III CZ 31/12

Sąd Najwyższy2012-06-21
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
koszty sądoweopłaty adwokackiespadekspis inwentarzazażalenieSąd NajwyższySąd Okręgowy

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Okręgowego w części dotyczącej kosztów postępowania przekraczających 180 zł, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie uczestnika T. B. na postanowienie Sądu Okręgowego, które zasądziło od niego na rzecz K. B. kwotę 1180 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego i zażaleniowego w sprawie o sporządzenie spisu inwentarza masy spadkowej. Sąd Najwyższy, opierając się na przepisach dotyczących opłat za czynności adwokackie, uznał, że zasądzona kwota przekraczała dopuszczalną stawkę minimalną i nie uwzględniała odpowiednio nakładu pracy adwokata w kontekście bliskiego związku spraw. W związku z tym uchylił zaskarżone postanowienie w części przekraczającej 180 zł i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie uczestnika T. B. na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 9 listopada 2011 r., którym zasądzono od T. B. na rzecz K. B. kwotę 1180 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego i zażaleniowego w sprawie o sporządzenie spisu inwentarza masy spadkowej. Pełnomocnik T. B. wniósł o zmianę postanowienia i oddalenie wniosku o zwrot kosztów ponad kwotę 180 zł, ewentualnie o uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy, analizując przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie, ustalił, że stawka minimalna za prowadzenie sprawy o spis inwentarza w postępowaniu apelacyjnym i zażaleniowym przed sądem okręgowym wynosi 60 zł. Zgodnie z przepisami, opłata za czynności adwokata nie może być wyższa niż sześciokrotna stawka minimalna ani przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Sąd Okręgowy zasadnie przyjął, że duża wartość masy spadkowej może uzasadniać wyższą opłatę ze względu na większą odpowiedzialność adwokata. Jednakże, z uwagi na bliski związek spraw rozpoznawanych przez Sąd Okręgowy, brak było podstaw do przyjęcia, że niezbędny nakład pracy adwokata uzasadnia zasądzenie w ramach każdej z nich opłaty w wysokości maksymalnej. Sąd Najwyższy stwierdził, że Sąd Okręgowy nie wziął tego pod uwagę, w związku z czym zaskarżone postanowienie w odniesieniu do kwoty powyżej 180 zł nie mogło się ostać i podlegało uchyleniu. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie odnośnie do kwoty powyżej 180 zł i w tym zakresie przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Stawka minimalna wynosi 60 zł, a opłata nie może być wyższa niż sześciokrotna stawka minimalna ani przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Sąd powinien brać pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, charakter sprawy i wkład pracy, a także bliski związek spraw.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na przepisach rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości dotyczących opłat za czynności adwokackie, wskazując na stawki minimalne i ograniczenia wysokości opłat. Podkreślono, że zasądzona opłata musi odzwierciedlać rzeczywisty nakład pracy adwokata, a w przypadku blisko powiązanych spraw, nie należy automatycznie stosować maksymalnych stawek.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia w części i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
T. B.osoba_fizycznauczestnik
K. B.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (2)

Główne

rozp. Min. Sprawiedliwości z 28.09.2002 r. art. § 13 w zw. z § 9 pkt 1

rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. „w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu"

Określa stawkę minimalną za prowadzenie sprawy o dokonanie spisu inwentarza w postępowaniu apelacyjnym i zażaleniowym przed sądem okręgowym na 60 złotych.

rozp. Min. Sprawiedliwości z 28.09.2002 r. art. § 2 pkt 2

rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. „w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu"

Podstawa zasądzenia opłaty za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego stanowią stawki minimalne, jednak opłata nie może być wyższa niż sześciokrotna stawka minimalna ani przekraczać wartości przedmiotu sprawy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przekroczenie dopuszczalnej stawki minimalnej opłaty za czynności adwokackie. Niewłaściwe uwzględnienie nakładu pracy adwokata w kontekście bliskiego związku spraw.

Godne uwagi sformułowania

stawka minimalna za prowadzenie sprawy o dokonanie spisu inwentarza w postępowaniu apelacyjnym i zażaleniowym przed sądem okręgowym wnosi 60 złotych opłata nie może być wyższa niż sześciokrotna stawka minimalna ani przekraczać wartości przedmiotu sprawy duża wartość masy spadkowej może uzasadniać wyższą opłatę za czynności adwokackie z uwagi na większą odpowiedzialność adwokata brak jest podstaw do przyjęcia, że niezbędny nakład pracy adwokata uzasadnia zasądzenie w ramach każdej z nich opłaty w wysokości maksymalnej

Skład orzekający

Mirosław Bączyk

przewodniczący

Marian Kocon

sprawozdawca

Bogumiła Ustjanicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości opłat za czynności adwokackie w sprawach spadkowych, zwłaszcza gdy istnieje bliski związek między sprawami."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnych przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie i specyfiki spraw spadkowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznych aspektów ustalania kosztów zastępstwa procesowego, co jest istotne dla prawników praktyków, ale nie zawiera elementów zaskakujących czy przełomowych.

Jak prawidłowo naliczyć koszty zastępstwa procesowego w sprawach spadkowych? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

zwrot kosztów postępowania apelacyjnego i zażaleniowego: 1180 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III CZ 31/12 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 21 czerwca 2012 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Mirosław Bączyk (przewodniczący) 
SSN Marian Kocon (sprawozdawca) 
SSN Bogumiła Ustjanicz 
 
w sprawie z urzędu  
przy uczestnictwie T. B. i K. B. 
o zabezpieczenie spadku, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 21 czerwca 2012 r., 
zażalenia uczestnika T. B.  
na postanowienie Sądu Okręgowego  
z dnia 9 listopada 2011 r.,  
 
 
uchyla zaskarżone postanowienie odnośnie do kwoty powyżej 
180 zł (sto osiemdziesiąt) i w tym zakresie przekazuje sprawę 
Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania. 
 
 
 
Uzasadnienie 

 
2 
 
Postanowieniem z dnia 9 listopada 2011 r. Sąd Okręgowy zasądził od 
uczestnika T. B. na rzecz uczestnika K. B. kwotę 1180 zł tytułem zwrotu kosztów 
postępowania apelacyjnego i  zażaleniowego, w sprawie o sporządzenie spisu 
inwentarza masy spadkowej. 
W zażaleniu na to postanowienie pełnomocnik procesowy T. B. wniósł o 
jego zmianę i oddalenie wniosku K. B.  w zakresie zwrotu kosztów ponad kwotę 
180 zł, ewentualnie o uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do 
ponownego rozpoznania. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Na podstawie § 13 w zw. z § 9 pkt 1 rozporządzenia Ministra 
Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. „w sprawie opłat za czynności 
adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy 
prawnej udzielonej z urzędu" (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) stawka minimalna 
za prowadzenie sprawy o dokonanie spisu inwentarza w postępowaniu 
apelacyjnym i zażaleniowym przed sądem okręgowym wnosi 60 złotych. Zgodnie 
z  § 2 pkt 2 tegoż rozporządzenia podstawę zasądzenia opłaty za czynności 
adwokata z tytułu zastępstwa prawnego stanowią stawki minimalne, jednak opłata 
nie może być wyższa niż sześciokrotna stawka minimalna ani przekraczać wartości 
przedmiotu sprawy. 
Zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, 
sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy 
i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. 
Sąd Okręgowy zasadnie przyjął, że duża wartość masy spadkowej może 
uzasadniać wyższą opłatę za czynności adwokackie z uwagi na większą 
odpowiedzialność adwokata. Jednak z uwagi na bliski związek spraw 
rozpoznanych przez Sąd Okręgowy brak jest podstaw do przyjęcia, że niezbędny 
nakład pracy adwokata uzasadnia zasądzenie w ramach każdej z nich opłaty 
w  wysokości maksymalnej. Skoro Sąd Okręgowy nie miał tegoż na uwadze 

 
3 
zaskarżone postanowienie w odniesieniu do kwoty powyżej 180 złotych nie mogło 
się ostać i w tym zakresie podlegało uchyleniu. 
Z powyższych względów orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI