II Cz 66/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił zażalenie wnioskodawcy na postanowienie sądu I instancji o oddaleniu wniosku o ustanowienie służebności przesyłu i zasądzeniu kosztów, potwierdzając zasadność zastosowania art. 520 § 2 k.p.c. z uwagi na sprzeczność interesów stron.
Wnioskodawca zaskarżył postanowienie sądu rejonowego o oddaleniu wniosku o ustanowienie służebności przesyłu oraz o zasądzeniu kosztów postępowania. Zarzucał naruszenie przepisów dotyczących kosztów (art. 520 § 2 k.p.c.) i brak zastosowania art. 102 k.p.c. Sąd Okręgowy uznał, że interesy stron były sprzeczne, ponieważ wnioskodawca domagał się ustanowienia służebności za wynagrodzeniem, podczas gdy uczestnik twierdził, że nabył ją przez zasiedzenie. Kwestia zasiedzenia miała charakter prejudycjalny, a sprawy o zasiedzenie charakteryzują się sprzecznością interesów. W związku z tym, sąd oddalił zażalenie jako bezzasadne.
Sąd Okręgowy w Bydgoszczy rozpoznawał sprawę z zażalenia wnioskodawcy B. H. na postanowienie Sądu Rejonowego w Świeciu, który oddalił wniosek o ustanowienie służebności przesyłu i zasądził od wnioskodawcy na rzecz uczestnika (...) Spółki z o.o. koszty postępowania w kwocie 2.257,00 zł, w tym koszty zastępstwa procesowego, a także zasądził od wnioskodawcy na rzecz Skarbu Państwa kwotę 621,19 zł tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych. Sąd Rejonowy orzekł o kosztach na podstawie art. 520 § 2 k.p.c., uznając sprzeczność interesów stron. Wnioskodawca zarzucił naruszenie art. 520 § 2 k.p.c. i § 2 i 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości poprzez ich zastosowanie, a także naruszenie art. 520 § 1 k.p.c. przez jego niezastosowanie. Podniósł również zarzut naruszenia art. 102 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. przez niezastosowanie i odmowę przyjęcia szczególnie uzasadnionego wypadku uzasadniającego nieobciążanie go kosztami. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, stwierdzając, że Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił sprzeczność interesów stron. Podkreślono, że sprawy o ustanowienie służebności przesyłu, podobnie jak sprawy o ustanowienie drogi koniecznej, zaliczają się do kategorii spraw, w których interesy uczestników są sprzeczne, nawet jeśli właściciel nieruchomości otrzymuje wynagrodzenie, ze względu na ograniczenie prawa własności. Dodatkowo, istotna była rozbieżność stanowisk stron co do zasiedzenia służebności przesyłu, co miało charakter prejudycjalny i samo w sobie uzasadniało zastosowanie art. 520 § 2 k.p.c., jako że sprawy o stwierdzenie nabycia własności przez zasiedzenie charakteryzują się wyraźną sprzecznością interesów. W konsekwencji, Sąd Okręgowy oddalił zażalenie na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, interesy stron są sprzeczne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że sprawy o ustanowienie służebności przesyłu, podobnie jak sprawy o ustanowienie drogi koniecznej, charakteryzują się sprzecznością interesów, ponieważ ustanowienie służebności ogranicza prawo własności. Dodatkowo, rozbieżność stanowisk stron co do zasiedzenia służebności przesyłu, mająca charakter prejudycjalny, jednoznacznie wskazuje na sprzeczność interesów, podobnie jak w sprawach o stwierdzenie nabycia własności przez zasiedzenie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
uczestnik ((...) Spółka z o.o.)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. H. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | uczestnik |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 520 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowany do rozliczenia kosztów w sprawach, w których interesy uczestników są sprzeczne.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa oddalenia zażalenia.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa oddalenia zażalenia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 520 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Nie zastosowano, ponieważ interesy stron były sprzeczne.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut niezastosowania przez sąd I instancji.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Wskazany w kontekście zarzutu niezastosowania art. 102 k.p.c.
u.k.s.c. art. 113 § ust. 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Podstawa zasądzenia kosztów na rzecz Skarbu Państwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprzeczność interesów stron w sprawie o ustanowienie służebności przesyłu, uzasadniająca zastosowanie art. 520 § 2 k.p.c. Rozbieżność stanowisk stron co do zasiedzenia służebności przesyłu jako przesłanka sprzeczności interesów.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 520 § 2 k.p.c. przez jego zastosowanie. Naruszenie art. 520 § 1 k.p.c. przez jego niezastosowanie. Naruszenie art. 102 k.p.c. przez jego niezastosowanie.
Godne uwagi sformułowania
Wykładnia zawarta w art. 520§2 i 3 kpc pojęcia sprzeczności interesów może budzić wątpliwości, skoro jednak przepis ten odnosi się do rozliczenia kosztów pomiędzy uczestnikami, tj. osobami, których praw dotyczy wynik postępowania ( art. 510§1 kpc ), to reguły wykładni systemowej i logicznej pozwalają przyjąć, że sprzeczność interesów zachodzi wtedy, gdy postanowienie kończące postępowanie w sprawie może wywrzeć wpływ dla j ednyeh zainteresowanych na zwiększenie, a dla innych na zmniejszenie sfery ich uprawnień Nie powinno jednak budzić sprzeciwu stwierdzenie, że do tej kategorii spraw, podobnie jak sprawy o ustanowienie służebności drogi koniecznej, zaliczają się sprawy o ustanowienie służebności przesyłu. Sam fakt, że właściciel nieruchomości obciążonej otrzymuje wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu jest niewystarczający do przyjęcia, że w takiej sytuacji interesy uczestników nie są sprzeczne. Istotne jest bowiem to, że prawo właścicielskie na skutek ustanowienia służebności przesyłu, doznaje ograniczenia spowodowanego ustanowieniem ograniczonego prawa rzeczowego i to na czas nieokreślony. Mianowicie wnioskodawca domagał się ustanowienia służebności przesyłu na swojej nieruchomości za wynagrodzeniem. Natomiast uczestniczka twierdziła, że nabyła tę służebność przesyłu przez zasiedzenie. Kwestia zasiedzenia służebności przesyłu miała w tej sprawie charakter prejudycjalny. nie może budzić żadnej wątpliwości fakt że do kategorii spraw, w których interesy uczestników są zazwyczaj sprzeczne zalicza się sprawy o stwierdzenie nabycia własności rzeczy przez zasiedzenie.
Skład orzekający
Irena Dobosiewicz
przewodniczący
Bogumił Goraj
sędzia
Maria Leszczyńska
sędzia (spr.)
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania art. 520 § 2 k.p.c. w sprawach o ustanowienie służebności przesyłu oraz w sprawach dotyczących zasiedzenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i rozliczenia kosztów, nie rozstrzyga merytorycznie o służebności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia praktyczne zastosowanie przepisu o kosztach w sprawach nieprocesowych, co jest istotne dla prawników procesualistów, ale nie zawiera przełomowych interpretacji ani nietypowych faktów.
“Kiedy sąd każe płacić za spór o służebność? Wyjaśniamy art. 520 k.p.c.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Cz 66/15 POSTANOWIENIE Dnia 24 lutego 2015r. S ąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący - Sędzia SO Irena Dobosiewicz Sędzia SO Bogumił Goraj Sędzia SO Maria Leszczyńska( spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 lutego 2015 r. sprawy z wniosku B. H. z udziałem (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. o ustanowienie służebności przesyłu na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Rejonowego w Świeciu VI Zamiejscowego Wydziału Cywilnego z siedzibą w Tucholi z dnia 15 października 2014 r. sygn. akt. VI Ns 196/13 postanawia: oddali ć zażalenie II Cz 66/15 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Świeciu VI Zamiejscowy Wydział Cywilny z siedzibą w Tucholi w sprawie z wniosku B. H. z udziałem (...) Spółka z o.o. z siedzibą w P. o ustanowienie służebności postanowieniem z dnia 15.X.2014r. oddalił wniosek i zasądził od wnioskodawcy B. H. na rzecz uczestnika (...) Sp. z o.o. w P. kwotę 2.257,00 zł (dwa tysiące dwieście pięćdziesiąt siedem 00/100 złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, w tym kwotę 257,00 zł (dwieście pięćdziesiąt siedem 00/100 złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego oraz zasądził od wnioskodawcy B. H. na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Świeciu na kwotę 621,19 zł (sześćset dwadzieścia jeden 19/100 złotych) tytułem kosztów sądowych. Uzasadniając rozstrzygnięcie o kosztach postępowania wskazał Sąd I instancji, że uznał sprzeczność interesów stron w niniejszym postępowaniu i o jego kosztach orzekł na podstawie art. 520§ 2 k.p.c. i przepisów- § 2 i § 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (punkt 2 postanowienia). Zasądzono zatem od wnioskodawcy na rzecz uczestnika kwotę wynagrodzenia pełnomocnika uczestnika (240 złotych) wraz z uiszczoną oplata skarbową od pełnomocnictwa (17 złotych) oraz kwotę 2000 zł tytułem uiszczonych przez uczestnika kosztów sądowych stanowiących zaliczkę na wynagrodzenie biegłego. Nadto w oparciu o art. 113 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych w zw. z art. 98 k.p.c. zasądzono od wnioskodawcy na rzecz Skarbu Państwa kwotę 621.19 zł stanowiącą część wynagrodzenia biegłego, na którą nie wystarczyło zaliczki uiszczonej przez uczestnika (pkt. 3 postanowienia). Zażalenie na powyższe wniósł wnioskodawca. Zarzucał naruszenie przepisu postępowania to jest art. 520 § 2 kpc , § 2 i 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych poprzez ich zastosowanie i obciążenie wnioskodawcy kosztami postępowania i nakazanie ich zwrotu uczestnikowi oraz na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Świeciu w przypadku braku do tego podstaw, naruszenie art. 520 § 1 kpc poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji obciążenie wnioskodawcy kosztami postępowania i nakazanie ich zwrotu uczestnikowi oraz Skarbowi Państwa - Sądowi Rejonowemu w Świeciu w przypadku braku do tego podstaw, naruszenie przepisu postępowania, tj. art. 102 w zw. z art. 13 §2 kodeksu postępowania cywilnego , przez jego niezastosowanie, polegające na bezpodstawnej odmowie przyjęcia, że w okolicznościach stanu faktycznego niniejszej sprawy zaistniał szczególnie uzasadniony wypadek uzasadniający nieobciążanie wnioskodawcy obowiązkiem zwrotu kosztów postępowania, które to naruszenie mogło mieć wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia. Biorąc pod uwagę powyższe wnosił o: zmianę postanowienia z dnia 15 października 2014 r. w części tj. w zakresie punktu 2 i 3 i odstąpienie od obciążania wnioskodawcy kosztami postępowania, zasądzenie od Uczestnika na rzecz wnioskodawcy zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych. Ewentualnie, na wypadek nie uwzględnienia powyższego wniosku, wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji i pozostawienie sądowi I instancji rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego, a w przypadku rozstrzygania o kosztach postępowania przez sąd II instancji, wnosił o zasądzenie od uczestnika na rzecz wnioskodawcy kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie wnioskodawcy nie zasługiwało na uwzględnienie. Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił, że w przedmiotowej sprawie interesy zainteresowanych były sprzeczne i w konsekwencji w zakresie kosztów zastosował przepis art. 520§2 k.p.c. Wykładnia zawarta w art. 520§2 i 3 kpc pojęcia sprzeczności interesów może budzić wątpliwości, skoro jednak przepis ten odnosi się do rozliczenia kosztów pomiędzy uczestnikami, tj. osobami, których praw dotyczy wynik postępowania ( art. 510§1 kpc ), to reguły wykładni systemowej i logicznej pozwalają przyjąć, że sprzeczność interesów zachodzi wtedy, gdy postanowienie kończące postępowanie w sprawie może wywrzeć wpływ dla j ednyeh zainteresowanych na zwiększenie, a dla innych na zmniejszenie sfery ich uprawnień np. w sprawie o ustanowienie drogi pomiędzy występującymi z takim wnioskiem a właścicielem nieruchomości, która ma zostać obciążona służebnością gruntową. (por. orzeczenie SN z dnia 5 grudnia 2012r. I CL 148/12 LEX 1284402). Stworzenie katalogu spraw, w których w postępowaniu nieprocesowym interesy uczestników są sprzeczne nie jest możliwe. Nie powinno jednak budzić sprzeciwu stwierdzenie, że do tej kategorii spraw, podobnie jak sprawy o ustanowienie służebności drogi koniecznej, zaliczają się sprawy o ustanowienie służebności przesyłu. Sam fakt, że właściciel nieruchomości obciążonej otrzymuje wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu jest niewystarczający do przyjęcia, że w takiej sytuacji interesy uczestników nie są sprzeczne. Istotne jest bowiem to, że prawo właścicielskie na skutek ustanowienia służebności przesyłu, doznaje ograniczenia spowodowanego ustanowieniem ograniczonego prawa rzeczowego i to na czas nieokreślony. Nie bez znaczenia również dla oceny czy w przedmiotowej sprawie zachodziła sprzeczność interesów były stanowiska prezentowane przez wnioskodawcę i uczestnika postępowania. Mianowicie wnioskodawca domagał się ustanowienia służebności przesyłu na swojej nieruchomości za wynagrodzeniem. Natomiast uczestniczka twierdziła, że nabyła tę służebność przesyłu przez zasiedzenie. W sprawie zatem co do tej zasadniczej kwestii zainteresowani prezentowali rozbieżne stanowiska. Kwestia zasiedzenia służebności przesyłu miała w tej sprawie charakter prejudycjalny. Od niej bowiem w istocie zależało, czy wniosek wnioskodawcy zostanie uwzględniony. Tymczasem nie może budzić żadnej wątpliwości fakt że do kategorii spraw, w których interesy uczestników są zazwyczaj sprzeczne zalicza się sprawy o stwierdzenie nabycia własności rzeczy przez zasiedzenie. Sprzeczność bowiem co do wyniku sprawy oczekiwanego przez wnioskodawcę i uczestnika postępowania jest wyraźna. Mając na względzie powyższe Sąd Okręgowy uznał, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie i oddalił je w oparciu o przepis art. 385 kpc w z. z art. 397 § 2 kpc .
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI