II CZ 46/09
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające apelację jako wniesioną po terminie, uznając, że pismo powoda było jedynie zobowiązaniem pełnomocnika do jej sporządzenia, a nie samą apelacją.
Powód R.B. złożył zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego, który odrzucił jego apelację od wyroku Sądu Okręgowego jako wniesioną po terminie. Sąd Apelacyjny uznał, że pismo powoda z 10 września 2008 r. było jedynie zobowiązaniem pełnomocnika do sporządzenia apelacji, a nie samą apelacją. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, podzielając stanowisko Sądu Apelacyjnego, że pismo to nie mogło być uznane za apelację, a jego późniejsze uzupełnienie przez nowego pełnomocnika nastąpiło po upływie ustawowego terminu.
Sąd Apelacyjny odrzucił apelację powoda R.B. od wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 4 sierpnia 2008 r., uznając ją za wniesioną po terminie. Wyrok ten został doręczony pełnomocnikowi powoda 27 sierpnia 2008 r. Pełnomocnik ustanowiony z urzędu, radca prawny J.W., poinformowała powoda o braku celowości wniesienia apelacji i możliwości zobowiązania jej do jej złożenia. Pismem z 4 września 2008 r. J.W. wypowiedziała pełnomocnictwo, informując o upływie terminu do wniesienia apelacji 10 września 2008 r. W tym samym dniu powód złożył pismo do Sądu Okręgowego, w którym zobowiązał pełnomocnika do wniesienia apelacji. Sąd Okręgowy wezwał powoda do sprecyzowania, czy pismo to jest apelacją, czy skierowane jest do radcy prawnego. Powód 6 listopada 2008 r. poinformował, że pismo z 10 września stanowi apelację. Nowy pełnomocnik z urzędu, P.M., uzupełnił braki formalne apelacji. Sąd Apelacyjny uznał, że pismo powoda z 10 września 2008 r. było jedynie oświadczeniem o zobowiązaniu pełnomocnika do sporządzenia apelacji, a nie samą apelacją. Traktując jako apelację pismo pełnomocnika P.M. z 14 stycznia 2009 r., Sąd Apelacyjny odrzucił ją ze względu na upływ terminu. Powód w zażaleniu zarzucił naruszenie art. 369 § 1 k.p.c. i pozbawienie go możności obrony praw. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, stwierdzając, że pismo powoda z 10 września 2008 r. nie mogło być uznane za apelację, a jedynie za zobowiązanie pełnomocnika do jej wniesienia. Ustanowienie nowego pełnomocnika i wniesienie apelacji nastąpiło po upływie ustawowego terminu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, takie pismo nie może być uznane za apelację, a jedynie za zobowiązanie pełnomocnika do jej sporządzenia. Skuteczne wniesienie apelacji następuje po jej sporządzeniu i złożeniu przez pełnomocnika.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że pismo powoda z dnia 10 września 2008 r. nie zawierało żadnego elementu pozwalającego uznać je za apelację, a jedynie wyrażało zobowiązanie pełnomocnika do jej wniesienia. Błędne zakwalifikowanie tego pisma jako apelacji i udzielenie terminu do usunięcia braków nie mogło przedłużyć ustawowego terminu do jej wniesienia. Zamiar wniesienia apelacji nie zastępuje faktu jej wniesienia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (Sąd Apelacyjny)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R.B. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa Sąd Rejonowy w G. | organ_państwowy | pozwany |
| J.K. | inne | pozwany |
| radca prawny P.M. | inne | pełnomocnik z urzędu |
| radca prawny J.W. | inne | pełnomocnik z urzędu |
Przepisy (4)
Główne
k.p.c. art. 369 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa ustawowy termin do wniesienia apelacji.
Pomocnicze
k.p.c. art. 379 § pkt 5
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przesłanki nieważności postępowania, w tym pozbawienie strony możności obrony jej praw.
k.p.c. art. 394¹ § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.
k.p.c. art. 398¹4
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pismo powoda z dnia 10 września 2008 r. stanowiło jedynie zobowiązanie pełnomocnika do wniesienia apelacji, a nie samą apelację. Ustawowy termin do wniesienia apelacji został przekroczony. Błędne zakwalifikowanie pisma jako apelacji i wezwanie do uzupełnienia braków nie przedłuża ustawowego terminu.
Odrzucone argumenty
Pismo powoda z dnia 10 września 2008 r. powinno być traktowane jako apelacja. Naruszenie art. 369 § 1 k.p.c. Pozbawienie powoda możności obrony jego praw, co miało doprowadzić do nieważności postępowania na podstawie art. 379 pkt 5 k.p.c.
Godne uwagi sformułowania
Pismo powoda z dnia 10 września 2008 r. bez żadnych wątpliwości nie może być uznane za apelację, skoro z jego treści bezspornie wynika, że stanowi ono jedynie wyrażone w stosunku do pełnomocnika procesowego zobowiązanie do wniesienia apelacji. Zamiar nie zastępuje jednak faktu wniesienia apelacji, a fakt ten nastąpił – po ustanowieniu nowego pełnomocnika – już po upływie terminu określonego w art. 369 § 1 k.p.c. Pismo powoda zaś, jak trafnie wskazał Sąd Apelacyjny, nie zawiera żadnego elementu, który pozwalałby uznać je choćby za namiastkę apelacji.
Skład orzekający
Stanisław Dąbrowski
przewodniczący
Teresa Bielska-Sobkowicz
sprawozdawca
Henryk Pietrzkowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja terminu do wniesienia apelacji i charakteru pisma procesowego zobowiązującego pełnomocnika do jej sporządzenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów k.p.c. dotyczących wnoszenia apelacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia procesowego związanego z terminami i formą wnoszenia środków odwoławczych, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.
“Czy zobowiązanie pełnomocnika do napisania apelacji to już apelacja? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II CZ 46/09 POSTANOWIENIE Dnia 3 listopada 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Stanisław Dąbrowski (przewodniczący) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (sprawozdawca) SSN Henryk Pietrzkowski w sprawie z powództwa R.B. przeciwko Skarbowi Państwa Sądowi Rejonowemu w G. i J.K. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 3 listopada 2009 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 17 marca 2009 r., sygn. akt [...], oddala zażalenie i zasądza od Skarbu Państwa (Sąd Apelacyjny) na rzecz radcy prawnego P.M. kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) złotych, powiększoną o stawkę podatku od towarów i usług, tytułem zwrotu kosztów nie opłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. 2 Uzasadnienie Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 17 marca 2009 r. odrzucił apelację powoda R.B. od wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 4 sierpnia 2008 r., jako wniesioną po terminie. Wyrok Sądu Okręgowego w S. z dnia 4 sierpnia 2008 r. został doręczony pełnomocnikowi powoda wraz z uzasadnieniem w dniu 27 sierpnia 2008 r. W dniu 29 sierpnia 2008 r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik powoda radca prawny J. W. przedłożyła opinię prawną o niecelowości wniesienia apelacji w imieniu powoda i jednocześnie poinformowała powoda o możliwości złożenia wobec pełnomocnika oświadczenia zobowiązującego pełnomocnika do złożenia apelacji. Pismem z dnia 4 września 2008 r. J.W. wypowiedziała pełnomocnictwo do reprezentowania powoda w badanej sprawie informując jednocześnie powoda, że termin do wniesienia apelacji upływa powodowi w dniu 10 września 2008 r. W dniu 10 września 2008 r. powód w piśmie zaadresowanym do Sądu Okręgowego w S. złożył oświadczenie, iż mimo negatywnej opinii pełnomocnika zobowiązuje go do wniesienia apelacji w jego imieniu. Sąd Okręgowy w S. wezwał powoda do sprecyzowania czy pismo z dnia 10 września 2008 r. stanowi apelację od wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 4 sierpnia 2008 r., czy jest ono pismem adresowanym do radcy prawnego, pod rygorem przyjęcia, iż jest to pismo do radcy prawnego. W dniu 6 listopada 2008 r. powód poinformował Sąd, iż jego pismo z dnia 10 września 2008 r. stanowi apelację od wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 4 sierpnia 2008 r. Ustanowiony dla powoda pełnomocnik z urzędu P.M., w wykonaniu zobowiązania Sądu z dnia 23 grudnia 2008 r., uzupełnił braki formalne apelacji wskazane w wezwaniu. Sąd Apelacyjny, wbrew stanowisku Sądu Okręgowego, stwierdził, że nie było żadnych podstaw do wzywania powoda o sprecyzowanie treści pisma z dnia 10 września 2008 r. W ocenie Sądu Apelacyjnego treść pisma jednoznacznie wskazywała, że powód złożył jedynie oświadczenie o zobowiązaniu pełnomocnika 3 powoda do sporządzenia apelacji od wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 4 sierpnia 2008 r. Traktując jako apelację pismo pełnomocnika powoda z dnia 14 stycznia 2009 r. Sąd Apelacyjny odrzucił ją ze względu na upływ terminu do zaskarżenia orzeczenia. W zażaleniu powód zarzucił naruszenie art. 369 § 1 k.p.c. oraz naruszenie prawa procesowego polegające na pozbawieniu powoda możności obrony jego praw, co miało doprowadzić do nieważności postępowania na podstawie art. 379 pkt 5 k.p.c. i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie nie jest zasadne. Sąd Apelacyjny trafnie uznał, że apelacja została wniesiona po upływie terminu. Pismo powoda z dnia 10 września 2008 r. bez żadnych wątpliwości nie może być uznane za apelację, skoro z jego treści bezspornie wynika, że stanowi ono jedynie wyrażone w stosunku do pełnomocnika procesowego zobowiązanie do wniesienia apelacji. Błędne zakwalifikowanie tego pisma jako apelacji i udzielenie terminu do usunięcia jej braków nie może prowadzić do przedłużenia ustawowego terminu do wniesienia apelacji. Skarżący zarzucał, że o charakterze pisma procesowego winny świadczyć także okoliczności, w jakich zostało wniesione. W niniejszej sprawie przedmiotowe pismo zostało złożone po odmowie sporządzenia apelacji przez dotychczasowego pełnomocnika. Niewątpliwie zamiarem skarżącego było wniesienie apelacji, pomimo opinii pełnomocnika o braku podstaw do złożenia tego środka odwoławczego. Zamiar nie zastępuje jednak faktu wniesienia apelacji, a fakt ten nastąpił – po ustanowieniu nowego pełnomocnika – już po upływie terminu określonego w art. 369 § 1 k.p.c. Pismo powoda zaś, jak trafnie wskazał Sąd Apelacyjny, nie zawiera żadnego elementu, który pozwalałby uznać je choćby za namiastkę apelacji. Zarzuty podniesione w zażaleniu oceny tej nie podważyły. Wobec powyższego Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji na podstawie art. 3941 § 3 w związku z art. 39814 k.p.c.