II CZ 51/12

Sąd Najwyższy2012-07-20
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
apelacjaopłata sądowak.p.c.nowelizacjadata wszczęcia postępowaniaprofesjonalny pełnomocnikkoszty postępowania

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powódki na postanowienie o odrzuceniu apelacji, potwierdzając, że przepisy o opłatach procesowych stosuje się według daty wszczęcia postępowania, a nie wniesienia środka odwoławczego.

Sąd Apelacyjny odrzucił apelację powódki jako nieopłaconą, stosując art. 1302 § 3 k.p.c. w poprzednim brzmieniu, ponieważ postępowanie zostało wszczęte przed wejściem w życie nowelizacji. Powódka zarzuciła błąd w zastosowaniu przepisu, wskazując na datę wniesienia apelacji. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, uznając, że kluczowa jest data wszczęcia postępowania, a nie wniesienia środka odwoławczego.

Sąd Najwyższy rozpatrywał zażalenie powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego, który odrzucił jej apelację jako nieopłaconą. Sąd drugiej instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 1302 § 3 k.p.c. w brzmieniu obowiązującym przed 1 lipca 2009 r., argumentując, że skoro postępowanie zostało wszczęte w styczniu 2009 r., to ten przepis miał zastosowanie. Powódka kwestionowała to stanowisko, twierdząc, że należy stosować przepisy obowiązujące w dacie wniesienia apelacji. Sąd Najwyższy nie zgodził się z powódką. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy nowelizującej Kodeks postępowania cywilnego, kluczową przesłanką temporalną dla stosowania znowelizowanych przepisów jest data wszczęcia postępowania, a nie data wniesienia środka odwoławczego. Ponieważ postępowanie w tej sprawie zostało wszczęte przed 1 lipca 2009 r., Sąd Najwyższy uznał, że art. 1302 § 3 k.p.c. w poprzednim brzmieniu miał zastosowanie do oceny skutków wniesienia nieopłaconej apelacji przez profesjonalnego pełnomocnika. Tym samym zażalenie powódki zostało oddalone, a Sąd Najwyższy zasądził od niej koszty postępowania zażaleniowego na rzecz pozwanego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Przepisy o opłatach procesowych, w tym te dotyczące skutków wniesienia nieopłaconej apelacji przez profesjonalnego pełnomocnika, stosuje się na podstawie daty wszczęcia postępowania, a nie daty wniesienia środka odwoławczego, jeśli nowelizacja weszła w życie między tymi datami.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na art. 8 ust. 1 ustawy nowelizującej k.p.c., który jako przesłankę temporalną stosowania znowelizowanych przepisów uznaje wszczęcie postępowania po dniu wejścia w życie ustawy. Wniesienie apelacji jest jedynie kolejnym etapem postępowania, które zostało już wcześniej wszczęte.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

pozwany

Strony

NazwaTypRola
B. International (Poland) – Spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkapowódka
L. B.innepozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 1302 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis w brzmieniu obowiązującym przed 1 lipca 2009 r., który pozwalał na odrzucenie nieopłaconych pism wnoszonych przez profesjonalnego pełnomocnika bez uprzedniego wezwania do uiszczenia opłaty.

Dz. U. Nr 234, poz. 1571 ze zm. art. 8 § ust. 1

Ustawa o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw

Określa przesłankę temporalną stosowania znowelizowanych przepisów k.p.c. jako wszczęcie postępowania po dniu wejścia w życie ustawy.

Pomocnicze

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do odrzucenia apelacji.

k.p.c. art. 394 § 1 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do rozpoznania zażalenia.

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do orzekania przez Sąd Najwyższy.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do zasądzenia kosztów postępowania.

Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm. art. 6 § pkt 7

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r.

Podstawa prawna do ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego.

Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm. art. 12 § ust. 2 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r.

Podstawa prawna do ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kluczowa dla stosowania przepisów przejściowych jest data wszczęcia postępowania, a nie data wniesienia środka odwoławczego. Art. 8 ust. 1 ustawy nowelizującej k.p.c. jednoznacznie wskazuje na datę wszczęcia postępowania jako przesłankę temporalną.

Odrzucone argumenty

Należy stosować przepisy obowiązujące w dniu wniesienia apelacji, a nie w dniu wszczęcia postępowania.

Godne uwagi sformułowania

rozstrzygającym dla oceny uzasadniającej stosowanie art. 1302 § 3 k.p.c. jest wszczęcie postępowania przed dniem 1 lipca 2009 r., a nie data wniesienia środka odwoławczego. brak jest podstaw do stosowania art. 1302 § 3 k.p.c. w brzmieniu sprzed dnia 1 lipca 2009 r. jedynie do postępowań wszczętych po tym dniu. Przepis art. 8 ust. 1 ustawy za przesłankę temporalną stosowania znowelizowanych przepisów uznaje wszczęcie postępowania po dniu jej wejścia w życie, a nie wniesienie po tym dniu apelacji, rozpoczynające jedynie kolejny etap wszczętego już wcześniej postępowania.

Skład orzekający

Zbigniew Kwaśniewski

przewodniczący, sprawozdawca

Anna Owczarek

członek

Katarzyna Tyczka-Rote

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych dotyczących opłat sądowych i momentu stosowania przepisów Kodeksu postępowania cywilnego po nowelizacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nowelizacji k.p.c. z 2008 roku i przepisów przejściowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z przepisami przejściowymi i opłatami sądowymi, co jest istotne dla praktykujących prawników.

Kiedy liczy się data wszczęcia sprawy, a kiedy wniesienia apelacji? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczową kwestię przepisów przejściowych.

Dane finansowe

koszty postępowania zażaleniowego: 3600 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II CZ 51/12 
 
 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
 
 
Dnia 20 lipca 2012 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
 
SSN Zbigniew Kwaśniewski (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Anna Owczarek 
SSN Katarzyna Tyczka-Rote 
 
 
w sprawie z powództwa B. International (Poland) – Spółki z ograniczoną 
odpowiedzialnością  
przeciwko L. B. 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 20 lipca 2012 r., 
zażalenia strony powodowej na orzeczenie  
zawarte w pkt 1 wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 16 listopada 2011 r.,  
 
 
oddala zażalenie i zasądza od powódki na rzecz pozwanego 
kwotę 3600 zł (trzy tysiące sześćset złotych) tytułem kosztów 
postępowania zażaleniowego. 
 
 
 
 
Uzasadnienie 
 

 
2 
 
Sąd drugiej instancji, działając na podstawie art. 373 k.p.c., odrzucił jako 
nieopłaconą apelację powódki postanowieniem zawartym w pkt 1 sentencji wyroku 
Sądu Apelacyjnego z dnia 16 listopada 2011 r. 
Uznał, że powództwo w niniejszej sprawie wniesiono 23 stycznia 2009 r., 
a  więc jeszcze w okresie obowiązywania art. 1302 § 3 k.p.c., co przesądzało o jego 
zastosowaniu i dawało podstawę do odrzucania bez wzywania do uiszczenia opłaty 
nieopłaconych pism wnoszonych przez profesjonalnego pełnomocnika. 
Sąd ten wskazał na temporalne skutki wejścia w życie art. 8 ust. 1 ustawy 
z  dnia 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz 
niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 234, poz. 1571 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”. 
Przyjął, że rozstrzygającym dla oceny uzasadniającej stosowanie art. 1302 § 3 
k.p.c. jest wszczęcie postępowania przed dniem 1 lipca 2009 r., a nie data 
wniesienia środka odwoławczego. 
Powódka zaskarżyła zażaleniem postanowienie odrzucające jej apelację, 
zarzucając bezzasadność zastosowania art. 373 k.p.c. w zw. z art. 1302 § 3 k.p.c. 
w  poprzednim brzmieniu, wobec faktu, że na dzień wniesienia apelacji przepis ten 
już nie obowiązywał. Zdaniem żalącej Sąd zobowiązany był stosować przepisy 
obowiązujące w dniu wniesienia apelacji, a nie w dniu wszczęcia niniejszego 
postępowania. 
Pozwany w odpowiedzi na zażalenie wniósł o oddalenie zażalenia 
i  zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego, sprzeciwiając się wykładni 
powódki odnośnie do temporalnych skutków zastosowania art. 8 ustawy. 
Sąd Najwyższy orzekł co następuje: 
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone 
postanowienie wydane zostało zgodnie z obowiązującym prawem. 
Trafnie uznał Sąd Apelacyjny, że brak jest podstaw do stosowania art. 1302 
§ 3 k.p.c. w brzmieniu sprzed dnia 1 lipca 2009 r. jedynie do postępowań 
wszczętych po tym dniu. Przepis art. 8 ust. 1 ustawy za przesłankę temporalną 
stosowania znowelizowanych przepisów uznaje wszczęcie postępowania po dniu 

 
3 
jej wejścia w życie, a nie wniesienie po tym dniu apelacji, rozpoczynające jedynie 
kolejny etap wszczętego już wcześniej postępowania. 
Jeżeli zatem niniejsze postępowanie zostało wszczęte 23 stycznia 2009 r., 
a  wiec przed dniem 1 lipca 2009 r., to oznacza, że do oceny skutków wniesienia 
nieopłaconej apelacji przez profesjonalnego pełnomocnika procesowego nadal 
znajdował zastosowanie z woli ustawodawcy art. 1302 § 3 k.p.c., a to z mocy 
art. 8  ustawy, przewidujący określone w nim rygory procesowe. Takie stanowisko 
judykatury jest w tym przedmiocie jednolite (postanowienie SN z dnia 
28  października 2009 r., II PZ 16/09, niepubl.; postanowienie SN z dnia 10 grudnia 
2009 r., III CZ 59/09, niepubl.; postanowienie SN z dnia 4 marca 2010 r., I CZ 5/10, 
niepubl.). 
W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji na podstawie 
art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., a o kosztach postępowania zażaleniowego na 
podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. oraz na podstawie § 6 pkt 7 w zw. z § 12 ust. 2 pkt 2 
rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. (Dz. U. Nr 163, 
poz. 1348 ze zm.). 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
md

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI