń faktycznych oraz podstawy prawnej, co uniemożliwia kontrolę instancyjną zaskarżonego orzeczenia. Uwzględniając powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje : Zażalenie podlega uwzględnieniu. W niniejszej sprawie powód wniósł w pozwie z dnia 16.08.2017 r. przeciwko pozwanemu (...) S.A. w W. o podwyższenie renty zasądzonej wyrokiem Sądu Okręgowego w Kaliszu z dnia 08.08.2016 r. sygn. akt I C 250/15 z kwoty 2.000,00 zł do kwoty 2.400,00 zł, płatnej z góry do 10-go każdego miesiąca z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w razie uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat, począwszy od 22.09.2013 r. Skoro zatem przedmiotowy pozew dotyczy roszczenia o podwyższenie renty, w tym także na przyszłość, to - niezależnie od oceny trafności argumentów przemawiających za zasadnością odrzucenia pozwu w zakresie żądania zasądzenia dodatkowej kwoty renty za okres poprzedzający wniesienie pozwu w niniejszej sprawie - należy uznać, że odrzucenie pozwu nie było zasadne, albowiem nie zostało oparte na tych samych okolicznościach faktycznych i prawnych. W sprawie o podwyższenie renty rozpoznaniu podlega bowiem kwestia, czy od czasu ustalenia wysokości poprzednio zasądzonej renty nastąpiła zmiana stosunków (okoliczności) uzasadniająca podwyższenie wymiaru renty w stosunku do poprzedniego ( art. 907 § 2 k.c. ), i to także w okresie poprzedzającym wniesienie powództwa – w razie dochodzenia podwyższonej renty za okres poprzedzający wytoczenie powództwa o zmianę, przy czym negatywna ocena w tym zakresie uzasadnia jedynie oddalenie powództwa, a nie jego odrzucenie (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 07.02.2012 r., I PK 105/11, Legalis Nr 483329). Dlatego, na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. , Sąd Okręgowy orzekł, jak w sentencji. SSO Barbara Mokras SSO Henryk Haak SSO Janusz Roszewski

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI