II Cz 472/16

Sąd Okręgowy w KaliszuKalisz2016-09-20
SAOSCywilnepostępowanie egzekucyjneWysokaokręgowy
komornikkoszty egzekucyjnepodatek VATzażaleniewierzycieldłużnikczynność komornikaSąd OkręgowySąd Rejonowy

Sąd Okręgowy zmienił postanowienie Sądu Rejonowego, uchylając czynność komornika dotyczącą kosztów postępowania egzekucyjnego i zasądzając zwrot kosztów od wierzyciela na rzecz dłużnika.

Dłużnik złożył skargę na czynność komornika dotyczącą kosztów postępowania egzekucyjnego, która została oddalona przez Sąd Rejonowy. Sąd Okręgowy, rozpoznając zażalenie dłużnika, uznał je za zasadne. Wskazał na nieścisłości w ustaleniu umorzenia postępowania egzekucyjnego i wysokości długu, a także na nieuprawnione doliczanie podatku VAT do opłat komorniczych. W konsekwencji uchylono czynność komornika i zasądzono zwrot kosztów postępowania od wierzyciela na rzecz dłużnika.

Sprawa dotyczyła zażalenia dłużnika na postanowienie Sądu Rejonowego, które oddaliło jego skargę na czynność komornika w przedmiocie kosztów postępowania egzekucyjnego. Sąd Rejonowy uznał, że dłużnik jest zobowiązany do zwrotu wierzycielowi kosztów niezbędnych do celowego przeprowadzenia egzekucji, wliczając w to stawkę podatku VAT. Sąd Okręgowy, rozpoznając zażalenie, zmienił zaskarżone postanowienie. Wskazał na wątpliwości dotyczące umorzenia postępowania egzekucyjnego, które dotyczyło jedynie egzekucji z nieruchomości, podczas gdy egzekucja była prowadzona również z innych źródeł. Podkreślono, że wpłaty dłużnika bezpośrednio do wierzyciela były wyższe niż wskazywał komornik, a zaległości dłużnika nadal istniały. Sąd Okręgowy uznał również za nieuprawnione doliczanie podatku VAT do opłat komorniczych, wskazując na brak podstaw prawnych do takiego działania i próbę przerzucenia obowiązku podatkowego na uczestników postępowania. W konsekwencji uchylono czynność komornika dotyczącą kosztów i zasądzono od wierzyciela na rzecz dłużnika zwrot kosztów postępowania skargowego i zażaleniowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, doliczanie podatku VAT do opłat komorniczych jest nieuprawnione, gdyż brak jest przepisu dającego komornikom sądowym takie uprawnienie.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że doliczanie VAT do opłat komorniczych jest próbą przerzucenia obowiązku podatkowego na uczestników postępowania, co jest niedopuszczalne, gdyż ustawa określa maksymalne wysokości opłat egzekucyjnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia

Strona wygrywająca

dłużnik J. M.

Strony

NazwaTypRola
(...) Bank (...) S.A. w G.spółkawierzyciel
J. M.osoba_fizycznadłużnik

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji zmienia lub uchyla postanowienie sądu pierwszej instancji.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy o apelacji stosuje się odpowiednio do zażalenia.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji orzeka na podstawie materiału zebranego w postępowaniu w pierwszej instancji oraz w postępowaniu apelacyjnym.

Pomocnicze

k.p.c. art. 770

Kodeks postępowania cywilnego

Dłużnik zobowiązany jest zwrócić wierzycielowi koszty niezbędne do celowego przeprowadzenia egzekucji.

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Do postępowania egzekucyjnego ma odpowiednie zastosowanie w zakresie kosztów.

u.k.s.e. art. 49 a § ust. 1 i 2

Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji

Rozróżnienie wysokości opłaty komorniczej w zależności od sposobu wyegzekwowania należności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umorzenie egzekucji z nieruchomości nie oznacza umorzenia całego postępowania. Wpłaty dłużnika były wyższe niż wskazywał komornik. Doliczanie podatku VAT do opłat komorniczych jest nieuprawnione. Brak podstawy prawnej do podwyższania opłat egzekucyjnych o VAT.

Godne uwagi sformułowania

nie sposób podzielić rozważań zawartych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia nie sposób podzielić stanowiska, iż umorzenie postępowania egzekucyjnego zostało w niniejszej sprawie rzeczywiście umorzone w całości nie jest dopuszczalne pobranie wyższej opłaty niż w jej maksymalnej, ustawowej wysokości Przeciwne stanowisko jest niczym innym, jak próbą przerzucania na uczestników postępowania egzekucyjnego obowiązku podatkowego nałożonego na organ egzekucyjny.

Skład orzekający

Wojciech Vogt

przewodniczący

Marian Raszewski

sędzia

Janusz Roszewski

sędzia-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kosztów postępowania egzekucyjnego, w szczególności kwestii doliczania podatku VAT do opłat komorniczych oraz prawidłowego ustalania umorzenia postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania kosztów postępowania egzekucyjnego i stosowania podatku VAT.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu kosztów egzekucyjnych i niejasności związanych z podatkiem VAT, co jest istotne dla wielu dłużników i wierzycieli.

Czy komornik może doliczyć VAT do swoich opłat? Sąd Okręgowy odpowiada!

Dane finansowe

zwrot kosztów postępowania skargowego: 100 PLN

zwrot kosztów postępowania zażaleniowego: 30 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Cz 472/16 POSTANOWIENIE K. , dnia 20 września 2016 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu, II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: S.S.O. Wojciech Vogt Sędziowie : S.S.O. Marian Raszewski S.S.O. Janusz Roszewski – spr. po rozpoznaniu w dniu 20 września 2016 r. w Kaliszu na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku wierzyciela (...) Bank (...) S.A. w G. przeciwko dłużnikowi J. M. o egzekucję świadczeń pieniężnych na skutek skargi dłużnika na czynność Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w K. A. S. w sprawie sygn. akt Km 1479/13 w postaci postanowienia o kosztach postępowania egzekucyjnego z dnia 31 grudnia 2015 r. w przedmiocie zażalenia dłużnika na postanowienie Sądu Rejonowego w Krotoszynie z dnia 28 kwietnia 2016 r., sygn. akt I Co 20/16 postanawia: I. zmienić zaskarżone postanowienie Sądu Rejonowego w Krotoszynie z dnia 28 kwietnia 2016 r., wydane w sprawie sygn. akt I Co 20/16 w ten sposób, że nadać mu następujące brzmienie: „1. uchylić zaskarżoną czynność Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Krotoszynie A. S. w sprawie sygn. akt Km 1479/13 w postaci postanowienia z dnia 31 grudnia 2015 r. o kosztach postępowania egzekucyjnego , 2. zasądzić od wierzyciela na rzecz dłużnika J. M. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania skargowego.”, II. zasądzić od wierzyciela na rzecz dłużnika J. M. kwotę 30 zł (trzydzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego . S.S.O. Marian Raszewski S.S.O. Wojciech Vogt S.S.O. Janusz Roszewski Sygn. akt II Cz 472/16 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2016 r. Sąd Rejonowy w Krotoszynie oddalił skargę dłużnika J. M. na czynność Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Krotoszynie A. S. w sprawie sygn. akt Km 1479/13 w postaci postanowienia o kosztach postępowania egzekucyjnego z dnia 31 grudnia 2015 r. oraz obciążył dłużnika kosztami postępowania skargowego. W uzasadnieniu, powołując się na brzmienie art. 770 k.p.c. , Sąd Rejonowy wskazał, iż dłużnik zobowiązany jest zwrócić wierzycielowi koszty niezbędne do celowego przeprowadzenia egzekucji. Do kosztów tych Sąd Rejonowy zaliczył stawkę podatku VAT, którą Komornicy Sądowi są zobowiązani uiszczać od 1 października 2015 r. Zażalenie na powyższe orzeczenie wniósł dłużnik zaskarżając je w całości i domagając się uchylenia postanowienia Komornika Sądowego o kosztach postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu swojego stanowiska dłużnik podniósł, iż nie zgadza się na dodatkowe obciążenie kwotą 2.380,05 zł. Sąd Okręgowy, zważył co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Analizując zarzuty zażalenia oraz materiał zgromadzony w aktach sprawy Sądu Rejonowego w Krotoszynie prowadzonej pod sygn. I Co 20/16 oraz akt komorniczych, zarejestrowanych pod sygn. akt Km 1479/13, nie sposób podzielić rozważań zawartych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. W pierwszej kolejności wskazać należy na wątpliwości w zakresie przyjętego przez Sąd Rejonowy umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego pod sygn. akt Km 1479/13. Z treści postanowienia Komornika Sądowego z dnia 25 listopada 2015 r. wynika bowiem wprost, iż umorzono jedynie egzekucję z nieruchomości zapisanej w księdze wieczystej nr (...) . W obliczu prowadzenia egzekucji również z wierzytelności dłużnika wobec Urzędu Skarbowego w K. (zajęcie wierzytelności k. 2.02.2015 r.) oraz świadczeń emerytalno – rentowych z ZUS (zajęcie świadczeń z dnia 29 grudnia 2014 r.) nie sposób podzielić stanowiska, iż umorzenie postępowania egzekucyjnego zostało w niniejszej sprawie rzeczywiście umorzone w całości. Zauważyć przy tym należy, że wspomniane i zupełnie pominięte w postanowieniu z dnia 25 listopada 2015 r. czynności podjęte zostały po ponownym podjęciu postępowania egzekucyjnego, na wniosek wierzyciela, co nastąpiło mocą postanowienia z dnia 14 kwietnia 2014 r. Wnioskiem z dnia 11 lipca 2014 r. wierzyciel wniósł o rozszerzenie egzekucji i wyegzekwowanie kwot 13.523,72 zł, 3777,06 wraz z dalszymi odsetkami od kwoty 13.523,72 zł oraz kosztów sądowych w kwocie 67 zł. W toku postępowania wierzyciel złożył również szereg pism, w których ograniczał egzekucję z uwagi na wpłaty dokonywane przez dłużnika bezpośrednio na rachunek wierzyciela. Z akt komorniczych wynika jednoznacznie, iż w sumie należności wpłacone przez dłużnika bezpośrednio wierzycielowi stanowią kwotę 14.500 zł (a nie jak to wskazał Komornik Sądowy w odpowiedzi na skargę – k. 15 – kwotę 12.900 zł). Wbrew twierdzeniom Komornika Sądowego w uzasadnieniu postanowienia z dnia 25 listopada 2015 r. o umorzeniu egzekucji z nieruchomości, powtórzonym przez Sąd Rejonowy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, z akt komorniczych nie wynika, aby dłużnik zwolnił się z długu dokonując spłaty całości zadłużenia. Co więcej z notatki urzędowej datowanej na dzień 1 grudnia 2015 r. a zatem już po wydaniu przez Komornika Sądowego postanowienia z dnia 25 listopada 2015 r. o umorzeniu egzekucji z nieruchomości wynika jednoznacznie, iż zaległości dłużnika w sprawie Km 1479/13 wynoszą 7.910,56 zł. Wszystkie te nieścisłości prowadzą do wniosku, iż rozstrzygnięcie o kosztach postępowania egzekucyjnego było przedwczesne, albowiem do postępowania egzekucyjnego odpowiednie zastosowanie ma art. 108 § 1 k.p.c. Wskazania także wymaga, iż Sąd Rejonowy w swojej analizie zaskarżonego postanowienia Komornika Sądowego zupełnie pominął fakt, że ustawodawca w art. 49 a ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji , wyraźnie rozróżnił wysokość należnej Komornikowi opłaty w sytuacji wyegzekwowania należności przez Komornika w toku postępowania egzekucyjnego od opłaty należnej od świadczenia spełnionego przez dłużnika bezpośrednio wierzycielowi (por. również uchwała SN z 29 października 2009 r. w sprawie sygn. akt III CZP 82/09, publ. OSNC z 2010, Nr 5, poz. 67, por. również wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 26.02.2013 r., sygn. akt SK 12/11, opublikowanego 14.03.2013 r. w Dz.U. poz. 350). Nie sposób również podzielić rozważań Sądu Rejonowego w zakresie podwyższenia należnej Komornikowi Sądowemu opłaty o podatek o towarów i usług VAT. W pierwszej kolejności na aprobatę nie zasługuje stanowisko, iż prawomocne jest postanowienie Komornika Sądowego z dnia 25 listopada 2015 r. o kosztach postępowania egzekucyjnego, skoro stanowi przedmiot rozpoznawanej przez Sąd Rejonowy skargi na czynność komornika. Podkreślenia wymaga, że pomimo braku jasnych i precyzyjnych regulacji prawnych doliczanie podatku VAT do czynności egzekucyjnych jest nieuprawnione, skoro brak jest przepisu dającego komornikom sądowym takie uprawnienie. W obecnym stanie prawnym doliczenie do opłaty egzekucyjnej podatku VAT zmierza w istocie do podwyższenia opłat egzekucyjnych, które w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji określone zostały w wysokości maksymalnej. Tym samym nie jest dopuszczalne pobranie wyższej opłaty niż w jej maksymalnej, ustawowej wysokości. Przeciwne stanowisko jest niczym innym, jak próbą przerzucania na uczestników postępowania egzekucyjnego obowiązku podatkowego nałożonego na organ egzekucyjny. W konsekwencji ciężar podatku ponosiłby zatem przede wszystkim dłużnik a nie zobowiązany organ egzekucyjny (por. również uchwała SN z 7 lipca 2016 sygn. akt III CZP 34/16 oraz wyrok SN z dnia 15 grudnia 2015 r. w sprawie sygn. akt III ZS 10/15, publ. www.sn.pl). Z powyższych względów Sąd Okręgowy na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. i art. 13 §2 k.p.c. orzekł jak w sentencji. S.S.O. Marian Raszewski S.S.O. Wojciech Vogt S.S.O. Janusz Roszewski

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI