II Cz 576/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy częściowo zmienił postanowienie sądu niższej instancji, zwalniając powoda od części kosztów sądowych w apelacji ze względu na jego trudną sytuację materialną.
Powód J. J. złożył zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego odmawiające mu zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie o obniżenie alimentów. Sąd Okręgowy, analizując dochody powoda (renta w kwocie 1.251,76 zł, z której potrącono egzekucję komorniczą, pozostawiając 557,10 zł) oraz koszty leczenia (300 zł miesięcznie), uznał, że powód nie jest w stanie ponieść pełnej opłaty od apelacji. W związku z tym, sąd zwolnił go od opłaty ponad kwotę 50 zł, oddalając zażalenie w pozostałym zakresie.
Sąd Okręgowy w Kaliszu rozpatrywał zażalenie powoda J. J. na postanowienie Sądu Rejonowego w Kaliszu, które odmówiło mu zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie o obniżenie alimentów. Sąd pierwszej instancji uzasadnił odmowę tym, że powód nie wykazał niemożności podjęcia pracy zarobkowej i powinien był zgromadzić środki na koszty sądowe, gdyż sprawa trwa około 2 lat. Sąd Okręgowy, po analizie sytuacji materialnej powoda, stwierdził, że jego dochody z renty (1.251,76 zł brutto, po potrąceniach egzekucyjnych 557,10 zł) oraz wysokie koszty leczenia (300 zł miesięcznie) uniemożliwiają mu uiszczenie pełnej opłaty od apelacji (120 zł). Sąd uznał, że nawet potencjalne dochody z pracy zarobkowej nie przekroczyłyby obecnego poziomu świadczenia rentowego, biorąc pod uwagę minimalne wynagrodzenie. W związku z tym, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie, zwalniając powoda od kosztów sądowych w zakresie opłaty od apelacji ponad kwotę 50 zł, a w pozostałym zakresie oddalił zażalenie. Podstawą prawną były przepisy dotyczące kosztów sądowych oraz Kodeksu postępowania cywilnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, sąd może zwolnić stronę od kosztów sądowych, jeśli jej sytuacja materialna, w tym wysokość dochodów i koszty utrzymania, uzasadnia takie zwolnienie, nawet jeśli sprawa trwa dłużej i strona powinna liczyć się z kosztami.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że dochody powoda z renty, pomniejszone o egzekucję komorniczą i koszty leczenia, są niewystarczające do pokrycia opłaty od apelacji. Nawet potencjalne dochody z pracy nie musiałyby znacząco poprawić jego sytuacji. Dlatego zwolniono go od części opłaty.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana postanowienia i częściowe uwzględnienie zażalenia
Strona wygrywająca
J. J. (powód) w zakresie zwolnienia od części kosztów
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. J. | osoba_fizyczna | powód |
| A. J. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
u.k.s.c. art. 101 § § 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Przepis ten stanowi podstawę do zwolnienia strony od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść ich bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Pomocnicze
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje możliwość zmiany zaskarżonego orzeczenia przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oddalenia apelacji.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje postępowanie w przedmiocie zażalenia.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosuje się odpowiednio do postępowania przed sądem drugiej instancji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Trudna sytuacja materialna powoda, w tym niskie dochody z renty po potrąceniach komorniczych oraz wysokie koszty leczenia. Niemożność poniesienia pełnej opłaty od apelacji bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Odrzucone argumenty
Argument sądu pierwszej instancji, że powód powinien był zgromadzić środki na koszty sądowe, ponieważ sprawa trwa długo. Argument sądu pierwszej instancji, że powód nie wykazał niemożności podjęcia pracy zarobkowej.
Godne uwagi sformułowania
nie wykazał, że nie może podjąć żadnej pracy zarobkowej nie pozwala jemu na poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego swojego utrzymania rzeczywista kwota otrzymywana przez powoda wynosi 557,10 zł opłaca koszty leczenia w wysokości 300 zł miesięcznie pozostaje na utrzymaniu siostrzeńca nie pozwala jemu na uiszczenie opłaty od apelacji w kwocie 120,00 zł, bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania winien liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów sądowych i zgromadzić na ten cel odpowiednio wcześniej odpowiednie środki finansowe
Skład orzekający
M. R.
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach rodzinnych, zwłaszcza w kontekście trudnej sytuacji materialnej strony, niskich dochodów i obciążeń finansowych."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji materialnej strony i specyfiki postępowania apelacyjnego w sprawie o alimenty. Nie stanowi przełomu w orzecznictwie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o kosztach sądowych i uwzględnienie trudnej sytuacji materialnej strony przez sąd, co jest istotne dla prawników procesowych i osób w podobnej sytuacji.
“Czy niskie dochody i choroba zwalniają z opłat sądowych? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Cz 576/14 POSTANOWIENIE K. , dnia 22 września 2014 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu, II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: M. R. po rozpoznaniu w dniu 22 września 2014 r. w Kaliszu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa J. J. przeciwko A. J. o obniżenie alimentów na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Rejonowego w Kaliszu z dnia 29 lipca 2014 r., sygn. akt III RC 187/12 p o s t a n a w i a : 1) zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że zwolnić powoda J. J. od kosztów sądowych w zakresie opłaty od apelacji ponad kwotę 50,00 (pięćdziesiąt) złotych; 2) oddalić zażalenie w pozostałym zakresie. Sygn. akt II Cz 576/14 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Kaliszu odmówił powodowi zwolnienia od kosztów sądowych. Na uzasadnienie swojego stanowiska Sąd pierwszej instancji podał, że powód J. J. nie wykazał, że nie może podjąć żadnej pracy zarobkowej, a jego obecna sytuacja zdrowotna i materialna uniemożliwia mu samodzielne zarobkowanie, a przy tym powód winien liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów sądowych i zgromadzić na ten cel odpowiednio wcześniej odpowiednie środki finansowe, skoro postępowanie w niniejszej sprawie trwa ok. 2 lat. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł powód zaskarżając je w całości i wnosząc o zmianę zaskarżonego postanowienia i zwolnienie go od opłaty od apelacji w całości. Skarżący podniósł, że wbrew stanowisku Sądu Rejonowego nie jest w stanie podjąć pracy zarobkowej, będąc zaliczony do II grupy inwalidzkiej, a jego miesięczne dochody nie pozwalają jemu na poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego swojego utrzymania. Sąd Okręgowy zważył, co następuje. Zażalenie częściowo zasługuje na uwzględnienie. Analiza okoliczności sprawy wskazuje, że powód osiąga dochód ze świadczenia z tytułu niezdolności do pracy w kwocie 1.251,76 zł. Z uwagi jednak na prowadzoną z tego świadczenia egzekucję komorniczą, rzeczywista kwota otrzymywana przez powoda wynosi 557,10 zł. Z kwoty tej, poza innymi niezbędnymi kosztami utrzymania, powód opłaca koszty leczenia w wysokości 300 zł miesięcznie. W pozostałym zakresie pozostaje na utrzymaniu siostrzeńca. W tym stanie rzeczy należy uznać za słuszny zarzut skarżącego, że osiągany przez niego dochód nie pozwala jemu na uiszczenie opłaty od apelacji w kwocie 120,00 zł, bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. Nawet gdyby przyjąć za Sądem I instancji, że powód dysponuje realną możliwością podjęcia pracy zarobkowej, to zważyć należy, że nie ma przesłanek do uznania, że osiągany z niej dochód przekraczałby wysokość otrzymywanego przez powoda świadczenia rentowego, mając na uwadze fakt, iż w chwili obecnej kwota najniższego wynagrodzenia wynosi ok. 1.240 zł netto. W ocenie Sądu Okręgowego stałość i wysokość dochodów powoda, wespół ze słusznym stanowiskiem Sądu a quo , iż powód winien liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów sądowych i zgromadzić na ten cel odpowiednio wcześniej odpowiednie środki finansowe, skoro postępowanie w niniejszej sprawie trwa ok. 2 lat, zwłaszcza, że – jak wynika z akt niniejszej sprawy – postanowieniem Sądu Okręgowego w Kaliszu z dnia 5 listopada 2012 r. wydanym w sprawie II Cz 452/12, został zobowiązany uiszczenia opłaty od pozwu w wysokości 100,00 zł (k. 49 akt Sądu Rejonowego w Kaliszu, sygn. III Rc 187/12), uzasadnia jednak obciążenie jego obowiązkiem ponoszenia opłaty od apelacji w kwocie 50,00 zł. Powyższe uzasadnia częściowe uwzględnienie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych na podstawie art. 101 § 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (j. t. Dz. U. z 2010 r., Nr 90, poz. 594 ze zm.). Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. i art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c. , Sąd Okręgowy orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI