II Cz 631/13

Sąd Okręgowy w ŚwidnicyŚwidnica2013-09-12
SAOSCywilneprawo spółekŚredniaokręgowy
spółka cywilnapodział majątkukoszty postępowaniazasada słusznościwierzyciel osobistyzażalenieSąd OkręgowySąd Rejonowy

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie uczestniczki postępowania o podział majątku spółki cywilnej, uznając, że mimo sprzecznych interesów, zastosowanie art. 102 kpc uzasadniało obciążenie wnioskodawcy kosztami postępowania ze względu na zasady słuszności.

Sąd Okręgowy rozpatrywał zażalenie uczestniczki I. K. na postanowienie Sądu Rejonowego w Ząbkowicach Śląskich dotyczące kosztów postępowania w sprawie o podział majątku wspólników spółki cywilnej. Uczestniczka domagała się zasądzenia kosztów, argumentując, że interesy stron były sprzeczne (art. 520 § 2 i 3 kpc). Sąd Okręgowy uznał, że choć sytuacja była szczególna ze względu na wnioskodawcę będącego wierzycielem osobistym jednego ze wspólników, to jednak zastosowanie powinien znaleźć art. 102 kpc (zasada słuszności), a nie art. 520 kpc. Sąd oddalił zażalenie, stwierdzając, że obciążenie wnioskodawcy kosztami byłoby niesłuszne i niesprawiedliwe.

Sąd Okręgowy w Świdnicy rozpoznał sprawę z wniosku S. W. o podział majątku wspólników spółki cywilnej, przy udziale I. K. i A. W. Sąd Rejonowy w Ząbkowicach Śląskich oddalił wniosek i rozstrzygnął o kosztach postępowania na podstawie art. 520 § 1 kpc, obciążając nimi wnioskodawcę i uczestników. Uczestniczka I. K. wniosła zażalenie, domagając się zmiany postanowienia i zasądzenia na jej rzecz 7200 zł tytułem kosztów. Zarzuciła naruszenie art. 520 kpc, twierdząc, że interesy stron były oczywiście sprzeczne, co powinno skutkować zastosowaniem § 2 i 3 tego przepisu. Sąd Okręgowy, analizując sprawę, zauważył, że w sprawach działowych zazwyczaj nie zachodzi sprzeczność interesów, gdyż strony są zainteresowane wyjściem ze stanu wspólności. Jednakże, w niniejszej sprawie wnioskodawcą był wierzyciel osobisty jednego ze wspólników, który domagał się podziału majątku przez sprzedaż egzekucyjną nieruchomości. Sąd uznał, że taka sytuacja mogłaby prowadzić do odstąpienia od reguły i zastosowania art. 520 § 3 kpc. Niemniej jednak, Sąd Okręgowy uznał, że w tej konkretnej sytuacji powinien zastosować przepis art. 102 kpc, który stanowi wyjątek od zasady odpowiedzialności za wynik postępowania i opiera się na zasadzie słuszności. Sąd podkreślił, że art. 102 kpc pozwala na odstąpienie od obciążenia strony przegrywającej kosztami, gdy byłoby to rażąco niezgodne z zasadami słuszności. W ocenie Sądu Okręgowego, obciążenie wnioskodawcy kosztami byłoby niesłuszne i niesprawiedliwe, biorąc pod uwagę jego działania w celu odzyskania należności oraz postawę uczestników. W związku z tym, zażalenie zostało oddalone na podstawie art. 385 kpc w zw. z art. 397 § 2 kpc i art. 13 § 2 kpc.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

W takiej sytuacji, mimo sprzecznych interesów, zastosowanie powinien znaleźć art. 102 kpc (zasada słuszności), a nie art. 520 § 2 i 3 kpc.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że choć sytuacja mogłaby uzasadniać zastosowanie art. 520 § 3 kpc ze względu na sprzeczność interesów, to jednak przepis art. 102 kpc, wyrażający zasadę słuszności, powinien być zastosowany, gdy obciążenie strony przegrywającej kosztami byłoby rażąco niezgodne z zasadami słuszności. W tej sprawie, obciążenie wnioskodawcy kosztami byłoby niesłuszne i niesprawiedliwe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

uczestniczka I. K. (w zakresie oddalenia jej zażalenia)

Strony

NazwaTypRola
S. W.innewnioskodawca
I. K.inneuczestniczka
A. W.inneuczestnik

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Wyraża zasadę słuszności w orzekaniu o kosztach, stanowiąc wyjątek od zasady odpowiedzialności za wynik postępowania. Powinien być zastosowany, gdy obciążenie strony przegrywającej kosztami byłoby rażąco niezgodne z zasadami słuszności.

Pomocnicze

k.p.c. art. 520 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do obciążenia kosztami wnioskodawcy i uczestników postępowania.

k.p.c. art. 520 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość zastosowania w przypadku sprzecznych interesów stron.

k.p.c. art. 520 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość zastosowania w przypadku oczywistej sprzeczności interesów stron.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Umożliwia stosowanie przepisów o postępowaniu procesowym do postępowań nieprocesowych.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy postępowania zażaleniowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zastosowanie art. 102 kpc ze względu na zasadę słuszności, gdy obciążenie wnioskodawcy kosztami byłoby rażąco niesłuszne i niesprawiedliwe.

Odrzucone argumenty

Zastosowanie art. 520 § 2 i 3 kpc ze względu na oczywistą sprzeczność interesów uczestników postępowania.

Godne uwagi sformułowania

interesy uczestników były oczywiście sprzeczne zasada słuszności w orzekaniu o kosztach obciążenie strony przegrywającej kosztami procesu byłoby niesłuszne i niesprawiedliwe obciążenie wnioskodawcy kosztami postępowania byłoby zdecydowanie niesłuszne i niesprawiedliwe

Skład orzekający

Anatol Gul

przewodniczący

Alicja Chrzan

sędzia

Maciej Ejsmont

sędzia (del.)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i zastosowanie art. 102 kpc w sprawach o podział majątku, zwłaszcza gdy wnioskodawcą jest wierzyciel osobisty wspólnika."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i proceduralnej; zastosowanie art. 102 kpc jest zawsze oceniane indywidualnie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak zasada słuszności (art. 102 kpc) może być zastosowana w wyjątkowych sytuacjach, nawet jeśli formalnie strony mają sprzeczne interesy, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.

Kiedy zasada słuszności wygrywa ze sprzecznymi interesami? Analiza orzeczenia o kosztach w podziale majątku spółki cywilnej.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Cz 631/13 POSTANOWIENIE Dnia 12 września 2013 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy, II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Anatol Gul Sędziowie: SO Alicja Chrzan SR Maciej Ejsmont (del.) Protokolant: Agnieszka Ingram po rozpoznaniu w dniu 12 września 2013r. w Świdnicy na rozprawie sprawy z wniosku S. W. przy udziale I. K. i A. W. o podział majątku wspólników spółki cywilnej na skutek zażalenia uczestniczki I. K. na rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zawarte w pkt. II postanowienia Sądu Rejonowego w Ząbkowicach Śląskich z dnia 9 maja 2013 r., sygn. akt I Ns 152/12 p o s t a n a w i a: oddalić zażalenie. Sygn. akt II Cz 631/13 UZASADNIENIE Oddalając wniosek o podział majątku wspólników spółki cywilnej rozstrzygnięcie o kosztach postępowania oparto o przepis art. 520 § 1 kpc , stwierdzając, że ponoszą je wnioskodawca - będący wierzycielem osobistym jednego ze wspólników i uczestnicy postępowania. W zażaleniu uczestniczka I. K. – domagając się zmiany postanowienia przez zasądzenie na swoją rzecz 7200 zł kosztów postępowania – zarzuciła naruszenie art. 520 kpc , ponieważ interesy uczestników były oczywiście sprzeczne, wobec czego orzeczenie w tym zakresie powinno zostać oparte o przepis art. 520 § 2 i 3 kpc . Sąd Okręgowy zważył : W sprawach działowych - do jakich niewątpliwie należy sprawa o podział majątku wspólników spółki cywilnej, w zasadzie nie zachodzi sprzeczność interesów, niezależnie od tego jaki dana strona zgłasza wniosek co do sposobu podziału i jakie stanowisko zajmuje w sprawie. W takim postępowaniu strony są w równym stopniu zainteresowane wynikiem postępowania, a ich interesy w zasadzie są wspólne, gdyż polegają na wyjściu ze stanu wspólności. W niniejszej sprawie sytuacja jest jednak szczególna , która mogłyby prowadzić do odstąpienia od tej reguły, ponieważ z wnioskiem wystąpił wierzyciel osobisty jednego ze wspólników spółki cywilnej , domagając się podziału majątku wspólników przez sprzedaż egzekucyjną nieruchomości stanowiącej współwłasność tych wspólników, co wydaje się wskazywać na oczywistą sprzeczność interesów, gdy ponadto uczestnicy wskazywali, że wobec prowadzenia egzekucji do ułamkowego udziału dłużnika , dokonywanie podziału majątku spółki nie jest konieczne, co prowadziłoby do przyjęcia jako podstawy orzeczenia o kosztach postępowania przepisu art. 520 § 3 kpc . Jednak w ocenie sądu zastosowanie w niniejszej sprawie powinien znaleźć – poprzez art. 13 § 2 kpc – przepis art. 102 kpc . Przepis ten wyraża zasadę słuszności w orzekaniu o kosztach , stanowiąc wyjątek od zasady odpowiedzialności za wynik postępowania. Ponieważ nie konkretyzuje on pojęcia wypadków szczególnie uzasadnionych, dlatego ich kwalifikacja, przy uwzględnieniu okoliczności danej sprawy, pozostawiona jest sądowi, a zatem podstawę do jego zastosowania stanowią konkretne okoliczności danej sprawy, prowadzące do wniosku, że mimo oddalenia żądania, obciążenie strony przegrywającej kosztami procesu byłoby niesłuszne i niesprawiedliwe. Stanowią je zarówno fakty związane z samym procesem, jak i dotyczące sytuacji życiowej oraz stanu majątkowego stron , które podlegają ocenie przede wszystkim z uwzględnieniem zasad współżycia społecznego. Prowadzi to do wniosku,że przepis art. 102 kpc powinien być zastosowany wówczas, gdy obciążenie strony przegrywającej kosztami przeciwnika byłoby rażąco niezgodne z zasadami słuszności. Taka sytuacja zachodziła w niniejszej sprawie, gdy z jednej strony się zauważy, że wnioskodawca podejmuje wszelkie działania dla odzyskania swoich należności, co z różnych przyczyn nie przynosi efektów, natomiast skarżąca, która nawet nie jest dłużnikiem osobistym wnioskodawcy, jednak wobec rozwiązania spółki cywilnej uzyskała udział w prawie użytkowania wieczystego gruntu i własności budynku, sprzeciwia się dokonaniu podziału majątku spółki. Mimo oddalenia wniosku, w ocenie Sądu Okręgowego, w takiej sytuacji i przy takich stanowiskach uczestników, obciążenie wnioskodawcy kosztami postępowania byłoby zdecydowanie niesłuszne i niesprawiedliwe. Z tych przyczyn zażalenie jako pozbawione uzasadnionych podstaw zostało oddalone / art. 385 kpc w zw. z art. 397 § 2 kpc i art. 13 § 2 kpc /.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI