II CZ 67/11

Sąd Najwyższy2011-11-09
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
koszty zastępstwa procesowegoart. 102 k.p.c.zasada słusznościswobodna ocena sąduzażalenieSąd NajwyższySąd Apelacyjnywspólnota mieszkaniowa

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie spółki na postanowienie o kosztach, uznając, że sąd apelacyjny prawidłowo zastosował art. 102 k.p.c., nie obciążając wspólnoty mieszkaniowej kosztami postępowania apelacyjnego.

Spółka złożyła zażalenie na postanowienie o kosztach, domagając się zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego od wspólnoty mieszkaniowej, która przegrała sprawę apelacyjną. Spółka zarzuciła naruszenie art. 102 k.p.c. przez sąd apelacyjny, który nie obciążył wspólnoty kosztami, uznając przypadek za szczególnie uzasadniony. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, podkreślając, że zastosowanie art. 102 k.p.c. jest suwerennym uprawnieniem sądu i wymaga oceny całokształtu okoliczności sprawy.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie strony pozwanej, S. - Spółki z o.o. w S., na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 15 czerwca 2010 r. Strona pozwana domagała się zmiany zaskarżonego postanowienia i zasądzenia od strony powodowej, Wspólnoty Mieszkaniowej budynku przy ulicy K. w S., kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym, zarzucając naruszenie art. 102 k.p.c. Sąd Apelacyjny nie obciążył wspólnoty kosztami, uznając, że część zarzutów apelacji była trafna, a wspólnota dokonała jedynie nietrafnego wyboru sposobu poszukiwania ochrony prawnej. Sąd Najwyższy uznał, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Podkreślono, że art. 102 k.p.c. daje sądowi swobodę w ocenie, czy przypadek jest "szczególnie uzasadniony", a ingerencja w to uprawnienie jest możliwa tylko w przypadku dowolności oceny. Sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie nosiła znamion dowolności, a ustalenie "wypadków szczególnie uzasadnionych" należy do swobodnej oceny sądu. W konsekwencji, zażalenie zostało oddalone jako bezzasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd drugiej instancji prawidłowo zastosował art. 102 k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że zastosowanie art. 102 k.p.c. jest suwerennym uprawnieniem sądu, a zakwalifikowanie przypadku jako "szczególnie uzasadnionego" wymaga rozważenia całokształtu okoliczności faktycznych sprawy. Ingerencja w to uprawnienie jest możliwa tylko w sytuacji stwierdzenia, że dokonana ocena jest dowolna i oczywiście pozbawiona uzasadnionych podstaw, czego w tej sprawie nie stwierdzono.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Wspólnota Mieszkaniowa budynku przy ulicy K. . […] w S.

Strony

NazwaTypRola
Wspólnota Mieszkaniowa budynku przy ulicy K. . […] w S.innepowód
S. - Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S.spółkapozwany

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd może w wypadkach szczególnie uzasadnionych nie obciążać strony przegrywającej kosztami lub zasądzić tylko część kosztów. Ocena, czy zachodzą "wypadki szczególnie uzasadnione", należy do swobodnej oceny sądu.

k.p.c. art. 394¹ § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398¹⁴

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada zwrotu kosztów stronie wygrywającej proces.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Apelacyjny prawidłowo zastosował art. 102 k.p.c., uznając przypadek za szczególnie uzasadniony ze względu na trafność części zarzutów apelacji wspólnoty. Zastosowanie art. 102 k.p.c. jest suwerennym uprawnieniem sądu, a ocena sądu nie była dowolna.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 102 k.p.c. przez Sąd Apelacyjny, który nie zasądził kosztów zastępstwa procesowego od strony przegrywającej.

Godne uwagi sformułowania

"w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami" "Zakwalifikowanie przypadku jako 'szczególnie uzasadnionego' wymaga rozważenia całokształtu okoliczności faktycznych sprawy." "Ingerencja w to uprawnienie, w ramach rozpoznawania środka zaskarżenia od rozstrzygnięcia o kosztach procesu, następuje jedynie w sytuacji stwierdzenia, że dokonana ocena jest dowolna oraz oczywiście pozbawiona uzasadnionych podstaw." "Ustalenie zaś, czy w danych okolicznościach zachodzą 'wypadki szczególnie uzasadnione', ustawodawca pozostawia swobodnej ocenie sądu"

Skład orzekający

Jan Górowski

przewodniczący

Anna Kozłowska

członek

Agnieszka Piotrowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 102 k.p.c. w kontekście kosztów procesu, zwłaszcza gdy strona przegrywająca podnosiła trafne argumenty, ale wybrała niewłaściwy sposób dochodzenia ochrony prawnej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie sąd apelacyjny ocenił przypadek jako "szczególnie uzasadniony" do nieobciążania strony przegrywającej kosztami. Ocena ta jest suwerenna i zależy od konkretnych okoliczności sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia zasady stosowania art. 102 k.p.c. dotyczącego kosztów procesu, co jest istotne dla praktyków prawa, choć nie zawiera przełomowych wniosków.

Kiedy sąd może nie obciążyć przegrywającego kosztami procesu? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CZ 67/11 POSTANOWIENIE Dnia 9 listopada 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jan Górowski (przewodniczący) SSN Anna Kozłowska SSA Agnieszka Piotrowska (sprawozdawca) w sprawie z powództwa Wspólnoty Mieszkaniowej budynku przy ulicy K. . […] w S. przeciwko S. - Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w S. o ustalenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 9 listopada 2011 r., zażalenia strony pozwanej na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 15 czerwca 2010 r., oddala zażalenie. 2 Uzasadnienie W zażaleniu na punkt 2 wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 15.06.2010 roku, w którym Sąd nie obciążył strony powodowej Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości przy ul. K. […] w S. kosztami postępowania apelacyjnego poniesionymi przez wygrywającą proces pozwaną ,,S.” spółkę z o.o. w S., strona pozwana, zarzucając naruszenie art. 102 k.p.c., domagała się zmiany zaskarżonego postanowienia o kosztach procesu i zasądzenia od strony powodowej na jej rzecz kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie strony pozwanej nie zasługuje na uwzględnienie. Art. 102 k.p.c. przewiduje, że w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami. Sąd Apelacyjny jako przesłankę zastosowania powyższego przepisu, wskazał okoliczność, że część zarzutów Wspólnoty wskazanych w apelacji, odnoszących się zwłaszcza do kwestionowania możliwości ustanowienia przez stronę pozwaną prawa odrębnej własności pomieszczenia technicznego, obejmującego urządzenia węzła cieplnego, służącego wszystkim właścicielom lokali tworzących Wspólnotę Mieszkaniową, była trafna, a Wspólnota dokonała jedynie nietrafnego wyboru sposobu poszukiwania ochrony prawnej. W ocenie skarżącej nie stanowi to okoliczności usprawiedliwiającej odstąpienie przez Sąd II instancji od zasady zwrotu kosztów stronie wygrywającej proces, statuowanej art. 98 k.p.c. Tymczasem skorzystanie z art. 102 k.p.c. jest suwerennym uprawnieniem sądu orzekającego. Zakwalifikowanie przypadku jako" szczególnie uzasadnionego" wymaga rozważenia całokształtu okoliczności faktycznych sprawy. Ingerencja w to uprawnienie, w ramach rozpoznawania środka zaskarżenia od 3 rozstrzygnięcia o kosztach procesu, następuje jedynie w sytuacji stwierdzenia, że dokonana ocena jest dowolna oraz oczywiście pozbawiona uzasadnionych podstaw. Sytuacja taka nie występuje w rozpoznawanej sprawie. W konsekwencji o nieobciążaniu strony przegrywającej kosztami procesu sąd orzeka na podstawie okoliczności konkretnej sprawy zasługujących na miano wyjątkowych. Ustalenie zaś, czy w danych okolicznościach zachodzą „wypadki szczególnie uzasadnione", ustawodawca pozostawia swobodnej ocenie sądu, która następuje niezależnie od przyznanego zwolnienia od kosztów sądowych (por. np.: postanowienie SN z dnia 13 grudnia 2007 r., I CZ 110/07, niepubl. oraz postanowienie SN z dnia 15 czerwca 2011 r., V CZ 23/11, niepubl.). Z powyższych względów, zażalenie strony pozwanej podlegało oddaleniu jako bezzasadne na podstawie art. 3941 § 3 w związku z art. 39814 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI