II Cz 580/14

Sąd Okręgowy w BydgoszczyBydgoszcz2014-12-17
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚredniaokręgowy
koszty procesuzwolnienie od kosztówzasada odpowiedzialności za wynik procesuart. 102 kpcart. 98 kpctytuł wykonawczyzażalenie

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie powoda na postanowienie o kosztach procesu, uznając, że zwolnienie od kosztów sądowych nie obejmuje kosztów należnych stronie wygrywającej.

Powódka domagała się pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego, a po oddaleniu powództwa przez Sąd Rejonowy, wniosła zażalenie na postanowienie o kosztach procesu. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, wyjaśniając, że zwolnienie od kosztów sądowych nie zwalnia strony przegrywającej z obowiązku zwrotu kosztów należnych stronie wygrywającej, a powódka nie wykazała szczególnych okoliczności uzasadniających zastosowanie art. 102 kpc.

Sąd Okręgowy w Bydgoszczy rozpoznał zażalenie powódki R. B. na postanowienie Sądu Rejonowego w Świeciu, który oddalił jej powództwo o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego i zasądził od niej na rzecz pozwanego Banku (...) S.A. koszty procesu w kwocie 180 zł. Powódka domagała się zwolnienia od tych kosztów na podstawie art. 102 kpc. Sąd Okręgowy uznał zażalenie za bezzasadne. Wyjaśniono, że zwolnienie od kosztów sądowych dotyczy jedynie opłat i wydatków należnych Skarbowi Państwa, a nie kosztów procesu należnych stronie wygrywającej. Sąd podkreślił, że powódka przegrała sprawę, a jej argumentacja oparta na przedawnieniu i sprzeczności tytułu z zasadami współżycia społecznego (art. 5 kc) była już wcześniej oceniana lub nie stanowiła samodzielnej podstawy roszczenia. Nie wykazano również szczególnych okoliczności uzasadniających zastosowanie art. 102 kpc, co skutkowało oddaleniem zażalenia na mocy art. 397 § 1 i 2 kpc w zw. z art. 385 kpc.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, zwolnienie od kosztów sądowych dotyczy jedynie opłat i wydatków należnych Skarbowi Państwa, a nie kosztów procesu należnych stronie wygrywającej.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że zwolnienie od kosztów sądowych jest odrębne od kosztów procesu należnych przeciwnikowi procesowemu. Strona przegrywająca, nawet zwolniona od kosztów sądowych, co do zasady jest zobowiązana do zwrotu niezbędnych kosztów poniesionych przez stronę wygrywającą.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Bank (...) S.A.

Strony

NazwaTypRola
R. B.osoba_fizycznapowódka
Bank (...) S.A.spółkapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 98 § § 1, 3 i 4

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności strony przegrywającej za koszty procesu.

k.p.c. art. 397 § § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Postępowanie w przedmiocie zażalenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Określenie kosztów procesu.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość odstąpienia od obciążania strony przegrywającej kosztami w wypadkach szczególnie uzasadnionych.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia.

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Zasady współżycia społecznego jako podstawa roszczenia.

u.k.s.c. art. 113 § ust. 4

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Obciążenie Skarbu Państwa kosztami w przypadku zwolnienia strony od kosztów sądowych.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 6 § pkt 2

Określenie wysokości wynagrodzenia pełnomocnika będącego radcą prawnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zwolnienie od kosztów sądowych nie obejmuje kosztów należnych stronie wygrywającej. Powódka nie wykazała szczególnych okoliczności uzasadniających zastosowanie art. 102 kpc. Zarzut oparty na art. 5 kc nie może stanowić samodzielnej podstawy do pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego.

Odrzucone argumenty

Domaganie się zwolnienia od kosztów procesu należnych stronie wygrywającej na podstawie art. 102 kpc. Sprzeczność tytułu wykonawczego z zasadami współżycia społecznego jako samodzielna podstawa pozbawienia wykonalności.

Godne uwagi sformułowania

Sąd nie ma możliwości zwolnienia od kosztów procesu należnych stronie wygrywającej proces. Z faktu zwolnienia od kosztów sądowych powódka nie może wywodzić zwolnienia również od kosztów procesu należnych pozwanemu jako stronie wygrywającej proces. strona przed wytoczeniem powództwa winna wszechstronnie rozważyć jego celowość aby nie narażać się na konieczność zwrotu stronie pozwanej w razie przegrania sporu należnych jej kosztów procesu. zarzut oparty na przepisie art. 5 kc nie może stanowić samodzielnej podstawy dochodzenia tego typu roszczenia

Skład orzekający

Ireneusz Płowaś

przewodniczący-sprawozdawca

Janusz Kasnowski

sędzia

Wojciech Borodziuk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kosztów procesu, zwolnienia od kosztów sądowych oraz zastosowania art. 102 kpc."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji procesowej, gdzie powódka przegrała sprawę i domagała się zwolnienia od kosztów należnych przeciwnikowi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania cywilnego – kosztów procesu i zwolnienia od nich, co jest istotne dla praktyków. Wyjaśnia granice stosowania art. 102 kpc.

Czy zwolnienie od kosztów sądowych chroni przed kosztami zasądzonymi na rzecz przeciwnika?

Dane finansowe

WPS: 600 PLN

zwrot kosztów procesu: 180 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Cz 580/14 POSTANOWIENIE Dnia 17 grudnia 2014 roku Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący: SSO Ireneusz Płowaś (spr.) Sędziowie: SO Janusz Kasnowski SO Wojciech Borodziuk po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2014 roku w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa R. B. przeciwko Bankowi (...) S.A. z siedzibą w K. o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego na skutek zażalenia powoda od postanowienia Sądu Rejonowego w Świeciu VI Zamiejscowego Wydziału Cywilnego z siedzibą w Tucholi, zawartego w punkcie 2 wyroku z dnia 20.05.2014 roku, sygn. akt VI C 490/13 postanawia: oddalić zażalenie. Sygn. akt II Cz 580/14 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Świeciu w VI Zamiejscowym Wydziale Cywilnym w Tucholi wyrokiem z dnia 20 maja 2014 roku oddalił powództwo R. B. przeciwko Bankowi (...) S.A. z siedzibą w K. o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego. W punkcie 2 tego wyroku Sąd zasądził od powódki na rzecz pozwanego kwotę 180 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że roszczenie powódki oparte było na zarzucie przedawnienia roszczenia tak jak i we wcześniej rozpoznanej sprawie I C 80/11, w której zapadł prawomocny wyrok oddalający powództwo. Jedynym dodatkowym argumentem podniesionym w niniejszym postępowaniu był zarzut sprzeczności tytułu wykonawczego z zasadami współżycia społecznego. Sąd rozpoznając niniejszą sprawę ponownie uznał, iż nie doszło do przedawnienia roszczenia a oparcie powództwa o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności wyłącznie na art. 5 kc w świetle utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego jest niedopuszczalne. O kosztach procesu w punkcie 2 wyroku Sąd Rejonowy orzekł zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu na podstawie art. 98 § 1,3 i 4 kpc i art. 99 kpc zgodnie z którymi strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty procesu, czyli koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw lub celowej obrony^rzy czym do niezbędnych kosztów procesu zalicza się m.in. wynagrodzenie pełnomocnika powoda będącego radcą prawnym w kwocie 180 zł z uwagi na wartość przedmiotu sprawy wynoszącą 600 zł (§6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu. Z uwagi na zwolnienie powódki od kosztów sądowych Sąd w punkcie 3 wyroku w oparciu o art. 113 ust. 4 ustawy kosztach sądowych w sprawach cywilnych, kosztami tymi obciążył Skarb Państwa. Zażalenie na to postanowienie wniosła powódka, która domagała się jego uchylenia i zwolnienia od kosztów na zasadzie art. 102 kpc Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie należało uznać za bezzasadne. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, iż Sąd nie ma możliwości zwolnienia od kosztów procesu należnych stronie wygrywającej proces. W niniejszej sprawie nie ma wątpliwości, iż powódka przegrała sprawę i wobec tego winna zwrócić pozwanemu niezbędne do obrony koszty procesu. Sąd Rejonowy w sposób prawidłowy wyliczył te koszty procesu na kwotę 180 zł, czego zresztą skarżąca nie kwestionowała. Zwolnienie od kosztów sądowych obejmuje jedynie koszty należne Skarbowi Państwa w związku z wytoczeniem powództwa tj. należne opłaty i wydatki powstałe przy rozpoznaniu sprawy. Z faktu zwolnienia od kosztów sądowych powódka nie może wywodzić zwolnienia również od kosztów procesu należnych pozwanemu jako stronie wygrywającej proces. W niniejszej sprawie jedynym przepisem, który mógłby mieć ewentualne zastosowanie do orzeczenia o kosztach procesu i na który zwraca uwagę w zażaleniu powódka jest art 102 kpc , zgodnie, z którym w sytuacjach szczególnie uzasadnionych Sąd może np. nie obciążać strony przegrywającej kosztami procesu. Jednak należy wskazać na utrwaloną już linię orzeczniczą sądów powszechnych zgodnie, z którą strona przed wytoczeniem powództwa winna wszechstronnie rozważyć jego celowość aby nie narażać się na konieczność zwrotu stronie pozwanej w razie przegrania sporu należnych jej kosztów procesu. W niniejszej sprawie powódka domagała się pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności na tej samej podstawie jak we wcześniejszej sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem oddalającym powództwo. Powódka nie mogła wobec tego zasadnie liczyć na to, iż wygra sprawę podnosząc zarzut przedawnienia. Drugi zarzut dotyczył naruszenia zasad współżycia społecznego a rację ma Sąd Rejonowy, iż zarzut oparty na przepisie art. 5 kc nie może stanowić samodzielnej podstawy dochodzenia tego typu roszczenia co w niniejszym postępowaniu. Dla przykładu wskazać należy na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27.11,2003 roku w sprawie III CZP 78/03 i wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 10.06.2014 roku w sprawie I ACa 150/14, Powódka nie wykazała żadnych szczególnych okoliczności czy to dotyczących charakteru sprawy czy też samej strony powodowej pozwalających na odstąpienie od zasady odpowiedzialności za wynik procesu wynikający z art. 98 kpc . Dlatego też, zażalenie jako bezzasadne, na mocy art. 397 § 1 i 2 kpc w zw. z art. 385 kpc należało oddalić.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI