II Cz 563/15

Sąd Okręgowy w BydgoszczyBydgoszcz2015-12-31
SAOSCywilneodpowiedzialność cywilnaŚredniaokręgowy
koszty sądowezażaleniezwolnienie od kosztówsytuacja materialnazadośćuczynieniewypadekroszczenie

Sąd Okręgowy zmienił postanowienie sądu niższej instancji, odstępując od obciążenia powoda nieuiszczonymi kosztami sądowymi ze względu na jego trudną sytuację materialną.

Powód wniósł zażalenie na postanowienie sądu rejonowego, które nakazało mu zapłatę nieuiszczonych kosztów sądowych w wysokości 1449,46 zł. Powód argumentował, że jego trudna sytuacja materialna uzasadnia odstąpienie od obciążenia go tymi kosztami. Sąd Okręgowy uznał zażalenie za zasadne, podzielając stanowisko powoda i powołując się na wcześniejsze zwolnienie go od kosztów sądowych z uwagi na szczególnie trudną sytuację materialną, która nie uległa zmianie.

Sąd Rejonowy w Szubinie wyrokiem z dnia 14.04.2015 roku zasądził od pozwanego na rzecz powoda M. G. kwotę 15.000 zł z ustawowymi odsetkami oraz ustalił odpowiedzialność pozwanego za przyszłe skutki wypadku z dnia 5.04.2000 roku. W pozostałym zakresie powództwo oddalono. Sąd Rejonowy zniósł koszty procesu między stronami, ale jednocześnie nakazał pobrać od obu stron po 1.449,46 zł z tytułu nieuiszczonych kosztów sądowych. Powód złożył zażalenie na postanowienie o kosztach, kwestionując obciążenie go kwotą 1449,46 zł. Zarzucił naruszenie przepisów dotyczących kosztów sądowych i procesowych, wskazując na szczególnie uzasadniony przypadek odstąpienia od obciążania go kosztami ze względu na jego trudną sytuację materialną. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy, rozpoznając zażalenie, uznał je za zasadne. Podzielił argumentację powoda, że w sprawie wystąpiły okoliczności uzasadniające zastosowanie art. 113 § 4 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, który pozwala na odstąpienie od obciążenia stron kosztami w wypadkach szczególnie uzasadnionych. Sąd Okręgowy podkreślił, że powód był już wcześniej zwolniony od kosztów sądowych w całości z uwagi na trudną sytuację materialną, która nie uległa zmianie. Biorąc pod uwagę te okoliczności oraz charakter sprawy, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie, odstępując od obciążania powoda nieuiszczonymi kosztami sądowymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd może odstąpić od obciążania powoda nieuiszczonymi kosztami sądowymi w szczególnie uzasadnionych przypadkach, zwłaszcza gdy jego sytuacja materialna jest trudna i nie uległa zmianie.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że trudna sytuacja materialna powoda, która była podstawą do wcześniejszego zwolnienia go od kosztów sądowych, stanowi szczególnie uzasadniony przypadek do odstąpienia od obciążania go nieuiszczonymi kosztami, mimo częściowego uwzględnienia powództwa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia

Strona wygrywająca

powód

Strony

NazwaTypRola
M. G.osoba_fizycznapowód
(...) S.A.spółkapozwany

Przepisy (5)

Główne

u.k.s.s.c. art. 113 § § 4

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Sąd ma możliwość odstąpienia od obciążenia kosztami strony, której czynność spowodowała ich powstanie, w wypadkach szczególnie uzasadnionych.

k.p.c. art. 386

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zmiany zaskarżonego postanowienia przez sąd odwoławczy.

k.p.c. art. 397 § § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje postępowanie zażaleniowe.

Pomocnicze

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozstrzygania o kosztach procesu, w tym możliwości wzajemnego zniesienia lub zasądzenia od strony przeciwnej.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oceny dowodów przez sąd, ale w kontekście uzasadnienia odwołuje się do swobodnej oceny sądu przy stosowaniu art. 113 u.k.s.s.c.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Trudna sytuacja materialna powoda uzasadnia odstąpienie od obciążenia go nieuiszczonymi kosztami sądowymi. Sąd powinien zastosować art. 113 § 4 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Powód był już wcześniej zwolniony od kosztów sądowych z uwagi na trudną sytuację materialną.

Godne uwagi sformułowania

wypadkach szczególnie uzasadnionych swobodnej, choć nie dowolnej, oceny sądu względy słuszności nie uległa również istotnej zmianie jego sytuacja rodzinna i zdrowotna

Skład orzekający

Ireneusz Płowaś

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odstąpienia od obciążenia stron kosztami sądowymi ze względu na trudną sytuację materialną."

Ograniczenia: Każdy przypadek jest oceniany indywidualnie pod kątem 'szczególnie uzasadnionego' charakteru.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak sąd może zastosować przepisy o kosztach sądowych w sposób elastyczny, biorąc pod uwagę trudną sytuację materialną strony, co jest istotne dla praktyki prawniczej.

Trudna sytuacja materialna powodem do odstąpienia od kosztów sądowych – co mówi prawo?

Dane finansowe

WPS: 30 000 PLN

zadośćuczynienie: 15 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Cz 563/15 POSTANOWIENIE Dnia 31 grudnia 2015 roku Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący: SSO Ireneusz Płowaś po rozpoznaniu w dniu 31 grudnia 2015 roku w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa M. G. przeciwko (...) S.A. w W. o zapłatę i ustalenie na skutek zażalenia powoda od postanowienia Sądu Rejonowego w Szubinie IX Zamiejscowego Wydziału Cywilnego z siedzibą w Żninie, zawartego w punkcie 5 wyroku z dnia 14.04.2015 roku, sygn. akt IX C 212/14 postanawia: zmienić zaskarżone postanowienie w ten tylko sposób, że odstąpić od obciążenia powoda nieuiszczonymi kosztami sądowymi. Sygn. akt II Cz 563/15 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Szubinie w IX Zamiejscowym Wydziale Cywilnym z siedzibą w Żninie wyrokiem z dnia 14.04.2015 roku zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 15.000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 23.11.2010 roku do dnia zapłaty oraz ustalił, iż pozwany będzie ponosił odpowiedzialność za ewentualne skutki wypadku z dnia 5.04.2000 roku, które wystąpią w przyszłości u powoda. W pozostałym zakresie powództwo zostało oddalone. W punkcie 4 wyroku Sąd Rejonowy zniósł koszty procesu między stornami a w punkcie 5 wyroku nakazał pobrać na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Szubinie z tytułu nieuiszczonych kosztów sądowych od pozwanego i z zasądzonego na rzecz powoda świadczenia kwoty po 1.449,46 zł. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że powód z tytułu zapłaty domagał się ostatecznie zasądzenia kwoty 30.000 zł a Sąd orzekając w tym zakresie za zasadne uznał żądanie dotyczące zasądzenia kwoty 15.000 zł z tytułu zadośćuczynienia. Sąd uznał, że w związku z tym roszczenie zostało uwzględnione w połowie i dlatego na mocy art. 100 kpc oraz art. 113 ust. 1 i 2 uksc orzekł o kosztach obciążając kosztami sądowymi tj. opłatą i wynagrodzeniami biegłych strony w równym stopniu. Zażalenie na postanowienie o kosztach sądowych zawarte w punkcie 5 wyroku z dnia 14.04.2015 roku wniósł powód, zaskarżając je w części, w której to powód został obciążony kwotą 1449,46 zł z tytułu nieuiszczonych kosztów sądowych. Powód zarzucił postanowieniu naruszenie art. 113 ust. 4 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych w zw. z art. 100 kpc poprzez jego niezastosowanie wobec powoda i zasądzenie od niego kwoty 1449,46 zł z tytułu nieuiszczonych kosztów sądowych, podczas gdy w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek uzasadniający odstąpienie od obciążania powoda kosztami. Nadto powód zarzucił naruszenie art. 102 kpc poprzez jego niezastosowanie pomimo, że w sprawie zachodzi szczególny przypadek uzasadniający nieobciążanie powoda kosztami sądowymi. Mając powyższe na uwadze powód wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i uznanie, iż powód nie jest zobowiązany do zapłaty na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Szubinie nieuiszczonych kosztów sądowych w wysokości 1449,46 zł. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie powoda należy uznać za zasadne. Sąd Okręgowy podziela zarzut podniesiony w zażaleniu, iż w niniejszej sprawie wystąpiły okoliczności uzasadniające zastosowanie art. 113 § 4 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Artykuł ten daje sądowi możliwość odstąpienia od przewidzianego w ust. 2 obciążenia kosztami strony, której czynność spowodowała ich powstanie w wypadkach szczególnie uzasadnionych. Ocena owych wypadków zależy od swobodnej, choć nie dowolnej, oceny sądu ( art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 8 ust. 1 u.k.s.s.c.), przy czym chodzić tutaj będzie w szczególności o względy słuszności analogicznie do tych branych pod uwagę na gruncie art. 102 k.p.c. Podkreślić należy, iż wcześniejszym postanowieniem Sąd Rejonowy zwolnił powoda od kosztów sądowych w całości z uwagi na szczególnie trudną sytuację materialną powoda. W ocenie Sądu Okręgowego ta sytuacja powoda nie uległa zmianie po przyznaniu mu zasądzonej wyrokiem kwoty. Dochody powoda są nadal bardzo niskie, nie uległa również istotnej zmianie jego sytuacja rodzinna i zdrowotna. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności a także charakter sprawy, w której koszty sądowe powstały należało uwzględnić zażalenie powoda. Dlatego też Sąd Okręgowy na mocy art. 386 kpc w zw. z art. 397 § 1 i 2 kpc i art. 113 § 4 uksc zmienił zaskarżone postanowienie w zakresie w jakim dotyczyło ono powoda i odstąpił od obciążania powoda nieuiszczonymi kosztami sądowymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI