II CZ 62/05

Sygn. akt II CZ 62/05 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 20 lipca 2005 r. 
Sąd Najwyższy w składzie: 
 
SSN Helena Ciepła (przewodniczący) 
SSN Antoni Górski 
SSN Maria Grzelka (sprawozdawca) 
 
w sprawie z powództwa K. M. 
przeciwko E. M. 
o rozwód, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 lipca 2005 r., 
zażalenia pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 27 kwietnia 2005 r., 
sygn. akt I ACa (…) [WCK (…)] 
 
oddala zażalenie. 
 
Uzasadnienie 
 
W dniu 22 listopada 2004 r. doręczony został pełnomocnikowi pozwanej wyrok 
Sądu Apelacyjnego z dnia 21 października 2004 r. wraz z uzasadnieniem. Od tego 
wyroku pozwana wniosła kasację w dniu 16 grudnia 2004 r. Kasacja została 
prawomocnie odrzucona z powodu nieprzedstawienia okoliczności uzasadniających jej 
rozpoznanie. W dniu 9 lutego 2005 r. pozwana złożyła wniosek o przywrócenie terminu 
do wniesienia kasacji wnosząc jednocześnie kasację, w której powołała się m.in. na 
konieczność dokonania wykładni art. 56 § 2 i 3 kriop. oraz art. 233 § 1 k.p.c., jako 
okoliczność uzasadniającą rozpoznanie kasacji. Postanowieniem z dnia 1 marca 2005 r. 
Sąd Apelacyjny odrzucił, jako spóźniony, wniosek o przywrócenie terminu i jednocześnie 
odrzucił kasację złożoną przy tym wniosku, jako także spóźnioną a ponadto, 
niezawierającą przedstawienia okoliczności uzasadniających rozpoznanie kasacji w 

 
2 
sposób pozwalający na ocenę, że spełniony został wymóg z art. 3933 § 1 pkt 3 k.p.c. 
Postanowienie to uprawomocniło się w związku z jego niezaskarżeniem w części 
obejmującej odrzucenie kasacji i odrzuceniem zażalenia na odrzucenie wniosku o 
przywrócenie terminu. W dniu 4 kwietnia 2005 r. pozwana wniosła osobiście kolejną 
kasację. Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 27 kwietnia 2005 r. tę kasację odrzucił 
jako nie sporządzoną przez adwokata oraz spóźnioną. W zażaleniu, które jest 
przedmiotem niniejszego rozpoznania Sądu Najwyższego, pozwana wniosła o uchylenie 
zaskarżonego 
postanowienia 
i przekazanie 
sprawy 
Sądowi 
Apelacyjnemu 
do 
ponownego rozpoznania. Stwierdziła, że wyrok rozwiązujący przez rozwód jej związek 
małżeński jest bardzo krzywdzący, ponieważ bardzo kocha męża. 
Sąd Najwyższy uznał zażalenie za oczywiście bezzasadne. Niezależnie od tego, 
że nie zawiera ono zarzutów podważających okoliczności, z powodu których Sąd 
Apelacyjny odrzucił kasację, to dotyczy kasacji, która była niedopuszczalna z innej 
przyczyny niż spóźnienie, względnie niewniesienie przez profesjonalnego pełnomocnika 
procesowego, jak to przyjął Sąd Apelacyjny w zaskarżonym postanowieniu). Kasacja 
złożona w dniu 4 kwietnia 2005 r. była bowiem „trzecią” kasacją po tym jak „pierwsza” 
kasacja została prawomocnie odrzucona i to nie z uwagi na niezachowanie 
wymaganego terminu (art. 3934 § 1 k.p.c.) lecz z powodu nieprzedstawienia okoliczności 
uzasadniających jej rozpoznanie, zaś „druga” kasacja, złożona przy wniosku o 
przywrócenie terminu także została prawomocnie odrzucona. Kodeks postępowania 
cywilnego przewiduje możliwość skutecznego wniesienia kasacji tylko jeden raz. Już 
kasacja przy wniosku z dnia 9 lutego 2005 r. podlegała odrzuceniu jako 
niedopuszczalna z innej przyczyny, niż – jak to przyjął Sąd Apelacyjny w postanowieniu 
z dnia 1 marca 2005 r. - spóźnienie względnie niespełnienie wymogu z art. 3933 § 1 pkt 
3 k.p.c.) ponieważ niedopuszczalny był sam wniosek o przywrócenie terminu do 
wniesienia kasacji. Wszakże kasacja „pierwsza” została wniesiona w terminie, zaś jej 
odrzucenie spowodowane było brakiem okoliczności uzasadniających rozpoznanie 
kasacji. Ten brak nie podlegał uzupełnieniu i z powodu tego braku niedopuszczalne było 
zastosowanie instytucji przewidzianej w art. 168 k.p.c. Kasacja wniesiona po raz trzeci 
nie podlegała więc badaniu pod kątem terminu jej wniesienia i sporządzenia przez 
uprawnionego pełnomocnika, ponieważ – podobnie jak „druga” kasacja – była ona 
niedopuszczalna przede wszystkim z uwagi na wielokrotność jej składania. Zaskarżone 
postanowienie, mimo błędnego niepowołania się Sądu Apelacyjnego na najdalej idącą 
przyczynę odrzucenia kasacji, odpowiada prawu. 

 
3 
Z przedstawionych względów Sąd Najwyższy oddalił zażalenie (art. 3984 w zw. z 
art. 3941 § 1 k.p.c. w zw. z art. 3 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy – 
Kodeks postępowania cywilnego... (-) Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98).