II CZ 58/07

Sąd Najwyższy2007-11-07
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnawspółuczestnictwodoręczenie z uzasadnieniemterminy procesowenieruchomościużytkowanie wieczysteumowaSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, uznając istnienie jednolitego współuczestnictwa po stronie powodowej.

Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną powódki E.D. z powodu niedostarczenia wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem. Powódka złożyła zażalenie, argumentując naruszenie przepisów o współuczestnictwie jednolitym, gdyż inny współuczestnik złożył taki wniosek. Sąd Najwyższy, analizując charakter powództwa o stwierdzenie nieważności umowy, uznał istnienie jednolitego współuczestnictwa i uchylił zaskarżone postanowienie.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powódki E.D. na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło jej skargę kasacyjną. Powodem odrzucenia było niezłożenie w terminie wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem. Powódka podniosła, że jest współuczestnikiem jednolitym w sprawie, a inny współuczestnik złożył taki wniosek, co zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego (wyrok z dnia 19.03.1997 r., II CKN 31/97) powinno skutkować biegiem terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od dnia doręczenia wyroku z uzasadnieniem innemu współuczestnikowi. Sąd Najwyższy rozważył, czy w sprawie zachodzi współuczestnictwo jednolite, które wymaga jednolitego rozstrzygnięcia dla wszystkich współuczestników. Wskazał, że może ono wynikać z ustawy, przepisów o rozszerzonej prawomocności lub istoty spornego stosunku prawnego. W niniejszej sprawie powództwo o stwierdzenie nieważności umowy o ustanowienie użytkowania wieczystego i przeniesienie własności budynków, wytoczone przez powódkę i I.N. jako spadkobierczynie, uzasadniało wniosek o jednolite rozstrzygnięcie dla wszystkich spadkobierców. W związku z tym Sąd Najwyższy uznał, że mamy do czynienia ze współuczestnictwem jednolitym, a postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej było nieuzasadnione i podlegało uchyleniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli zachodzi współuczestnictwo jednolite.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na własne orzecznictwo wyjaśnił, że współuczestnik jednolity, który nie złożył wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem, może wnieść skargę kasacyjną, jeśli taki wniosek złożył inny współuczestnik. Termin biegnie wówczas od dnia doręczenia wyroku z uzasadnieniem innemu współuczestnikowi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia

Strona wygrywająca

E. D.

Strony

NazwaTypRola
I.N.osoba_fizycznapowódka
E. D.osoba_fizycznapowódka
Miasto P.organ_państwowypozwany
"Społem" Gastronomiczna Spółdzielnia Spożywców w P.spółkapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 73 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Definicja i skutki jednolitego współuczestnictwa.

k.p.c. art. 398⁵

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 58 § § 1

Kodeks cywilny

Podstawa żądania stwierdzenia nieważności umowy z powodu sprzeczności z ustawą.

Pomocnicze

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy uchylenia postanowienia w przedmiocie odrzucenia skargi.

k.p.c. art. 398¹⁵

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Istnienie jednolitego współuczestnictwa po stronie powodowej. Skuteczność wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem złożonego przez innego współuczestnika jednolitego.

Godne uwagi sformułowania

współuczestnik jednolity, który w ustawowym terminie nie zażądał doręczenia wyroku sądu II instancji z uzasadnieniem, może wnieść skargę kasacyjną, jeżeli wniosek taki złożył inny współuczestnik współuczestnictwo jednolite zachodzi wówczas, gdy wyrok ma dotyczyć niepodzielnie wszystkich współuczestników tj. gdy w stosunku do współuczestników musi zapaść jeden wyrok rozstrzygający w sposób jednolity sprawę w stosunku do wszystkich

Skład orzekający

Gerard Bieniek

przewodniczący-sprawozdawca

Krzysztof Strzelczyk

członek

Katarzyna Tyczka-Rote

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o współuczestnictwie jednolitym w kontekście skargi kasacyjnej i terminów procesowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji jednolitego współuczestnictwa w sprawie o stwierdzenie nieważności umowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z terminami wnoszenia skargi kasacyjnej i współuczestnictwem jednolitym, co jest kluczowe dla praktyków prawa cywilnego.

Czy jeden wniosek o uzasadnienie ratuje skargę kasacyjną dla wszystkich? Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady współuczestnictwa.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CZ 58/07 POSTANOWIENIE Dnia 7 listopada 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Gerard Bieniek (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Krzysztof Strzelczyk SSN Katarzyna Tyczka-Rote w sprawie z powództwa I.N. i E. D. przeciwko Miastu P. i "Społem" Gastronomicznej Spółdzielni Spożywców w P. o ustalenie , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 7 listopada 2007 r., zażalenia powódki E. D. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 14 maja 2007 r., uchyla zaskarżone postanowienie. 2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 14.05.2007 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną powódki E. D. wniesioną od wyroku tego Sądu z dnia 20.02.2007 r. z tego powodu, że powódka nie złożyła w ustalonym terminie wniosku o doręczenie tego wyroku z uzasadnieniem. Z tego względu nie może ona skutecznie wnieść skargi kasacyjnej. Powódka zaskarżyła to postanowienie zarzucając we wniesionym zażaleniu naruszenie art. 3985 k.p.c. w związku z art. 73 § 2 k.p.c. i domagała się jego uchylenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W wyroku z dnia 19.03.1997 r. II CKN 31/97 (OSNC 1997, nr 8, poz. 116) Sąd Najwyższy wyjaśnił, że współuczestnik jednolity, który w ustawowym terminie nie zażądał doręczenia wyroku sądu II instancji z uzasadnieniem, może wnieść skargę kasacyjną, jeżeli wniosek taki złożył inny współuczestnik; w takiej sytuacji termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegnie dla niego od dnia doręczenia wyroku z uzasadnieniem współuczestnikowi, który o to wnosił. Wnosząca zażalenie powódka podnosi, iż jest współuczestnikiem jednolitym, gdyż wytoczyła powództwo o stwierdzenie nieważności umowy o ustanowieniu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej i przeniesienia własności budynków wspólnie z Iloną Napierała. Ta ostatnia złożyła zaś wniosek o doręczenie wyroku sądu II instancji z uzasadnieniem. Uwzględnienie zażalenia powódki uzależnione więc jest od rozstrzygnięcia zagadnienia, czy w sprawie niniejszej zachodzi współuczestnictwo jednolite, o którym stanowi art. 73 § 2 k.p.c. Z przepisu tego wynika, że współuczestnictwo jednolite zachodzi wówczas, gdy wyrok ma dotyczyć niepodzielnie wszystkich współuczestników tj. gdy w stosunku do współuczestników musi zapaść jeden wyrok rozstrzygający w sposób jednolity sprawę w stosunku do wszystkich. Konieczność takiego jednolitego rozstrzygnięcia może wypływać z: z przepisu ustawy [np. art. 42 § 3 Prawa spółdzielczego]; z przepisów ustalających rozszerzoną prawomocność wyroków [np. art. 435 § 1, 458 § 1 k.p.c.]; a także z istoty spornego stosunku prawnego [np. współuczestnictwo współwłaścicieli 3 w procesie o wydanie rzeczy będącej przedmiotem współwłasności; współuczestnictwo wierzycieli w procesie o świadczenie niepodzielne]. W niniejszej sprawie powódka wniosła powództwo wspólnie z I. N. jako spadkobierczynie G. i H. C. domagając się stwierdzenia nieważności umowy, na podstawie której ustanowiono prawo użytkowania wieczystego gruntu i przeniesiono własność budynków na rzecz współpozwanej Spółdzielni. Żądanie to uzasadniono sprzecznością umowy z przepisami ustawy [art. 58 § 1 k.c.]. Taki przedmiot żądania uzasadnia wniosek, że wyrok rozstrzyga spór w sposób jednolity w stosunku do wszystkich spadkobierców. Mamy tu więc do czynienia ze współuczestnictwem jednolitym. Tym samym zaskarżone postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej współuczestnika jednolitego nie było uzasadnione i podlegało uchyleniu (art. 3941 § 3 w związku z art. 39815 k.p.c.). kg

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI