II CZ 446/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił zażalenie uczestnika postępowania na postanowienie o kosztach sądowych w sprawie o zniesienie współwłasności, potwierdzając zasadę równego podziału kosztów opinii biegłych.
Sąd Rejonowy w Bydgoszczy w postanowieniu o zniesieniu współwłasności obciążył uczestników kosztami opinii biegłych w równych częściach. Uczestnik F.M. wniósł zażalenie, domagając się podziału kosztów proporcjonalnie do udziałów w nieruchomości. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, uznając, że w sprawach o zniesienie współwłasności wszyscy uczestnicy są równo zainteresowani wynikiem postępowania, co uzasadnia równe rozłożenie kosztów zgodnie z art. 520 § 1 kpc.
Sprawa dotyczyła zażalenia uczestnika postępowania F.M. na postanowienie Sądu Rejonowego w Bydgoszczy dotyczące kosztów sądowych w sprawie o zniesienie współwłasności nieruchomości. Sąd Rejonowy, wyodrębniając lokale mieszkalne i użytkowe, przyznał własność poszczególnym uczestnikom. Koszty opinii biegłych, wynoszące łącznie 13.910,65 zł, zostały rozdzielone po równo między wnioskodawczynię i uczestników, co skutkowało obowiązkiem zapłaty po 3.136,88 zł od wnioskodawczyni i uczestnika F.M. oraz 1.186,89 zł od uczestniczki M.F., uwzględniając już wpłacone zaliczki. Uczestnik F.M. zarzucił, że koszty powinny być rozłożone proporcjonalnie do udziałów w nieruchomości, zgodnie z art. 520 § 1 kpc. Sąd Okręgowy, rozpoznając zażalenie, uznał je za bezzasadne. Powołał się na ugruntowane orzecznictwo Sądu Najwyższego (m.in. V CZ 30/12, IV CZ 13/12, IV CZ 40/11), zgodnie z którym w sprawach o podział majątku wspólnego lub zniesienie współwłasności, uczestnicy są traktowani jako równo zainteresowani wynikiem postępowania, a ich interesy są w zasadzie wspólne. W związku z tym, odstępstwo od zasady równego obciążenia kosztami (przewidziane w art. 520 § 2 i 3 kpc) nie miało zastosowania. Sąd Okręgowy potwierdził, że Sąd Rejonowy prawidłowo zastosował przepisy dotyczące kosztów postępowania nieprocesowego, a tym samym oddalił zażalenie na podstawie art. 385 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc i art. 397 § 1 i 2 kpc.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Koszty opinii biegłych w sprawach o zniesienie współwłasności powinny być rozłożone w równych częściach pomiędzy wszystkich uczestników postępowania, niezależnie od wielkości ich udziałów we współwłasności, chyba że zachodzą szczególne okoliczności uzasadniające odstępstwo od tej zasady.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy oparł się na art. 520 § 1 kpc oraz orzecznictwie Sądu Najwyższego, zgodnie z którym w postępowaniu nieprocesowym, w tym w sprawach o zniesienie współwłasności, uczestnicy są traktowani jako równo zainteresowani wynikiem postępowania, a ich interesy są w zasadzie wspólne. Brak jest podstaw do obciążania ich kosztami proporcjonalnie do udziałów, jeśli nie zachodzi sprzeczność interesów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Sąd Rejonowy (w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. M. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| F. M. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| M. F. | osoba_fizyczna | uczestniczka postępowania |
Przepisy (9)
Główne
k.p.c. art. 520 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
W postępowaniu nieprocesowym zasada jest, że uczestnicy są traktowani jako strony na równi zainteresowane wynikiem postępowania. Koszty postępowania obciąża każdego uczestnika.
Pomocnicze
k.p.c. art. 520 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przewiduje odstępstwa od zasady równego obciążenia kosztami, gdy uczestnicy są w różnym stopniu zainteresowani wynikiem postępowania.
k.p.c. art. 520 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Przewiduje odstępstwa od zasady równego obciążenia kosztami, gdy interesy uczestników są sprzeczne.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy stosowania przepisów o procesie do postępowania nieprocesowego.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oddalenia zażalenia.
k.p.c. art. 397 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zażalenia.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zażalenia.
u.k.s.s.c. art. 113
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Dotyczy kosztów sądowych.
u.k.s.s.c. art. 83 § ust. 2
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Dotyczy pobierania nieuiszczonych wydatków.
Argumenty
Skuteczne argumenty
W sprawach o zniesienie współwłasności wszyscy uczestnicy są równo zainteresowani wynikiem postępowania. Nie zachodzi sprzeczność interesów między uczestnikami w sprawach o zniesienie współwłasności. Orzecznictwo Sądu Najwyższego potwierdza zasadę równego podziału kosztów w sprawach działowych.
Odrzucone argumenty
Koszty opinii biegłych powinny być rozłożone proporcjonalnie do udziałów uczestników w nieruchomości. Wielkość udziałów we współwłasności determinuje stopień zainteresowania wynikiem postępowania.
Godne uwagi sformułowania
wszyscy byli w równym stopniu zainteresowani wynikiem niniejszego postępowania stopień zainteresowania uczestników w sprawie o zniesienia współwłasności rzeczy wspólnej jest zawsze pochodną wielkości posiadanych przez nich udziałów we współwłasności każdy ze współwłaścicieli – choć posiada inny udział we współwłasności rzeczy – jest w takim samym stopniu zainteresowany wyjściem ze stosunku współwłasności w postępowaniu nieprocesowym zasadą jest, że uczestnicy traktowani są jako strony na równi zainteresowane wynikiem postępowania nie zachodzi sprzeczność interesów i wszyscy w równym stopniu zainteresowani byli wynikiem postępowania tj. zniesieniem współwłasności
Skład orzekający
Ireneusz Płowaś
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie podziału kosztów sądowych w sprawach o zniesienie współwłasności, zwłaszcza w kontekście interpretacji art. 520 kpc."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań nieprocesowych i rozkładu kosztów opinii biegłych. Nie dotyczy spraw, gdzie faktycznie występuje sprzeczność interesów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię praktyczną dotyczącą podziału kosztów w sprawach o zniesienie współwłasności, co jest istotne dla prawników procesowych.
“Jak dzielić koszty w sprawach o podział majątku? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Cz 446/13 POSTANOWIENIE Dnia 17 grudnia 2013 roku Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący: SSO Ireneusz Płowaś po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2013 roku w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. M. z udziałem F. M. , M. F. o zniesienie współwłasności nieruchomości na skutek zażalenia uczestnika postępowania F. M. od postanowienia Sądu Rejonowego w Bydgoszcz w przedmiocie kosztów sądowych zawartego w punkcie VI i VII postanowienia z dnia 10.01.2013 roku, sygn. akt I Ns 2503/10 postanawia: oddalić zażalenie. Sygn. akt II Cz 446/13 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 10 stycznia 2013 roku zniósł współwłasność nieruchomości poprzez wyodrębnienie z niej samodzielnych lokali mieszkalnych i użytkowego, przyznając wnioskodawczyni i uczestnikom postępowania własność poszczególnych lokali w zakresie odpowiadającym ich udziałom w nieruchomości wspólnej. W punkcie VI postanowienia Sąd Rejonowy obciążył kosztami opinii biegłych zainteresowanych w częściach równych a w punkcie VII postanowienia nakazał pobrać od wnioskodawczyni i uczestnika postępowania F. M. na rzecz Sądu Rejonowego w Bydgoszczy kwoty po 3.136,88 zł tytułem nieuiszczonych wydatków na opinie biegłych. W punkcie VIII postanowienia Sąd nakazał pobrać od uczestniczki M. F. na rzecz Sądu Rejonowego w Bydgoszczy kwotę 1.186,89 zł tytułem nieuiszczonych wydatków na opinie biegłych. W uzasadnieniu postanowienia odnosząc się do w/o rozstrzygnięć w zakresie kosztów sądowych Sąd Rejonowy wskazał, że wprawdzie udziały poszczególnych uczestników we współwłasności nieruchomości były różne a w wyniku zniesienia współwłasności nieruchomości otrzymali oni różnej wielkości lokale i związane z nimi udziały w nieruchomości wspólnej, to jednak wszyscy byli w równym stopniu zainteresowani wynikiem niniejszego postępowania, tj. zniesieniem współwłasności nieruchomości poprzez wydzielenie samodzielnych lokali mieszkalnych. W przekonaniu Sądu Rejonowego art. 520 § 2 kpc stanowiący o rozdzieleniu kosztów w stosunku do stopnia zainteresowania uczestników, nie uzasadnia stanowiska, że stopień zainteresowania uczestników w sprawie o zniesienia współwłasności rzeczy wspólnej jest zawsze pochodną wielkości posiadanych przez nich udziałów we współwłasności. Za dopuszczalne uznał Sąd Rejonowy przyjęcie, iż każdy ze współwłaścicieli – choć posiada inny udział we współwłasności rzeczy – jest w takim samym stopniu zainteresowany wyjściem ze stosunku współwłasności. Kierując się powyższym zapatrywaniem, Sąd Rejonowy rozdzielił wydatki na opinie, które wynosiły łącznie 13.910,65 zł, po równo na wnioskodawczynię i uczestników. W związku z tym każdy z nich powinien z tego tytułu ponieść kwotę 4.636,88 zł. Uwzględniając uiszczone przez zainteresowanych zaliczki (po 1.500 zł oraz drugą zaliczkę w wysokości 1.950 zł uiszczoną przez uczestniczkę M. F. ) Sąd Rejonowy na podstawie art. 83 ust. 2 w zw. z art. 113 ustawy z dnia 28.07.2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych i art. 520 § 2 kpc postanowił pobrać tytułem nieuiszczonych wydatków za opinie biegłych na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Bydgoszczy od wnioskodawczyni i uczestnika F. M. kwoty po 3.136,88 zł, a od uczestniczki M. F. kwotę 1.186,89 zł. Zażalenie na postanowienie o kosztach sądowych zawarte w punktach VI i VII postanowienia z dnia 10.01.2013 roku wniósł uczestnik F. M. , wnosząc o jego zmianę poprzez obciążenie zainteresowanych kosztami opinii biegłych w częściach odpowiadających ich udziałom w nieruchomości tj. wnioskodawczyni w kwocie 6.955,33 zł. a uczestników w kwotach po 3.477,66 zł. Z uzasadnienia zażalenia wynika, iż uczestnik uważa za właściwe rozliczenie kosztów według wielkości udziałów we wspólnej nieruchomości, wskazując na treść art. 520 § 1 kpc . Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie należało uznać za bezzasadne. Sąd Rejonowy prawidłowo uznał, iż w niniejszej sprawie brak jest podstaw do obciążenia uczestników postępowania poniesionymi w toku postępowania wydatkami związanymi ze sporządzeniem opinii sądowych w proporcji do posiadanych przez nich udziałów w nieruchomości wspólnej. Z art. 520 § 1 kpc wynika, iż w postępowaniu nieprocesowym zasadą jest, że uczestnicy traktowani są jako strony na równi zainteresowane wynikiem postępowania. Podstawowym, zatem rozstrzygnięciem w zakresie kosztów postępowania, mającym odpowiednie zastosowanie również przy rozstrzyganiu o kosztach sądowych, jest obciążenie wszystkich uczestników poniesionymi przez siebie kosztami postępowania. Przepis art. 520 kpc w § 2 i 3 przewiduje odstępstwa od tej zasady, ale mają one charakter wyjątkowy i dotyczą przede wszystkim sytuacji, w której uczestnicy w różnym stopniu są zainteresowani wynikiem postępowania albo ich interesy są sprzeczne. W niniejszym postępowaniu nie zachodzą okoliczności dające podstawę do odstąpienia od zasady wyrażonej w art. 520 § 1 kpc albowiem pomiędzy wnioskodawczynią i wszystkimi uczestnikami postępowania nie zachodzi sprzeczność interesów i wszyscy w równym stopniu zainteresowani byli wynikiem postępowania tj. zniesieniem współwłasności. Za takim stanowiskiem przemawia również ugruntowane orzecznictwo sądów powszechnych oraz Sądu Najwyższego. Dla przykładu można wymienić postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 09.08.2012 roku w sprawie V CZ 30/12 , w którym Sąd stwierdził, iż w tzw. sprawach działowych dotyczących podziału majątku wspólnego nie zachodzi sprzeczność interesów a strony są w równym stopniu zainteresowane wynikiem postępowania a ich interesy w zasadzie są wspólne. Podobne stanowisko Sąd Najwyższy zajął w orzeczeniach wydawanych w sprawach IV CZ 13/12 i IV CZ 40/11, stwierdzając dodatkowo, że bez względu na to jakie są między stronami tych postępowań stosunki własnościowe oraz stanowiska co do sposobu podziału majątku wspólnego wyrażane w toku postępowania nie można mówić o sprzeczności ich interesów. Wobec powyższego Sąd Okręgowy podzielając w/o stanowisko Sądu Najwyższego uznał, iż Sąd Rejonowy wydając zaskarżone postanowienie o kosztach sądowych nie naruszył przepisów regulujących rozstrzyganie o kosztach postępowania nieprocesowego a zarzuty podniesione w zażaleniu są niezasadne. Dlatego tez na mocy art. 385 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc i art. 397 § 1 i 2 kpc zażalenie jako bezzasadne należało oddalić.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI