II CZ 773/15

Sygnatura akt II Cz 773/15 POSTANOWIENIE K. , dnia 26 stycznia 2016r. Sąd Okręgowy w Kaliszu, Wydział II Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Marian Raszewski Sędziowie: SSO Barbara Mokras SSO Janusz Roszewski – spr. po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2016 r. w Kaliszu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) w W. przeciwko (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w upadłości likwidacyjnej w K. o zapłatę na skutek zażalenia powoda od postanowienia Sądu Rejonowego w Kaliszu z dnia 21 września 2015 r., sygn. akt I Nc 3202/15 postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. SSO Barbara Mokras SSO Marian Raszewski SSO Janusz Roszewski Dnia 26 stycznia 2016 roku Sygnatura akt II Cz 773/15 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy postanowieniem z 21 wrzesnia.2015 r. odrzucił pozew. W uzasadnieniu wyjaśnił, że postepowanie dotyczy masy upadłości obejmującej likwidacje majątku upadłego a jego wynik miałby wpływ na możliwość zaspokojenia się jego wierzycieli i dlatego znajduje zastosowanie art. 144 p .upadł. Wniesiony zatem po ogłoszeniu upadłości pozew o należność dotyczącą masy upadłości podlega odrzuceniu ze względu na przejściowy brak drogi sądowej ( art. 199 § 1 pkt 1 k.p.c. ). Zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego wniósł powód zaskarżając je w całości. i wnosząc o jego uchylenie i nadanie sprawie biegu. W uzasadnieniu powód zarzucił nie uwzględnienie art. 95 p.upadł. który dopuszcza dochodzenie z masy upadłości odsetek należne od upadłego tylko za okres do ogłoszenia upadłości. Sąd Okręgowy zważył, co następuje. Zażalenie jest uzasadnione. Dochodzone przez powoda roszczenie obejmuje odsetki od środków finansowych wypłaconych syndykowi na pokrycie niezaspokojonych roszczeń pracowników upadłego (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w upadłości likwidacyjnej w K. . Z przyjętych za podstawę zaskarżonego wyroku ustaleń faktycznych wynika, że wypłata tych środków nastąpiła w dniach 8 do 28 listopada 2011r., 21.06.2012r.,17.10.2012 i 23.08.2012r. Upadłość spółki ogłoszona została 8 marca 2011r. ze zmiana na upadłość likwidacyjna w dniu 16.05.2012r.Roszczenie powoda obejmuje zapłaty odsetek za okres po dniu 16.05.2012r. i podlega zatem ocenie - przez pryzmat przepisów ustawy z dnia 13 lipca 2006r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy ( Dz.U.2014.272 -j.t.) oraz ustawy z dnia 28 lutego 2003r. (Dz.U.2015.233 -j.t.) W świetle art. 23 ust. 2 u.o.r.p. nie ulega bowiem wątpliwości, że (...) może domagać się nie tylko zwrotu wypłaconych świadczeń, ale i zapłaty odsetek od środków przekazanych na ten cel niewypłacalnemu pracodawcy. Wypłata ze środków Funduszu następuje zawsze na zaspokojenie zobowiązań wymagalnych.. Zatem z dniem wypłaty środków przez (...) roszczenie o ich zwrot staje się wymagalne. Funduszowi przysługuje - z mocy wskazanego wyżej przepisu - "własne" roszczenie o zapłatę odsetek za opóźnienie się ze zwrotem sum wypłaconych tytułem świadczeń.. Postępowanie upadłościowe jest postępowaniem, które służy zaspokajaniu wierzytelności istniejących w stosunku do upadłego dłużnika. Wierzytelności podlegające zaspokojeniu w postępowaniu upadłościowym można podzielić na wierzytelności upadłościowe, tzn. wierzytelności powstałe przeciw upadłemu przed ogłoszeniem upadłości oraz wierzytelności w stosunku do masy, czyli wierzytelności powstałe po ogłoszeniu upadłości, a wynikające z czynności syndyka lub zarządcy masy upadłości. Zaspokojenie wierzytelności upadłościowych następuje w zasadzie przez podział funduszów masy upadłości, natomiast drugie z tych wierzytelności zaspokajane są poza podziałem funduszów masy, tj. za zezwoleniem sędziego-komisarza na bieżąco w miarę wpływu do masy stosownych sum. Zgłoszeniu w postępowaniu upadłościowym nie podlegają wierzytelności w stosunku do masy upadłości. Nie podlegają one ustaleniu w trybie postępowania upadłościowego, tzn. nie są umieszczane na liście wierzytelności, nawet gdyby miały być zaspokojone w ramach planu podziału funduszów masy. Dotyczy to wierzytelności wynikających z czynności syndyka, których istnienie i wysokość powinna być mu znana. Jeżeli jednak istnienie lub wysokość wierzytelności okaże się między stronami sporna, to zgodnie z dominującym poglądem jej dochodzenie odbywa się w trybie odpowiedniego powództwa wytoczonego przeciwko albo przez masę upadłości (syndyka) (por. Komentarz do art. 236 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1361), (w:) A. Jakubecki, F. Zedler, Prawo upadłościowe i naprawcze. Komentarz, Lex, 2011, wyd. III.; Maurycy Allerhand Prawo Upadłościowe Komentarz do art. 150, Elinex s.c. Warszawa 1991, str. 298). Odwołując się do stanowiska Sadu Najwyższego wyrażonego w uchwale z dnia 30.03.1992r .(III CZP 22/92), które zostało przywołane przez Sąd I instancji dla uzasadnienia odrzucenia pozwu ( art.199 §1 pkt 1 k.p.c. ), należy podkreślić, że zarówno na gruncie art. 144 obowiązującej ustawy prawo upadłościowe i naprawcze , a także art. 60 dawnego prawa upadłościowego , dominował w judykaturze jak i piśmiennictwie pogląd odmienny, który przewidywał, że w razie wytoczenia przeciwko upadłemu po ogłoszeniu upadłości powództwa o wierzytelność zgłoszoną do masy sprawa podlega przekazaniu sędziemu-komisarzowi w trybie art. 201 k.p.c. (por. glosa krytyczna W. B. do uchwały SN z dnia 30 marca 1992 r., III CZP 22/92, PS 1993/9/109 , por. uzasadnienie uchwały SN z dnia 25 sierpnia 1994r., I PZP 33/94, OSNP 1994, Nr 10, poz.161, podobnie A. J. – Prawo upadłościowe i n naprawcze. Komentarz pod red. A. J. i F. Z. , teza 10 do art. 144, podobnie S G. – Prawo upadłościowe i naprawcze . Komentarz, Wydawnictwo C. H. B. , W-wa 2010, s.773). Po ogłoszeniu upadłości obejmującej likwidację majątku upadłego istnieje podstawa do potraktowania pozwu (wniosku) jako zgłoszenia wierzytelności i przekazania go do rozpoznania w ramach postępowania upadłościowego. Jednak w sytuacji, gdy powód jednoznacznie oświadczy, że zaspokojenia będzie dochodził wyłącznie w stosunku do masy upadłości lub że roszczenie obejmuje wierzytelności wynikających z czynności syndyka, aktualizuje się potrzeba rozpoznania sprawy przez Sąd I instancji z uwzględnieniem dyrektywy z art. 144 ust.1 p. upadł. W tej sytuacji rzeczą Sądu I instancji było uprzednie rozważenie, czy wierzytelność z tytułu odsetek za opóźnienie się ze zwrotem sum wypłaconych tytułem świadczeń powstała przed ogłoszeniem upadłości pozwanej spółki oraz czy mieści się w kategorii wierzytelności podlegających zaspokojeniu w trybie przepisów ustawy – prawo upadłościowe i naprawcze , a zatem czy w istocie jest tzw. wierzytelnością upadłościową. Brak odpowiedzi pozytywnej na oba pytania, aktualizuje potrzebę oceny dopuszczalności postępowania sądowego. W przeciwnym wypadku po ogłoszeniu upalności, trybem dochodzenia zaspokojenia wierzytelności upadłościowej pozostaje postępowanie upadłościowe, do którego to pozew, potraktowany jako zgłoszenie wierzytelności, winno być przekazane. Z przedstawionych przyczyn Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji ( art. 386§2 w zw. z art. 13 §2 k.p.c. ). SSO Barbara Mokras SSO Marian Raszewski SSO Janusz Roszewski