II CZ 45/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie uczestnika postępowania na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, uznając, że doręczenie pisma nastąpiło skutecznie w dniu odebrania go przez domownika.
Sąd Najwyższy rozpatrywał zażalenie uczestnika E. P. na postanowienie Sądu Okręgowego, które odrzuciło jego skargę kasacyjną z powodu wniesienia jej po terminie. Uczestnik twierdził, że skargę wniósł w terminie, ponieważ jego matka, która odebrała pismo sądowe, przekazała mu je z opóźnieniem. Sąd Najwyższy uznał jednak, że doręczenie pisma domownikowi jest skuteczne w momencie jego odbioru przez domownika, niezależnie od tego, kiedy faktycznie trafiło ono do adresata. W związku z tym, skarga kasacyjna została wniesiona po terminie, a zażalenie oddalono.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie uczestnika E. P. na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 8 kwietnia 2013 r., którym odrzucono skargę kasacyjną tego uczestnika od postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 19 grudnia 2012 r. Powodem odrzucenia skargi kasacyjnej było jej wniesienie po upływie terminu, gdyż Sąd Okręgowy przyjął, że odpis zaskarżonego postanowienia został doręczony uczestnikowi w dniu 14 stycznia 2013 r., a skarga wpłynęła dopiero 15 marca 2013 r. Uczestnik w zażaleniu podnosił, że przesyłka z postanowieniem została odebrana przez jego matkę, która jest jego domownikiem, ale przekazała mu ją dopiero 15 stycznia 2013 r. Twierdził, że Sąd Okręgowy błędnie zastosował domniemanie skuteczności doręczenia. Sąd Najwyższy, odwołując się do przepisów Kodeksu postępowania cywilnego dotyczących doręczeń (art. 131-147 k.p.c.) oraz rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, wyjaśnił, że doręczenie pisma sądowego dorosłemu domownikowi adresata, który zobowiązał się oddać pismo adresatowi, jest skuteczne w momencie jego odbioru przez domownika. Okoliczność, czy i kiedy pismo zostało faktycznie przekazane adresatowi, nie ma znaczenia dla skuteczności doręczenia i biegu terminów procesowych. Sąd Najwyższy podkreślił, że wykazanie opóźnienia w przekazaniu pisma przez domownika może być istotne jedynie przy wniosku o przywrócenie terminu. W niniejszej sprawie, skoro matka uczestnika odebrała pismo i zobowiązała się je przekazać, doręczenie nastąpiło skutecznie w dniu 14 stycznia 2013 r., a skarga kasacyjna została wniesiona po terminie. W związku z tym Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako bezzasadne i orzekł o kosztach postępowania zażaleniowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Doręczenie pisma sądowego dorosłemu domownikowi jest skuteczne w momencie jego odbioru przez domownika, który zobowiązał się oddać pismo adresatowi. Okoliczność, czy i kiedy pismo zostało faktycznie przekazane adresatowi, pozostaje bez znaczenia dla oceny skuteczności doręczenia i rozpoczęcia biegu terminów procesowych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy odwołał się do przepisów k.p.c. regulujących doręczenia, w tym art. 138 § 1 k.p.c., który stanowi, że pismo może być doręczone dorosłemu domownikowi. Podkreślono, że elementem konstrukcyjnym doręczenia jest podjęcie się przez domownika oddania pisma adresatowi, a nie późniejsze faktyczne przekazanie. Wykazanie opóźnienia w przekazaniu pisma przez domownika może mieć znaczenie jedynie przy wniosku o przywrócenie terminu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddala zażalenie
Strona wygrywająca
Skarb Państwa - Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Skarb Państwa - Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K. | organ_państwowy | wnioskodawca |
| A. Ś. | inne | uczestnik postępowania |
| E. P. | inne | uczestnik postępowania |
| Skarb Państwa - Prokuratoria Generalna Skarbu Państwa | organ_państwowy | inne |
Przepisy (9)
Główne
k.p.c. art. 138 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Doręczenie pisma sądowego dorosłemu domownikowi jest skuteczne w momencie jego odbioru przez domownika, który zobowiązał się oddać pismo adresatowi. Okoliczność, czy i kiedy pismo zostało faktycznie przekazane adresatowi, pozostaje bez znaczenia dla oceny skuteczności doręczenia i rozpoczęcia biegu terminów procesowych.
Pomocnicze
k.p.c. art. 398 § 6 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394 § 1 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 520 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398 § 21
Kodeks postępowania cywilnego
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 października 2010 r. w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu § § 11 ust. 1 pkt 3 w związku z § 13 ust. 2 pkt 2
Argumenty
Skuteczne argumenty
Doręczenie pisma sądowego dorosłemu domownikowi jest skuteczne w momencie jego odbioru przez domownika, który zobowiązał się oddać pismo adresatowi.
Odrzucone argumenty
Przesyłka zawierająca odpis postanowienia z dnia 19 grudnia 2012 r. z uzasadnieniem została odebrana przez matkę uczestnika i przekazana mu w dniu 15 stycznia 2013 r., co oznacza, że skarga kasacyjna została wniesiona w terminie.
Godne uwagi sformułowania
Okoliczność, czy i kiedy doszło do przekazania pisma adresatowi pozostaje bez znaczenia dla oceny skuteczności doręczenia i rozpoczęcia biegu terminów procesowych wynikających z dokonania doręczenia.
Skład orzekający
Barbara Myszka
przewodniczący, sprawozdawca
Maria Szulc
członek
Kazimierz Zawada
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowana interpretacja przepisów o doręczeniach pism sądowych do domowników i ich skutków dla biegu terminów procesowych."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy pismo zostało odebrane przez domownika, który zobowiązał się je przekazać. Nie dotyczy sytuacji, gdy doręczenie nastąpiło w inny sposób lub gdy domownik nie podjął się oddania pisma.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu doręczeń sądowych i jego wpływu na terminy procesowe, co jest istotne dla praktyków prawa. Wyjaśnia kluczową zasadę prawną.
“Czy odbiór pisma przez Twoją mamę oznacza, że termin na skargę kasacyjną już biegnie?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II CZ 45/13 POSTANOWIENIE Dnia 26 września 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Myszka (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Maria Szulc SSN Kazimierz Zawada w sprawie z wniosku Skarbu Państwa - Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. przy uczestnictwie A. Ś. i E. P. o orzeczenie zakazu prowadzenia działalności gospodarczej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 26 września 2013 r., zażalenia uczestnika postępowania E. P. na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 8 kwietnia 2013 r., 1. oddala zażalenie, 2. zasądza od uczestnika E. P. na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 120 zł (sto dwadzieścia złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2013 r. Sąd Okręgowy w K. odrzucił – jako wniesioną po upływie terminu – skargę kasacyjną uczestnika E. P. od postanowienia tego Sądu z dnia 19 grudnia 2012 r., stwierdzając, że odpis zaskarżonego postanowienia doręczono uczestnikowi w dniu 14 stycznia 2013 r., a skarga została wniesiona dopiero w dniu 15 marca 2013 r. (art. 398 6 § 2 k.p.c.). W zażaleniu na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną uczestnik wniósł o jego uchylenie, podnosząc, że przesyłkę zawierającą odpis postanowienia z dnia 19 grudnia 2012 r. z uzasadnieniem odebrała jego matka i przekazała mu ją w dniu 15 stycznia 2013 r. Sąd Okręgowy w drodze domniemania przyjął, że doręczenie nastąpiło w dniu 14 stycznia 2013 r., jednak domniemanie to może zostać obalone przez wykazanie, że w rzeczywistości przesyłka została doręczona dopiero dnia następnego. W tym celu uczestnik wniósł o dopuszczenie dowodu z jego zeznań na okoliczność daty faktycznego przekazania mu przesyłki. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sposób dokonywania doręczeń przez sąd został uregulowany w art. 131 – 147 k.p.c. oraz w przepisach rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 października 2010 r. w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym (Dz. U. Nr 190, poz. 1277 ze zm.). Dla oceny skuteczności doręczenia istotne jest więc to, czy nastąpiło ono w sposób zgodny z powołanymi przepisami. Zgodnie z art. 138 § 1 k.p.c., jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo sądowe dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było – administracji domu, dozorcy domu lub sołtysowi, jeżeli osoby te nie są przeciwnikami adresata w sprawie i podjęły się oddania mu pisma. Przewidziany w tym przepisie sposób doręczenia polega na tym, że pismo sądowe zostaje wręczone innej osobie niż adresat, ale ze skutkiem dla adresata. Oznacza to, że doręczenie staje się skuteczne, przy założeniu spełnienia warunków określonych w art. 138 § 1 k.p.c., w chwili, w której pismo odbierze osoba wskazana w tym przepisie. Innymi słowy, elementem konstrukcyjnym doręczenia jest podjęcie się przez osoby wskazane w art. 138 § 1 k.p.c. oddania pisma adresatowi. Okoliczność, czy i kiedy doszło do przekazania pisma adresatowi pozostaje bez znaczenia dla oceny skuteczności doręczenia i rozpoczęcia biegu terminów procesowych wynikających z dokonania doręczenia. Wykazanie, że osoba, które odebrała pismo nie przekazała go adresatowi lub uczyniła to z opóźnieniem może mieć znaczenie jedynie przy ocenie zasadności wniosku o przywrócenie terminu (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 4 września 1970 r., I PZ 53/70, OSNCP 1971, nr 6, poz. 100, z dnia 12 stycznia 1973 r., I CZ 157/72, OSNCP 1973, nr 12, poz. 215, z dnia 16 czerwca 1997 r., I CKN 770/97, nie publ., z dnia 14 marca 2001 r., II CZ 134/00, nie publ., z dnia 8 sierpnia 2001 r., I CZ 104/01, nie publ., z dnia 8 marca 2005 r., IV CZ 6/05, nie publ., z dnia 6 listopada 2002 r., III CZ 99/02, nie publ. i z dnia 5 lutego 2008 r., II PZ 72/07, nie publ.). W niniejszej sprawie odpis postanowienia z dnia 19 grudnia 2012 r. z uzasadnieniem odebrała matka uczestnika, która była domownikiem i zobowiązała się przekazać tę przesyłkę uczestnikowi (k. 150). Trafnie zatem Sąd Apelacyjny przyjął, że doręczenie nastąpiło w dniu 14 stycznia 2013 r. oraz że skarga kasacyjna została wniesiona po terminie. Z tych względów Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako pozbawione uzasadnionych podstaw i orzekł o kosztach postępowania zażaleniowego zgodnie z art. 398 14 w związku z art. 394 1 § 3 k.p.c., art. 520 § 2 w związku z art. 391 § 1, art. 398 21 i art. 394 1 § 3 k.p.c. oraz § 11 ust. 1 pkt 3 w związku z § 13 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (jedn. tekst: Dz. U. 2013 r., poz. 461). es
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI