II CZ 659/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy zmienił postanowienie sądu niższej instancji, obniżając opłatę egzekucyjną i obciążając nią dłużnika, uznając, że przepisy o kosztach komorniczych nie powinny działać wstecz w stosunku do wniosku o umorzenie złożonego przed ich wejściem w życie.
Wierzyciel złożył zażalenie na postanowienie sądu rejonowego, które oddaliło jego skargę na obniżenie opłaty egzekucyjnej. Wierzyciel argumentował, że opłata została naliczona niezgodnie z prawem, ponieważ wniosek o umorzenie postępowania złożył przed wejściem w życie nowej ustawy o kosztach komorniczych, a zgodnie z poprzednimi przepisami opłata powinna obciążać dłużnika. Sąd Okręgowy uznał zażalenie za zasadne, stwierdzając, że nowa ustawa nie powinna działać wstecz w stosunku do wniosku wierzyciela, a opłata powinna być ustalona według przepisów poprzedniej ustawy i obciążać dłużnika.
Sąd Okręgowy w Świdnicy rozpoznał zażalenie wierzyciela E. (...) na postanowienie Sądu Rejonowego w Świdnicy dotyczące opłaty egzekucyjnej. Sąd Rejonowy oddalił skargę wierzyciela, uznając, że nowe przepisy ustawy o kosztach komorniczych (które weszły w życie 1 stycznia 2019 r.) stosuje się do postępowań wszczętych i niezakończonych przed tą datą, a wierzyciel powinien zostać obciążony opłatą egzekucyjną. Wierzyciel w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów poprzez błędną wykładnię i zastosowanie prawa z mocą wsteczną, wskazując, że wniosek o umorzenie postępowania złożył przed wejściem w życie nowej ustawy, a zgodnie z poprzednią ustawą opłata powinna obciążać dłużnika. Sąd Okręgowy przychylił się do argumentacji wierzyciela, uznając, że przepis art. 29 ust. 1 ustawy o kosztach komorniczych nie powinien być stosowany wstecz. Sąd podkreślił, że dla zastosowania tego przepisu kluczowa jest data złożenia wniosku o umorzenie postępowania, a nie data wydania postanowienia przez komornika. W związku z tym, opłata egzekucyjna powinna zostać ustalona według przepisów poprzedniej ustawy i obciążyć dłużnika w kwocie 186,56 zł. Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie, obniżył opłatę egzekucyjną, obciążył nią dłużnika oraz zasądził od dłużniczki na rzecz wierzyciela koszty postępowania zażaleniowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, przepisy te nie powinny być stosowane wstecz w stosunku do wniosku o umorzenie postępowania złożonego przed wejściem w życie ustawy.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że dla zastosowania art. 29 ust. 1 ustawy o kosztach komorniczych kluczowa jest data złożenia wniosku o umorzenie postępowania, a nie data wydania postanowienia przez komornika. Uzależnianie sytuacji prawnej strony od szybkości działania organu egzekucyjnego jest sprzeczne z zasadami państwa prawa.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana postanowienia
Strona wygrywająca
wierzyciel
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. (...) | inne | wierzyciel |
| K. P. | osoba_fizyczna | dłużniczka |
| K. przy S. w C. – M. G. | inne | komornik |
Przepisy (12)
Główne
u.k.k. art. 29 § 1
Ustawa o kosztach komorniczych
Stosuje się do wniosków o umorzenie postępowania złożonych przed dniem wejścia w życie ustawy.
Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji art. 49 § 2
W przypadku umorzenia postępowania egzekucyjnego na wniosek wierzyciela nakazywał komornikowi pobieranie opłaty stosunkowej w wysokości 5% wartości świadczenia pozostałego do wyegzekwowania od dłużnika.
Pomocnicze
u.k.k. art. 52 § 2
Ustawa o kosztach komorniczych
u.k.k. art. 28 § 4
Ustawa o kosztach komorniczych
Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji art. 33 § 1
k.p.c. art. 386 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 397 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 13 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 10 § 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 8 § 1
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zastosowanie przepisów ustawy o kosztach komorniczych z mocą wsteczną do wniosku o umorzenie postępowania złożonego przed wejściem w życie ustawy. Opłata egzekucyjna powinna obciążać dłużnika, zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie złożenia wniosku o umorzenie.
Godne uwagi sformułowania
Nie można bowiem uzależniać działania prawa wstecz od czynności określonego organu, w tym wypadku od tego czy komornik sądowy terminowo rozpozna wniosek wierzyciela o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Takie uzależnienie sytuacji prawnej wierzyciela od szybkości podjęcia decyzji procesowej przez organ egzekucyjny jest nie do zaakceptowania na gruncie zasad państwa prawa.
Skład orzekający
Aleksandra Żurawska
przewodniczący-sprawozdawca
Grażyna Kobus
sędzia
Piotr Rajczakowski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady niedziałania prawa wstecz w kontekście stosowania przepisów o kosztach komorniczych oraz odpowiedzialności za opłaty egzekucyjne."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji złożenia wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego przed wejściem w życie nowej ustawy o kosztach komorniczych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej zasady prawnej niedziałania prawa wstecz, która ma praktyczne konsekwencje dla stron postępowań egzekucyjnych i pokazuje, jak sądy interpretują przepisy w celu ochrony praw obywateli.
“Czy nowe przepisy o kosztach komorniczych mogą działać wstecz? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Dane finansowe
zwrot kosztów postępowania: 50 PLN
koszty postępowania zażaleniowego: 150 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Cz 659/19 POSTANOWIENIE Dnia 13 grudnia 2019 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia Aleksandra Żurawska (spr.) Sędziowie: Grażyna Kobus Piotr Rajczakowski po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2019 r. w Świdnicy na posiedzeniu niejawnym zażalenia wierzyciela E. (...) w P. na postanowienie Sądu Rejonowego w Świdnicy z 24 kwietnia 2019 r., sygn. akt (...) w sprawie egzekucyjnej (...) przeciwko dłużniczce K. P. , prowadzonej przez K. przy S. w C. – M. G. p o s t a n a w i a: I. zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że opłatę egzekucyjną ustaloną postanowieniem K. przy S. w C. z dnia 4 lutego 2019r, sygn. akt (...) w kwocie 200 zł obniżyć do 186, 56 zł /pkt 2/ i opłatą tą obciążyć dłużnika / pkt 4/ oraz zasądzić od dłużniczki na rzecz wierzyciela 50 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania; II. oddalić wniosek wierzyciela o zawieszenie postępowania; III. zasądzić od dłużniczki na rzecz wierzyciela 150 zł kosztów postępowania zażaleniowego. (...) UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z 24 kwietnia 2019 r., Sąd Rejonowy w pkt I oddalił skargę, zaś w pkt II oddalił wniosek o obniżenie opłaty egzekucyjnej. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zgodnie z art. 52 ust. 2 ustawy o kosztach komorniczych przepisy art. 29 i 30 stosuje się do postepowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy, tj. 1 stycznia 2019 roku. Komornik był zatem zobowiązany do obciążenia wierzyciela opłatą, o której mowa w powyższych przepisach. Postępowanie umorzone zostało bowiem na wniosek wierzyciela. W ocenie Sądu, wierzyciel nie wykazał, że przyczyną umorzenia postępowania było spełnienie przez dłużnika świadczenia. Również wysokość naliczonej opłaty była prawidłowa. Natomiast w zakresie nieterminowego podejmowania czynności, ustawodawca przewidział odrębne postępowania, regulowane ustawą o skardze na przewlekłość. Przy czym Sąd nie dopatrzył się znamion nieterminowości. W zażaleniu na powyższe postanowienie, wierzyciel zaskarżając je w istocie w zakresie pkt I, zarzucił naruszenie: 1. art. 29 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 2 ustawy o kosztach komorniczych oraz art. 2 Konstytucji RP , poprzez błedną wykładnię i zastosowanie przepisu z mocą wsteczną, a w konsekwencji obciążenie wierzyciela opłatą egzekucyjną, w sytuacji, gdy ustawa weszła w życiu w dniu 1 stycznia 2019 roku, natomiast wniosek wierzyciela o umorzenie postępowania egzekucyjnego został złożony u komornika przed wejściem w życie tej ustawy, w związku z czym brak było podstaw do obciążenia go opłatą egzekucyjną, gdy zastosowanie powinien znaleźć art. 49 ustawy z 29.08.1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji ; 2. art. 759 § 2 kpc , poprzez pominięcie okoliczności, że komornik błędnie ustalił wysokość opłaty egzekucyjnej w wysokości 200 zł, podczas gdy zgodnie z zastosowanym art. 29 ust. 1 ustawy, stosunkową opłatę egzekucyjną ustala się w wysokości 5% świadczenia pozostałego do wyegzekwowania, co w okolicznościach przedmiotowej sprawy stanowi kwotę ok. 87 zł. Mając na uwadze powyższe, strona skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i odstąpienie od obciążenia wierzyciela stosunkową opłatę egzekucyjną. Sąd Okręgowy zważył: Zażalenie jest zasadne. Trafny jest zarzut skarżącego naruszenia przez Sąd Rejonowy przepisu art. 29 ust. 1 w zw. z art. 52 ust. 2 ustawy z dnia 18 lutego 2018r o kosztach komorniczych przez dokonanie ich błędnej wykładni i w konsekwencji wadliwe zastosowanie. Przepis art. 52 u.k.k. rozstrzygający problemy związane z czasem wejścia w życie poszczególnych przepisów ustawy o kosztach komorniczych jako zasadę, zgodnie z regułą niedziałania prawa wstecz, przyjmuje, że do postępowań wszczętych i nie zakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Wyjątkiem jest stosowanie art. 29 i 30 u.k.k. , które stosuje się od dnia wejścia w życie ustawy. Przepis art. 29 ust. 1 u.k.k. stanowi, że w razie umorzenia postępowania na wniosek wierzyciela albo na podstawie art. 824 § 1 pkt 4 kpc wierzyciela obciąża opłata stosunkowa w wysokości 5% wartości świadczenia pozostałego do wyegzekwowania /…/, przy czym opłata minimalna wynosi 200 zł / art. 28 ust. 4 u.k.k /. Przyjęte rozwiązanie jest całkowicie odmienne od obowiązującego na podstawie przepisów ustawy z 29 sierpnia 1997r o komornikach sądowych i egzekucji w przypadku umorzenia egzekucji na wniosek wierzyciela lub na podstawie art. 824 § 1 pkt 4 kpc . Przepis art. 49 ust.2 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji w przypadku umorzenia postępowania egzekucyjnego na wniosek wierzyciela nakazywał komornikowi pobieranie opłaty stosunkowej w wysokości 5% wartości świadczenia pozostałego do wyegzekwowania od dłużnika. Przyjęcie zasadniczo odmiennego uregulowania przez ustawodawcę nie było oczywiście przypadkowe. Jego celem było zdyscyplinowanie wierzycieli do niewszczynania kolejnych postępowań egzekucyjnych w sytuacji, gdy wiadomym jest, że dłużnik nie ma majątku podlegającemu egzekucji. W rozpoznawanej sprawie wierzyciel złożył wniosek o umorzenie egzekucji 5 listopada 2018r, a więc przed wejściem w życie ustawy o kosztach komorniczych. Zaistniały więc warunki do umorzenia postępowania egzekucyjnego. K. wydał postanowienie o umorzeniu postepowania egzekucyjnego 4 lutego 2019r. Dokonując wykładni przepisu art. 29 ust. 1 u.k.k. należy- w ocenie Sądu Okręgowego- przyjąć pro konstytucyjną wykładnię, że dla jego stosowania właściwa jest data złożenia wniosku o umorzenie postępowania, a nie data wydania postanowienia o umorzeniu egzekucji przez komornika. Nie można bowiem uzależniać działania prawa wstecz od czynności określonego organu, w tym wypadku od tego czy komornik sądowy terminowo rozpozna wniosek wierzyciela o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Takie uzależnienie sytuacji prawnej wierzyciela od szybkości podjęcia decyzji procesowej przez organ egzekucyjny jest nie do zaakceptowania na gruncie zasad państwa prawa. Przyjmując taką wykładnię przepisu art. 29 ust. 1 u.k.k. stwierdzić należy, że ustalenie opłaty stosunkowej przez komornika powinno nastąpić w oparciu o przepis art. 49 ust. 2 w zw. z art. 33 ust. 1 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji , co oznacza, że opłatę tę powinien ponieść dłużnik w kwocie 186, 56 zł jako 5% wartości świadczenia pozostającego do wyegzekwowania, jednak nie mniej niż 1/20 przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w 2017r określonego w Obwieszczeniu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 16 lutego 2018r / M.P. 2018.197 /. Mając na uwadze powyższe względy Sąd Okręgowy, na podstawie art. 386 § 1 kpc w zw. z art. 397 § 2 zd.1 kpc i art. 13 § 2 kpc , orzekł jak w pkt I postanowienia. Orzeczenie o kosztach postępowania zażaleniowego wydano na podstawie art. 98 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 w zw. z § 8 ust. 1 pkt 8 rozporz. Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015r w sprawie opłat za czynności adwokackie. (...)
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI