II CZ 65/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie strony pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu apelacji, uznając, że apelacja nie spełniała wymogów formalnych dotyczących określenia zakresu zaskarżenia i żądanej zmiany wyroku.
Sąd Apelacyjny odrzucił apelację strony pozwanej od wyroku zasądzającego zadośćuczynienie i odszkodowanie, ponieważ apelacja nie określała zakresu żądanej zmiany wyroku zgodnie z art. 368 § 1 pkt. 5 k.p.c. Strona pozwana wniosła zażalenie, argumentując, że zakres ten wynikał z okoliczności sprawy i charakteru zadośćuczynienia. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, podkreślając, że wymogi formalne apelacji muszą być spełnione, a niejasności w określeniu zakresu zaskarżenia uniemożliwiają sądowi rozpoznanie sprawy w granicach apelacji.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie strony pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło apelację strony pozwanej od wyroku sądu pierwszej instancji. Wyrok sądu pierwszej instancji zasądził na rzecz powoda zadośćuczynienie i odszkodowanie w kwocie 901 851,10 zł, rentę oraz ustalił odpowiedzialność pozwanego za dalsze skutki zdarzenia. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację, ponieważ nie spełniała ona wymogu określenia zakresu żądanej zmiany lub uchylenia wyroku (art. 368 § 1 pkt. 5 k.p.c.). Sąd Najwyższy uznał, że strona pozwana, mimo wskazania całej zasądzonej kwoty jako wartości przedmiotu zaskarżenia, zażądała w apelacji jedynie przyznania powodowi „odpowiedniej” sumy tytułem zadośćuczynienia, co stworzyło sprzeczność i uniemożliwiło określenie granic apelacji. Sąd Najwyższy podkreślił, że zadośćuczynienie jest świadczeniem pieniężnym, które daje się określić kwotowo, a wymogi formalne apelacji muszą być ściśle przestrzegane, zwłaszcza gdy sąd drugiej instancji jest związany granicami apelacji. W związku z tym zażalenie zostało oddalone.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli braki apelacji są tak istotne, że uniemożliwiają określenie granic zaskarżenia, a uzupełnienie nie wywołało skutków procesowych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że sąd drugiej instancji jest związany granicami apelacji, a jej wymogi formalne, w tym określenie zakresu zaskarżenia i żądanej zmiany, muszą być spełnione. W przypadku istotnych sprzeczności i braków, sąd nie może sam decydować o tych granicach. Zadośćuczynienie, jako świadczenie pieniężne, daje się określić kwotowo, co umożliwia precyzyjne wskazanie zakresu zaskarżenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
powód
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D.L. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa - Komendant Wojewódzki Policji | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 368 § § 1 pkt. 5
Kodeks postępowania cywilnego
Apelacja powinna zawierać wniosek o zmianę lub uchylenie wyroku z zaznaczeniem zakresu żądanej zmiany lub uchylenia.
k.p.c. art. 373
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji odrzuci apelację, jeżeli nie spełnia ona wymagań określonych w artykułach 368, 370, 370(1) i 370(2) lub jeżeli jej braki uniemożliwiają rozpoznanie jej w oparciu o przepisy prawa.
Pomocnicze
k.p.c. art. 378 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach apelacji.
k.p.c. art. 370(1)
Kodeks postępowania cywilnego
Uzupełnienie braków apelacji nie wywołuje skutków procesowych, jeżeli nastąpiło po upływie terminu do jej wniesienia lub po wydaniu postanowienia o odrzuceniu apelacji.
k.p.c. art. 398(14)
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy oddala zażalenie, jeżeli uzna je za nieuzasadnione.
k.p.c. art. 394 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
W przypadku oddalenia zażalenia przez Sąd Najwyższy, zasądza on od strony skarżącej na rzecz strony przeciwnej zwrot kosztów postępowania zażaleniowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Apelacja strony pozwanej nie spełniała wymogów formalnych art. 368 § 1 pkt. 5 k.p.c. poprzez nieokreślenie zakresu żądanej zmiany lub uchylenia wyroku. Niejasność w określeniu zakresu zaskarżenia i żądanej zmiany wyroku uniemożliwiła sądowi drugiej instancji rozpoznanie sprawy w granicach apelacji. Zadośćuczynienie, jako świadczenie pieniężne, daje się określić kwotowo, co pozwala na precyzyjne wskazanie zakresu zaskarżenia.
Odrzucone argumenty
Zakres zaskarżenia i żądanej zmiany wyroku wynikał z apelacji i okoliczności sprawy. Charakter zadośćuczynienia nie pozwalał na określenie wysokości kwoty, którą strona pozwana uznaje za odpowiednią.
Godne uwagi sformułowania
nie określa zakresu żądanej zmiany lub uchylenia zaskarżonego wyroku nie budzący wątpliwości z charakteru sprawy i zakresu zaskarżenia oczywista sprzeczność pomiędzy tymi obligatoryjnymi elementami apelacji nie mógł sam decydować o tych granicach zadośćuczynienie jest świadczeniem pieniężnym i jako takie daje się określić kwotowo
Skład orzekający
Irena Gromska-Szuster
przewodniczący, sprawozdawca
Dariusz Zawistowski
członek
Tadeusz Żyznowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Wymogi formalne apelacji, w szczególności dotyczące określenia zakresu zaskarżenia i żądanej zmiany wyroku, oraz konsekwencje ich niespełnienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z wadliwie sporządzoną apelacją.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie dotyczy istotnych kwestii formalnych w postępowaniu apelacyjnym, które mają kluczowe znaczenie dla praktyki prawniczej, choć stan faktyczny nie jest szczególnie nietypowy.
“Błędy formalne w apelacji mogą kosztować fortunę: Sąd Najwyższy wyjaśnia, jak nie stracić szansy na zmianę wyroku.”
Dane finansowe
WPS: 901 851,1 PLN
zadośćuczynienie i odszkodowanie: 901 851,1 PLN
renta wyrównawcza: 2000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II CZ 65/06 POSTANOWIENIE Dnia 4 października 2006 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Irena Gromska-Szuster (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Dariusz Zawistowski SSN Tadeusz Żyznowski w sprawie z powództwa D.L. przeciwko Skarbowi Państwa - Komendantowi Wojewódzkiemu Policji […] o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 4 października 2006 r., zażalenia strony pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 11 maja 2006 r., sygn. akt [...], 1) oddala zażalenie; 2) zasądza od strony pozwanej na rzecz powoda kwotę 3 600 zł (trzy tysiące sześćset) tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. 2 Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 11 maja 2006 r. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację strony pozwanej od wyroku Sądu pierwszej instancji, którym zasądzono od tej strony na rzecz powoda zadośćuczynienie i odszkodowanie w kwocie 901 851,10 zł., rentę wyrównawczą po 2000 zł. oraz ustalono odpowiedzialność pozwanego za dalsze ewentualne skutki zdarzenia będącego przyczyną szkód powoda, umorzono postępowanie w zakresie kwoty 50 000 zł., oddalono powództwo w pozostałej części i rozstrzygnięto o kosztach procesu. Odrzucając apelację Sąd drugiej instancji stwierdził, że nie spełnia ona wymogu art. 368 § 1 pkt. 5 k.p.c. , bowiem nie określa zakresu żądanej zmiany lub uchylenia zaskarżonego wyroku, a jako wniesiona przez radcę prawnego nie podlegała uzupełnieniu w tym zakresie, a zatem wezwanie Sądu pierwszej instancji o uzupełnienie tego braku i jego uzupełnienie przez pełnomocnika strony pozwanej nie wywołało skutków procesowych. Z tych względów Sąd Apelacyjny na podstawie art. 373 k.p.c. odrzucił apelację. W zażaleniu na powyższe postanowienie strona pozwana, wnosząc o jego uchylenie, zarzuciła, że zakres zaskarżenia i zakres żądanej zmiany wyroku wynikał z apelacji oraz z okoliczności sprawy, a ze względu na charakter zadośćuczynienia, będącego przedmiotem zaskarżenia, nie mogła określić wysokości kwoty, którą uznaje za stosowną, a więc wskazała, że Sąd powinien zasądzić kwotę „odpowiednią”. W jej ocenie spełniało to, w rozpoznawanej sprawie, wymogi art. 368 § 1 pkt. 5 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 368 § 1 pkt. 1 i 5 k.p.c. apelacja powinna zawierać między innymi oznaczenie wyroku, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem czy jest on zaskarżony w całości, czy w części oraz wniosek o zmianę lub uchylenie wyroku z zaznaczeniem zakresu żądanej zmiany lub uchylenia. Jest to konieczne ze względu na to, że zgodnie z art. 378 § 1 k.p.c., sąd drugiej instancji rozpoznaje 3 sprawę w granicach apelacji, którymi jest związany. Jeżeli zatem przedmiotem zaskarżenia jest tylko część wyroku sądu pierwszej instancji, skarżący obowiązany jest określić w jakiej części wyrok zaskarża, a także wskazać zakres żądanej zmiany lub uchylenia tej części wyroku, którą zaskarżył. Rację ma strona pozwana, gdy twierdzi, że nie zawsze konieczne jest dokładne określenie zakresu żądanej zmiany lub uchylenia zaskarżonego wyroku, bowiem może to wynikać w sposób nie budzący wątpliwości z charakteru sprawy i zakresu zaskarżenia. Nie jest to jednak sytuacja, jaka występuje w rozpoznawanej sprawie, w której pełnomocnik strony pozwanej wskazał w apelacji, jako wartość przedmiotu zaskarżenia, kwotę 901 851,10 zł., a więc całą kwotę zadośćuczynienia i odszkodowania zasądzoną w punkcie pierwszym zaskarżonego wyroku i określił, że zaskarża wyrok w punkcie pierwszym zasądzającym od pozwanego na rzecz powoda kwotę 901 851,10 zł. Natomiast we wniosku apelacyjnym zażądał zmiany zaskarżonego wyroku i orzeczenie co do istoty sprawy przez przyznanie powodowi „odpowiedniej” sumy tytułem zadośćuczynienia, co wskazywało na to, że nie cała zasądzona kwota zadośćuczynienia jest w apelacji kwestionowana. Takie oznaczenie wartości przedmiotu zaskarżenia, zakresu zaskarżenia i zakresu żądanej zmiany wyroku doprowadziło do oczywistej sprzeczności pomiędzy tymi obligatoryjnymi elementami apelacji i uniemożliwiło stwierdzenie, czy rzeczywiście cała zasądzona kwota została objęta apelacją, a jeżeli nie, to jaką jej część oraz jaką kwotę zadośćuczynienia strona pozwana uznaje za „odpowiednią”, a więc nie objętą zakresem zaskarżenia i żądanej zmiany wyroku. Przy tego rodzaju zasadniczych sprzecznościach i brakach Sąd drugiej instancji, związany granicami apelacji, nie mógł sam decydować o tych granicach a więc o zakresie zaskarżenia i żądanej zmiany wyroku nawet jeżeli ze stanowiska strony pozwanej zajętego w pierwszej instancji dałoby się wyprowadzić wniosek, że nie kwestionowała ona zasadności żądania zasądzenia zadośćuczynienia w wysokości 200 000 zł. Strona może bowiem zmienić swoje stanowisko w tym przedmiocie już w postępowaniu apelacyjnym, a zatem zakresu zaskarżenia wyroku sądu pierwszej instancji nie można wywodzić wyłącznie z jej stanowiska zajmowanego przed sądem pierwszej instancji. 4 Nie jest także trafne twierdzenie skarżącej, iż charakter roszczenia, jakim jest zadośćuczynienie, nie pozwalał na określenie wysokości kwoty, którą strona pozwana uznaje za odpowiednią, a przez to uniemożliwiał określenie zakresu żądanej zmiany zaskarżonego wyroku. Zadośćuczynienie jest świadczeniem pieniężnym i jako takie daje się określić kwotowo. Pozwala to także na ścisłe kwotowe określenie tej części zadośćuczynienia, którą strona pozwana uznaje za „odpowiednią”, a w sytuacji zasądzenia konkretnej kwoty przez sąd pierwszej instancji, na kwotowe określenie zakresu zaskarżenia i żądanej zmiany wyroku, co zresztą strona pozwana uczyniła na wezwanie sądu o uzupełnienie braków apelacji. To uzupełnienie nie mogło jednak wywołać skutków procesowych, ze względu na treść art. 3701 k.p.c., a zatem prawidłowo Sąd drugiej instancji odrzucił apelację strony pozwanej na podstawie art. 373 w zw. z art. 3701 k.p.c. Biorąc to pod uwagę Sąd Najwyższy, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 394 § 3 k.p.c., oddalił zażalenie jako nieuzasadnione.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI