II CZ 443/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił zażalenie na postanowienie o umorzeniu postępowania zabezpieczającego, uznając, że zabezpieczenie upadło z mocy prawa po prawomocnym oddaleniu powództwa, mimo proceduralnych uchybień komornika.
Sąd Okręgowy rozpoznał zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego, które oddaliło skargę na czynność komornika umarzającego postępowanie zabezpieczające. Sąd Rejonowy uznał, że komornik prawidłowo umorzył postępowanie, ponieważ powództwo zabezpieczone zostało prawomocnie oddalone, a zabezpieczenie upadło z mocy prawa. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, stwierdzając, że choć komornik popełnił uchybienia proceduralne, nie ma podstaw do wzruszenia postanowienia o umorzeniu, gdyż zabezpieczenie faktycznie upadło z mocy prawa.
Przedmiotem sprawy było zażalenie uprawnionego Przedsiębiorstwa (...) S.A. na postanowienie Sądu Rejonowego w Kłodzku, które oddaliło jego skargę na czynność Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Środzie Śląskiej. Komornik umorzył postępowanie zabezpieczające, opierając się na postanowieniu Sądu Apelacyjnego o upadku zabezpieczenia. Sąd Rejonowy uznał tę czynność za prawidłową, wskazując, że upadek zabezpieczenia następuje z mocy prawa z chwilą prawomocnego oddalenia powództwa. Uprawniony zarzucił w zażaleniu naruszenie przepisów k.p.c. poprzez błędną interpretację i uznanie, że komornik mógł samodzielnie stwierdzić upadek zabezpieczenia bez postanowienia sądu. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie. Stwierdził, że zarzuty dotyczące przepisów o zabezpieczeniu roszczeń pieniężnych są nietrafne, gdyż zabezpieczenie dotyczyło roszczeń niepieniężnych. Zgodnie z art. 757 k.p.c., zabezpieczenie roszczeń niepieniężnych upada z mocy prawa po upływie miesiąca od uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego powództwo. W tej sprawie powództwo zostało prawomocnie oddalone, a zatem zabezpieczenie upadło z dniem 25 marca 2013 r. Komornik wydał postanowienie o umorzeniu w styczniu 2014 r., gdy postępowanie już nie mogło być prowadzone. Sąd Okręgowy przyznał rację skarżącemu, że komornik umorzył postępowanie mimo braku sądowego orzeczenia stwierdzającego upadek zabezpieczenia, a orzeczenie, na które się powołał, nie dotyczyło właściwego tytułu zabezpieczenia. Jednakże, mimo tych uchybień, sąd uznał, że nie ma podstaw do uchylenia postanowienia komornika, gdyż doprowadziłoby to do nieuzasadnionego uprzywilejowania uprawnionego i naruszenia interesu zobowiązanego. Sąd wspomniał, że Sąd Okręgowy w Świdnicy wydał później postanowienie stwierdzające upadek zabezpieczenia, choć nie było ono prawomocne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Komornik umorzył postępowanie mimo braku sądowego orzeczenia stwierdzającego upadek zabezpieczenia. Sąd Okręgowy uznał, że mimo tego uchybienia, nie ma podstaw do uchylenia postanowienia komornika, gdyż zabezpieczenie faktycznie upadło z mocy prawa.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że upadek zabezpieczenia roszczeń niepieniężnych następuje z mocy prawa po prawomocnym oddaleniu powództwa. Choć komornik popełnił błąd proceduralny, nie można uchylić postanowienia o umorzeniu, gdyż byłoby to nieuzasadnione uprzywilejowanie strony.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalić zażalenie
Strona wygrywająca
Komornik Sądowy A. M. (utrzymano w mocy jego postanowienie)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Przedsiębiorstwo (...) S.A. | spółka | uprawniony |
| A. M. | inne | Komornik Sądowy |
| M. S. | inne | obowiązany |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 757
Kodeks postępowania cywilnego
Zabezpieczenie roszczeń o charakterze niepieniężnym upada z mocy prawa z chwilą prawomocnego oddalenia powództwa. Sąd może na wniosek obowiązanego wydać postanowienie stwierdzające upadek zabezpieczenia, które ma charakter deklaratoryjny.
Pomocnicze
k.p.c. art. 744 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 754 § 1 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 744 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 825 § pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 397 § § 2 zd. 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zabezpieczenie upadło z mocy prawa z chwilą prawomocnego oddalenia powództwa. Choć komornik popełnił błąd proceduralny, nie ma podstaw do uchylenia postanowienia o umorzeniu, gdyż byłoby to nieuzasadnione uprzywilejowanie strony i naruszenie interesu zobowiązanego.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia art. 754¹ § 3 k.p.c. oraz art. 744 § 3 k.p.c. przez błędną interpretację i uznanie, że komornik mógł samodzielnie stwierdzić upadek zabezpieczenia bez postanowienia sądu.
Godne uwagi sformułowania
upadek zabezpieczenia następuje z mocy prawa zabezpieczenie upadło ex lege postanowienie ma charakter tylko i wyłącznie deklaratoryjny uchybienie to, na gruncie przedmiotowej sprawy, nie może jednak skutkować uchyleniem skarżonej czynności
Skład orzekający
Anatol Gul
przewodniczący
Alicja Chrzan
sędzia
Jerzy Dydo
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących upadku zabezpieczenia roszczeń niepieniężnych i skutków uchybień proceduralnych komornika."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji upadku zabezpieczenia z mocy prawa i błędów komornika w stwierdzaniu tego faktu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje złożoność przepisów proceduralnych dotyczących zabezpieczeń i pokazuje, jak sąd może postąpić w sytuacji, gdy komornik popełni błąd, ale cel prawa (upadek zabezpieczenia) został osiągnięty.
“Czy komornik może umorzyć postępowanie bez postanowienia sądu? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygnatura akt II Cz 443/14 POSTANOWIENIE Dnia 06 maja 2014 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy, II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący : SSO Anatol Gul Sędziowie : SO Alicja Chrzan SO Jerzy Dydo po rozpoznaniu w dniu 06 maja 2014 r. w Świdnicy na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi uprawnionego Przedsiębiorstwa (...) S.A. w W. na czynności Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Środzie Śląskiej A. M. w sprawie KM 91/11 przeciwko obowiązanemu M. S. na skutek zażalenia uprawnionego na postanowienie Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 14 lutego 2014 r., sygn. akt I Co 203/14 postanawia : oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy oddalił skargę uprawnionego na postanowienie komornika sądowego z dnia 08 stycznia 2014 r. wydane w przedmiocie umorzenia postępowania zabezpieczającego. W uzasadnieniu wskazał, że komornik prowadził postępowanie zabezpieczające na podstawie postanowienia Sądu Okręgowego w Świdnicy wydanego przed wszczęciem postępowania sądowego. Powództwo zabezpieczone tym postanowieniem zostało prawomocnie oddalone, a Sąd Apelacyjny wydał w dniu 03 grudnia 2013 r. zaświadczenie o upadku udzielonego zabezpieczenia. Sąd Rejonowy powołując się na przepisy art. 744 § 1 k.p.c. , art. 754 1 § 3 k.p.c. w zw. z art. 744 § 3 k.p.c. wskazał, że upadek zabezpieczenia następuje z mocy prawa z chwilą prawomocnego oddalenia powództwa. Z tego powodu nie było podstaw do dalszego prowadzenia postępowania zabezpieczającego, a zatem wydane przez komornika sądowego postanowienie jest prawidłowe i nie może zostać wzruszone. W zażaleniu uprawniony wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez uchylenie postanowienia Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Środzie Śląskiej w przedmiocie umorzenia postępowania zabezpieczającego. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 825 pkt 2 k.p.c. w zw. z art. 754 1 § 3 k.p.c. oraz art. 744 § 3 k.p.c. poprzez ich błędną interpretację polegającą na uznaniu, że upadek zabezpieczenia mógł zostać stwierdzony samodzielnie przez komornika, pomimo braku postanowienia o stwierdzeniu upadku tytułu zabezpieczenia, który był podstawą prowadzonego postępowania, a w konsekwencji poprzez niezasadne uznanie, że komornik zasadnie umorzył postępowanie w sprawie, pomimo że orzeczenie, na którym się oparł nie odnosiło się do tytułu zabezpieczenia stanowiącego podstawę prowadzonego postępowania czyli postanowienia Sądu Okręgowego w Świdnicy z 11 stycznia 2011 r., w sprawie VI GCo 29/10. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności zauważyć trzeba, że przedmiotem zabezpieczenia były roszczenia o charakterze niepieniężnym, w związku z czym zarzuty skarżącego w zakresie naruszenia przepisów art. 754 1 § 3 k.p.c. oraz art. 744 § 3 k.p.c. , zastrzeżonych dla zabezpieczenia roszczeń o charakterze pieniężnym, są nietrafne. Podstawę prawną upadku zabezpieczenia stanowić może, na gruncie przedmiotowej sprawy, przepis art. 757 k.p.c. , który stanowi, że jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej albo sąd inaczej nie postanowi, zabezpieczenie udzielone według przepisów niniejszego tytułu upada po upływie miesiąca od uprawomocnienia się orzeczenia uwzględniającego roszczenie, które podlegało zabezpieczeniu. Na wniosek obowiązanego sąd wydaje postanowienie stwierdzające upadek zabezpieczenia. Brzmienie powołanego przepisu jest jasne i nie powinno budzić wątpliwości – zabezpieczenie roszczeń o charakterze niepieniężnym upada z mocy prawa i sąd – co do zasady - nie wydaje w tym zakresie żadnego orzeczenia. Może to uczynić na wniosek obowiązanego, niemniej ma ono charakter tylko i wyłącznie deklaratoryjny, tj. stwierdza fakt, który nastąpił już i tak, wcześniej, z mocy samego prawa. Bezspornym jest w sprawie fakt, że powództwo uprawnionego przeciwko M. S. zostało prawomocnie oddalone wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 25 lutego 2013 r. Upłynął zatem miesięczny termin z art. 757 k.p.c. , w związku z czym udzielone zabezpieczenie upadło ex lege z dniem 25 marca 2013 r. Postanowienie o umorzeniu postępowania zabezpieczającego Komornik Sądowy wydał w dniu 08 stycznia 2014 r., a zatem w czasie, kiedy z mocy samego prawa jego dalsze prowadzenie nie było możliwe. Należy jednak zgodzić się ze skarżącym, że postanowienie stwierdzające upadek zabezpieczenia nie jest orzeczeniem pozbawiającym tytuł wykonawczy wykonalności, o jakim stanowi art. 825 pkt 2 k.p.c. , lecz stwierdza jedynie okoliczność, która wywołuje analogiczne skutki prawne (upadek zabezpieczenia). Tym samym to na podstawie takiego orzeczenia obowiązany może domagać się umorzenia postępowania zabezpieczającego prowadzonego przez komornika. W przedmiotowej sprawie komornik umorzył postępowanie mimo braku sądowego orzeczenia w tym zakresie. Orzeczenie na które powołał się Komornik oraz Sąd Rejonowy tj. postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 03 grudnia 2013 r., sygn. akt I ACa 1416/12 nie dotyczyło zabezpieczenia udzielonego postanowieniem Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 11 stycznia 2011 r., a zabezpieczenia udzielonego przez Sąd Apelacyjny. Uchybienie to, na gruncie przedmiotowej sprawy, nie może jednak skutkować uchyleniem skarżonej czynności. Doprowadziłoby to do nieuzasadnionego uprzywilejowania uprawnionego, który przecież – z mocy prawa – nie może kontynuować postępowania zabezpieczającego, a z drugiej strony naruszyłoby interes prawny zobowiązanego. Choć zatem Komornik naruszył przepisy prawa, to jednak brak jest podstaw do wzruszenia wydanego przezeń postanowienia umarzającego prowadzone postępowanie. Jedynie na marginesie wskazać trzeba, że Sądowi Okręgowemu z urzędu wiadomym jest, iż postanowieniem wydanym w dniu 05 maja 2014 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy w sprawie I C 1178/11 – w wyniku wniosku M. S. z dnia 04 października 2013 r. - stwierdził upadek zabezpieczenia udzielonego przez ten Sąd 11 stycznia 2011 r. w sprawie VI GCo 29/10. Orzeczenie to nie jest prawomocne, przy czym nie stanowiło to przeszkody dla rozpoznania przedmiotowej sprawy ze skargi na czynności komornika. Z uwagi na powyższe zażalenie zostało oddalone na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 zd. 1 k.p.c. i w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI