saos:130963

Sąd Okręgowy w SzczecinieSzczecin2015-01-13
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚredniaokręgowy
zniesienie współwłasnościkoszty postępowaniaopinia biegłegoart. 520 k.p.c.koszty sądowezażalenienieruchomość

Podsumowanie

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie wnioskodawczyni na postanowienie o kosztach postępowania w sprawie o zniesienie współwłasności, uznając, że prawidłowo obciążono ją obowiązkiem zwrotu kosztów opinii biegłego.

Wnioskodawczyni złożyła zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego, które obciążyło ją kosztami postępowania w sprawie o zniesienie współwłasności, w tym kosztami opinii biegłego. Zarzuciła błędną wykładnię art. 520 § 3 k.p.c. i sprzeczność interesów uczestników. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, uznając, że Sąd Rejonowy prawidłowo zastosował art. 520 § 3 k.p.c. w związku ze sprzecznością interesów i oddaleniem wniosku, a także art. 113 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych, obciążając wnioskodawczynię kosztami opinii biegłego, które wywołała.

Sąd Okręgowy w Szczecinie rozpoznał zażalenie wnioskodawczyni A. D. na punkt III postanowienia Sądu Rejonowego w Świnoujściu, który nakazał ściągnięcie od niej kwoty 462,14 zł tytułem nieuiszczonych kosztów postępowania, stanowiących wynagrodzenie biegłego. Sąd Rejonowy oddalił pierwotny wniosek o zniesienie współwłasności i obciążył wnioskodawczynię kosztami postępowania, w tym kosztami biegłego, powołując się na sprzeczność interesów uczestników i oddalenie wniosku (art. 520 § 3 k.p.c.). Wnioskodawczyni zarzuciła Sądowi Rejonowemu błędną wykładnię art. 520 § 3 k.p.c., twierdząc, że w sprawach o zniesienie współwłasności nie występuje sprzeczność interesów, co potwierdza orzecznictwo Sądu Najwyższego. Podniosła również, że oddalenie wniosku nie jest jedyną przesłanką do obciążenia kosztami, a przy hipotetycznym założeniu sprzeczności interesów, należałoby zastosować art. 102 k.p.c. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie. Stwierdził, że Sąd Rejonowy prawidłowo obciążył wnioskodawczynię kosztami opinii biegłego, ponieważ koszty te zostały wywołane przez samą wnioskodawczynię, która domagała się przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. Ponadto, w ocenie Sądu Okręgowego, w sprawie istniała sprzeczność interesów uczestników, a ostateczne oddalenie wniosku uzasadniało zastosowanie art. 520 § 3 k.p.c. Sąd podkreślił, że wnioskodawczyni musiała liczyć się z koniecznością poniesienia wydatków związanych z opinią biegłego, zwłaszcza że była reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika. Sąd odrzucił również zarzut naruszenia art. 102 k.p.c., wskazując, że nie wystąpił przypadek szczególnie uzasadniony, który uzasadniałby odstąpienie od obciążenia wnioskodawczyni kosztami, zwłaszcza że był to kolejny wniosek o zniesienie współwłasności, a koszty nieprzemyślanych wniosków nie powinny obciążać Skarbu Państwa.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, w niniejszej sprawie wystąpiła sprzeczność interesów uczestników, a oddalenie wniosku wnioskodawczyni uzasadniało obciążenie jej kosztami opinii biegłego.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że sprzeczność interesów istniała, a koszty opinii biegłego zostały wywołane przez wnioskodawczynię, która domagała się przeprowadzenia tego dowodu. Oddalenie wniosku oraz specyfika sprawy uzasadniały zastosowanie art. 520 § 3 k.p.c.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

uczestniczka J. J.

Strony

NazwaTypRola
A. D.osoba_fizycznawnioskodawczyni
J. J.osoba_fizycznauczestniczka postępowania
H. K.osoba_fizycznauczestniczka postępowania
Z. D.osoba_fizycznauczestniczka postępowania

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 520 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd może nałożyć na uczestnika, którego wnioski zostały oddalone lub odrzucone, obowiązek zwrotu kosztów postępowania poniesionych przez innego uczestnika, jeżeli interesy uczestników są sprzeczne.

u.k.s.c. art. 113 § ust. 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Koszty sądowe, których strona nie miała obowiązku uiścić, sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie obciąży przeciwnika, jeżeli istnieją do tego podstawy, przy odpowiednim zastosowaniu zasad obowiązujących przy zwrocie kosztów procesu.

Pomocnicze

k.p.c. art. 520 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada ogólna ponoszenia przez każdego z uczestników kosztów związanych ze swoim udziałem w sprawie.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

W szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej wcale kosztami.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Zażalenie w zakresie nałożenia na stronę obowiązku uiszczenia kosztów sądowych podlega rozpoznaniu w składzie jednego sędziego.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji orzeka na podstawie materiału zebranego w postępowaniu w pierwszej instancji oraz materiału zebranego przed sądem drugiej instancji.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące postępowania procesowego stosuje się odpowiednio do innych postępowań.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowe zastosowanie art. 520 § 3 k.p.c. przez Sąd Rejonowy ze względu na sprzeczność interesów i oddalenie wniosku. Koszty opinii biegłego zostały wywołane przez wnioskodawczynię, która domagała się tego dowodu. Brak podstaw do zastosowania art. 102 k.p.c. w sytuacji nieprzemyślanych wniosków.

Odrzucone argumenty

Brak sprzeczności interesów w sprawach o zniesienie współwłasności. Naruszenie art. 520 § 3 k.p.c. przez Sąd Rejonowy. Możliwość zastosowania art. 102 k.p.c. w celu odstąpienia od obciążenia kosztami.

Godne uwagi sformułowania

Niedopuszczalne jest bowiem przerzucanie na Skarb Państwa kosztów nieprzemyślanych, pochopnie składanych wniosków. Samo pozostawanie przez wnioskodawczynię w przeświadczeniu, iż koszty tych prac nie będą wyższe aniżeli wynikające ze sporządzonego na jej wniosek przed wszczęciem postępowania projektu budowlanego nie jest przypadkiem szczególnie uzasadnionym.

Skład orzekający

Tomasz Szaj

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie przepisów dotyczących kosztów postępowania nieprocesowego, w szczególności art. 520 § 3 k.p.c. w sprawach o zniesienie współwłasności, a także zasady obciążania kosztami opinii biegłego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji w sprawie o zniesienie współwłasności, gdzie wystąpiła sprzeczność interesów i oddalono wniosek.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy kwestii kosztów postępowania w sprawach cywilnych, co jest istotne dla praktyków prawa, ale nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych rozstrzygnięć.

Kto płaci za opinię biegłego w sprawie o podział majątku? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Dane finansowe

zwrot kosztów postępowania: 2417 PLN

zwrot kosztów postępowania (wynagrodzenie biegłego): 462,14 PLN

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

POSTANOWIENIE Dnia 13 stycznia 2015 r. Sąd Okręgowy w Szczecinie Wydział II Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Tomasz Szaj ( spr.) po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2015 r. w Szczecinie na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. D. (1) przy udziale J. J. , H. K. i Z. D. o zniesienie współwłasności na skutek zażalenia wnioskodawczyni na punkt III postanowienia Sądu Rejonowego w Świnoujściu VI Zamiejscowy Wydział Cywilny w K. z dnia 23 października 2014 roku w sprawie VI Ns 57/13 oddala zażalenie . SSO Tomasz Szaj UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 23 października 2014 roku Sąd Rejonowy w Świnoujściu VI Zamiejscowy Wydział Cywilny w K. oddalił wniosek wnioskodawczyni A. D. (1) o zniesienie współwłasności ( pkt I), zasądził od wnioskodawczyni na rzecz uczestniczki postępowania J. J. kwotę 2417 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt II), nakazał ściągnąć od wnioskodawczyni na rzecz Sądu Rejonowego w Świnoujściu kwotę 462,14 złotych tytułem nieuiszczonych kosztów postępowania (pkt III), ustalił, że w pozostałym zakresie każda ze stron ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie( pkt IV). Uzasadniając rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zawarte w punkcie II i III wskazał, że w sytuacji gdy uczestnicy są w różnym stopniu zainteresowani wynikiem postepowania lub interesy ich są sprzeczne to sąd może stosunkowo rozdzielić obowiązek zwrotu kosztów lub wyłożyć je na jednego z uczestników w całości. Ponadto, jeżeli zachodzi sprzeczność interesów to sąd może włożyć na uczestnika, którego wnioski zostały oddalone lub odrzucone, obowiązek zwrotu kosztów poniesionych przez innego uczestnika. W ocenie Sądu z racji oddalenia wniosku A. D. (2) winna ona zostać obciążona obowiązkiem zwrotu na rzecz (...) kwoty 462,14 złotych jaka została uiszczona z jego środków na poczet wynagrodzenia biegłego sądowego. Zażalenie na rozstrzygnięcie zawarte w punkcie III wywiodła wnioskodawczyni wnosząc o zmianę punktu III poprzez nakazanie ściągnięcia od uczestniczki J. J. kwoty 462,14 złotych. Skarżąca wniosła także o zasądzenie od uczestniczki na jej rzecz kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych w tym kosztów zastępstwa adwokackiego. Skarżąca zarzuciła Sądowi Rejonowemu błędną wykładnię art. 520 § 3 k.p.c. polegającą na przyjęciu, że w niniejszej sprawie interesy uczestników są sprzeczne. Skarżąca podniosła, iż z ugruntowanej w tym zakresie linii orzeczniczej wynika, że w sprawach o zniesienie współwłasności nie występuje sprzeczność interesów uczestników postępowania (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15.12.2011., II Cz 120/11 oraz z 19.11.2010 r., (...) ). Wniosek wnioskodawczyni był od początku postępowania w istocie popierany przez wszystkich uczestników. Stanowisko to zmieniła wyłącznie uczestniczka J. J. po zapoznaniu się z kosztorysem prac. Praktyka taka w ocenie skarżącej naruszała dobre obyczaje i stanowiła złamanie słowa danego na początku. Skarżąca podniosła także, że oddalenie wniosku jest jedną z dwóch przesłanek jaką sąd winien wziąć pod uwagę rozważając kwestie obciążenia kosztami jednego z uczestników. Drugą i konieczną jest sprzeczność interesów stron. Ponadto w ocenie skarżącej, przy hipotetycznym założeniu uzasadniającym zastosowanie art. 520 §3 k.p.c. , specyfika niniejszej sprawy nakazywałoby zastosowanie art. 102 k.p.c. W ocenie skarżącej wyrazem skrajnie nierównego traktowania wnioskodawczyni jest nieobciążenie kosztami postępowania uczestników, którzy reprezentowali identyczne stanowisko w zakresie wniosku o zniesienie współwłasności. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Na zasadzie art. 397 § 2 k.p.c. zażalenie w zakresie nałożenia na stronę obowiązku uiszczenia kosztów sądowych podlega rozpoznaniu w składzie jednego sędziego. Zażalenie nie jest zasadne. Prawidłowo Sąd Rejonowy obciążył wnioskodawczynię obowiązkiem zwrotu na rzecz Skarbu Państwa wydatków w kwocie 462,14 złotych. Powyższa kwota stanowiła wynagrodzenie biegłego za sporządzenie opinii, której przedmiotem było wyjaśnienie kwestii możliwości zniesienia współwłasności przedmiotowej nieruchomości poprzez podział fizyczny, niezbędnych do tego prac oraz ich kosztów. Zgodnie z art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych kosztami sądowymi, których strona nie miała obowiązku uiścić, Sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie w instancji, obciąży przeciwnika, jeżeli istnieją do tego podstawy, przy odpowiednim zastosowaniu zasad obowiązujących przy zwrocie kosztów procesu. Sprzeczność interesów uczestników oraz ostateczne oddalenie wniosku wnioskodawczyni z uwagi na niemożliwość zniesienia współwłasności powodowało, że w zakresie kosztów biegłego należało zastosować regulację przewidzianą w art. 520 § 3 k.p.c. , co ostatecznie skutkowało wyłożeniem obowiązku ich zwrotu na wnioskodawczynię. Argumentacja zażalenia nie zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie wnioskodawczyni już we wniosku domagała się przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, a zatem musiała liczyć się z koniecznością poniesienia wydatków z tego tytułu. W odpowiedzi na wniosek uczestniczka J. J. , aczkolwiek popierając zniesienie współwłasności wskazywała na wadliwe przygotowanie wniosku i całego postępowania oraz brak możliwości uzyskania zniesienia współwłasności. Również stanowisko uczestniczki H. K. , aczkolwiek popierające wniosek o zniesienie współwłasności wskazywało na brak środków na poniesienie kosztów, gdyż uczestniczka podała, że utrzymuje się z renty w kwocie 800,- zł. Koszty związane z opinią biegłego zostały wywołane przez wnioskodawczynię, która domagała się tej opinii, jak również koszty te powstały przede wszystkim na skutek złożenia wniosku, nie zaś na skutek postawy uczestniczek w toku postępowania. Wprawdzie zasadą ogólną orzekania o kosztach postępowania nieprocesowego, wyrażoną w art. 520 § 1 k.p.c. jest ponoszenie przez każdego z uczestników kosztów związanych ze swoim udziałem w sprawie (tak postanowienie Sądu Najwyższego z dnia (...) to jednak doznaje ona przełamania w art. 520 § 2 i 3 k.p.c. W sytuacjach nimi określonych sąd może odstąpić bowiem od zasady ogólnej i orzec stosownie do reguł określonych wskazanymi wyżej przepisami. Dla ich zastosowania istotne jest stwierdzenie, czy między uczestnikami postępowania w danej sprawie zachodzi sprzeczność interesów i czy są oni w różnym stopniu zainteresowani w wyniku postępowania. Wówczas sąd może stosunkowo rozdzielić obowiązek zwrotu kosztów lub nałożyć na jednego z uczestników w całości ( §2 ) Ponadto w sytuacji kiedy interesy uczestników są sprzeczne, sąd może nałożyć na uczestnika, którego wnioski zostały oddalone lub odrzucone, obowiązek zwrotu kosztów postępowania poniesionych przez innego uczestnika. Analogicznie sąd może postąpić, jeżeli uczestnik postępował niesumiennie lub oczywiście niewłaściwie ( §3 ). W konsekwencji Sąd pierwszej instancji prawidłowo obciążył wnioskodawczynię obowiązkiem uiszczenia na rzecz Skarbu Państwa reszty kosztów opinii biegłego. Brak jest bowiem podstaw do obciążenia tymi kosztami pozostałych uczestników postępowania z przyczyn opisanych powyżej. Nie zasługiwał na uwzględnienie także zarzut naruszenia przez Sąd Rejonowy art. 102 k.p.c. Jakkolwiek norma ta znajduje odpowiednie zastosowanie do orzeczeń wydanych także w trybie nieprocesowym to w okolicznościach konkretnej sprawy nie wystąpił „przypadek szczególnie uzasadniony”, który stanowiłby podstawę do odstąpienia od obciążenia wnioskodawczyni obowiązkiem zwrotu wydatków postępowania Skarbowi Państwa. Niedopuszczalne jest bowiem przerzucanie na Skarb Państwa kosztów nieprzemyślanych, pochopnie składanych wniosków. Przede wszystkim nie można było nie dostrzec, iż był to kolejny wniosek wnioskodawczyni o zniesienie współwłasności. Powołani we wcześniejszej sprawie biegli wskazali na konieczność zmiany sposobu użytkowania lokalu z budynku jednorodzinnego na wielorodzinny i związaną z tym konieczność wykonania prac adaptacyjnych. Samo pozostawanie przez wnioskodawczynię w przeświadczeniu, iż koszty tych prac nie będą wyższe aniżeli wynikające ze sporządzonego na jej wniosek przed wszczęciem postępowania projektu budowlanego nie jest przypadkiem szczególnie uzasadnionym. Wnioskodawczyni od początku była reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika, stąd też oczekiwać należało, iż zostanie przez niego pouczona, iż ostatecznie zakres prac jak też ich koszt zostanie ustalony przeprowadzoną w sprawie opinią biegłego sądowego. Mając powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy, na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 §2 k.p.c. oraz 13 § 2 k.p.c. orzekł jak w sentencji. (...) (...) 1. (...) 2. (...) (...) (...) - (...) 3. (...) 4. (...) (...)

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę