II Cz 60/14

Sąd Okręgowy w KaliszuKalisz2014-01-28
SAOSCywilnepostępowanie egzekucyjneŚredniaokręgowy
klauzula wykonalnościprzelew wierzytelnościnastępstwo procesoweart. 788 k.p.c.akt notarialnypoświadczenie podpisudokument prywatnydokument urzędowydowód przejścia uprawnień

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego odmawiające nadania klauzuli wykonalności, uznając, że przedłożone dokumenty nie dowodzą przejścia wierzytelności.

Sąd Rejonowy odmówił nadania klauzuli wykonalności na rzecz następcy wierzyciela, uznając, że załączone dokumenty (akty notarialne oświadczeń) nie są wystarczające do wykazania przejścia wierzytelności w trybie art. 788 § 1 k.p.c. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, podzielając stanowisko sądu pierwszej instancji. Podkreślono, że akty notarialne poświadczające jedynie złożenie oświadczeń o zawarciu umowy cesji nie stanowią dowodu na faktyczne przejście wierzytelności, a jedynie poświadczają własnoręczność podpisu.

Sprawa dotyczyła zażalenia wierzyciela (...) Spółka z o.o. na postanowienie Sądu Rejonowego w Kaliszu, które odmówiło nadania klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty na rzecz następcy wierzyciela. Sąd Rejonowy uznał, że wnioskodawca nabył wierzytelność w drodze przelewu powierniczego, jednak załączone dokumenty, w tym akty notarialne oświadczeń osób reprezentujących podmioty, nie były wystarczające do wykazania przejścia uprawnień zgodnie z art. 788 § 1 k.p.c. Sąd Rejonowy wskazał, że dokumenty prywatne stanowią dowód złożenia oświadczenia, a nie faktów w nich podanych, a akty notarialne nie były dokumentami urzędowymi w rozumieniu art. 244 k.p.c. Sąd Okręgowy, rozpoznając zażalenie, oddalił je. Sąd Okręgowy podkreślił, że dokumenty załączone do wniosku nie stanowią dokumentów prywatnych w rozumieniu art. 245 k.p.c. w związku z art. 788 k.p.c. Złożone przed notariuszem oświadczenia o zawarciu umów cesji wierzytelności nie nadają tym dokumentom przymiotu dowodu przejścia uprawnień, jeśli nie wynika z nich okazanie notariuszowi samych umów cesji. Dokumenty te oceniono jako poświadczenie własnoręczności podpisu w trybie art. 96 pkt 1 Prawa o notariacie. Sąd Okręgowy podzielił stanowisko Sądu Rejonowego, że samo poświadczenie podpisów pod oświadczeniem o zawarciu umowy cesji nie jest wystarczające do nadania klauzuli wykonalności, gdyż prowadziłoby to do obejścia przepisów prawa. Akty notarialne poświadczają jedynie złożenie oświadczenia o wskazanej treści, a nie faktyczne zawarcie umowy cesji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, takie dokumenty nie są wystarczające. Stanowią one jedynie dowód złożenia oświadczenia, a nie faktycznego przejścia wierzytelności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że akty notarialne poświadczające jedynie własnoręczność podpisów pod oświadczeniami o zawarciu umowy cesji nie są dokumentami urzędowymi ani prywatnymi w rozumieniu art. 788 § 1 k.p.c. w zw. z art. 244 i 245 k.p.c., które dowodziłyby faktycznego przejścia wierzytelności. Brak jest dowodu na okazanie notariuszowi samych umów cesji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

wierzyciel (...) Spółka z o.o. z siedzibą w S.

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółka z o.o.spółkawierzyciel
M. K.osoba_fizycznauczestnik
K. C.osoba_fizycznauczestnik
(...) S. a r. 1.spółkapoprzedni wierzyciel
(...) Kasa (...)instytucjapierwotny wierzyciel

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 788 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przejście uprawnień musi być wykazane dokumentem urzędowym lub prywatnym z podpisem urzędowo poświadczonym. Same oświadczenia stron o zawarciu umowy cesji, nawet poświadczone notarialnie, nie są wystarczające.

Pomocnicze

k.p.c. art. 244

Kodeks postępowania cywilnego

Określa, co jest dokumentem urzędowym.

k.p.c. art. 245

Kodeks postępowania cywilnego

Określa moc dowodową dokumentu prywatnego.

Prawo o notariacie art. 92 § § 1 ust. 5

Ustawa - Prawo o notariacie

Wymogi dotyczące aktu notarialnego, w tym okazanie dokumentów.

Prawo o notariacie art. 96 § pkt 1

Ustawa - Prawo o notariacie

Poświadczenie własnoręczności podpisu przez notariusza.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Utrzymanie w mocy zaskarżonego orzeczenia.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o apelacji do zażalenia.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów do posiedzeń niejawnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedłożone dokumenty (akty notarialne oświadczeń) nie stanowią dowodu na faktyczne przejście wierzytelności w rozumieniu art. 788 § 1 k.p.c. Akty notarialne poświadczające jedynie własnoręczność podpisu pod oświadczeniem o zawarciu umowy cesji nie są dokumentami urzędowymi ani prywatnymi dowodzącymi przejścia uprawnień.

Odrzucone argumenty

Kopie odpisów aktów notarialnych stanowią dokument urzędowy w rozumieniu art. 788 § 1 k.p.c. i korzystają z domniemania autentyczności i zgodności z prawdą. Na podstawie dokumentów załączonych do wniosku można ustalić przejście uprawnień na nowego wierzyciela.

Godne uwagi sformułowania

dokumenty te nie spełniaja wymogu, jaki winien posiadać akt notarialny wskazany w art. 92 § 1 ust. 5 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie dokumenty dołączone do wniosku ocenić należało jako sporządzone przez notariusza poświadczenie własnoręczności podpisu w trybie art. 96 pkt 1 ustawy Prawo o notariacie nie wystarczy przedłożenie oświadczeń stron umowy przenoszącej prawa lub obowiązki, że złożyły podpisy pod umową, oraz urzędowe poświadczenie tylko tych podpisów pod oświadczeniem nadanie klauzuli wykonalności w trybie art. 788 k.p.c. na podstawie wskazanych oświadczeń stron prowadziłoby w istocie do obejścia przepisów prawa dokument ten korzysta z domniemania autentyczności, ale z całą pewnością nie przesądza o prawdziwości przedmiotowego oświadczenia, a zatem czy wskazane umowy cesji rzeczywiście zostały zawarte.

Skład orzekający

Wojciech Vogt

przewodniczący

Barbara Mokras

sędzia

Janusz Roszewski

sędzia-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wykazanie przejścia wierzytelności na potrzeby nadania klauzuli wykonalności na podstawie art. 788 § 1 k.p.c. oraz znaczenie dokumentów prywatnych i urzędowych w postępowaniu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie dokumenty nie dowodziły faktycznego przejścia wierzytelności, a jedynie oświadczeń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące wykazywania przejścia wierzytelności, co jest kluczowe dla praktyków zajmujących się egzekucją i obrotem wierzytelnościami.

Jak skutecznie wykazać przejście wierzytelności do klauzuli wykonalności? Sąd wyjaśnia pułapki.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Cz 60/14 POSTANOWIENIE K. , dnia 28 stycznia 2014 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu, II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: S.S.O. Wojciech Vogt Sędziowie : S.S.O. Barbara Mokras S.S.O. Janusz Roszewski – spr. po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2014 r. w Kaliszu na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku wierzyciela (...) Spółka z o.o. z siedzibą w S. z udziałem M. K. i K. C. o nadanie klauzuli wykonalności na rzecz następcy wierzyciela w przedmiocie zażalenia wierzyciela (...) Spółka z o.o. z siedzibą w S. na postanowienie Sądu Rejonowego w Kaliszu z dnia 12 grudnia 2013 r., sygn. akt I Co 4110/13 postanawia: oddalić zażalenie Sygn. akt II Cz 60/14 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 12 grudnia 2013 r. Sąd Rejonowy w Kaliszu nie znalazł podstaw do nadania klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty wydanemu przez Sąd Rejonowy w Lublinie w dniu 11 maja 2012 r. w sprawie sygn. akt VI Nc-e 585550/12 oddalając wniosek (...) Spółka z o.o. z siedzibą w S. . W uzasadnieniu ustalił, że wnioskodawca nabył wierzytelność objętą wskazanym tytułem wykonawczym w drodze przelewu powierniczego od (...) S. a r. 1. w L. która tę wierzytelność nabyła w drodze umowy przelewu od (...) Kasy (...) Wspólnota z siedzibą w G. . Do wniosku wnioskodawca załączył sporządzone w formie aktu notarialnego oświadczenia osób uprawnionych do reprezentowania i składania oświadczeń w imieniu wyżej wymienionych podmiotów o potwierdzeniu zawarcia w dniu 19 października 2012 r. umowy przelewu wierzytelności między pierwotnym wierzycielem a (...) . ar. 1 oraz umowy dotyczącej obsługi wierzytelności między wymienioną spółką a wnioskodawcą Rozstrzygając w przedmiocie wniosku o nadanie klauzuli wykonalności Sąd Rejonowy powołał przepis art. 788 § 1 k.p.c. zauważając, że przejście uprawnień musi być wykazane dokumentem urzędowym lub prywatnym z podpisem notarialnie poświadczonym. Załączone do wniosku dokumenty nie są wystarczające do nadanie klauzuli wykonalności na rzecz następcy. Sąd Rejonowy wskazał nadto, że dokumenty prywatne stanowią dowód tego, że osoba która go podpisała złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie ( art. 245 k.p.c. ).;st zatem dowodem tego, że osoba podpisująca go złożyła oświadczenie w nim zawarte, a nie tego, że miały miejsce podane w nim fakty nie budzi wątpliwości złożenie przez osoby wymienione w aktach notarialnych zawartych w nich oświadczeń. Przedłożone oświadczenia nie stanowią jednak dowodu na to, że do przelewu wierzytelności na rzecz wnioskodawcy w rzeczywistości doszło. Tym samym nie został spełniony warunek z art. 788 k.p.c. wykazania przejścia uprawnień. Co jest dokumentem urzędowym określa art. 244 k.p.c. a przedłożone w sprawie dokumenty mające potwierdzić przejście uprawnień na nowego wierzyciela nie są dokumentami urzędowymi w rozumieniu tego przepisu. Podpis pod dokumentem prywatnym, aby mógł rodzić skutki wynikające z art. 788 k.p.c. musi zostać urzędowo poświadczony przez powołane do tego podmioty. Zażalenie na powyższe orzeczenie wniósł wnioskodawca zaskarżając je w całości i domagając się jego zmiany przez uwzględnienie wniosku wierzyciela o nadanie klauzuli wykonalności oraz zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania tj. art. 788 § 1 k.p.c. przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu wskazano, że wbrew stanowisku Sądu I instancji na podstawie dokumentów załączonych do wniosku o nadanie klauzuli wykonalności można ustalić przejście uprawnień na nowego wierzyciela. Skarżący wskazał, iż kopie odpisów aktów notarialnych stanowią dokument urzędowy w rozumieniu art. 788 § 1 k.p.c. a w konsekwencji w jego ocenie korzystają z domniemania autentyczności i zgodności z prawdą tego co zostało w nich stwierdzone. Sąd Okręgowy, zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Rozpoznając niniejszą sprawę wskazać należy w pierwszej kolejności, iż wbrew twierdzeniom skarżącego dokumenty załączone do wniosku o nadanie klauzuli wykonalności nie stanowią dokumentów prywatnych w rozumieniu art. 245 k.p.c. w zw. z art. 788 k.p.c. Podkreślić trzeba, że złożone przed notariuszem oświadczenia wskazanych w tych dokumentach osób, że zawarto umowy cesji wierzytelności oraz aneksy do tychże umów nie nadają tym dokumentom przymiotu dokumentów prywatnych, które wykazują przejście uprawnień na nowego wierzyciela po powstaniu tytułu egzekucyjnego. Skoro bowiem z dokumentów tych nie wynika, że przy ich sporządzeniu powołano się i okazano notariuszowi wspomniane umowy cesji z oraz aneksy do tych umów, to dokumenty te nie spełniaja wymogu, jaki winien posiadać akt notarialny wskazanego w art. 92 § 1 ust. 5 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie (Dz. U. z 2008 r. Nr 189, poz. 1158 z późn. zm.). W konsekwencji dokumenty dołączone do wniosku ocenić należało jako sporządzone przez notariusza poświadczenie własnoręczności podpisu w trybie art. 96 pkt 1 ustawy Prawo o notariacie . W tym miejscu na podkreślenie zasługuje również okoliczność, że Sąd Okręgowy w pełni podziela przytoczone w uzasadnieniu orzeczenia Sądu I instancji stanowisko, iż do uzyskania klauzuli wykonalności na podstawie art. 788 k.p.c. nie wystarczy przedłożenie oświadczeń stron umowy przenoszącej prawa lub obowiązki, że złożyły podpisy pod umową, oraz urzędowe poświadczenie tylko tych podpisów pod oświadczeniem. W konsekwencji nadanie klauzuli wykonalności w trybie art. 788 k.p.c. na podstawie wskazanych oświadczeń stron prowadziłoby w istocie do obejścia przepisów prawa. Wprawdzie bowiem art. 788 k.p.c. dopuszcza wykazanie przejścia uprawnienia na podstawie dokumentu prywatnego z podpisem urzędowo poświadczonym jednak dokumenty znajdujące się w aktach niniejszej sprawy będące aktami notarialnymi stanowią jedynie, że wskazane osoby złożyły oświadczenie o wskazanej w tych dokumentach treści, co nie dowodzi w żaden sposób przejścia uprawnień na nowych wierzycieli skoro nie jest to umowa cesji wierzytelności z podpisami notarialnie poświadczonymi. Z tej przyczyny dokument ten korzysta z domniemania autentyczności, ale z całą pewnością nie przesądza o prawdziwości przedmiotowego oświadczenia, a zatem czy wskazane umowy cesji rzeczywiście zostały zawarte. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI