II CZ 60/13

Sąd Najwyższy2013-10-30
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaopłata sądowaprzelew bankowyzasiedzeniekoszty postępowaniasąd najwyższyzażalenieterminpełnomocnik

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej z powodu błędnej oceny winy uczestnika postępowania w niedopełnieniu obowiązku opłaty.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, które zostało odrzucone z powodu niepełnego uiszczenia opłaty od skargi. Sąd Okręgowy uznał uczestnika postępowania za winnego niedopełnienia terminu opłaty, wskazując na wybór klauzuli 'SHA' przy przelewie bankowym. Sąd Najwyższy uznał tę ocenę za błędną, stwierdzając, że uczestnik, dokonując przelewu z zagranicy, nie musiał wykazać się podwyższoną starannością i mógł oczekiwać prawidłowego uiszczenia opłaty, zwłaszcza że uzupełnił brakującą kwotę po uzyskaniu informacji o pobranych opłatach.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie uczestnika postępowania M. G. na postanowienie Sądu Okręgowego w Ł., które oddaliło wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i odrzuciło tę skargę. Problem wynikał z niepełnego uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej, gdzie z przelanej kwoty 2000 zł na konto Sądu wpłynęło jedynie 1901,73 zł z powodu opłat bankowych pobranych przez bank pośredniczący. Sąd Okręgowy uznał uczestnika za winnego niedochowania terminu, wskazując na wybór klauzuli „SHA” przy przelewie, która obciąża zleceniodawcę opłatami. Sąd Najwyższy uznał jednak, że ocena ta była niezasadna. Stwierdzono, że uczestnik, dokonując przelewu z Izraela, nie korzystał z pomocy profesjonalnego pełnomocnika w tym zakresie i nie można od niego wymagać podwyższonej staranności przy wyborze opcji kosztowej przelewu. Właściwy jest ogólnie przyjęty miernik staranności klienta banku. Dokument bankowy nie wskazywał jednoznacznie, że przelewana kwota zostanie pomniejszona o opłaty. Uczestnik mógł oczekiwać, że opłata została uiszczona prawidłowo, a po uzyskaniu informacji o pobranych opłatach uzupełnił brakującą kwotę. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wybór klauzuli „SHA” przy międzynarodowym przelewie bankowym, skutkujący pomniejszeniem wpłacanej kwoty o opłaty bankowe, nie świadczy automatycznie o winie strony w niedochowaniu terminu do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej, jeśli strona nie została jednoznacznie poinformowana o skutkach i uzupełniła brakującą kwotę.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że przy przelewach zagranicznych, zwłaszcza gdy strona nie korzysta z pomocy profesjonalnego pełnomocnika w tym zakresie, należy stosować ogólny miernik staranności klienta banku. Brak jednoznacznej informacji o skutkach wyboru klauzuli „SHA” oraz późniejsze uzupełnienie brakującej kwoty wykluczają winę strony w niedochowaniu terminu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia

Strona wygrywająca

M. G.

Strony

NazwaTypRola
Skarb Państwa - Prezydent Miasta Ł.organ_państwowywnioskodawca
M. G.osoba_fizycznauczestnik postępowania
Miasto Ł.organ_państwowyuczestnik postępowania

Przepisy (2)

Główne

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia postanowienia w postępowaniu zażaleniowym.

k.p.c. art. 398 § 15

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia postanowienia Sądu Okręgowego w przypadku uwzględnienia zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uczestnik postępowania nie ponosi winy za niedopełnienie terminu opłaty, gdyż nie został jednoznacznie poinformowany o skutkach wyboru klauzuli 'SHA' przy przelewie zagranicznym. Posiadanie pełnomocnika w sądzie niższej instancji nie wpływa na miernik staranności przy dokonywaniu przez stronę czynności bankowej w innym państwie. Uczestnik uzupełnił brakującą kwotę opłaty po uzyskaniu informacji o pobranych opłatach bankowych.

Odrzucone argumenty

Wybór klauzuli 'SHA' przy przelewie bankowym świadczy o winie uczestnika w niedopełnieniu terminu opłaty. Uczestnik, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, powinien był wykazać się podwyższoną starannością przy wyborze opcji kosztowej przelewu.

Godne uwagi sformułowania

Ustanowienie przez niego pełnomocnika w postępowaniu toczącym się przed Sądem Okręgowym nie jest przesłanką dla stwierdzenia, że od uczestnika postępowania dokonującego przelewu bankowego w innym państwie, gdzie z pomocy pełnomocnika procesowego nie korzystał, należało wymagać podwyższonej staranności przy wyborze opcji kosztowej za dokonanie przelewu. Właściwy jest w tym przypadku ogólnie przyjęty miernik staranności osoby dokonującej czynności bankowej. Dokument bankowy potwierdzający dokonanie przelewu nie wskazuje, aby uczestnik postępowania w chwili dokonywania tej czynności, co było miarodajne dla oceny zachowania przez niego należytej staranności, został jednoznacznie i w sposób czytelny poinformowany przez bank dokonujący przelewu o tym, że przelewana kwota zostanie pomniejszona o opłaty należne bankowi, który przyjmował kwotę przeznaczoną na pokrycie opłaty od skargi kasacyjnej.

Skład orzekający

Henryk Pietrzkowski

przewodniczący

Anna Kozłowska

członek

Dariusz Zawistowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia winy w kontekście niedochowania terminu opłaty od skargi kasacyjnej przy przelewach zagranicznych oraz znaczenie posiadania pełnomocnika dla oceny staranności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przelewu zagranicznego i wyboru klauzuli kosztowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak pozornie drobne kwestie proceduralne, jak wybór opcji kosztowej przelewu, mogą decydować o losach skargi kasacyjnej, a także podkreśla znaczenie jasnej komunikacji bankowej i odróżnienia staranności w postępowaniu sądowym od staranności przy czynnościach bankowych.

Czy błąd w przelewie zagranicznym może zniweczyć szanse na kasację? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CZ 60/13
POSTANOWIENIE
Dnia 30 października 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący)
‎
SSN Anna Kozłowska
‎
SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca)
w sprawie z wniosku Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta Ł.
‎
przy uczestnictwie M. G. i Miasta Ł.
‎
o stwierzenie nabycia prawa własności przez zasiedzenie,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 30 października 2013 r.,
‎
zażalenia uczestnika postępowania M. G.
na postanowienie Sądu Okręgowego w Ł.
‎
z dnia 23 kwietnia 2013 r.
uchyla zaskarżone postanowienie pozostawiając Sądowi Okręgowemu w Ł. rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Ł. postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2013 r. oddalił wniosek uczestnika postępowania M. G. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i skargę tę odrzucił. W zażaleniu na to postanowienie uczestnik postępowania, kwestionując zasadność przypisania mu winy za niedochowanie terminu do wniesienia opłaty od skargi kasacyjnej, złożył wniosek o rozpoznanie prawidłowości postanowienia o oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu i wniósł o uchylenie postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Bezspornym jest, że uczestnik postępowania po wezwaniu go do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej w zakreślonym mu terminie zlecił bankowi w Izraelu dokonanie przelewu żądanej opłaty. Kwota ta w całości nie wpłynęła jednak na konto Sądu, gdyż bank do którego kwota ta wpłynęła pobrał na swoją rzecz opłatę od dokonanego przelewu (z przelanej przez uczestnika postępowania kwoty 2000 zł na konto Sądu wpłynęła kwota 1901,73 zł). Z tego powodu skarga kasacyjna została odrzucona. Sąd Okręgowy oddalając wniosek uczestnika postępowania o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej ustalił, że dokonując przelewu skarżący wybrał klauzulę „SHA", w myśl której zleceniodawca przelewu ponosi opłaty i prowizje należne bankowi dokonującemu przelewu, a koszty banku beneficjenta przelewu ponosi odbiorca. W jego ocenie uczestnik postępowania z tego względu powinien był liczyć się z tym, że opłata od skargi kasacyjnej w całości nie wpłynie na konto Sądu, co świadczy o jego winie, tym bardziej, że był on reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika.
Powyższa ocena została zasadnie zakwestionowana w zażaleniu uczestnika postępowania. Ustanowienie przez niego pełnomocnika w postępowaniu toczącym się przed Sądem Okręgowym nie jest przesłanką dla stwierdzenia, że od uczestnika postępowania dokonującego przelewu bankowego w innym państwie, gdzie z pomocy pełnomocnika procesowego nie korzystał, należało wymagać podwyższonej staranności przy wyborze opcji kosztowej za dokonanie przelewu. Właściwy jest w tym przypadku ogólnie przyjęty miernik staranności osoby dokonującej czynności bankowej. Dokument bankowy potwierdzający dokonanie przelewu nie wskazuje, aby uczestnik postępowania w chwili dokonywania tej czynności, co było miarodajne dla oceny zachowania przez niego należytej staranności, został jednoznacznie i w sposób czytelny poinformowany przez bank dokonujący przelewu o tym, że przelewana kwota zostanie pomniejszona o opłaty należne bankowi, który przyjmował kwotę przeznaczoną na pokrycie opłaty od skargi kasacyjnej. Wynika z niego, że zleceniodawca przelewu ponosi na własny koszt opłaty bankowe, a opłaty „rejestracyjne" poniesie „beneficjent SHA". Skoro uczestnik postępowania zlecił bankowi przelanie kwoty odpowiadającej wysokości opłaty od skargi kasacyjnej i dodatkowo poniósł koszty dokonania przelewu, to należy przyjąć, że mógł oczekiwać, iż opłata od skargi kasacyjnej została uiszczona prawidłowo. Natomiast treść przekazanego mu dokumentu bankowego nie wskazuje aby w ramach staranności wymaganej dla klienta banku miał on obowiązek zasięgnięcia dodatkowo informacji jakie mogą być rzeczywiste skutki dokonanego przelewu. Jest zaś bezsporne, że uczestnik postępowania po uzyskaniu informacji o opłatach pobranych przez bank odbierający przelew uzupełnił niewielką brakującą część opłaty od skargi kasacyjnej.
Z przyczyn wyżej wskazanych zażalenie było uzasadnione i zaskarżone nim postanowienie podlegało uchyleniu na podstawie art. 394
1
§ 3 k.p.c. w zw. z art. 398
15
§ 1 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI