II CZ 54/15

Sąd Najwyższy2015-09-17
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniaterminy procesowepozbawienie możności działaniaSąd Najwyższyzażaleniek.p.c.

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania z powodu uchybienia terminom procesowym.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie M. T. na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania. Skarga ta została wniesiona z powodu rzekomego pozbawienia strony możności działania oraz wykrycia nowych dowodów. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę, wskazując na uchybienie terminom z art. 407 § 1 k.p.c. i art. 408 k.p.c. Sąd Najwyższy podzielił to stanowisko, podkreślając, że nawet przy podstawie wznowienia z powodu pozbawienia możności działania, termin z art. 407 § 1 k.p.c. (trzymiesięczny od dowiedzenia się o wyroku) musi być zachowany.

Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 17 września 2015 r. oddalił zażalenie M. T. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 4 marca 2015 r., które odrzuciło skargę o wznowienie postępowania. Skarga ta dotyczyła sprawy zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 12 stycznia 2006 r., sygn. I ACa …/05. Sąd Apelacyjny uzasadnił odrzucenie skargi uchybieniem przez skarżącego terminów procesowych: pięcioletniego terminu z art. 408 k.p.c. oraz trzymiesięcznego terminu z art. 407 § 1 k.p.c., liczonych od dnia dowiedzenia się o wyroku. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, wyjaśnił, że podstawa wznowienia postępowania z powodu pozbawienia możności działania uchyla jedynie obowiązek zachowania terminu z art. 408 k.p.c. (pięcioletniego), ale nie zwalnia z obowiązku dochowania terminu z art. 407 § 1 k.p.c. (trzymiesięcznego). Ponieważ skarżący dowiedział się o wyroku w styczniu 2006 r., a skargę o wznowienie wniósł w grudniu 2014 r., uchybił terminowi trzymiesięcznemu. Podobnie, w odniesieniu do podstawy opartej na wykryciu nowych środków dowodowych (art. 403 § 2 k.p.c.), skarżący naruszył oba terminy. W związku z tym, zgodnie z art. 410 § 1 k.p.c., sąd był zobowiązany odrzucić skargę, a zaskarżone postanowienie uznać za prawidłowe. Sąd Najwyższy orzekł również o kosztach postępowania zażaleniowego, zasądzając od M. T. na rzecz Agencji Nieruchomości Rolnych kwotę 5400 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, podstawa wznowienia postępowania z powodu pozbawienia możności działania uchyla jedynie obowiązek zachowania terminu z art. 408 k.p.c. (pięcioletniego), ale nie zwalnia z obowiązku dochowania terminu z art. 407 § 1 k.p.c. (trzymiesięcznego).

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na własne wcześniejsze orzecznictwo wyjaśnił, że przepis art. 407 § 1 k.p.c. nadal obowiązuje przy tej podstawie wznowienia, a termin trzymiesięczny liczy się od dnia dowiedzenia się o wyroku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Agencja Nieruchomości Rolnych

Strony

NazwaTypRola
M. T.osoba_fizycznaskarżący
Agencja Nieruchomości Rolnych w Warszawieinstytucjauczestnik

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 407 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Termin trzymiesięczny od dnia dowiedzenia się o wyroku na wniesienie skargi o wznowienie postępowania, liczony od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia.

k.p.c. art. 410 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie przepisanego terminu.

Pomocnicze

k.p.c. art. 408

Kodeks postępowania cywilnego

Termin pięcioletni od uprawomocnienia się wyroku na wniesienie skargi o wznowienie postępowania.

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 39821

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu § § 6 pkt 7 w związku z § 12 ust. 2 pkt 2

Określenie wysokości kosztów zastępstwa procesowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Utrzymanie w mocy postanowienia o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania z powodu uchybienia terminom procesowym. Niezachowanie trzymiesięcznego terminu z art. 407 § 1 k.p.c. nawet przy podstawie wznowienia z art. 401 pkt 2 k.p.c. (pozbawienie możności działania).

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego, że pozbawienie możności działania uchyla obowiązek dochowania terminu z art. 407 § 1 k.p.c. Argumentacja skarżącego dotycząca wykrycia nowych środków dowodowych bez jednoczesnego dochowania terminów procesowych.

Godne uwagi sformułowania

przy tej podstawie wznowienia postępowania ustawodawca uchylił tylko obowiązek zachowania terminu z art. 408 k.p.c., to jest terminu pięciu lat od uprawomocnienia się wyroku. Nie uchylił natomiast obowiązku dochowania terminu z art. 407 § 1 k.p.c. skarżący o wyroku wydanym w sprawie I ACa …/05 dowiedział się, jak prawidłowo przyjął Sąd, w styczniu 2006 r., natomiast skargę o wznowienie postępowania w tej sprawie, opartą na podstawie pozbawienia możności działania, złożył grudniu 2014 r., a więc bez wątpliwości z uchybieniem trzymiesięcznego terminu z art. 407 § 1 k.p.c.

Skład orzekający

Anna Kozłowska

przewodniczący, sprawozdawca

Wojciech Katner

członek

Krzysztof Strzelczyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja terminów procesowych w postępowaniu o wznowienie postępowania, w szczególności przy podstawie pozbawienia możności działania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchybienia terminom procesowym w postępowaniu o wznowienie postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z terminami, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego, ale nie zawiera elementów zaskakujących czy szeroko interesujących.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CZ 54/15 POSTANOWIENIE Dnia 17 września 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Kozłowska (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Wojciech Katner SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie ze skargi M. T. przy uczestnictwie Agencji Nieruchomości Rolnych w Warszawie o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 12 stycznia 2006r., po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 września 2015 r., zażalenia M. T. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 4 marca 2015 r., 1. oddala zażalenie 2. zasądza od M. T. na rzecz Agencji Nieruchomości Rolnych kwotę 5400 (pięć tysięcy czterysta) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym przed Sądem Najwyższym. 2 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 4 marca 2015 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę pozwanego M. T. o wznowienie postępowania w sprawie z powództwa Agencji Nieruchomości Rolnych w Warszawie o zapłatę, zakończonego prawomocnym wyrokiem tego Sądu wydanym w dniu 12 stycznia 2006 r., sygn. I ACa …/05. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd Apelacyjny, odnosząc się do podstaw skargi kwalifikowanych przez pozwanego jako pozbawienie go możności działania oraz wykrycie nowych środków dowodowych, wskazał, z powołaniem się na treść art. 408 i art. 407 § 1 k.p.c., że zaskarżony skargą wyrok zapadł bez mała dziewięć lat przed wniesieniem skargi, a ponadto skarżący o wyroku dowiedział się najpóźniej w dniu 19 stycznia 2006 r., kiedy to złożył wniosek o doręczenie mu tego wyroku z uzasadnieniem. Wskazuje to tym samym, że uchybił zarówno pięcioletniemu terminowi z art. 408 k.p.c. jak i trzymiesięcznemu terminowi z art. 407 § 1 k.p.c., co w myśl art. 410 § 1 k.p.c. prowadziło do odrzucenia skargi. Zażalenie na to postanowienie wniósł pozwany domagając się jego uchylenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarżący dowodząc w zażaleniu, że w toku postępowania w sprawie I ACa …/05 został pozbawiony możności działania i - jak twierdzi - tym samym „nie doszło do upływu terminu do wniesienia skargi o wznowienie”, pomija, że przy tej podstawie wznowienia postępowania ustawodawca uchylił tylko obowiązek zachowania terminu z art. 408 k.p.c., to jest terminu pięciu lat od uprawomocnienia się wyroku. Nie uchylił natomiast obowiązku dochowania terminu z art. 407 § 1 k.p.c. (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 13 grudnia 2012 r., IV CZ 131/12; z dnia 5 grudnia 2013 r., V CZ 64/13; z dnia 11 września 2014 r., III CZ 34/14 - niepubl.), który to przepis stanowi, że skargę o wznowienie postępowania opartą na podstawie jak wyżej wnosi się w terminie trzymiesięcznym liczonym od dnia, w którym o wyroku dowiedziała się strona, jej organ lub przedstawiciel ustawowy. Skarżący o wyroku wydanym w sprawie I ACa …/05 dowiedział się, jak prawidłowo przyjął Sąd, w styczniu 2006 r., natomiast skargę o wznowienie postępowania w tej sprawie, opartą na podstawie pozbawienia możności działania, 3 złożył grudniu 2014 r., a więc bez wątpliwości z uchybieniem trzymiesięcznego terminu z art. 407 § 1 k.p.c. W odniesieniu do podstawy art. 403 § 2 k.p.c. – to jest wykrycia nowych środków dowodowych, o istnieniu których, jak skarżący dowodzi, dowiedział się w dniu 25 września 2014 r. – zauważyć należy, że przy tej podstawie wznowienia skarżący miał obowiązek dotrzymania obu terminów, tak z art. 407 § 1 k.p.c., przy czym przewidziany w tym przepisie termin trzymiesięczny liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, jak i terminu art. 408 k.p.c., to jest terminu pięcioletniego liczonego od uprawomocnienia się wyroku. Wniesienie skargi o wznowienie postępowania w dniu 27 grudnia 2014 r. oznacza, że oba te ustawowe terminy zostały przez skarżącego naruszone. Ponieważ art. 410 § 1 k.p.c. stanowi, że sąd odrzuca skargę wniesioną po upływnie przepisanego terminu, zaskarżone postanowienie nie mogło być poczytane za nieprawidłowe. Z przedstawionych przyczyn orzeczono jak w sentencji (art. 39814 w związku z art. 39821 w związku z art. 397 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w związku z § 6 pkt 7 w związku z § 12 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 490). kc

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI