II CZ 631/17

Sąd Okręgowy w KaliszuKalisz2017-10-09
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚredniaokręgowy
właściwość miejscowazażalenieprzelew wierzytelnościekonomia procesowazasada bezpośredniościochrona dłużnikak.p.c.k.c.

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie powódki na postanowienie Sądu Rejonowego o przekazaniu sprawy z uwagi na niewłaściwość miejscową, potwierdzając, że przelew wierzytelności nie może pogarszać sytuacji dłużnika ani prowadzić do naruszenia zasad ekonomii procesowej.

Powódka zaskarżyła postanowienie Sądu Rejonowego o przekazaniu sprawy do innego sądu z powodu niewłaściwości miejscowej. Zarzuciła naruszenie przepisów k.p.c. i k.c. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, argumentując, że choć przelew wierzytelności co do zasady nie zmienia właściwości sądu, to w tym przypadku rozpoznanie sprawy w pierwotnym miejscu mogłoby naruszyć zasadę bezpośredniości i ekonomii procesowej, a także pogorszyć sytuację dłużnika, co jest niedopuszczalne.

Sąd Okręgowy w Kaliszu rozpoznał zażalenie powódki na postanowienie Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim, który stwierdził swoją niewłaściwość miejscową i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Puławach. Powódka zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych (art. 202, 31 k.p.c.) oraz materialnych (art. 34 w zw. z art. 454 § 1 zd. 2 k.c.). Sąd Okręgowy uznał zażalenie za bezzasadne. Wskazał, że zgodnie z art. 27 § 1 k.p.c. powództwo wytacza się co do zasady przed sąd właściwy dla miejsca zamieszkania pozwanego. Właściwość przemienna, choć uprzywilejowuje powoda, ma na celu ułatwienie dochodzenia roszczeń i ekonomię procesową. W przedmiotowej sprawie, dotyczącej roszczeń z powierniczej umowy przelewu wierzytelności, rozpoznanie sprawy w Ostrowie Wielkopolskim, gdzie strony umowy zamieszkują poza okręgiem tego sądu, mogłoby naruszyć zasadę bezpośredniości i ekonomii procesowej. Ponadto, sąd podkreślił, że przelew wierzytelności bez zgody dłużnika nie może prowadzić do pogorszenia jego sytuacji prawnej, co potwierdza orzecznictwo Sądu Najwyższego. Sąd Okręgowy nie podzielił poglądu, że przelew wierzytelności pozostaje bez wpływu na właściwość przemienną sądu wyznaczoną przez art. 34 k.p.c., uznając, że w tym konkretnym przypadku właściwość sądu powinna być ustalana z uwzględnieniem zasad ekonomii procesowej i ochrony praw dłużnika.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, w pewnych okolicznościach, jeśli rozpoznanie sprawy w pierwotnym miejscu naruszałoby zasady ekonomii procesowej lub prawa dłużnika.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że choć przelew wierzytelności sam w sobie nie zmienia właściwości sądu, to w sytuacji, gdy pierwotne miejsce rozpoznania sprawy prowadzi do naruszenia zasady bezpośredniości, ekonomii procesowej lub pogorszenia sytuacji dłużnika, sąd pierwszej instancji może stwierdzić swoją niewłaściwość.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

Sąd Rejonowy w Ostrowie Wielkopolskim

Strony

NazwaTypRola
(...) Sp. z o.o. z siedzibą w O.spółkapowódka
D. P.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

W zw. z art. 397 § 2 k.p.c. - orzeczenie w przedmiocie zażalenia.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W przedmiocie zażalenia orzeka się jak w sentencji.

Pomocnicze

k.p.c. art. 27 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Powództwo wytacza się – co do zasady – przed sąd pierwszej instancji, w którego okręgu pozwany ma miejsce zamieszkania.

k.p.c. art. 31

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy o sądach przemiennych mają na uwadze nie tylko wygodę stron procesowych, ale kierują się względami ekonomii procesowej i ułatwieniem sądowi prowadzenia sprawy zgodnie z zasadą bezpośredniości.

k.p.c. art. 34

Kodeks postępowania cywilnego

Właściwość przemienna jest to więc w istocie taka właściwość, która uprzywilejowuje powoda.

k.c. art. 454 § § 1 zd. 2

Kodeks cywilny

Przelew wierzytelności następujący bez zgody dłużnika nie może prowadzić do pogorszenia jego dotychczasowej pozycji prawnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozpoznanie sprawy w pierwotnym miejscu naruszałoby zasadę bezpośredniości i ekonomii procesowej. Przelew wierzytelności nie może pogarszać sytuacji dłużnika.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 202 k.p.c. poprzez niezastosowanie. Naruszenie art. 31 k.p.c. poprzez niezastosowanie. Naruszenie art. 34 w zw. z art. 454 § 1 zd. 2 k.c. poprzez niezastosowanie.

Godne uwagi sformułowania

Właściwość przemienna w stosunku do właściwości ogólnej jest właściwością szczególną, czyli konkurencyjną, tzn. może z nią konkurować, pozostawiając wybór sądu powodowi. Sądy przemienne mają umożliwić powodowi dochodzenie roszczenia przed sądem w danym wypadku dla niego dogodniejszym niż sąd ogólnie właściwy dla pozwanego. przelew wierzytelności następujący bez zgody dłużnika nie może prowadzić do pogorszenia jego dotychczasowej pozycji prawnej.

Skład orzekający

Wojciech Vogt

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o właściwości sądu w kontekście przelewu wierzytelności, zwłaszcza w aspekcie ochrony dłużnika i zasad ekonomii procesowej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy przelew wierzytelności może wpływać na właściwość sądu ze względu na zasady procesowe i ochronę dłużnika.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia właściwości sądu w kontekście przelewu wierzytelności, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego. Pokazuje, jak sąd może interpretować przepisy dla zapewnienia sprawiedliwości procesowej i ochrony praw stron.

Przelew wierzytelności a właściwość sądu: Czy zmiana wierzyciela może zmienić miejsce procesu?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygnatura akt II Cz 631/17 POSTANOWIENIE K. , dnia 9 października 2017 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu, Wydział II Cywilny w składzie: Przewodniczący SSO Wojciech Vogt po rozpoznaniu w dniu 9 października 2017 r. w Kaliszu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) Sp. z o.o. z siedzibą w O. przeciwko pozwanemu D. P. o zapłatę na skutek zażalenia powódki od postanowienia Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim z dnia 13 lipca 2017 r. postanawia: oddalić zażalenie Wojciech Vogt Sygn. akt II Cz 631/17 Dnia 9 października 2017 roku UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Ostrowie Wielkopolskim stwierdził swoją niewłaściwość miejscową i sprawę przekazał do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Puławach jako właściwemu Zażalenie od tego rozstrzygnięcia wniosła powódka zarzucając naruszenie prawa procesowego oraz materialnego, tj. art. 202 k.p.c. oraz art. 31 k.p.c. i 34 w zw. z art. 454 § 1 zd. 2 k.c. – poprzez ich niezastosowanie Sąd Okręgowy zważył, co następuje : Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 27 § 1 k.p.c. powództwo wytacza się – co do zasady – przed sąd pierwszej instancji, w którego okręgu pozwany ma miejsce zamieszkania. Właściwość przemienna w stosunku do właściwości ogólnej jest właściwością szczególną, czyli konkurencyjną, tzn. może z nią konkurować, pozostawiając wybór sądu powodowi. Właściwość przemienna jest to więc w istocie taka właściwość, która uprzywilejowuje powoda. Sądy przemienne mają umożliwić powodowi dochodzenie roszczenia przed sądem w danym wypadku dla niego dogodniejszym niż sąd ogólnie właściwy dla pozwanego. Przepisy o sądach przemiennych mają na uwadze nie tylko wygodę stron procesowych, ale kierują się względami ekonomii procesowej i ułatwieniem sądowi prowadzenia sprawy zgodnie z zasadą bezpośredniości (por. np. W. Siedlecki [w:] W. Siedlecki, Z. Świeboda, Postępowanie cywilne. Zarys wykładu, Warszawa 2004, s. 91). Tymczasem zważyć należy, że przedmiotowa sprawa dotyczy roszczeń z powierniczej umowy przelewu wierzytelności na cesjonariusza, który zobowiązał się wyegzekwować świadczenie na rachunek cedenta. Przedmiotowe świadczenie stanowi roszczenie cedenta o zapłatę wynagrodzenia za umowę kupna sprzedaży. Strony tej umowy zamieszkują poza właściwością Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim. Rozpoznanie sprawy w O. powoduje zatem sygnalizowane przez sąd pierwszej instancji ryzyko naruszenia zasady bezpośredniości w procesie i ekonomii procesowej, wbrew idei przepisów o sądach przemiennych. Nadto rozpoznanie niniejszej sprawy przez Sąd Rejonowy w Ostrowie WIkp. prowadzi też do pogorszenia sytuacji dłużnika, podczas gdy, jak podkreśla się w orzecznictwie, przelew wierzytelności następujący bez zgody dłużnika nie może prowadzić do pogorszenia jego dotychczasowej pozycji prawnej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 września 1998 r., I CKN 822/97, OSNC 1999, nr 2, poz. 39). Ze wskazanych względów Sąd Okręgowy nie podziela lansowanego przez skarżącego poglądu uchwały Sądu Najwyższego z dnia 14 lutego 2002 r., III CZP 81/01, OSNC 2002, nr 11, poz. 131). Przytacza się do głosu krytyków tego stanowiska, wyrażających pogląd, ze przelew wierzytelności pozostał bez wpływu na właściwość przemienną sądu wyznaczoną przez art. 34 k.p.c. Właściwość przemienną sądu wyznacza zatem nadal to miejsce, w którym dłużnicy powinni spełnić świadczenie na rzecz zbywcy wierzytelności. Mając na uwadze powyższe okoliczności należało zgodnie z art. 385 w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. , orzec jak w sentencji. Wojciech Vogt

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI