II Cz 799/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił zażalenie wnioskodawczyni na postanowienie o odmowie udzielenia zabezpieczenia roszczenia o podział majątku poprzez ustanowienie hipoteki przymusowej na nieruchomości, uznając, że wierzytelność obciążająca tylko jednego z małżonków może stanowić podstawę wpisu hipoteki jedynie na jego udziale.
Wnioskodawczyni M.W. domagała się zabezpieczenia roszczenia o podział majątku wspólnego poprzez ustanowienie hipoteki przymusowej na nieruchomości stanowiącej współwłasność uczestników postępowania. Sąd Rejonowy oddalił wniosek, uznając brak interesu prawnego wnioskodawczyni. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, wskazując, że wierzytelność obciążająca tylko jednego z małżonków może stanowić podstawę wpisu hipoteki przymusowej jedynie na udziale dłużnika w prawie własności nieruchomości, a nie na całej nieruchomości.
Sąd Okręgowy w Kaliszu rozpoznał sprawę z wniosku M.W. o podział majątku wspólnego, w przedmiocie zażalenia wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Rejonowego w Kępnie, który oddalił jej wniosek o udzielenie zabezpieczenia roszczenia poprzez ustanowienie hipoteki przymusowej na nieruchomości stanowiącej działkę budowlaną. Sąd Rejonowy uznał, że wnioskodawczyni nie uprawdopodobniła interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia, ponieważ dochodzone roszczenie jest niepieniężne, a brak hipoteki nie uniemożliwi wykonania przyszłego postanowienia o podziale majątku. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, podzielając stanowisko sądu pierwszej instancji. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że nieruchomość stanowi współwłasność uczestników postępowania, a wierzytelność wnioskodawczyni powstała po zniesieniu wspólności majątkowej i obciąża tylko jednego z małżonków. Sąd Okręgowy powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego, zgodnie z którą wierzytelność obciążająca tylko jednego z małżonków może stanowić podstawę wpisu hipoteki przymusowej jedynie na udziale dłużnika w prawie własności nieruchomości. W związku z tym, Sąd Okręgowy uznał, że zasadnie Sąd Rejonowy oddalił wniosek o ustanowienie hipoteki przymusowej na całej nieruchomości.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, wierzytelność taka może stanowić podstawę wpisu hipoteki przymusowej jedynie na udziale dłużnika w prawie własności nieruchomości.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy oparł się na uchwale Sądu Najwyższego, zgodnie z którą hipoteka przymusowa może obciążać jedynie udział dłużnika w prawie własności nieruchomości, jeśli wierzytelność powstała po ustaniu wspólności majątkowej i obciąża tylko jednego z małżonków.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalić zażalenie
Strona wygrywająca
M. W. (wnioskodawczyni)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) S.A. | spółka | wnioskodawca |
| M. W. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| B. L. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| M. L. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący postępowania zażaleniowego.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów o procesie do innych postępowań.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący oddalenia apelacji/zażalenia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 736 § § 1 ust. 2
Kodeks postępowania cywilnego
Błędne przyjęcie przez Sąd Rejonowy, że uprawniona nie uprawdopodobniła okoliczności uzasadniających wniosek o udzielenie zabezpieczenia.
k.p.c. art. 730 § 1 § 1 i 2
Kodeks postępowania cywilnego
Błędne przyjęcie przez Sąd Rejonowy, że uprawniona nie uprawdopodobniła interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia.
k.p.c. art. 368 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
Wniosek o dopuszczenie dowodu z aktualnego wydruku księgi wieczystej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wierzytelność obciążająca tylko jednego z małżonków może stanowić podstawę wpisu hipoteki przymusowej jedynie na udziale dłużnika w prawie własności nieruchomości.
Odrzucone argumenty
Wnioskodawczyni wykazała interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia. Brak ustanowienia hipoteki na nieruchomości uniemożliwi w przyszłości wykonanie postanowienia o podziale majątku.
Godne uwagi sformułowania
wierzytelność powstała po zniesieniu wspólności ustawowej, obciążająca tylko jednego z małżonków, może stanowić podstawę wpisu hipoteki przymusowej jedynie na udziale dłużnika w prawie własności nieruchomości
Skład orzekający
Henryk Haak
przewodniczący
Barbara Mokras
sędzia
Janusz Roszewski
sędzia-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zabezpieczenia roszczeń o podział majątku poprzez hipotekę przymusową na nieruchomości, zwłaszcza w kontekście wierzytelności obciążających tylko jednego z małżonków po ustaniu wspólności majątkowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wierzytelność powstała po ustaniu wspólności majątkowej i obciąża tylko jednego z małżonków.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu zabezpieczenia roszczeń w sprawach o podział majątku, co jest istotne dla praktyków prawa rodzinnego i rzeczowego. Interpretacja dotycząca hipoteki przymusowej na udziale jest kluczowa.
“Hipoteka przymusowa na udziale w nieruchomości – kiedy jest możliwa po ustaniu wspólności majątkowej?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Cz 799/17 POSTANOWIENIE K. , dnia 23 stycznia 2018 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu, II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Henryk Haak Sędziowie: SSO Barbara Mokras SSO Janusz Roszewski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2018 r. w Kaliszu na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku (...) S.A. z siedzibą w B. , M. W. z udziałem B. L. i M. L. o podział majątku wspólnego w przedmiocie zażalenia M. W. na postanowienie Sądu Rejonowego w Kępnie z dnia 16 października 2017 r., sygn. akt I Ns 213/15 p o s t a n a w i a : oddalić zażalenie. SSO Barbara Mokras SSO Henryk Haak SSO Janusz Roszewski Sygn. akt II Cz 799/17 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 16 października 2017 r. Sąd Rejonowy w Kępnie oddalił wniosek wnioskodawczyni M. W. o udzielenie zabezpieczenia roszczenia o podział majątku wspólnego uczestników postępowania B. L. i M. L. z ograniczeniem do nieruchomości gruntowej stanowiącej działkę budowlaną nr (...) położonej w K. objętej księgą wieczystą Sądu Rejonowego w Kępnie (...) poprzez ustanowienie hipoteki przymusowej w kwocie 84.082,65 zł na nieruchomości będącej przedmiotem wniosku w celu zabezpieczenia wierzytelności wnioskodawczyni wobec uczestnika postępowania M. L. wynikających z nakazów zapłaty z 2015 r. W uzasadnieniu podano, że wnioskodawczyni nie uprawdopodobniła jednej z przesłanek udzielenia zabezpieczenia roszczenia w postaci istnienia interesu prawnego w jego udzieleniu, skoro dochodzone roszczenie jest roszczeniem niepieniężnym, które ma doprowadzić do orzeczenia o podziale tej nieruchomości pomiędzy uczestników postępowania, a wnioskodawczyni nie wskazuje na okoliczności, z których wynikałoby, że brak ustanowienia hipoteki na nieruchomości objętej wnioskiem o zabezpieczenie uniemożliwi w przyszłości wykonanie - ewentualnego - korzystnego dla niej postanowienia w sprawie o podział majątku. W tym stanie rzeczy Sąd Rejonowy skonstatował, że brak żądanego zabezpieczenia nie może więc niekorzystnie wpłynąć na zapewnienie skuteczności przyszłego rozstrzygnięcia sądowego dokonującego podział majątku. Zażalenia na powyższe orzeczenie złożyła wnioskodawczyni M. W. , zaskarżając postanowienie w całości. Skarżąca zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu: - naruszenie prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 736 § l ust. 2 k.p.c. , poprzez błędne przyjęcie, że uprawniona nie uprawdopodobniła okoliczności uzasadniających wniosek o udzielenie zabezpieczenia, co w konsekwencji doprowadziło do nieudzielenia należnej jej ochrony prawnej, - naruszenie prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 730 1 § l i 2 k.p.c. , poprzez błędne przyjęcie, że uprawniona nie uprawdopodobniła interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. Wskazując na powyższe zarzuty, skarżąca wniosła o: - zmianę zaskarżonego postanowienia i udzielenie zabezpieczenia roszczenia uprawnionej na czas trwania niniejszego postępowania poprzez ustanowienie hipoteki przymusowej w kwocie 84.082,65 zł na nieruchomości gruntowej uczestników postępowania, stanowiącej działkę budowlaną nr (...) , o powierzchni 0,0557 ha, położonej w miejscowości K. , dla której Sąd Rejonowy w Kępnie, Wydział V Ksiąg Wieczystych, prowadzi księgę wieczystą nr (...) , - doręczenie uprawnionej w trybie art. 743 § l k.p.c. postanowienia zaopatrzonego w klauzulę wykonalności, - zasądzenie przez Sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie obowiązanych na rzecz uprawnionej zwrotu kosztów postępowania zabezpieczającego, w tym kosztów zastępstwa prawnego, wg norm przepisanych, a ponadto zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego w kwocie 930,- zł, w tym kosztów zastępstwa prawnego w kwocie 900,- zł, ewentualnie - o uchylenie zaskarżonego postanowienia w przedmiocie oddalenia wniosku o udzielenie zabezpieczenia i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, oraz zasądzenie przez Sąd I instancji w orzeczeniu kończącym postępowanie od obowiązanych na rzecz uprawnionego zwrotu kosztów postępowania zabezpieczającego według norm przepisanych, a ponadto zwrotu ww. kosztów postępowania zażaleniowego. Nadto, na podstawie art. 368 § l pkt 4 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. , skarżąca wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z aktualnego wydruku KW nr KZlE/ (...) z dnia 8 listopada 2017 r. na okoliczność dochodzenia przeciwko obowiązanemu licznych wierzytelności oraz prowadzonych postępowań egzekucyjnych, a tym samym zasadności udzielenia zabezpieczenia roszczenia wnioskodawczyni. Sąd Okręgowy zważył, co następuje : Zażalenie podlega oddaleniu. W niniejszej sprawie wnioskodawczyni M. W. wniosła o udzielenie zabezpieczenia roszczenia o podział majątku wspólnego uczestników postępowania B. L. i M. L. z ograniczeniem do nieruchomości gruntowej stanowiącej działkę budowlaną nr (...) położonej w K. i objętej księgą wieczystą Sądu Rejonowego w Kępnie (...) poprzez ustanowienie na przedmiotowej nieruchomości hipoteki przymusowej. Analiza treści księgi wieczystej (...) wskazuje, że stanowi ona współwłasność M. L. i B. L. , w (...) części na rzecz każdego z nich, na podstawie wyroku zaocznego Sądu Rejonowego w Kępnie o ustanowieniu rozdzielności majątkowej małżeńskiej z dnia 29 stycznia 2013 r., wydanego w sprawie o sygn. akt III RC 172/12. Ujawnienie tej okoliczności nastąpiło poprzez wpis dokonany w dniu 10 maja 2017 r. Należy uznać, że wierzytelność powstała po zniesieniu wspólności ustawowej, obciążająca tylko jednego z małżonków, może stanowić podstawę wpisu hipoteki przymusowej jedynie na udziale dłużnika w prawie własności nieruchomości (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 06.09.1996 r., III CZP 97/96, OSNC 1996, Nr 12, poz. 158). W tym stanie rzeczy zasadnie Sąd Rejonowy oddalił wniosek o udzielenie zabezpieczenia roszczenia poprzez ustanowienie hipoteki przymusowej na całej nieruchomości. Już powyższe skutkowało brakiem możliwości uwzględnienia zażalenia, niezależnie od oceny trafności podnoszonych w nim zarzutów. Dlatego, na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c. , Sąd Okręgowy orzekł, jak w sentencji. SSO Barbara Mokras SSO Henryk Haak SSO Janusz Roszewski
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI