II Cz 638/14

Sąd Okręgowy w BydgoszczyBydgoszcz2014-11-14
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚredniaokręgowy
droga sądowaniedopuszczalność drogi sądowejpostanowieniezażalenieodsetkikomornikZUSsprawa cywilnaorgan administracji

Sąd Okręgowy uchylił postanowienie Sądu Rejonowego o odrzuceniu pozwu, uznając, że sprawa o zapłatę odsetek od opłat za udzielenie informacji komornikowi jest sprawą cywilną, a nie administracyjną.

Sąd Rejonowy odrzucił pozew ZUS przeciwko komornikowi o zapłatę 11,16 zł odsetek za udzielenie informacji niezbędnych do egzekucji, uznając niedopuszczalność drogi sądowej i właściwość organu administracji. ZUS złożył zażalenie, zarzucając błędne zastosowanie przepisów. Sąd Okręgowy uznał zażalenie za zasadne, stwierdzając, że roszczenie o zapłatę odsetek ma charakter cywilny i powinno być rozpoznane przez sąd.

Sprawa dotyczyła zażalenia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) na postanowienie Sądu Rejonowego w Inowrocławiu o odrzuceniu pozwu przeciwko Komornikowi Sądowemu. ZUS domagał się od komornika zapłaty kwoty 11,16 zł tytułem odsetek za udzielenie informacji niezbędnych do prowadzenia egzekucji. Sąd Rejonowy odrzucił pozew, argumentując, że droga sądowa jest niedopuszczalna, ponieważ roszczenie dotyczy należności pieniężnych, które w rozumieniu ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji powinny być rozpatrywane przez organ administracji publicznej. Sąd Rejonowy powołał się na przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. ZUS w zażaleniu zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów k.p.c. poprzez błędne uznanie, że sprawa nie jest sprawą cywilną. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy, rozpoznając zażalenie, uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd Okręgowy podkreślił, że ocena dopuszczalności drogi sądowej zależy od przedmiotu sprawy i przedstawionego pod osąd roszczenia. Stwierdził, że roszczenie o zapłatę odsetek od opłat za udzielenie informacji komornikowi jest sprawą cywilną w rozumieniu art. 1 k.p.c., a żaden przepis szczególny nie przekazuje tego typu sprawy do właściwości organu administracyjnego. Sąd Okręgowy powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, wskazując, że odsetki te mają charakter cywilny, stanowią świadczenie uboczne i mogą być dochodzone na drodze procesu cywilnego. Podkreślono, że pozycja organu rentowego żądającego zapłaty należności od komornika nabiera charakteru równorzędnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Sprawa o zapłatę odsetek od opłat za udzielenie informacji niezbędnych do prowadzenia egzekucji przez komornika sądowego jest sprawą cywilną.

Uzasadnienie

Roszczenie o zapłatę odsetek ma charakter cywilny, stanowi świadczenie uboczne i może być dochodzone na drodze procesu cywilnego. Przepisy wskazane przez Sąd Rejonowy nie przekazują tego typu sprawy do właściwości organu administracyjnego w sposób władczy w drodze decyzji administracyjnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia

Strona wygrywająca

powód (ZUS)

Strony

NazwaTypRola
Zakład Ubezpieczeń Społecznych w W.instytucjapowód
Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w I. I. W.organ_państwowypozwany

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia w postępowaniu zażaleniowym.

Pomocnicze

k.p.c. art. 199 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Niewłaściwe zastosowanie przez Sąd Rejonowy w celu odrzucenia pozwu.

k.p.c. art. 1

Kodeks postępowania cywilnego

Ogólna zasada dotycząca spraw cywilnych.

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 2 § § 1 pkt 3

Użyty przez Sąd Rejonowy do argumentacji o właściwości organu administracji.

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 19 § § 1

Użyty przez Sąd Rejonowy do argumentacji o właściwości organu administracji.

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 18

Użyty przez Sąd Rejonowy do argumentacji o właściwości organu administracji.

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji art. 2 § ust. 5

Podstawa do pobrania opłaty przez organ rentowy za udzielenie informacji.

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji art. 2 § ust. 9

Obowiązek uiszczenia opłaty przez komornika.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Roszczenie o zapłatę odsetek od opłat za udzielenie informacji komornikowi ma charakter cywilnoprawny. Droga sądowa jest dopuszczalna, ponieważ żaden przepis szczególny nie wyłącza jej w tym zakresie. Odsetki te nie są kosztami egzekucji, lecz samodzielnym roszczeniem cywilnym.

Odrzucone argumenty

Roszczenie dotyczy należności pieniężnych, które w rozumieniu ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji powinny być rozpatrywane przez organ administracji publicznej. Droga sądowa jest niedopuszczalna.

Godne uwagi sformułowania

ocena dopuszczalności drogi sądowej zależy od przedmiotu sprawy, czyli od przedstawionego pod osąd roszczenia roszczenie o zapłatę takich odsetek ma samodzielny byt i jest roszczeniem cywilnym odsetki nie są kosztami egzekucji, ale mają charakter cywilny

Skład orzekający

Irena Dobosiewicz

przewodniczący-sprawozdawca

Tomasz Adamski

członek

Janusz Kasnowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności drogi sądowej w sprawach o zapłatę odsetek od opłat związanych z czynnościami komorniczymi lub innymi podobnymi sytuacjami, gdzie sąd błędnie kieruje sprawę do organów administracji."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej kwoty i specyficznego rodzaju opłaty. Interpretacja przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej - dopuszczalności drogi sądowej, co jest kluczowe dla praktyków. Pokazuje, jak sądy korygują błędy sądów niższej instancji w interpretacji przepisów.

Czy sprawa o 11 złotych może trafić do złego sądu? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 11,16 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
sygn. akt: II Cz 638/14 POSTANOWIENIE Dnia 14 listopada2014 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy Wydział II Cywilny – Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący: SSO Irena Dobosiewicz (spr.) SO Tomasz Adamski SO Janusz Kasnowski po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2014 r. w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. przeciwko Komornikowi Sądowemu przy Sądzie Rejonowym w I. I. W. o zapłatę na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Rejonowego w Inowrocławiu z dnia 10 kwietnia 2014 r. w sprawie o sygn. akt: I Nc 600/14 p o s t a n a w i a: uchylić zaskarżone postanowienie. II Cz 638/14 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Inowrocławiu postanowieniem z dnia 10 kwietnia 2014 r., w sprawie z powództwa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. przeciwko Komornikowi Sądowemu przy Sądzie Rejonowym w I. I. W. o zapłatę, odrzucił pozew. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że powód domagał się od pozwanego zapłaty kwoty 11,16 zł tytułem odsetek za udzielenie przez powoda informacji niezbędnych do prowadzenia egzekucji. Po przytoczeniu treści art. 199 § 1 pkt 1 k.p.c. Sąd Rejonowy wskazał, że droga sądowa w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna, albowiem roszczenie dotyczy zwrotu odsetek za dokonanie czynności egzekucyjnych, które stanowią w rozumieniu art. 2 § 1 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji należności pieniężne, inne niż wymienione w pkt. 1 i 2 , jeżeli pozostają we właściwości rzeczowej organów administracji publicznej, co do których na mocy art. 19 § 1 powyższej ustawy organem właściwym do wydania postanowienia o ich egzekucji jest Naczelnik Urzędu Skarbowego. Natomiast w myśl art. 18 podanej ustawy, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisu Kodeksu postępowania administracyjnego . W powyższego wynika, że roszczenie powoda nie podlega rozpoznania w postępowaniu sądowym, gdyż właściwym do jego rozpatrzenia jest wskazany wyżej organ administracyjny - w drodze postanowienia, co wyłącza dopuszczalność drogi sądowej. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 199 § 1 pkt 1 k.p.c. Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył powód zarzucając Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisu art. 199 § 1 pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 1 k.p.c. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i błędne przyjęcie, że sprawa o zapłatę odsetek od opłat za udostępnienie Komornikowi Sądowemu danych niezbędnych do prowadzenia egzekucji nie jest sprawą cywilną co doprowadziło do uznania, że w sprawie zachodzi niedopuszczalność drogi sądowej, podczas gdy żądane odsetki wynikają ze zdarzenia cywilnoprawnego i jako takie mogą być dochodzone w drodze procesu cywilnego. Wskazując na powyższe powód wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Pozwany w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie zażalenia jako bezzasadnego. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie powoda jest zasadne. Na wstępie Sąd Okręgowy wskazuje, że ocena dopuszczalności drogi sądowej zależy od przedmiotu sprawy, czyli od przedstawionego pod osąd roszczenia, i przytoczonego przez powoda stanu faktycznego. Elementy te konkretyzują stosunek prawny zachodzący między stronami, przez co kształtują charakter sprawy i nadają jej - lub odejmują - przymioty sprawy cywilnej. Dopuszczalność drogi sądowej zależy przy tym od stanu faktycznego, na którym powód w pozwie opiera swoje roszczenie, nie zaś od wykazania istnienia roszczenia (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15.02.2013 r„ I CSK 684/12, LEX nr 1318303). W zasadzie każde roszczenie procesowe, sformułowane jako żądanie zasądzenia, ustalenia lub ukształtowania stosunku prawnego, niezależnie od merytorycznej zasadności, może być objęte drogą sądową, pod warunkiem, że dotyczy równorzędnych podmiotów (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21.03.2013 r., III CZP 9/13, LEX nr 1318412). Uwzględniając powyższe podzielić należy stanowisko przedstawione przez powoda w zażaleniu. W niniejszej sprawie nie ma podstaw, aby uznać, że droga sądowa jest niedopuszczalna, albowiem roszczenie dotyczące zapłaty określonej kwoty pieniężnej tytułem odsetek od opłat za udzielenie informacji niezbędnych do prowadzenia postępowania egzekucyjnego jest sprawą cywilną w rozumieniu art. 1 k.p.c. , zaś żaden przepis szczególny nie przekazuje tego typu sprawy do właściwości organu administracyjnego. Za przepis szczególny przekazujący sprawę cywilną do właściwości organu administracyjnego można uznać tylko taki przepis, który wyraźnie wskazuje, że organ ten rozstrzyga daną indywidualną sprawę w sposób władczy w drodze wydania decyzji administracyjnej (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15.02.2013 r., I CSK 684/12, LEX nr 1318303). Przepisy wskazane przez Sąd pierwszej instancji, które miałyby świadczyć o tym, że właściwym do rozpatrzenia niniejszej sprawy jest organ administracyjny, z całą pewnością nie mają takiego charakteru. W tym miejscu warto przywołać uzasadnienie do uchwały Sądu Najwyższego z dnia 19 marca 1996r. III CZP 22/96, na co zresztą wskazał skarżący, że odsetki nie są kosztami egzekucji ,ale mają charakter cywilny / tak też i Sąd Okręgowy w Poznaniu w postanowieniu z 13 marca 2013r. II Cz 1304/13. Takie odsetki to świadczenie uboczne, należne wierzycielowi w związku z opóźnieniem się w spełnieniu świadczenia głównego .W tym przypadku są zobowiązaniem komornika w relacjach między nim a osobą trzecią w związku z nienależytym wykonaniem zobowiązania głównego .Dlatego nie mogą być wliczane do kosztów egzekucji, zaś możliwość ich dochodzenia przewidziana jest na drodze procesu cywilnego, roszczenie bowiem o zapłatę takich odsetek ma samodzielny byt i jest roszczeniem cywilnym. Jednocześnie Sąd Okręgowy wskazuje, że organ rentowy po wykonaniu obowiązku polegającego na udzieleniu informacji komornikowi niezbędnej do prowadzenia egzekucji ( art. 2 ust. 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji - t.j. Dz. U. 2011 r. Nr 231, poz. 1376 ze zm.) jest uprawniony do pobrania z tego tytułu opłaty. Komornik jest obowiązany do jej uiszczenia na wezwanie podmiotu udzielającego informacji (art. 2 ust. 9 tej ustawy). Z powyższego wynika, że po wykonaniu obowiązku przez organ rentowy, jego pozycja względem komornika nabiera charakteru równorzędnego odnośnie żądania zapłaty powstałej należności. Wobec tego Sąd Okręgowy na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. uchylił zaskarżone postanowienie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI