II Cz 521/16

Sygn. akt II Cz 521/16 POSTANOWIENIE K. , dnia 29 sierpnia 2016 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu, II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Wojciech Vogt Sędziowie: SSO Marian Raszewski SSO Henryk Haak po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2016 r. w Kaliszu na posiedzeniu niejawnym sprawy egzekucyjnej z wniosku wierzyciela Przedsiębiorstwo (...) z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. z udziałem dłużnika M. T. na skutek skargi wierzyciela na czynność Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w K. J. B. – postanowień z dnia 19 lutego 2016 r. w sprawach Km 1405/15, Km 1409/15 i Km 1410/15 w przedmiocie zażalenia wierzyciela na postanowienie Sądu Rejonowego w Kępnie z dnia 6 czerwca 2016 r., sygn. akt I Co 137/16 p o s t a n a w i a : I. zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że nadać jemu następujące brzmienie: „1. uchylić w całości postanowienie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Kępnie J. B. z dnia 19 lutego 2016 r. wydane w sprawie Km 1405/15; 2. uchylić w całości postanowienie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Kępnie J. B. z dnia 19 lutego 2016 r. wydane w sprawie Km 1409/15; 3. uchylić w całości postanowienie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Kępnie J. B. z dnia 19 lutego 2016 r. wydane w sprawie Km 1410/15; 4. zasądzić od dłużnika M. T. na rzecz wierzyciela Przedsiębiorstwa (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. kwotę 1.037,00 zł (tysiąc trzydzieści siedem złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania skargowego.” II. zasądzić od dłużnika M. T. na rzecz wierzyciela Przedsiębiorstwa (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. kwotę 450,00 zł (czterysta pięćdziesiąt złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. SSO M. Raszewski SSO W.Vogt SSO H.Haak Sygn. akt II Cz 521/16 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy uchylił częściowo postanowienia Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Kępnie J. B. z dnia 19 lutego 2016 r. wydane w sprawach Km 1405/15, Km 1409/15 i Km 1410/15 w zakresach dotyczących uchylenia postanowień z dnia 3 listopada 2015 r. o umorzeniu postępowania (pkt 1 – 3 ), oddalił skargę w pozostałym zakresie (pkt 4) oraz zniósł wzajemnie między stronami koszty postępowania (pkt 5). Sąd Rejonowy ustalił, że postanowieniami z dnia 3 listopada 2015 r. wydanymi w sprawach o sygn. akt Km 1405/15, Km 1409/15 i Km 1410/15 Komornik umorzył prowadzone postępowania egzekucyjne na podstawie art. 825 pkt l k.p.c. , a ponadto rozstrzygnął o kosztach postępowania egzekucyjnego. Na powyższe postanowienia złożył skargę dłużnik (sygn. akt I Co 815/15, I Co 816/15 i I Co 817/15) zaskarżając postanowienia z 3 listopada 2015 r. w części, tj. w punktach 2, 3, 5, 6, 7, a więc w części dotyczącej rozstrzygnięcia o kosztach postępowania. W odpowiedzi na złożone skargi Komornik postanowieniami z dnia 19 lutego 2016r. (sygn. akt Km 1405/15, akt Km 1409/15 i Km 1410/15) uchylił w całości postanowienia z dnia 3 listopada 2015 r. Na postanowienia z dnia 19 lutego 2016 r. złożył skargę wierzyciel. Na podstawie ustalonego stanu faktycznego Sąd Rejonowy uznał, że skargi są częściowo zasadne. Sąd I instancji zważył, że postanowienia Komornika z dnia 3 listopada 2015 r. w części niezaskarżonej, a więc w części umarzającej postępowania egzekucyjne, uprawomocniły się. Tym samym zaskarżone postanowienia uchylające postanawiania w części, która się uprawomocniła, naruszają, stosowany z mocy art. 13 § 2 k.p.c. , przepis art. 365 § l k.p.c. , zgodnie z którym orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego jest postanowieniem kończącym postępowanie i jako takie nie może być zmienione w trybie art. 359 § l k.p.c. , a skoro też nie zostało zaskarżone, to nie podlegało uchyleniu w trybie art. 395 § 2 k.p.c. Należało zatem zaskarżone postanowienia uchylić w części rozstrzygnięcia dotyczącego uchylenia postanowień z 3 listopada 2015 r. o umorzeniu postępowania. Wydając zaskarżone postanowienia z 19 lutego 2016 r. Komornik był natomiast uprawniony do uchylenia własnych postanowień z 3 listopada 2015 r. w części dotyczącej rozstrzygnięcia o kosztach postępowania egzekucyjnego. W tej bowiem części postanowienia zostały zaskarżone przez dłużnika. Zgodnie z art. 767 § 4 zd. trzecie k.p.c. komornik jest uprawniony uwzględnić skargę w całości. Uwzględnienie skargi przez komornika może polegać na uchyleniu zaskarżonej czynności lub dokonaniu czynności w przypadku zaskarżenia zaniechania przez komornika. W ocenie Sądu a quo , podjęta przez Komornika czynność polegająca na uwzględnieniu skargi była formalnie poprawna, co implikowało Sąd Rejonowy do oddalenia skargi w pozostałym zakresie. Od powyższego postanowienia wierzyciel wniósł zażalenie zaskarżając je w części oddalającej skargę. Skarżący zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie przepisu postępowania egzekucyjnego, tj. art. 767 § 4 k.p.c. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, podczas gdy nie ma podstaw faktycznych do jego stosowania, albowiem pierwotne żądanie skargi na czynności komornika sprowadzało się do zmiany zaskarżonego postanowienia, natomiast w niniejszej sprawie Komornik Sądowy postanowienie uchylił wbrew żądaniu skargi podmiotu legitymowanego. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że skarżący dłużnik domagał się zmiany zaskarżonego postanowienia poprzez obciążenie wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego. Mimo to, postanowieniem z dnia 19 lutego 2016 r. Komornik Sądowy J. B. uchylił zaskarżone postanowienia z dnia 3 listopada 2015 r. w całości, wykraczając poza żądanie skargi, co dodatkowo stoi w sprzeczności z przepisem art. 767 § 4 k.p.c. , który zezwala komornikowi na uwzględnienie skargi jedynie w całości. Mając na uwadze powyższy zarzut skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez uwzględnienie skargi w całości i uchylenie zaskarżonych postanowień w całości oraz zasądzenie od dłużnika na rzecz wierzyciela kosztów postępowania, w tym zwrot kosztów zastępstwa procesowego za postępowanie przed Sądem I instancji oraz za postępowanie zażaleniowe, ewentualnie – o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od dłużnika na rzecz wierzyciela kosztów postępowania, w tym zwrot kosztów zastępstwa procesowego, za postępowanie przed Sądem I instancji oraz za postępowanie zażaleniowe. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Jak zasadnie ustalił Sąd Rejonowy, postanowieniami z dnia 3 listopada 2015 r. wydanymi w sprawach o sygn. akt Km 1405/15, Km 1409/15 i Km 1410/15 Komornik umorzył prowadzone postępowania egzekucyjne na podstawie art. 825 pkt l k.p.c. , a ponadto rozstrzygnął o kosztach postępowania egzekucyjnego. Na powyższe postanowienia złożył skargę dłużnik zaskarżając postanowienia z 3 listopada 2015 r. w części, tj. w punktach 2, 3, 5, 6, 7, a więc w części dotyczącej rozstrzygnięcia o kosztach postępowania. Wobec braku zaskarżenia orzeczeń o umorzeniu przedmiotowych postępowań egzekucyjnych, Sąd Rejonowy zasadnie uchylił postanowienia Komornika z dnia 19 lutego 2016 r. w zakresie uchylenia postanowień o umorzeniu postępowań egzekucyjnych. Wobec faktu zaskarżenia przez dłużnika postanowień z dnia 3 listopada 2015 r. jedynie w części dotyczącej rozstrzygnięcia o kosztach postępowania, zarzut naruszenia przez zaskarżone przez wierzyciela postanowienie Komornika z dnia 19 lutego 2016 r. poprzez niezastosowanie przepisu art. 767 § 4 zd. 3 in fine k.p.c. uprawniającego komornika do uwzględnienia skargi, ale jedynie w całości, należy rozpatrywać jedynie w zakresie orzeczenia dotyczącego rozstrzygnięcia o kosztach postępowania egzekucyjnego. Zasadnie wierzyciel podniósł, że Komornik nie zastosował się do dyspozycji tego przepisu, albowiem mimo żądania dłużnika zmiany zaskarżonych postanowień z dnia 3 listopada 2015 r. poprzez obciążenie kosztami postępowania egzekucyjnego wierzyciela, zamiast dłużnika, uchylił zaskarżone orzeczenia o kosztach postępowania egzekucyjnego. Tymczasem uwzględnienie skargi w całości ma miejsce wtedy, gdy czynność komornika w pełni odpowiada treści i zakresowi wniosku zawartego w skardze (zob. min. Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz ., pod red. prof. dr hab. J. Gołczyńskiego, dr hab. Dariusza Szostka, rok wydania 2016, C. H. Beck, wyd. 1, teza 5 i 6 do art. 767). W tym stanie rzeczy postanowienie Komornika z dnia 19 lutego 2016 r. w zakresie uchylenia postanowień z dnia 3 listopada 2015 r. co do rozstrzygnięć dotyczących kosztów postępowania egzekucyjnego winno ulec, na podstawie art. 759 § 2 k.p.c. , uchyleniu. Nie można jednak uznać, że Sąd I instancji uchylając zaskarżone postanowienia Komornika powinien jednocześnie orzec w kwestii żądania dłużnika dotyczącego zmiany zaskarżonych postanowień z dnia 3 listopada 2015 r. poprzez obciążenie kosztami postępowania egzekucyjnego wierzyciela. Wynika to z faktu, że postanowienie Komornika z dnia 19 lutego 2016 r. zostało zaskarżone nie przez dłużnika, lecz przez wierzyciela, który domagał się uchylenia zaskarżonych czynności Komornika w całości, a zatem rozstrzyganie w przedmiocie żądania dłużnika obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego stałoby w sprzeczności zakazem reformationis in peius . Dlatego, na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c. , Sąd Okręgowy orzekł, jak w punkcie I. sentencji. O kosztach postępowania skargowego i zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c. i art. 108 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. Na koszty postępowania skargowego złożyły się opłaty od skarg w kwocie 300 zł (3 x 100 zł), koszty zastępstwa prawnego wierzyciela w kwocie 720 zł (3 x 240 zł), opłata od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł. Na koszty postępowania zażaleniowego złożyły się opłaty od zażalenia w kwocie 90 zł (3 x 30 zł) oraz koszty zastępstwa prawnego wierzyciela w kwocie 360 zł (3 x 120 zł). SSO M. Raszewski SSO W.Vogt SSO H.Haak