II Cz 603/13

Sąd Okręgowy w BydgoszczyBydgoszcz2013-11-15
SAOSCywilnepostępowanie egzekucyjneŚredniaokręgowy
klauzula wykonalnościwspólność majątkowarozwódart. 787 kpcwierzytelnośćczynność prawnawspólnota mieszkaniowanieruchomość

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie na postanowienie odmawiające nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużniczki, uznając, że wspólność majątkowa ustała przed wydaniem tytułu egzekucyjnego.

Wspólnota Mieszkaniowa wniosła o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużniczki, argumentując, że lokal objęty egzekucją stanowi majątek wspólny. Sąd Rejonowy oddalił wniosek, wskazując na brak wykazania przez wierzyciela, że wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonka. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, podkreślając, że art. 787 kpc ma zastosowanie tylko do małżonków pozostających w związku małżeńskim i posiadających wspólność majątkową w dacie wydania tytułu egzekucyjnego i w dacie postępowania klauzulowego, co w tej sprawie nie miało miejsca z uwagi na rozwód.

Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy (...) w B. złożyła wniosek o nadanie klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty z dnia 13 grudnia 2010 r. przeciwko I. T. również przeciwko jej małżonkowi, D. T. . Wnioskodawca argumentował, że lokal będący przedmiotem egzekucji stanowi majątek objęty wspólnością majątkową małżeńską. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy oddalił wniosek na podstawie art. 787 k.p.c. a contrario, wskazując, że wierzyciel nie wykazał dokumentem urzędowym lub prywatnym, iż wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonka dłużniczki. Ponadto, Sąd Rejonowy zauważył, że z treści wniosku wynikało, iż małżeństwo zostało rozwiązane przez rozwód, co skutkowało ustaniem wspólności majątkowej. W zażaleniu wnioskodawca podniósł, że przepisy ustawy o własności lokali (art. 13, 14, 15) powinny być stosowane jako przepisy szczególne do art. 787 k.p.c., a D. T. jako właściciel lokalu jest dłużnikiem Wspólnoty. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie. Sąd uznał, że dla oceny zasadności wniosku i zażalenia nie ma znaczenia fakt wspólnego właścicielstwa lokalu, ani przepisy ustawy o własności lokali. Kluczowe jest zastosowanie art. 787 k.p.c., który reguluje nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika. Ponieważ tytuł egzekucyjny został wydany po nowelizacji art. 787 k.p.c. (po 20 stycznia 2005 r.), sąd badał, czy małżonkowie pozostawali we wspólności majątkowej w dacie wydania nakazu zapłaty oraz w dacie postępowania klauzulowego. Wnioskodawca sam wskazał, że dłużniczka jest po rozwodzie, co oznacza, że wspólność majątkowa ustała. W związku z tym, przepis art. 787 k.p.c. nie miał zastosowania, a zażalenie podlegało oddaleniu na mocy art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przepis art. 787 k.p.c. ma zastosowanie tylko do małżonków pozostających w związku małżeńskim i posiadających wspólność majątkową w dacie wydania tytułu egzekucyjnego oraz w dacie postępowania klauzulowego.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy oparł swoje rozstrzygnięcie na tym, że art. 787 k.p.c. wymaga istnienia wspólności majątkowej w określonych momentach. Skoro wnioskodawca sam wskazał na rozwód dłużniczki, wspólność ustała, co wyklucza zastosowanie tego przepisu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

Sąd Rejonowy w Bydgoszczy

Strony

NazwaTypRola
Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy (...)innewnioskodawca
D. T.osoba_fizycznauczestnik postępowania (małżonek dłużniczki)
I. T.osoba_fizycznadłużniczka

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 787

Kodeks postępowania cywilnego

Tytuł egzekucyjny wydany przeciwko osobie pozostającej w związku małżeńskim sąd nada klauzulę wykonalności także przeciwko jej małżonkowi z ograniczeniem jego odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością majątkową, jeżeli wierzyciel wykaże dokumentem urzędowym lub prywatnym, że stwierdzona tytułem egzekucyjnym wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonka dłużnika. Przepis ten ma zastosowanie, gdy wspólność majątkowa istnieje w dacie wydania tytułu egzekucyjnego i w dacie postępowania klauzulowego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Oddalenie zażalenia.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o apelacji do zażalenia.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o postępowaniu w sprawach oświadczenia woli do innych spraw.

u.w.l. art. 13

Ustawa o własności lokali

Obowiązki właściciela lokalu.

u.w.l. art. 14

Ustawa o własności lokali

Odpowiedzialność za zobowiązania.

u.w.l. art. 15

Ustawa o własności lokali

Zarząd nieruchomością wspólną.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ustawa o własności lokali nie jest przepisem szczególnym do art. 787 k.p.c. w kontekście nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi. Wspólność majątkowa małżeńska ustała przed wydaniem tytułu egzekucyjnego, co wyklucza zastosowanie art. 787 k.p.c.

Odrzucone argumenty

D. T. jako właściciel lokalu jest dłużnikiem Wspólnoty Mieszkaniowej i należy nadać klauzulę wykonalności przeciwko niemu. Przepisy ustawy o własności lokali powinny być stosowane jako przepisy szczególne do art. 787 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

dla oceny zasadności wniosku Wspólnoty i późniejszego zażalenia bez znaczenia pozostaje fakt, iż dłużniczka I. T. i D. T. są właścicielami przedmiotowego lokalu. Także przywołane w zażaleniu przepisy ustawy o własności lokali nie miały w tej sprawie znaczenia. Jeżeli w tych datach małżeńska wspólność majątkowa już nie istniała, to wówczas przepis art. 787 kpc nie ma w ogóle zastosowania. Wobec powyższego nie może być nadana klauzula wykonalności w trybie art. 788 kpc , gdyż przepis ten wyraźnie mówi o osobie pozostającej w związku małżeńskim i nadaniu klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika.

Skład orzekający

Piotr Starosta

przewodniczący

Irena Dobosiewicz

sędzia-sprawozdawca

Aurelia Pietrzak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretację art. 787 k.p.c. w kontekście ustania wspólności majątkowej małżeńskiej przed wydaniem tytułu egzekucyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy wspólność majątkowa ustała przed wydaniem tytułu egzekucyjnego. Nie dotyczy sytuacji, gdy wierzytelność powstała przed 20 stycznia 2005 r. i wspólność istniała w tym czasie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem cywilnym i egzekucyjnym ze względu na precyzyjną interpretację warunków stosowania art. 787 k.p.c. w kontekście ustania wspólności majątkowej.

Czy rozwód chroni małżonka przed długami zaciągniętymi w trakcie wspólności majątkowej? Kluczowa interpretacja art. 787 k.p.c.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Cz 603/13 POSTANOWIENIE Dnia 15 listopada 2013 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny - Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący SSO Piotr Starosta Sędziowie SO Irena Dobosiewicz (spr) SO Aurelia Pietrzak po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2013 r. w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości położonej w B. z udziałem D. T. o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika na skutek zażalenia wnioskodawcy od postanowienia Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 27 czerwca 2013r. sygn. akt XII Co 5090/13 postanawia : oddalić zażalenie. Na oryginale właściwe podpisy sygn.akt. II Cz 603/13 UZASADNIENIE Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy (...) w B. wniosła o nadanie klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty z dnia 13 grudnia 2010r. sygn.akt I Nc 15249/10 wydanemu przez Sąd Rejonowy w Bydgoszczy przeciwko I. T. , także przeciwko małżonkowi dłużniczki – D. T. . Wnioskodawca wskazał, iż w toku prowadzonej egzekucji okazało się, że lokal mieszkaniowy będący przedmiotem egzekucji, stanowi majątek objęty wspólnością majątkową małżeńską dłużniczki i małżonka D. T. . Sąd Rejonowy w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 27 czerwca 2013r. wniosek oddalił na podstawie art. 787 kpc a contrario. Wskazał Sąd Rejonowy, że zgodnie z art. 787 kpc w brzmieniu obowiązującym od 20 stycznia 2005 r., tytułowi egzekucyjnemu wydanemu przeciwko osobie pozostającej w związku małżeńskim sąd nada klauzulę wykonalności także przeciwko jej małżonkowi z ograniczeniem jego odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością majątkową, jeżeli wierzyciel wykaże dokumentem urzędowym lub prywatnym, że stwierdzona tytułem egzekucyjnym wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonka dłużnika. W postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika, z ograniczeniem jego odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością majątkową sąd bada czy istnieje podstawa do nadania klauzuli wykonalności, a w szczególności czy przedłożony przez wierzyciela dokument jest tytułem egzekucyjnym, oraz czy wskazana przez wierzyciela osoba jest małżonkiem dłużnika, czy małżonkowie żyją we wspólności majątkowej, czy wierzytelność powstała za zgodą małżonka dłużnika oraz czy wierzyciel wykazał dokumentem urzędowym lub prywatnym, że stwierdzona tytułem egzekucyjnym wierzytelność powstała z czynności prawnej. W niniejszej sprawie wierzyciel nie wykazał jednak powyższych okoliczności a zwłaszcza nie wykazał dokumentem urzędowym lub prywatnym, że stwierdzona tytułem egzekucyjnym wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonka dłużniczki I. T. - D. T. . Nie wykazał również, że zobowiązanie powstało przed dniem 20 stycznia 2005r., zatem zastosowanie znajdą przepisu w brzmieniu obowiązującym w chwili powstania zobowiązania. Wskazał też, iż z treści wniosku wynika, iż małżeństwo I. T. i D. T. zostało rozwiązane przez rozwód, zatem. ustała wspólność majątkowa. Klauzulę wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika można zaś nadać, jeżeli wierzytelność powstała w czasie trwania wspólności ustawowej i dopóty, dopóki istnieje ta wspólność, (por. postanowienie SN z 8 czerwca 1967 r., I CZ 18/67, 1968. nr 2, poz. 22, z dnia 3 października 1973 IPZ 59/73, OSAPIKA 1975, nr 3, poz. 35, z dnia 12 kwietnia 1976 r. IV CZ 29/76, OSPCP 1977, nr 3, poz. 48). W zażaleniu wnioskodawca wskazał, iż rzeczą Sądu było wzięcie pod uwagę przepisów art. 13,14 i 15 ustawy z 24 czerwca 1994r. o własności lokali , będących, zdaniem skarżącego przepisami szczególnymi do art. 787 kpc . Tym samym D. T. , jako właściciel lokalu /co wynika z treści księgi wieczystej KW (...) / jest także dłużnikiem Wspólnoty Mieszkaniowej. Domagał się zmiany postanowienia i uwzględnienia wniosku. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie podlegało oddaleniu. Dla oceny zasadności wniosku Wspólnoty i późniejszego zażalenia bez znaczenia pozostaje fakt, iż dłużniczka I. T. i D. T. są właścicielami przedmiotowego lokalu. Wynika to wprost z treści dołączonego do zażalenia odpisu księgi wieczystej Kw nr (...) . Także przywołane w zażaleniu przepisy ustawy o własności lokali nie miały w tej sprawie znaczenia. Przedmiotem wniosku było nadanie klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu – także przeciwko małżonkowi dłużnika. Reguluje tę kwestię przepis art. 787 kpc , trafnie przywołany przez Sąd Rejonowy. Tytuł egzekucyjny tj. nakaz zapłaty został wydany w dniu 13 grudnia 2010r., a więc już po 20 stycznia 2005r. /po nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 17 czerwca 2004r. o zmianie ustawy – kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw /Dz.U. Nr 162, poz.1691/. Wobec tego zastosowanie mają w sprawie przepisy kodeksu postępowania cywilnego w brzmieniu nadanym tą ustawą /art.5 ust.6 cyt. wyżej ustawy/, /por. postanowienie SN z dnia 17 maja 2007r., III CZP 44/07/. A zatem w postępowaniu tym sąd jest zobowiązany do zbadania, czy małżonków łączy ustrój wspólności majątkowej, czy ustrój ten istniał w dniu 13 grudnia 2010r. tj. w dacie wydania nakazu zapłaty oraz czy pozostaje także w dacie postępowania klauzulowego. Jeżeli w tych datach małżeńska wspólność majątkowa już nie istniała, to wówczas przepis art. 787 kpc nie ma w ogóle zastosowania. Przenosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy, wskazać należy, iż we wniosku skarżący wskazał, że co najmniej od kilku lat przed złożeniem tego wniosku dłużniczka jest po rozwodzie z mężem – D. T. . Wobec powyższego nie może być nadana klauzula wykonalności w trybie art. 788 kpc , gdyż przepis ten wyraźnie mówi o osobie pozostającej w związku małżeńskim i nadaniu klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika. Wobec powyższego zażalenie podlegało oddaleniu na mocy art. 385 kpc w zw. z art. 397§2 kpc i art. 13§2 kpc . Na oryginale właściwe podpisy Za zgodność z oryginałem

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI